Nhận thức rõ tầm quan trọng của vấn đề, Đảng ta đã đề ra chủtrương, đường lối thiết thực, hiệu quả nhằm phát huy tối đa nội lực, nâng caochất lượng nguồn nhân lực, chuyển đổi cơ cấu lao
Trang 2MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU 1
1.1 Các khái niệm 4
1.1.1 Khái niệm xuất khẩu lao động (Export of Labour) 4
1.1.2 Khái niệm đào tạo lao động xuất khẩu 4
1.2 Vai trò của đào tạo lao động xuất khẩu 5
1.3 Nội dung đào tạo NNL LĐXK 5
1.3.1 Dạy nghề 6
1.3.2 Dạy ngoại ngữ 6
1.3.3 Hướng nghiệp 6
1.3.4 Đánh giá chương trình đào tạo 6
1.4 Hình thức đào tạo nguồn lao động xuất khẩu 6
1.5 Các nhân tố ảnh hưởng đến đào tạo lao động xuất khẩu 7
1.5.1 Yếu tố bên ngoài 7
1.5.2 Yếu tố bên trong 7
Chương 2: Thực trạng của công tác Đào tạo NNL cho lao động xuất khẩu tại Công ty OLECO 8
2.1 Tổng quan về XKLĐ của nước ta 8
2.2 Tổng quan về công ty OLECO 8
2.2.1 Lịch sử, quá trình hình thành và phát triển của công ty 8
2.2.2 Đặc điểm hoạt động kinh doanh của công ty 9
Các lĩnh vực hoạt động kinh doanh : 9
2.2.3 Sơ đồ cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý 10
2.2.4 Đặc điểm NNL 10
2.2.5 Kết quả sản xuất kinh doanh 11
2.3 Tổng quan về hoạt động hợp tác xuất khẩu lao động của công ty 12
2.3.1 Số lượng lao động 12
2.3.2 Thị trường xuất khẩu lao động 13
2.3.3 Doanh thu và lợi nhuận 14
2.4 Quy trình hoạt động xuất khẩu lao động ở công ty 15
2.4.3 Dạy nghề, ngoại ngữ cho người lao động; tổ chức bồi dưỡng kiến thức cần thiết cho người lao động trước khi đi làm việc ở nước ngoài 17
2.4.4 Thi tuyển 17
2.4.7 Thực hiện các chế độ, chính sách đối với người lao động đi làm việc ở nước ngoài 17
2.5 Công tác đào tạo nguồn lao động xuất khẩu tại công ty OLECO 17
2.5.1 Phương pháp đào tạo 17
2.5.2 Nội dung đào tạo 17
2.6 Một số kết quả công tác đào tạo ( nguồn tự khảo sát ) 18
2.7 Yếu tố ảnh hưởng đến đào tạo NNL LĐXK tại Oleco 18
Chương 3: Một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác Đào tạo và phát
Trang 3triển NNL tại công ty OLECO 20
3.1 Đánh giá công tác đào tạo của Oleco 20
3.1.1 Thành công 20
3.1.2 Hạn chế 20
3.2 Định hướng hoạt động hợp tác xuất khẩu lao động của công ty OLECO 20
3.2.1 Định hướng phát triển hoạt động hợp tác xuất khẩu lao động 20
3.2.2 Cơ hội và thách thức 20
3.3 Giải pháp để nâng cao chất lượng LĐXK của công ty 20
3.3.1 Nâng cao trình độ ngoại ngữ 20
3.3.2 Nâng cao kiến thức khác 21
3.4 Kiến nghị với Nhà nước để nâng cao hiệu quả hoạt động xuất khẩu lao động tại Việt Nam 21
Trang 4DANH MỤC SƠ ĐỒ BẢNG BIỂU
SƠ ĐỒ
Sơ đồ 2.1: Cơ cấu tổ chức của công ty OLECO 10
Sơ đồ 2.2 Quy trình hoạt động xuất khẩu lao động tại công ty 16
BẢNG Bảng 2.1: Cơ cấu tổ chức lao động theo giới tính 11
Bảng 2.2 Kết quả sản xuất kinh doanh của OLECO trong những năm gần đây 12
Bảng 2.3: Thu nhập của công nhân trong hai năm 2010-2011 12
Bảng 2.4 Số lượng lao động dự tuyển : 13
Bảng 2.5 Số lao động đưa đi 13
Bảng 2.6 Doanh thu và lợi nhuận của hoạt động xuất khẩu lao động 14
Trang 5LỜI MỞ ĐẦU
Giải quyết việc làm là một trong những chính sách quan trọng đối với mỗiquốc gia, đặc biệt là đối với các nước đang phát triển có lực lượng lao động lớnnhư Việt Nam; giải quyết việc làm cho người lao động là tiền đề quan trọng để
sử dụng có hiệu quả nguồn lao động, góp phần tích cực vào sự hình thành thểchế kinh tế thị trường, đồng thời tận dụng lợi thế để phát triển, tiến kịp khu vực
và thế giới Nhận thức rõ tầm quan trọng của vấn đề, Đảng ta đã đề ra chủtrương, đường lối thiết thực, hiệu quả nhằm phát huy tối đa nội lực, nâng caochất lượng nguồn nhân lực, chuyển đổi cơ cấu lao động, đáp ứng yêu cầu củaquá trình công nghiệp hóa hiện đại hóa, tạo việc làm cho nhiều người lao động,giảm tỷ lệ thất nghiệp ở thành thị, tăng tỷ lệ sử dụng thời gian lao động ở nôngthôn Góp phần tăng thu nhập và cải thiện đời sống nhân dân, xây dựng xã hộicông bằng, dân chủ, văn minh
Xuất khẩu lao động và chuyên gia là một hoạt động kinh tế-xã hội gópphần phát triển nguồn nhân lực, giải quyết việc làm, tạo thu nhập và nâng caotrình độ tay nghề cho người lao động, tăng nguồn thu ngoại tệ cho đất nước vàtăng cường quan hệ hợp tác quốc tế giữa nước ta với các nước trên thế giới.Cùng với các giải pháp giải quyết việc làm trong nước là chính, xuất khẩu laođộng và chuyên gia là một chiến lược quan trọng, lâu dài, góp phần xây dựng độingũ lao động cho công cuộc xây dựng đất nước trong thời kỳ công nghiệp hoá,hiện đại hoá…
Tuy nhiên trong bối cảnh chung của nền kinh tế thị trường mới mẻ nhưnước ta hiện nay, họ đã gặp phải không ít khó khăn và thách thức
Phù hợp với thực tiễn nền kinh tế chuyển đổi của đất nước và xu thế hộinhập của toàn cầu; với mong muốn góp phần vào việc đẩy mạnh hoạt động xuất
khẩu lao động, cố gắng áp dụng lý luận vào thực tiễn, em đã chọn đề tài: “Đào tạo NNL lao độngxuất khẩu cho công ty cổ phần xây dựng, dịch vụ và hợp tác lao
Trang 6Nước ta là một nước có dân số trẻ, với trên 89 triệu dân, trong đó khoảngmột nửa dân số trong độ tuổi lao động Tuy nhiên số người thất nghiệp lại chiếm
tỷ lệ cao, số thời gian lao động chưa được sử dụng ở nông thôn lên tới gần 30%.Tìm kiếm việc làm bằng cách xuất khẩu lao động là mọt cách rất có lợi
2 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
-Đối tượng nghiên cứu: đào tạo NNL lao động xuất khẩu trong một tổ chức,doanh nghiệp
- Phạm vi nghiên cứu:
+ Địa điểm: Tại Công ty cổ phần xây dựng, dịch vụ và hợp tác lao động(OLECO)
+ Thời gian: thông tin số liệu thu thập từ năm 2009- 2012
+ Thời gian khảo sát: tháng 1 năm 2013
- Đối tượng khảo sát là ứng viên và lao động xuất khẩu trong công ty OLECO
3 Mục đích nghiên cứu đề tài:
- Hệ thống hóa khung lý thuyết về đào tạo lao động xuất khẩu.
- Qua đó phân tích và đánh giá công tác đào tạo được thực hiện tại công tyOLECO
- Từ đó rút ra được những ưu điểm, nhược điểm hiện tại của Công Ty về vấn
đề đào tạo nguồn lao động, từ đó rút được những điểm cần phát huy, những gìcần khắc phục
- Đề xuất các giải pháp nhằm cải tiến tình trạng đào tạo tại Công Ty, giúpCông Ty phát triển bền vững và ngày càng phát triển mạnh trên thươngtrường
4 Phương pháp nghiên cứu và số liệu:
Trang 7- Đề tài nghiên cứu có sử dụng một số phương pháp nghiên cứu như: duy vậtbiện chứng, duy vật lịch sử, phương pháp phân tích, tổng hợp, so sánh, đánhgiá
- nguồn số liệu: sơ cấp và thứ cấp từ các phòng ban của Công Ty
+ Các giáo trình tham khảo và giáo trình chuyên ngành
+ các bài báo cũng như tài liệu từ trang web của Công Ty
5 Kết cấu của chuyên đề thực tập tốt nghiệp
Chuyên đề của em gồm 3 chương:
Chương 1: Những lý luận chung về đào tạo nguồn nhân lực(NNL) cho lao độngxuất khẩu
Chương 2: Thực trạng của việc đào tạo NNL cho lao động xuất khẩu tại Công tyOLECO
Chương 3: Một số giải pháp nhằm hoàn thiện đào tạo NNL cho lao động xuấtkhẩu tại Công ty OLECO
KẾT LUẬN
Phụ lục
Tài liệu tham khảo
Trang 8Chương 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ ĐÀO TẠO NGUỒN NHÂN LỰC CHO
LAO ĐỘNG XUẤT KHẨU 1.1 Các khái niệm
1.1.1 Khái niệm xuất khẩu lao động (Export of Labour)
Xuất khẩu lao động là một hoạt động kinh tế - xã hội nhằm góp phần giải quyết
việc làm, phát triển nguồn nhân lực, tạo thu nhập và nâng cao trình độ nghề nghiệp
cho người lao động, tăng nguồn thu cho đất nước và tăng cường quan hệ hợp tác giữa nước ta và các nước trên thế giới
Xuất khẩu lao động là xuất khẩu hàng hóa sức lao động, được hiểu là sự di chuyển lao động có tổ chức đi làm việc trong thời hạn nhất định ở nước ngoài thông qua các hiệp định về XKLĐ và các thỏa thuận khác giữa các quốc gia nhận và gửi lao động
Chúng ta có thể hiểu một cách sâu sắc hơn qua khái niệm của tổ chức lao động quốc
tế (ILO) như sau: Xuất khẩu lao động là hoạt động kinh tế của một quốc gia thực hiệ
n
cung ứng lao động cho một quốc gia khác trên cơ sở những hiệp định hoặc hợp đồng
có tính chất hợp pháp, quy định sự thống nhất giữa các quốc gia đưa và nh
ận lao
động
1.1.2 Khái niệm đào tạo lao động xuất khẩu
Đào tạo: Là quá trình học tập làm cho người lao động có thể thực hiện được
chức
năng, nhiệm vụ có hiệu quả hơn trong công tác của họ
Đào tạo nguồn lao động xuất khẩu là quá trình người lao động được nhà n
ước,
doanh nghiệp XKLĐ dạy nghề, ngoại ngữ và các kiến thức cần thiết trước khi đi làm việc tại nước ngoài giúp cho người lao động đáp ứng công việc một cách tốt nhất khi
Trang 9tham gia làm việc tại nước ngoài
1.2 Vai trò của đào tạo lao động xuất khẩu
- Xuất khẩu lao động làm tăng thu ngoại tệ dưới dạng tiền gửi về của những người laođộng ở nước ngoài cho gia đình họ
- Tăng thu ngân sách nhà nước Hàng năm lượng tiền thu được từ xuất khẩu lao động
là rất lớn, từ việc nhà nước thu thuế từ các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vựcxuất khẩu lao động đến việc thu từ các hoạt động liên quan đến hoạt động xuất khẩulao động như:hàng không, làm Visa, hay khám sức khoẻ
- Giải quyết việc làm cho người lao động Hiện nay tình trạng thất nghiệp
của không chỉ các nước đang phát triển mà còn của các nước phát triển là rất
lớn Xuất khẩu lao động không chỉ góp phần giải quyết công ăn việc làm cho ngườilao động mà nó còn nâng cao đời sống về mọi mặt: vật chất, tinh thần cho người laođộng
- Góp phần nâng cao trình độ người lao động về văn hoá, về tay nghề chuyên môn,tiếp thu được lối sống và tác phong làm việc công nghiệp, do đó từng bước đáp ứngđược yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước khi họ trở về Thời gian xuất khẩu lao động lao động thường là 2-3 năm, nhưng cũng đủ để ngườilao động nâng cao được trình độ và học hỏi được nhiều
- Thắt chặt mối quan hệ sẵn có và mở rộng mối quan hệ với nước ngoài Xuất khẩu lao động giúp mối quan hệ giữa các nước được duy trì và phát triển đồng thời cũng tạo ra các mối quan hệ mới
1.3 Nội dung đào tạo NNL LĐXK
Đào tạo lao động xuất khẩu bao gồm: dạy nghề, dạy ngoại ngữ và bồi dưỡng các kiến thức cần thiết (học định hướng)
1.3.1 Dạy nghề
Trang 10Để đáp ứng được nhu cầu lao động có tay nghề cho các doanh nghiệp nước ngoài các doanh
nghiệp hầu hết phải tự tổ chức đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao tay nghề cho người lao
1.3.2 Dạy ngoại ngữ
Ngoại ngữ là rào cản lớn nhất khi lao động sang nước ngoài làm việc Đây là mộtviệc cần chú trọng trong quá trình đào tạo lao động xuất khẩu
1.3.3 Hướng nghiệp
Doanh nghiệp , tổ chức ,cá nhân đưa người ra nước ngoài phải có trách nhiệm tổchức bồi dưỡng kiến thức cân thiết, kiểm tra và cấp chứng chỉ cho người laođộng khi đi làm việc ở nước ngoài
Nội dung định hướng bao gồm:
- Truyền thống, bản sắc văn hoá của dân tộc;
-
Những nội dung cơ bản liên quan về pháp luật lao động, hình sự, dân sự, hành chính c
ủa Việt Nam và của nước tiếp nhận người lao động;
- Vệ sinh an toàn lao động, phong tục tập quán …
1.3.4 Đánh giá chương trình đào tạo
Kết quả của chương trình đào tạo gồm kết quả nhận thức, khả năng vận dụng kỹ năng từ chương trình đào tạo… Để đo lường kết quả trên ta dùng phương pháp phỏng vấn , bảng hỏi để điều tra
1.4 Hình thức đào tạo nguồn lao động xuất khẩu
Tùy theo tiêu thức phân loại người ta phân chia đào tạo lao động thành các hình thức khác nhau:
- Theo số lần đã được đạo tạo :gồm đào tạo lần đầu và đào tạo lại
+ Đào tạo lần đầu: là hình thức đào tạo đối với lao động xuất khẩu lần đầu Đối với các đối tượng này thì phải đào tạo từ đầu và đào tạo tất cả các nội dung: dạy ngh
ề, ngoại ngữ, dạy định hướng
Trang 11+ Đào tạo lại: là hình thức đào tạo đối với lao động đã tham gia lao động t
ại nước ngoài có nhu cầu đi lao động tại nươc ngoài tiếp Đối với đối tượng này thì không cần phải đào tạo từ đầu, đào tạo tất cả các nội dung đào tạo mà đào tạo những cá
i gì đối tác cần, đào tạo những nội dung mà DN yêu cầu
- Theo nội dung đào tạo : gồm đào tạo nghề (đào tạo nghiệp vụ), đào tạo ngoại ngữ, đào tạo các kiến thức cần thiết (học định hướng)
- Theo đối tượng đào tạo: đào tạo lao động phổ thông, đào tạo tu nghiệp sinh
+ đào tạo lao động phổ thông :là hình thức đào tạo lao động đi làm việc tại các công
ty nước ngoài Yêu cầu của hình thức đào tạo này không cao bằng hình thức đào tạo
tu nghiệp sinh đi làm việc tại nước ngoài
+ đào tạo tu nghiệp sinh: là hình thức đào tạo lao động đi làm việc tại việt nam theo hình thức vừa học vừa làm đào tạo theo hình thức này yêu cầu lao động phải nói, hiể
u được ngôn ngữ của quốc gia nhận tu nghiệp sinh
1.5 Các nhân tố ảnh hưởng đến đào tạo lao động xuất khẩu
1.5.1 Yếu tố bên ngoài
+ khách hàng ( đối tác )
+ thị trường lao động
1.5.2 Yếu tố bên trong
+ Khả năng đào tạo , quản lý lao động của doanh nghiệp
+ Cơ sở vật chất kỹ thuật
Trang 12Chương 2: Thực trạng của công tác Đào tạo NNL cho lao động xuất khẩu
tại Công ty OLECO.
2.1 Tổng quan về XKLĐ của nước ta
2.2 Tổng quan về công ty OLECO
2.2.1 Lịch sử, quá trình hình thành và phát triển của công ty
Công ty Cổ phần Xây dựng, Dịch vụ và Hợp tác lao động (OLECO) tiền thân là Công ty Xây dựng, Dịch vụ và Hợp tác lao động - Bộ Nông nghiệp và Phát triểnnông thôn, là doanh nghiệp nhà nước hạng I, được thành lập theo quyết định số
507 QĐ/TCCB- LĐ ngày 3/11/1992 của Bộ trưởng Bộ Thuỷ lợi (Nay là Bộ
nông nghiệp và Phát triển nông thôn) trên cơ sở hợp nhất 3 đơn vị thuộc bộ:
Công ty hợp tác lao động với nước ngoài, Xí nghiệp Xây dựng 4 và Xí nghiệp
đá Gia Thanh trực thuộc Bộ NN& PTNT, tiền thân của công ty là Công ty Xây dựng thuỷ lợi 3 (Bộ Thuỷ lợi)
Thực hiện nghị định số 64/2002/ NĐ- CP ngày 19/6/2002 của Chính phủ về việcchuyển doanh nghiệp nhà nước thành Công ty cổ phần, quyết định số 65/2003/ QĐ- TTg ngày 22/4/2003 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt phương
án tổng thể sắp xếp, đổi mới doanh nghiệp Nhà nước trực thuộc Bộ Nông
nghiệp và Phát triển nông thôn
Ngày 09 tháng 12 năm 2004 Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn
ký quyết định số 4474/2004/QĐ-BNN-TCCB "Chuyển công ty Xây dựng, dịch
vụ và hợp tác lao động doanh nghiệp nhà nước hạng I thành Công ty cổ phần
Xây dựng, Dịch vụ và Hợp tác lao động"
Công ty cổ phần Xây dựng, Dịch vụ và Hợp tác lao động chính thức đi vào hoạtđộng theo giấy phép kinh doanh số: 0103014419 của Sở Kế hoạch Đầu tư Hà Nộicấp ngày 30/10/2006
Trang 132.2.2 Đặc điểm hoạt động kinh doanh của công ty
Các lĩnh vực hoạt động kinh doanh :
- Xây dựng cơ bản;
- Tổ chức đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài và làm dịch vụ;
- Đào tạo và bồi dưỡng lao động xuất khẩu;
- Tổ chức đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài và làm dịch vụ;
- Đào tạo và bồi dưỡng lao động xuất khẩu;
- Đào tạo và Xuất khẩu lao động;
- Dịch vụ, Thương mại và Đầu tư;
Công ty đã được Bộ Lao động Thương binh và Xã hội cấp đổi giấy phép mới số 185 /GP-XKLĐ ngày 12/12/2006 được phép đưa người Việt nam đi làm việc ở nước ngoài
Trang 142.2.3 Sơ đồ cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý
Sơ đồ 2.1: Cơ cấu tổ chức của công ty OLECO
(Nguồn: Phòng tổ chức hành chính, thu thập tháng 7/2011)
2.2.4 Đặc điểm NNL
Theo thống kê số lao động của công ty năm 2012:
Tống số cán bộ công nhân viên: 206 người;
Phòng
tổ chức hành chính
Phòng Tài vụ
Trường TCN Việt Tiệp
Phòng
kế hoạch tổng hợp
Phòng xây dựng
cơ bản
Đội xây dựng 2, đội xây dựng 3
Văn phòng Đại diện Nghệ
An, Hà Tĩnh, Nam trung bộ
Xí Nghiệp xây lắp 1
Xí nghiệp xây dựng 4
Xí nghiệp Trường mại, Dịch
vụ đầu tư
HỘI ĐỒNG QUẢN
KIỂM SOÁT TỔNG GIÁM ĐỐC
PHÓ TỔNG GIÁM ĐỐC
ĐẠI HỘI ĐỒNG
CỔ ĐÔNG