nghiên cứu ứng dụng một số bài tập bổ trợ nhằm nâng cao thành tích nhảy xa kiểu ngồi cho người học

ĐẶT VẤN ĐỀLÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI: Trong cuộc sống hiện nay,sức khỏe đĩng vai trị rất quan trọng trong đờisống của con người.Với phương châm“Khỏe để xây dựng và bảo vệ tổquốc”hơn nữa hiện nay

ĐẶT VẤN ĐỀ

LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:

Trong cuộc sống hiện nay,sức khỏe đĩng vai trị rất quan trọng trong đờisống của con người.Với phương châm“Khỏe để xây dựng và bảo vệ tổquốc”hơn nữa hiện nay đất nước ta đang tiến hành cơng cuộc“Cơng nghiệphĩa–Hiện đại hĩa đất nước”.Vì vậy địi hỏi con người khơng chỉ hiểu biết vềmặt kỹ thuật mà địi hỏi con người cĩ một sức khỏe tốt,một tinh thần minhmẫn,một cụ thể cường tráng.Đảng–Nhà nước,Bác Hồ luơn quan tâm đếnthế hệ trẻ.Tháng9- 1945.T rong thưửi cho thiếu niên học sinh nhàn ngày khaigiảng năm học đầu tiên dưới chế độ mới–Nước Việt Nam Dân Chu û CộngHịa–Bác Hồ đã căn dặn“Cố gắng iêng năng học tập,ngoan ngỗn nghe thầyđua bạn,để sau này đĩng gĩp vào cơng cuộc kiến thiết đất nước”.Bởi vì“Nonsơng Việt Nam cĩ trở nên vẻ vang hay khơng,dân tộc Việt Nam cĩ bước tớivinh quang để sánh vai với các cường quốc năm châu hay khơng,chính là nhờmột phần lớn ở cơng học tậ

của các cháu”

Trong văn kiện ạ hội VII và Nghị Q uyết T rung Ư ơng khĩa III của Đảng

về giáo dục và đào tạo và các cơng nghệ phải trở thành quốc sách hàngđầu.Chuẩn bị tốt hành trang cho thế hệ trẻ bước vào thế kỷ21.Muốn vậy phảixây dựng đất nước giàu mạnh,văn minh tồn diện,khơng chỉ phát triển về trítuệ,trong sáng về đạo đức lối sống m

ịn phải là người cường tráng về thể chất

Giáo dục thểchất là một quá trình sư phạm nằm bảo vệ tă ng cường sức khỏehồn thiện thể chất,rèn luyện nhân cách vàø trang bị những kỹ n

vận động cần thiết cho mỗi cá nhân trong cuộc sống

Giáo dục thể chất và hoạt động TDTT giữ vai trị rất quan trọg,trong đĩ nhảy

xa à một mơn khơng thể thiếu được của n ền giáo dụcTrung h ọc cơ sở tồn

dện nói chung,giáo dục thể chất họ c sinh trong trường Trung h ọc cơ ở nóiriêng.Qua thực tế giảng dạy thể dục cho học sinh lớp9trườn THCS L ươngThế Vinh chúng tôi nhận thấy thành tích nhảy xa còn khá thấp.X uất p

ngồi cho nam học

inh lớp9Trường trung h ọc cơ sở Lương Thế Vinh-Thành phố Buôn MaThuột- Tỉn

Đắk Lắk

ỤCTIÊU NGHIÊN CỨU:

Để giải quyết mục ích nghiên cứu nói trên chúng tôi đề ra2mục tiêu nghiêncứu sau:Mục tiêu :Lựa chọn và xác định các bài tập b ổ trợ nhằm nâng caothành

ích nhảy xakiểu ngồi ch nam học sinh lớp9Trường trung h ọc cơ sở Lương

Thế Vinh-Thành phố Buôn Ma Thuột- Tỉnh Đắk LắkMụ tiêu2 :ánh giá hi ệuquả ứng dụng các bài tập bổ trợ nhằm nâng cao thà

inh lớp9ườn trung h ọc cơ sở Lư 1.1g Thế Vinh-Thành phố Buôn Ma Thuột- Tỉnh Đắk Lắk

TỔN G Q UAN NHỮNG VẤ ĐỀ NGHIÊN CỨU

.Quan điểm của Đảng và Nhà nước ta về cơng tác giáo dục thể chất.Trong lời kê u gọi tồn dâ

tập thể d ục tháng3năm1946,Bác Hồ đã viết: “…Mỗi người dân khỏe mạnh

l àm cho cả nước mạnkhẻ,mỗi ngườidân yếu ớt làm cho cả nước yếu ớt mộtphần,dân cường,nước thịnh.Tự tơi ngày nào cũng tập…”

Đảngvà Nhà nước ta luơn quan tâm đến mục tiêu Giáo Du ïc tồn diệncho thế hệ trẻ.T rong đĩ Đức-Trí-Thể-Mỹ được coi là những vấn đề quantrọng nhằm giáo dục

ình thành nhân cách cho học sinh,sinh viên-nhNamững người chủ tươnglai của đất nước,cĩ phẩm chất cao về trí tuệ,cường tráng về thể chất,phongphú về tinh thần,trong sáng về đạo đức(Nghị quyết TW4khố VII)

Hiến pháp nước Cộng Hịa Xã Ho ọi Chủ Nghĩa Vie ọt nă

992điều41cĩ quy định: “Nhà nước và xã hội phát triển nền TDTT dân tộckhoa học và nhân dân.Nhà nước thống nhất quản lý sự nghiệp phát triểnTDTT,quy định chế độ giáo dục thể chất bắt buộc trong trường học…”.rongvăn kiện Đại Hội VIII của Đảng đã chỉ rõ: “giáo dục và đào tạo cùng với khoahọc cơng nghệ phải thực sự trở thành quốc sách hàng đầu…chuẩn bị tốt hànhtrang cho thế hệ trẻ bước vào thế kỷ21… ” Đồng thời đã khẳng định rõ: “sựcường tráng về hể chất l

nhu cầu của bản thân con người,đồng thời là vốn quý để tạo tài sản trí tuệ

và vật chất cho xã hội,chăm lo cho con người về thể chất là trách nhiệm củatồn xã hội,của các cấp,các nghành,cá c đồn thể…”

Ch

thị36 CT/TWủa ban Bí Th ư TW Đảng: “Thực hiện Giáo dục thể chấttrong tất cả các trường học,làm cho việc tập luyện TDTT trở thành nếp sốnghằng ngày cho hầu hết học sinh,sinh viên và các tầng lớp dân cư trong cảnước

Bộ Giáo Du ïc v à Đào Tạo trong thơng tư số11/ 97 GD-ÍT ngày01/8/1994đãchỉ rõ: “…cải tiến tiêu chuẩn rèn luyện thân thể v

nội dung cương trìn giảng dạy TDTT cho học sinh,sinh viên.Đào tạo vàbồi dưỡng giáo viên TDTT cho trường học cácấp.Tạo những điều kiện cầnthiết về cơ sở vật chất và kinh phí để thực hiện dạy và học thể dục bắt buộc ởtất cả các trường học…”

Qua những C hỉ thị và N ghì quyết trên,cho thấy Đảng và Nhà nước ta rấtcoitrọng việc tăng cường sức khoẻ cho nhân dân,nhất là đối với tầng lớp họcsinh,sinh viên.Trong việc xây dựng và phát triển đất nước như hiện ay,thì việcgiáo dục và phá

1.2triển thể chất là một trong những biện pháp tích cực nhất,gĩp phần tăng cường và ảo

sức kho ẻ,cải tạo nịi giống…qua đĩ thực hiện mục tiêu cơng nghiệphố,hiện đại hố đất nước,cũng như thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược quantrọng là xa ây dựng và bảo vệ t

quốc

.Sơ lược các cơng trình nghiên cứu về giáo dục thểchất cho họ

sinh ở nước ta

Ở nước ta trong nhiều năm qua đã có nhiều công trình nghiên cứu v lĩnhvực giáo dục thể chất nhằm tìm ra những quy luật và lập những thang điểmđánh giá sự phát triển thể chất của học sinh như:

*Đánh giá tình hình sức khoẻ học sinh(Cao Quoác Vie ọt-Vuõ Vie ọtBắc,năm1972)

*Nghiên cứu đánh giá

hực trạng công tác giáo dục thể chất vhát triể TDTT Namtrong nhà trườngcáccp(PGS Vũ Đức Thu-Phùng Thò Ho ứa-Vuõ Bích Hue ä– Th.s NguyeãnTro ùng Hải)cho thấy chất lượng giờ thể dục còn thấp,hoạt động ngoại khoáchưa được chú trọng.Các trường vùng cao,vùng sâu còn nhiều khó khăn nên

đa số các trường,lớp không thực hiện

*Tổng quan các công trình

ghiên cứu phát triển thể chất học sinh Việt trong10năm qua của NguyeãnQuy ønh HươngNam1995.*Các công trình nghin cu của Nguyeãn Tha ønhSơn-Trình Hữu Lộc về: “Nghiên cứu tình hình phát triển hình thái,thể lực cụthể học sinh lứa tuổi1Nam5ở thành phố Hoà Chí Minh”.Kết quả nghiên cứunày đã cung cấp Namnhững hằng số sinh học mớicủa các lứa tuổi trên

*Điều tra,đánh giá tình trạng thể chất và xây dựng tiêu chuẩn thể lựcchung

a người Việt giai đoạn I,từ6 - 20tuổ i(Uỷ ban TDTT-Viện KHTDTT.Chủnhiệm PGS.TS Dương Nghiệp Chớ)căn cứ vào kết quả điều tra thể chất nhândân của người Việt từ6 - 20tuổi.Cho

ấy sự phát triển thể chất của người Việt đã có những tiến bộ rõ r ệt nhất vềchiều cao và cân nặng.Cho thấy có sự khác biệt về thể chất giữa thành thị vànông thôn

*Công trình nghiên cứu về chương trìng

ng ạy thể dục(Leâ Vaên Laãm-Trònh Trung i

u-Vũ ức Thu-Phạm Khaéc Ho ïc-Trần Đồng Lm

uyeãn Ma ïnh Liên và các cộng sự năm1978 - 1985)

*Các công trình nghiên cứu này cũng đã cung cấp nhiều thông tin quý về tìnhhình phát triển thể chất của học sinh.Qua đó tạo cơ sở cho việc so sánh,địnhhướng và đánh giá sự phát triển thể chấtcủa học sinh trong tương lai

1.3 Lịch sử phát triển môn điền kinh

1.3.1 Vài nét về điền kinh thế giới

Điền kinh là môn có lịch sử lâu đời so với các môn thể thao khác.Đibộ,chạy,nhảy,và

đẩy là những hoạt động tự nhiên của con người.Từ những hoạt động vớimục đích di chuyển để tìm kiếm thức ăn,tự vệ đến phòng chống thiên tai,vượtchướng ngại vật,hoạt độn

ày ngày càng hoàn thiện cùng với sự phát triển của xã hội loài người vàdần dần trở thành một phương tiện giáo dục thể chất,một môn thể thao có vịtrí xứng đáng thu hút mọi người tham gia tập luyện

Các bài tập Điền kinh đã được loài người sử d

từ thời cổ Hy La ïp,song lịch sử phát triển của nó đượcghi nhận trongcuộc thi đấu chính thức vào năm776trước Công nguyên

Năm1837tại thành phố Legbi(Anh)cuộc thi đấu chạy2km lần đầu tiên được tổchức.Từ năm1851các môn chạy tốc độ,chạy vượt chướng ngại vật,nhảyxa,nhảy cao,ném vật nặng bắt đầ

ược đưa vào chưng trình thi đấu tại các trường đại học ở nước Anh

Năm1880,Liên đoàn Điền kinh nghiệp dư nước Anh ra đời.Đây là L iên đoànđiền kinh nghiệp dư đầu tiên trên thế gii.Từ năm1880đến năm1890,môn điềnkinh phát triển mạnh ở nhiều nước như Pháp,Myõ,Đức, Na Uy,Thụy Điển vàcác liên đon Điền kinh quốc gia lầ

ượt được thành lập ở hầu hết các châu lục

Từ1896,việc k hôi phục các cuộc ti đấu truyền thống của đại hội thể thaoOlympic đã đánh dấu bước ngoặc quan trọng trongiệc phát triển mônđiềnkinh.Từ đại hội thể thao Olympic Athen(Hy La ïp1896),điền kinh đã trởthành nội dung chủ yếu trng chương trình thi đấu tạicác đại hội thể thaoOlympic( 4năm tổ chức một lần)

Năm1992,Liên đoàn điền kinh nghiệp dư quốc tế ra đời,với tèn gọi tắt làIAAF( International Amateur Athletic Federation).Đây là tổ chức cao nhấtlãnh đạo pNamhong trào đ iền kinh toàn thế giới.HMonacoi

tên ọi của Liên đoàn điền kinhNam

iệp dư quốc tế đã được chuyển thành Hiệp hội quốc te á các liên đoàn điềnkinh( In

national Association of Athletic Federations)với tên viết tắt là IAAF.IAAFcó210thành viên Namlà các Liên đoàn điền kinh quốc gia và các vùng lãnhthổ ở các châu lục,trngđó có Liên đoàn điền kinh Việt.Hiện nay trụ sở củaIAAF đặt tại

1.3.2 Vài nét về điền kinh Việt.

Nguồn gốc mơnđiền kinh nước ta đã đượccác nhà nghiên cứu xác định là cĩ

Động lực phát triển mơn điền kinh đã tim ẩn trong lịch sử sinh tồn,dựng nước

và gi ữ nước của dân tộc Việt

Trong thời gian

i thực dân Pháp đơ hộ nước ta,mơn điền kinh phát triển rất chậm và yếu ởcả3miền:Bắc, Theo tờ báo“Tương lai Bắc Ky ø” (bằng tiếng Pháp),tại cuộcthi đấu điền kinh ở Hà Nội vào tháng4/1925bao gồm9mơn:chạy100m, 110mrào, 400m,nhảy cao,nhảy sào,đẩy tạ,ném đĩa,ném lao,t hành tích cịn rất thấpnhư:chạy100m nam: 11”3;chạy1500m nam: 4’56”4;đẩy tạ nam: 10m45…Sau Cách mạNamng Tháng8năm1975đến nay,trong điều kiện Tổ quốc hồbình,độc lập,mơn điền kinh tiếp tục được phát triển mạnh hơn so với giaiđoạn trước đây.Nhiều người tự rèn luyện thân thể bằng đi bộ,tập chạychậm.Chương trình giáo dục thể dục thể thao nĩi chung và mơn điền kinh nĩiriêng đã được cải tiến trong các trường học.Sau Đại hội ĐảngNam Cộng sảnViệt lần thứ VI,đất nước ta bước vào cơng cuộc đổi mới,thực hiện chínhsách“mở cửa”muốn làm bạn với tất cả ác nước

ì hà bình và sự tiến bộ của nhân loại.Trong cơng cuộc đổi mới,húng ta đã đạt được những thắn lợi to ớ

về kih tế–xã hội,ngoại giao…từ đĩ mơn điền i

cĩ thêm điều kiện phát triển.Điền kinh Việt đã mở rộng gao lưu,thi đấuvới các nước trong khu vực Đơng Nam Á,Châu Á và thế giới đạt nhiềuthành tích đáng khí ch lệ

14 Cơ sở lý luận của việc giảng dạy kỹ thuật nhảy xa“kiểu ngồi”cho đốitượng ọc sinh Trung h ọc cơ sở

1.4.1 Các yếu tố cấu thành thành tích nhảy xa

Theo PGS -TS Phạm Trọng Thanh, PGS -TS Lê Ngye ọt Nga,Đào Cịn gSah thì những yếu tố để vận động viên đạt thành

ch cao gồn5nhĩm cơ bản sau:phẩm chất cơ bản của người vận độngviên(cấu trúc cụ thể,đặc điểm,thể chất,thể hình và tính cách)các tố chất cơbản( nhanh,mạn,bền,mềm dẻo và khả năng phối hợp vận động)kỹ năng,kỹxảo trongp

hợp kỹ thuật,khả năng chiến thuật,khả năng trí tuệ(bao gồm sự hiểu biết

về l ỉnh vực TDTT,chính trị tư tưởng và tâm lí)

Nhảy xa bao gồm những động tác được liên kết lại với nhau thành một độngtác kỹ thật hồn chỉnh,để tiện phân tích và giảng dạy người ta

Công thức:

Trong th

tế nhảy xa chạy đà và giậm nhảy là2giai đoạn tạo cho cụ thể có tốc độ bayban đầu lớn,góc độ bay hợp lý nhất vì thế đây là2giai đoạn có ảnh hưởng quyế

t định đến độ bay xa của lần nhảy

Theo PTS Bùi Thị Dương-Trần Đình Thuận,muốn đạt được thành tích caotrong nhảy xa điều cơ bản là cần kéo dài đoạn

ng bay bằng cách chạy lấy đà chuẩn xác và giậm nhảy tíchcực

Qua những quan điểm trê

úng t thấy các yếu tố cấu thànht

 ạy tại trường r

 g h ọcc

sở Lương Thế Vinh.Trong uận văn này chúng tôi chỉ nghiênc

một số ba øi tập bổ trợ kỹ thuật để nâg cao thành tích môn nhảy xa kiểungồi cho học sinh của nhà trường

1.4.2 Kỹ thuật nhảy xa kiểu

ồi

Nhảy xa bao gồm những động tác liên tục.N hưng để tiện phân t

hngười ta có thể chia kỹ thuật nhảy x thành4giai đoạn sau:

Chy lấy đà và chuẩn bị giậm nhảy

Giậm nhảy.Bay trên không

Rơi xuống đất

1.4.2.1 Chạy lấy đà và chuẩn bị giậm nhảy

Mục đích của chạy đà là tạo ra tốc độ t oái đa theo phương nằm ngang trướckhi giậm nhảy và chuẩn bị tốt cho việc đặt chân giậm nhảy chính xác vào vángiậm

Số bước chạy đà ở các vận động viên nam xuất sắc là18 - 24bước

(khoảng38 48m),còn ở các vận đ ộng vên nữ: 16 22bước(khoảng32 42m).Số bước chạy đà tối ưu phụ thuộc nhiều vào trình độ huấn luyện chuyênmônvề chạy của vận động viên.Tính chuẩn xác của chạyđà phụ thuộc vàộ dàichuẩn và nhịp điệu thực hiện các bước chạy trong đà

-Bắt đầu chạy đà tốt cũng đóng vai trò quan trọng,vì vậy vận động viên cần có

tư thế ban đầu và động tác ổn định.Có một vài cách bắt đầu chạy đà:Đứng tạichỗ,đi bộ vài bước,chạy bước đệm vài bước…Thông t

ng là vận động viên đứng tại chỗ,một chân đặt vào vạch giới hạn của cự lyđà,chân kia để ở phía sau hoặc bắt đầu chạyđà bằng vài bước đi bộ hoặc chạynhẹ nhàng rồi tăng dần tốc độ.Đến k hoảng giữa cự ly đà,độ ng ả của thân trêngiảm dần(chỉ còn74 - 80 o ),tăng biên độ động tác của tay và chân.Kết thúcđà,ở những bước cuối cùng,thân trên gần như thẳng đứng.iều rất qua trọng làphải duy trì kỹ thuật chạy đúng cho đến bước đà cuối cùng,có cảm giác về“độnẩy”khi tiếp xúc đất và kiểm ta được các động tác của mìnhHai phương ánchạy đà thường được dùng là:tăngtốc độ đều trên toàn đà và đạt tới tốc độ tối

đa ở các bước cuối cùng(cách

y phù hợp với những người mới tập nhảy);cố gắng chạy nhanh ngay ừđầu,duy trì tốc độ cao trên cự ly và lại cố gắng tăng tốc độ ở cuối cự ly.Dùtheo phương án nào,vận động viên cũng cần đạt tốc độ chạy đà9 - 10m/giàyvới nữ và10 - 11 m/giày với nam.Để giậm nhảy chính xác ở mỗi vận độngviên cần xác định vạchbáo hiệu2 (nơi bắt đầu vào4- 6bước cuối).Nếu chạ y đàkhông cần điều chỉnh nhị p điệu,độ dài bước chạy đà mà vẫn có độ dài4 -6bước cuối theo dự kiến thì mới đảm bảo giậm nhảy

án giậmvới tốc ộ

ưu

Thông thường độ dài bước cuối nên ngắn hơn bước trước đó15

cm (ữ là5 – 10 cm).Tuy vậy ũng có vậnđộng viên có độ dài2bước cuốinhư nhau và thậm chí có trường hợp bước cuối dài hơn bước trướcđó(R.Bimôn khi lập kỉ luật thế giới8,90m có bước đà cuối dài257cm trong khibước trước đó chỉ dài240 cm)

ước khi đặ t chân giậm nhảy vào ván(khi còn cách0,06 – 0,1 cm)người tanhận thấy ở các vận động viên nhảy có sự căng sơ bộ các cơ vòm bàn chânv

cơ tứ đầu đùi của chân giậm nhảy

xa một cách tự chọn bằng đà ngắn

i tiếp úc với ván giậm,tà

bộ trọng lượng cụ thể dồn lên chân giậm nhảy,do vậy chân giậm nhảy hơikhuỵu gói để giảm chấn động.Khi giậm nhảy cần nhanh c h oăng duỗi hết cáckhớp chân giậm nhảy.Kết thúc giậm nhảy góc giữa thân

rên và đùi chân lăng khoảng95 0 ,bàn chân,cẳng chân,đùi của chân giậmgần như nằm trên mt đường thẳng hơi ngã về trớc với góc độ giậm nhảykhoảng68 - 72 0 bên chân giậm vung về trước–lên trên và dừng khi cánh taysong song với mặt đất bên chân lăng gập ở khuỷu và đán h sang bên để nângcao vai.Động tác kết thúc giậm nhảy như vậy gọi là bước bộ trên không

1.4.2.3 By trên không

Sau khi rời đất,trọng

m cụ thbay theo đường

òng cung.Toàn bộ các động tác của vận động viên trong lúc bay là nhằmgiữ thăng bằng và tạo điều kiện thuận lợi để rơi xuống hố cát có hiệu quảnhất

Sau khi bay ở tư thế

ớc bộ”được1/3 – 1/2cự ly,vận động viên kéo chân giậm lên son s ong vớichân ở phía trước(chân lăng)và nâng hai đùi lên sát ngực.Ở tư thế này,thântrên k

g nên gập nhiều về trước.Tiếpđó,trước khi rơi xuống hố cát2chân hầu nhưđược duỗi thẳng hoàn toàn đồng thời2tay đánh thẳng xuống dưới–về trước và

ra sau.Động tác có tính chất bù trừ này tạo điều kiện tốt cho việc duỗi thẳng

ch ân trước khi rơi xuống và giữ thăng bằng

1.4.2.4 Rơi xuống đất

Để đạt được độ xa của lần nhảy,việc thực hiện đúng kỹ thuật rơi Tayxuốngđất có yù nghĩa rất lớn.Không ít vận động viên do có kỹ thuật này kém nên đãkhông đạt được thành tích tốt nhất của mình

Trong tất cả các kiểu nhảy,việc thu chân chuẩn bị rơi xuống đấ t được bắt đầukhi tổng trọng tâm cụ thể ở cách mặt đất ngang với mức khi họ kết thúc giậmnhảy

Để chuẩn bị cho việc rơ

đấtđầu tiên cần nâng đùi,đưa hai đầu gối l

sát gực và gập thâ

ên nhiều về trước.Cẳng chân lúc này được hạ xuống dưới,hai tay chuyển

từ trên cao ra phía trước.Tiếp đó là duỗi chân,nângẳng chân để gót chân chỉthấp hơn mòng một hút.Thân trên lúc này không nên gập về trước quá nhiều

vì sẽ gây khó khăn cho việc nâng ch

lên cao lúc này hơi gấp ở khuỷu và được hạ xuống theo hướng xuốngdưới và ra sau.Sau khi hai gót chân chạm đất cần gập chân ở khớp gói để

giảm chấn động và tạo điều kiện chuyển trọng tâm cụ thể xuống dưới–ratrước vượt qua điểm chạm đất của gót.Thân trên lúc này cũng có gậ về trước

để giúp không đổ người về sau làm ảnh hưởng tới thành tích

1.5 Đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi14 – 15

1.5.1 Đặc điểm tâm lý

Lứa tuổi14– 15là lứa tuổi bắt đầu của sự trưởng thành.Các hoạt động của lứatuổi này ngày càng phong phú và phức tạp hơn đ ược thể hiện vai trò củamình trong xã hội,vai trò của người lớn và thực hiện vai trò với tính độc lập

và tinh thần trách nhiệm hơn

Vị trí của lứa tuổi này trong xã hội chưa được xác định rõ ràng,ở mặt này họđược coi là người lớn,ởmặt khác lại không.Do vậy phải tìm cách tạo điều kiện

ể lứa tuổi này xây dựng một phương thức sống mới phù hợp với mức độphát triển chung của chúng,bằng cách khuyến khích chúng hành đo äng có yùthức trách nhiệm riêng và khuyến khích sự giáo dục lẫn nhau trong tập thểthanh niên mới lớn.Ở lứa tuổi này các em yù thức được rằng mình đang đứngtrước ngưỡng cửa cuộc đời do vã y thái độ yù thức của các em ngày càng pháttriển

hái độ của các em đối với môn học cũng có sự chọn lựa hơn và hình thànhtính hứng thú học tập gắn liền với khuynh hướng nghề nghiệp.Ở l

tuổi này;tính chủ định phát triển mạnh,tri giác đạt đến mức cao,quan sát

đã trở nên có hệ thống và toàn diện hơn.Tuy nhiên,sự quan sát này cũngkhông hiệu quả nếu n hư thiếu sự chỉ đạo dẫn dắt của giáo viên,huấn luyệnviên

Do cấu trúc của não bộ phức tạp và chức năng của não phát triển,do sự pháttriển của quá trình nhận thức,ảnh hởng của hoạt động học tập mà hoạt động tưduy của lứa tuổi này có thay đổi quan trọng.Các em đã bắt đầu có khả năng tưduy lý luậ

tư duy trừu tượng càng phát triển,tư duy có chặt chẽ hơn,có căn cứ và nhấtquán hơn đồng thời tính phê phán của tư duy càng phát triển

Tóm lại:Ở lứa tuổi này,những đặc điểm chung của con người về mặt trí tuệthông thường đã được hình thành và chúng vẫn còn được tiếp tục hoàn thiện

Sự phát triển của yù thức là một đặc điểm nổi bật trong sự phát triển nhâncách của thanh niên mới lớn,nó có yù nghĩa to lớn đối với sự phát triển tâm lý

ở lứa tuổi này.Sự hình thành yù thức ở lứa tuổi này là một quá trình lâudài,trãi qua những mức độ khác nhau

uùa tình tự phát ti

yù thức diễn ra mạnh mẽ,sôi nổi và có tính đặc thù rie õng.Ở lứa tuổi này

có nhu cầu tìm kiếm và đánh giá những đặc điểm tâm lý của mình theo quanđiểm về cuộc sống và hoài bão của mình

Đặc điểm quan trọng trong sự tự yù thức xuất phát từ yêu cầu của cuộc sống

và hoạt đng,đơn vị mới mẻ của mình trong tập thể,những quan hệ mới về thếgiới xung quanh buộc mình phải yù thức được những nhân cách của mình.Các

em bắt đầu nhận thức cái tôi của mình trong hiện tại và nhận thức được vị trícủa mình trong xã hội tương lai.Các em đã biết thể hiện tinh thần trc

nhiệm tong công việcm

h làm,đã

iết thể hiện lòng tự trọng,biết khắc phục khó khăn để đạt mục đích mìnhđịnh ra.Đây chính là đặc điểm thuận lợi nhất để rèn luyện các tố chất thể lựccho các em

1.5.2 Đặc điểm sinh lý

Lứa tuổi14 – 15 là thời kỳ đạt được sự trưởng thành về mặt thể lực nhưng sựphát triển cơ thể còn kém so với sự phát t

1.5.2.1 Hệ vận động

Hệ xươngỞ la tuổi14 - 15đang diễn ra quá trình cốt hóa.Xương phát triểnmạnh về chiều dài làm tăng chiều cao của cụ thể,các cơ tăng khối lượng vàđạt43 – 44%trọng

ng ổ chức tăng,cùngv

sự phì đại của c làm cho việc cung cấp máu cho chúng được cảithiện.Hàm lượng đạm và các ch át giàu năng lượng(miozin, creatin photphat)và hoạt tính các men đều tăng lên trong cơ tương,tô cơ,khả năng trao đổichất của cơ cũng tăng.V ỡ vậy sử dụng các bài tập phát triển sức mạnh là hợp

lí nhưng các bài tập phải đảm bảo các nguyên tắc vừa sức và đảm bảo cho tất

cả các loại cơ

1.5.2.2 Hệ thần kinh

Được phát triển một cách hoàn thiện khả năng tư duy,phân tích tổng ợp vàtrừu tượng hoá cũng phát triển thuận lợi tạo điều kiện tốt cho việc hình thànhphản xạ có điều kiện,ngoài ra do hoạt động mạnh của tuyến giáp,tuyến sinhdục,tuyến yên,làm cho quá trình hưngphấn của hệ thần kinh chiếmưuthế.Giữa hưng phấn và ức chế không cân bằng đã ảnh hưởng đến hoạt độngthể lực cần bắt buộc phải ử dụng các bài tập sao cho phù hợp

1.5 2.3 Hệ t

n hoàn.Các kích thướt

ệt đối,tương đối củ tim tăng dần theo lứa tuổi,tuổi15 – 18khoảng200 –220g.Tần số co bóp của tim giảm dần theo lứa tuổi14 - 15tuổi70 –80lần/phút.Huyết áp tăng theo lứa tuổi.Ở lứa tuổi này huyết áp tối đa100 –110mm Hg và huyết áp tối thiểu giao

ộng từ70 – 85mm Hg.Ở lứa tuổi14 - 15hệ thống tim mạch đang trong giaiđoạn hoàn thiện về cấu trúc và chức năng.Dưới ảnh hưởng của quá trình pháttriển sinh học tự nhiên và sự tác động của tập luyện đã tạo ra những b iến đổithích ứng như:Tần số giả

trnyên tỉnh,buồn tim giản rộng,thành tim

y lên và lực co bóp cơ tim tăng là cơ sở tăng lưu lượng phút,lưu lượng tâmthu,huyết áp tối đa trong vận độ ng.Do đó ở lứa tuổi14 -15 ,sau hoạt độngmạch và huyết á hồi phục tương đối nhanh nên phù hợp với các bài tập chạydài

ø các bài tập có khối lượng và cường độ tương

 ối lớn

1.5.2.4 Hệ hô hấp

Ở

 ứa tuổi14 - 15 ,hệ thống cơ hô hấp,thể tích lồngngực ph

 triển ngày càng hoàn thiện dẫn đếnbiến đổi các

 hỉ số chức năng như:Tần số hô hấp giảm,thông

í phổi,dung tích sống,khả năng hấp thụ oxy tăng,nhưng chưa ổn đ

 h ở cuối giai đoạn dậy thì

Ở lứa tuổi này đã hoàn thiện vòng ngực,trung bình của nam

ảng75 – 80cm,diện tích tiếp xúc của phổi k

 ảng120 – 150 cm,dung lượng phổi khoảng4,5lớt,tần số hô hấp10 –20lần/phút.Vì v

 các bài tập phát triển sức bền càng phù hợp với l

 tuổi này

1 6 Bài tập b

 trợ chuyên môn ở môn nhảy xa

Sau

 hi tham khảo một số tài liệu và qua thực tiễn giảng

chúng tôi đã tổng hợp được các bài tập bổ trợ chuyê

 n trong môn nhảy xa kiểu ng

 cho nam học sinh lớp9Trường trung h

 cơ sở Lương Thế Vinh-Thành phố Buôn Ma Thuột- Tỉnh

Chạy đà bình thường có

 iậm nhảy lúc kết thúc(chạy5 - 6lần)

Chạy đà trên đường

 hủ thảm hay cỏ(chạy2 - 4lần)

Chạ

 qua phần đầu tiên của đà trên đường dốc,

phần thứ hai của đà(6bước chạ

 trên đường bằng,thực hiện5 - 6lần

1.6.2.Bài tập để nắm vững kỹ thuật giậm nhảy:

Chạy4 – 6bước nhảy lên thang

hể ụcvà đặt bàn chân lăng lên thang ngang.

Chạy3bước giậm nhảy bước bộ quar

cao20 – 30 cm.

Chạy4 – 8bước giậm nhảy chạm vật chuẩn

Chạy đạp sau6 – 8m thực hiện giậm nhảy

Chạy bật lên bằng chân giậm rơi xuống bằng chân lăng và chạy

1.6.3.Bài tập để nắm vững kỹ thuật động tác trên không:

Giậm nhảy bước bộ vào hố cát

Giậm nhảy bước bộ qua rào cao20 – 3

cm

Đu người trên xà ngang thực hiện động tác bước bộ lăng hòng

Bước bộ chạm vật chuẩn

Ch ạ y3bước giậm nhảy bước bộ

1.6.4.Bài tập để nắm vững kỹ thuật rơi xuống đất:

Đu người trên xà đơn thực hiện kỹ thuật rơi xuống đất

ậm hảua vạch báo hiệu làm động tác tu hai gói stngực.

ạ

ỗ bật xa(chú yù động tác tiếp đất)

Đứng trên bục cao20 – 30cm tư thế bước bộ thu chân giậm và rơi xuống hốcát

Thực hiện bước bộ thu chân giậm tiếp đất

PHƯƠNG PHÁP–TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU

2 1 hương pháp nghiên cứu:

Đ

ải uyế các mục tiêu nghiên cứu của đt

chúng tôi sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau:

2.1 1 Phương pháp tổng hợp và phân tích các tài liệu có liên quan đến đề tài.Đọc và tham khảo tài liệu có liên quan đến

ề tài nghiên cứu nhằm hệ thống hoá các kiến thức có liên quan đến lĩnhvực nghiên cứu phục vụ tốt cho việc thực hiện đề tài.Ngay từ khâu chọn đềtài,xây dựng đề cương,bắt tay vào nghiên cứu và đến khi chuẩn bị dự thảo,báo

o kết quả,ngườinghiên cứu đã sử dụng phương pháp này

Phương pháp này cho phép chúng tôi hệ thống hóa các kiến thức có liên q uanđến lĩnh vực nghiên cứu,hình

nh cơ sở lluận,xác định mục đích,nhiệm vụ nghiên cứu,đồng thờixây dựngtổng quan,xử lý và phân tích kết qả nhiên cứu của đề tài

2 1 2 Phương p

phỏng vấn gián tếp(Sử dụng phiếu ủ i eàu tra) Phương pháp này nhằm

tìm hiểu và xác định các bài tập được sử dụng trong thực tiễn huấn luyện–giảng dạyN

y xa,chúg ti dùng phiếu điều tra theo pươngph

phân loại mức độ tin cậy của từng bài tập để phỏng vấn các huấn luyệnviên,giáo viên là những người có kinh nghiệm trong công tác huấn luyện viên,giảng dạy môn Nhảy xa

3 Phương pháp tực nghiệm s

hạm

Phương pháp này nhằm mục đích đưa các bài tập mới vào t

c tiễn,qua thực nghiệm gĩp phần làm sáng tỏ những yếu tố tác động trựctiếp(yếu tố thực nghiệm)tớ

kết quả tập luyện của đối tượng nghiên cu

Trước thực nghiệm cả hai nhĩm đều được kiểm tra thành tích nhảy xa để lấythành tích ban đầu Sau 3tháng tập luyện chúng tơi tiến hành lấy thành tíchnhảy xa lần2,để xác định các bài tập cĩ hiệu quả nhằm nâng cao thành tíchnhảy xa

Để kiểm nghiệm t rong thực tiễn các bài tập phát triển thể lực ở mơn nhảy xacho đối tượn nam học sinh.Chúng tơi tiến hành thực nghiệm trên hai nhĩmđối tượng theo

i ước sau:

+Nhĩm thực nghiệm A:gồm40học sinh được chọn ngẫu nhiên và được học th

eo các bài tập chuyên mơn do chúng tơi lựa chọn,t hời gian tập luyện mỗi tuầnmột buổi,m ỗi buổi2tiết

+Nhĩm đối chứng B:gồm40học sinh đư

cọn gẫu nhiên và được học tho

ương trình sách giáo khoa của Bộ Giáo Du ïc&Đào Tạo.Thời gian tậpluyện như nhĩm thực nghiệm

2 1.4 Phương pháp kiểm tra sử p hạm

Dựa trên kết quả sử lý s

liệu từ các phiếu phỏng vấn giá ti

theo phương pháp trên,chúng tôi đã chọn được các bài tập bổ trợ chuyênmôn nhằm nâng cao thành tích nhảy xa của đối tượng nghiên cứu.

khi thấy cờ phát lệnh, thì thực hiện lần n

y của mìn h.Mỗi lần nhảy chỉ với một họ s

h thực hiện,mỗi học sinh thực hiện

nhảy3lần(toàn

à),lấy thành tích cao nh

của3lần nhảy.Thành tích

hỉ được công nhận khi học sinh không bị i

ạm vo các iều sau đây:đạp qua khỏi ván giậm nhảy,nhảy không

úng kiểu nồ,nhả r khỏi hoá nhảy

Thành tích được tính là khoảng cách từ ạ

gậ nhả đến điểm gót chân chạm đất gần ván giậm nhảy nhất(nếu có b

ận khác của cụ thể chạm đất sau gót c hân

hì thành t cđược tính từ điểm tiếp

gần vạch giậm nhảy

a cụ thể đó)

2 1.5 Phương pháp toán thống kê

Chúng tôi sử dụng phần mềm excel của máy

Trunbình cộng là đại diện chung nhất của các g

trịbiến thiên ngẫu nhiên trong mẫu.Đồng thời là tham số phả

ánh xu ướng tập trungủa mẫu.

 rong đó:

:là k ý hiệu tổng

:là giá trị trun

là giá trị của từng cá the å

:là giá tr

r ng bình của tập hợp mẫu