Biện pháp quản lý nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh

Đối với nhà trường xã hội chủ nghĩa Việt Nam hiện nay thì hoạt động giáo dục đạo đức học sinh có ý nghĩa rất đúng như Bác Hồ đã nói “ Có tài mà không có đức thì là người vô dụng …” Đặc biệt trong thời kỳ hiện nay xã hội có nhiều tác động đến việc giáo dục đạo đức học sinh nếu người thầy giáo không xác định rõ ý nghĩa của việc giáo dục đạo đức học sinh thì sẽ có những định hướng sai lệch về mục tiêu đào tạo con người mới đòi hỏi phải đảm bảo sự phát triển mạnh mẽ và cân đối hài hòa cả 5 yếu tố nhân cách: Đức, trí, thể, mỹ, nghề, trong đó coi trọng việc xây dựng phẩm chất trí tuệ và năng lực nhận thức, đồng thời phải coi trọng việc bồi dưỡng tình cảm. Đạo đức có vị trí hàng đầu trong toàn bộ công tác giáo dục ở nhà trường XHCN nhằm hình thành và bồi dưỡng thế giới quan nhân sinh quan cộng sản chủ nghĩa cho học sinh...

PHẦN I: MỞ ĐẦU

I Lý do chọn đề tài.

Đối với nhà trường xã hội chủ nghĩa Việt Nam hiện nay thì hoạt động giáo

dục đạo đức học sinh có ý nghĩa rất đúng như Bác Hồ đã nói “ Có tài mà không có

đức thì là người vô dụng …” Đặc biệt trong thời kỳ hiện nay xã hội có nhiều tác

động đến việc giáo dục đạo đức học sinh nếu người thầy giáo không xác định rõ ý nghĩa của việc giáo dục đạo đức học sinh thì sẽ có những định hướng sai lệch về mục tiêu đào tạo con người mới đòi hỏi phải đảm bảo sự phát triển mạnh mẽ và cân đối hài hòa cả 5 yếu tố nhân cách: Đức, trí, thể, mỹ, nghề, trong đó coi trọng việc xây dựng phẩm chất trí tuệ và năng lực nhận thức, đồng thời phải coi trọng việc bồi dưỡng tình cảm Đạo đức có vị trí hàng đầu trong toàn bộ công tác giáo dục ở nhà trường XHCN nhằm hình thành và bồi dưỡng thế giới quan nhân sinh quan cộng sản chủ nghĩa cho học sinh

Công tác giáo dục đạo đức ở trường TH cũng như các hoạt động khác cũng tuân theo những quy luật tâm lý, sinh lý của người học sinh phải quán triệt mục đích giáo dục, phải có chương trình hóa, có nội dung, yêu cầu giáo dục đạo đức Công tác giáo dục đạo đức có tính đa dạng và tính phức tạp do đó đòi hỏi giáo viên chủ nhiệm và hiệu trưởng phải công phu có kế hoạch giáo dục đạo đức tỷ mỷ nhất

là đối với những học sinh chậm tiến Mặt khác lực lượng và môi trường giáo dục đạo đức học sinh rất rộng rãi so với các hoạt động giáo dục khác, trên cơ sở đó bản thân tôi đã chọn đề tài này vì đây là vấn đề rất quan trọng không thể thiếu được trong quá trình giáo dục nói chung đặc biệt trong quá trình giáo dục đạo đức học sinh tiểu học nói riêng Trên cơ sở thực trạng đạo đức học sinh trường TH Mường Chanh trong những năm gần đây có những biểu hiện như: Học sinh thiếu lễ phép với người trên, thiếu sự đoàn kết giúp đỡ bạn bè, hay đánh chửi nhau, thiếu trách nhiệm với gia đình, hàng xóm…Bên cạnh đó các em còn bị ảnh hưởng bởi các hiện tượng tiêu cực của xã hội, tệ nạn xã hội ngày càng chiều hướng gia tăng, len lỏi, xâm nhập vào các trường học, một số ít phụ huynh học sinh còn chưa nhận

thức đúng vai trò của công tác giáo dục đào tạo nên chưa thật sự quan tâm đến việc giáo dục đạo đức con em mình, còn phó thác trách nhiệm cho nhà trường nên cũng ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng giáo dục nói chung và chất lượng giáo dục

đạo đức nói riêng Đó cũng là một trong những lý do để tôi nghiên cứu “ Biện

pháp quản lý nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh trường TH Mường Chanh- Mai Sơn- Sơn La"

II Mục đích nghiên cứu.

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận, vai trò, ý nghĩa của công tác rèn luyện đạo đức cho học sinh trong trường tiểu học, qua nghiên cứu thực trạng quản lý giáo dục đạo đức học sinh của nhà trường trong những năm gần đây Nghiên cứu đề xuất một số biện pháp quản lý nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh trường tiểu học Mường Chanh- Mai Sơn- Sơn La

III Nhiệm vụ nghiên cứu

Trong phạm vi đề tài này tôi đặt ra ba nhiệm vụ cụ thể sau:

- Nghiên cứu những vấn đề lý luận về đạo đức- Giáo dục đạo đức ở trường tiểu học

- Nghiên cứu thực trạng giáo dục đạo đức ở trường tiểu học Mường Chanh- Mai Sơn- Sơn La trong nhưng năm vừa qua

- Đề xuất những biện pháp quản lý giáo dục đạo đức cho học sinh ở trường tiểu học Mường Chanh- Mai Sơn- Sơn La

IV Đối tượng nghiên cứu.

Đối tượng nghiên cứu của đề tài tập trung chủ yếu vào nội dung và các biện pháp giáo dục đạo đức học sinh ở trường tiểu học Mường Chanh- Mai Sơn- Sơn

La

V Phạm vi, giới hạn nghiên cứu.

1 Phạm vi nghiên cứu: Công tác giáo dục đạo đức cho học sinh ở trường tiểu học Mường Chanh từ năm học 2011 – 2012 đến nay.

2 Giới hạn nghiên cứu: Công tác giáo dục đạo đức cho học sinh ở trường tiểu học

VI Phương pháp nghiên cứu.

- Phương pháp nghiên cứu lý luận: Nghiên cứu các tài liệu có liên quan đến giáo dục đạo đức cho trẻ

- Phương pháp nghiên cứu thực tiễn:

- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm: Tổng kết kinh nghiệm quản lý quá trình giáo dục đạo đức của bản thân cũng như của đồng nghiệp

1 Phương pháp điều tra: Điều tra thực trạng việc giáo dục hành vi đạo đức cho học sinh trong nhà trường và ở các trường bạn Trên cơ sở đó tổng hợp, phân tích, bổ sung kinh nghiệm cho bản thân

2 Phương pháp quan sát: Quan sát các hành vi đạo đức của học sinh và sự giáo dục đạo đức của giáo viên để đánh giá đúng thực trạng việc giáo dục đạo đức

3 Phương pháp trò chuyện với giáo viên, với học sinh: Nắm thực trạng công tác giáo dục đạo đức

4 Phương pháp thống kê toán học: Dùng để xử lý số liệu điều tra, phân tích

số liệu thu được

PHẦN II: NỘI DUNG

I Cơ sở lý luận.

1 Các khái niệm về công cụ.

Khái niệm về đạo đức: Có hai khái niệm

* Góc độ xã hội:

Đạo đức là tổng hợp những nguyên tắc, quy tắc chuẩn mực xã hội mà dựa vào nó con người tự giác điều chỉnh hành vi hoạt động của mình sao cho phù hợp với lợi ích, hạnh phúc và tiến bộ chung của xã hội, trong mối quan hệ con người với con người, giữa cá nhân với xã hội

Đạo đức là hệ thống những quy tắc, chuẩn mực biểu hiện sự tự giác trong quan hệ giữa con người với con người, con người với cộng đồng xã hội; với tự nhiên và với bản thân mình

* Góc độ cá nhân:

Đạo đức chính là những phẩm chất, nhân cách của con người, phản ánh ý thức, tình cảm, ý chí, thói quen và cách ứng xử của họ trong các mối quan hệ giữa con người với tự nhiên con người với con người, con người với cộng đồng xã hội

và với bản thân mình

2 Khái niệm về quản lý quá trình giáo dục đạo đức.

a Quá trình giáo dục đạo đức:

Quá trình giáo dục đạo đức là một hoạt động có tổ chức, có mục đích, có kế hoạch, nhằm biến những nhu cầu chuẩn mực, giá trị đạo đức theo yêu cầu của xã hội thành những giá trị phẩm chất giá trị đạo đức của cá nhân, nhằm phát triển nhân cách của mỗi cá nhân

b Quản lý quá trình giáo dục đạo đức:

Quản lý quá trình giáo dục đạo đức là hệ thống những tác động của chủ thể quản lý lên khách thể quản lý bằng việc thực hiện những quy tắc, nguyên tắc chuẩn mực xã hội mà nhờ nó con người tự giác điều chỉnh hành vi hoạt động của mình sao cho phù hợp với lợi ích, hạnh phúc và tiến bộ chung của xã hội.

3 Vị trí, vai trò của quá trình giáo dục đạo đức trong trường Tiểu học

Giáo dục đạo đức có vai trò rất quan trọng trong việc phát triển nhân cách thế hệ trẻ ( cụ thể về mặt đạo đức) tạo cơ sở để họ ứng xử đúng đắn trong các mối quan hệ cá nhân với bản thân, với người khác ( gia đình, bạn bè, thầy giáo, người lớn tuổi và it tuổi) với xã hội làm cho họ nắm được ( thể hiện trong nhận thức và hành động) các mối quan hệ đạo đức mới là các mối quan hệ thể hiện sự hài hòa giữa lợi ích cá nhân và lợi ích của xã hội

Giáo dục đạo đức sẽ giúp học sinh có phẩm chất đạo đức tốt đẹp và bền vững, có được bản lĩnh đạo đức để ứng xử đúng trong các mối quan hệ.

Giáo dục đạo đức là một quá trình tác động có mục đích, có kế hoạch của nhà giáo dục đến học sinh nhằm hình thành và bồi dưỡng cho các em thế giới quan khoa học, nhân sinh quan cộng sản chủ nghĩa, hành vi và thói quen đạo đức, những nét tính cách của con người mới phù hợp với mục tiêu giáo dục

Đạo đức là cái gốc của con người mới, là mặt giáo dục rất quan trọng trong nội dung giáo dục toàn diện, là cơ sở để nâng cao các mặt giáo dục khác

Giáo dục đạo đức giữ vai trò là yếu tố hàng đầu toàn bộ giáo dục trong nhà trường Vì vậy giáo dục đạo đức cho học sinh là việc làm không thể thiếu được trong quá trình giáo dục

Cấp tiểu học – cấp học có vị trí nền móng ( luật giáo dục) trong hệ thống giáo dục quốc dân Trường tiểu học là nơi đặt viên gạch đầu tiên trong việc xây dựng nhân cách toàn diện cho học sinh Cùng với gia đình, xã hội, nhà trường có trách nhiệm “ phải chăm lo giáo dục đạo đức” cho học sinh Việc giáo dục đạo đức cho học sinh không đơn thuần trên lý thuyết, truyền thụ trang bị cho các em nguồn tri thức khoa học về tự nhiên và xã hội, con người, cách làm việc trí óc, mà còn hướng tới sự tạo dựng phát triển những phẩm chất nhân cách, giá trị nhân văn, đạo đức cho học sinh góp phần hoàn thiện nhân cách phù hợp yêu cầu định hướng xã hội, đó là sự thống nhất biện chứng giữa đức và tài hay là sự toàn vẹn về phẩm chất

và năng lực Như Bác Hồ nói:

“ Có tài mà không có đức là con người vô dụng

Có đức mà không có tài làm việc gì cũng khó”

4 Nội dung của giáo dục đạo đức trong trường Tiểu học.

Giáo dục đạo đức là một bộ phận cực kỳ quan trọng của quá trình sư phạm Đặc biệt ở bậc tiểu học, giáo dục đạo đức tiếp tục hình thành các chuẩn mực hành

vi, các nét phẩm chất đạo đức vững chắc, giúp học sinh có ý thức về chuẩn mực hành vi về công việc mình làm, có thái độ đúng đắn và hành vi thói quen đạo đức tương ứng Muốn vậy giáo dục đạo đức ở trường tiểu học phải đảm bảo các nội dung sau:

a Giáo dục ý thức đạo đức:

Giáo dục ý thức đạo đức nhằm cung cấp cho học sinh những tri thức đạo đức

cơ bản về các chuẩn mực hành vi trên cơ sở đó hình thành niềm tin đạo đức Các chuẩn mực hành vi này được xác định từ các phẩm chất đạo đức, lòng yêu nước, lòng nhân ái, thái độ đối với lao động, tinh thần tập thể, tính kỷ luật Chúng phản ánh các mối quan hệ hàng ngày của các em Đó là:

Quan hệ cá nhân với xã hội , tôn kính quốc kỳ, quốc ca, kính yêu Bác Hồ, tự hào về đất nước và con người Việt Nam, biết ơn những thương binh, liệt sĩ, các chiến sĩ quân đội, công an, yêu quê hương, làng xóm, yêu mến và tự hào về trường, lớp, giữ gìn môi trường xung quanh, bảo vệ các di tích lịch sử, văn hoá do ông cha

để lại

Quan hệ cá nhân với công việc lao động: Trước hết là chăm chỉ, kiên trì vượt khó trong học tập, học tập có phương pháp tốt, tích cực tham gia các công việc lao động khác nhau ( lao động tự phục vụ, lao động sản xuất, lao động ích lợi xã hội…)

Quan hệ cá nhân với những người xung quanh: Đầu tiên là lòng hiếu thảo với ông bà, cha mẹ, quan tâm giúp đỡ anh chị em trong gia đình, kính trọng và biết

ơn thầy, cô giáo Tôn trọng và giúp đỡ bạn bè, tôn trọng và giúp đỡ hàng xóm, láng giềng, phụ nữ, cụ già, em nhỏ, người tàn tật… theo khả năng của mình

Quan hệ cá nhân với tài sản xã hội, tài sản của người khác, tôn trọng và bảo vệ tài sản của nhà trường ( trường lớp, bàn ghế, dụng cụ lao động, đồ thí nghiệm…) của nhà nước ( nhà cửa, máy móc, hàng hoá…)các di tích lịch sử, văn hoá, những nơi công cộng, của người khác ( thư tư, đồ đạc…)

Quan hệ cá nhân với thiên nhiên, bảo vệ môi trường tự nhiên xung quanh ở nơi học, nơi chơi, nơi qua lại, bảo vệ cây trồng, cây xanh có ích, động vật nuôi, động vật có ích, diệt trừ động vật có hại ( chuột, ruồi, muỗi…) làm công tác vệ sinh

Quan hệ cá nhân với bản thân: Khiêm tốn, thật thà, bạo dạn.

Đối với từng chuẩn mực hành vi đạo đức cần giúp học sinh hiểu yêu cầu của chuẩn mực ( chuẩn mực yêu cầu học sinh phải thực hiện điều gì, làm gì?)

Ý nghĩa tác dụng của việc thực hiện hành vi đạo đức ( việc thực hiệnchuẩn mực mang lại lợi ích tác dụng gì? Nếu không thực hiện mà làm trái thì có tác hại gì? Cách thực hiện chuẩn mực đó ( Để thực hiện chuẩn mực cần làm những công việc gì, thực hiện như thế nào?)

Những tri thức đạo đức này giúp các em phân biệt được cái đúng, cái sai, cái tốt, cái xấu, cái thiện cái ác… Từ đó các em sẽ làm theo cái đúng, ủng hộ cái tốt, tán thành cái thiện đấu tranh phê phán, tránh cái sai, cái xấu, cái ác, ý thức đạo đức đúng đắn có tác dụng định hướng cho thái độ, tình cảm, hành vi đạo đức

b Giáo dục thái độ, tình cảm

Vì vậy giáo dục tình cảm đạo đức cho học sinh là một nhiệm vụ hết sức quan trọng cũng như rất khó khăn tinh tế bởi vì phải tác động đến thế giới nội tâm, thế giới của những cảm xúc của trẻ em

Giáo dục thái độ tình cảm đạo đức cho học sinh là thức tỉnh những rung động, những cảm xúc đối với hiện thực xung quanh ( những người xung quanh, công việc, tập thể…) làm cho chúng biết yêu biết ghét rõ ràng, có thái độ đúng đắn đối với các hiện tượng phức tạp trong đời sống xã hội và tập thể… thái độ thờ ơ,

lãnh đạm là “ sản phẩm” xấu không mong muốn của giáo dục tình cảm.

Những thái độ tình cảm cần giáo dục cho học sinh tiểu học là:

- Kính yêu biết ơn ông bà, cha mẹ, yêu quý anh chị em, kính trọng lễ phép, biết ơn thầy cô giáo, tôn trọng và yêu mến bạn bè…

- Kính yêu Bác Hồ, biết ơn thương binh liệt sĩ, yêu trường mến lớp, yêu quê hương làng xóm…

- Chăm học, chăm làm, yêu lao động

- Yêu thiên nhiên và có thái độ giữ gìn vẻ đẹp môi trường xung quanh

- Có lòng tự trọng, khiêm tốn học hỏi, trung thực

- Có thái độ ủng hộ, đồng tình, tán thành với những tấm gương, việc làm tốt phù hợp với những chuẩn mực đạo đức, ngược lại có thái độ lên án phê phán những

ai có hành động sai trái, có hại cho người khác, xã hội, cộng đồng

Tình cảm tích cực được hình thành dựa vào ý thức đúng đắn và được củng

cố khẳng định qua hành vi, ngược lại nó có tác dụng thúc đẩy tạo động cơ cho việc nhận thức chuẩn mực, thực hiện hành vi đạo đức

c Giáo dục hành vi thói quen:

Giáo dục hành vi, thói quen đạo đức là tổ chức cho học sinh nhiều lần những thao tác hành động đạo đức trong học tập, sinh hoạt…nhằm có được hành vi đạo đức đúng đắn, và từ đó có thói quen đạo đức bền vững Các hành vi thói quen đạo đức cần hình thành cho học sinh là:

- Giúp đỡ ông bà, cha mẹ, anh chị trong gia đình

- Lễ phép với người lớn ( ông bà, cha me, anh chị em, thầy cô giáo…)

- Có những việc làm giúp đỡ thầy cô giáo, bạn bè, hàng xóm láng giềng, cụ già, em nhỏ, người tàn tật

- Có những việc làm nhân đạo đối với gia đình thương binh, liệt sĩ, bà mẹ Việt Nam anh hùng, giúp đỡ người gặp thiên tai khó khăn

- Có những hành độngviệc làm bảo vệ trường lớp, tài sản công cộng, thiên nhiên, đồ đạc người khác

Cần giáo dục hành vi văn hóa cho học sinh tức là hành vi không những “ đúng” về mặt đạo đức, mà còn đẹp về thẩm mỹ

Ba nội dung giáo dục đạo đức trên có mối quan hệ chặt chẽ với nhau và cần được thể hiện đồng bộ Cũng được thể hiện thông qua dạy học các môn học, việc

tổ chức các hoạt động ngoài giờ lên lớp, việc tổ chức thực hiện các nội quy, quy chế, điều lệ, tấm gương của giáo viên, phối hợp với các lực lượng giáo dục

Các nhà nghiên cứu giáo dục đã chỉ ra quản lí quá trình giáo dục đạo đức trong nhà trường cần phải thực hiện một số biện pháp sau:

5 Biện pháp giáo dục đạo đức

5.1 Lập kế hoạch quản lí

a, Những yêu cầu cơ bản của việc lập kế hoạch.

Hoạt động giáo dục đạo đức là một bộ phận quan trọng trong toàn bộ hệ thống quản lý trường học, vì vậy khi lập kế hoạch người quản lí cần chú ý:

- Đảm bảo tính thống nhất giữa mục tiêu giáo dục đạo đức với các mục tiêu khác

- Cần phối hợp chặt chẽ hữu cơ với kế hoạch dạy học trên lớp

- Lựa chọn hình thức hoạt động đa dạng, thết thực, phù hợp với hoạt động tâm sinh lý của học sinh để có hiệu quả giáo dục cao

- Thành lập ban chỉ đạo cụ thể phù hợp với từng hoạt động để theo dõi, giám sát, kiểm tra, đánh giá

b, Xây dựng kế hoạch quản lý quá trình giáo dục

- Kế hoạch hoạt động theo chủ điểm

- Kế hoạch hoạt động theo các môn học

- Kế hoạch hoạt đông theo các mặt hoạt động xã hội

- Đại diện hội cha mẹ học sinh

b- Nhiệm vụ của ban chỉ đạo:

- Giúp hiệu trưởng xây dựng kế hoạch, chương trình, và chỉ đạo chương trình

-Tổ chức các hoạt động theo quy mô lớn và phối hợp các lực lượng tham gia

- Giúp HT kiểm tra, đánh giá các hoạt động

- Củng cố xây dựng đội ngũ giáo viên chủ nhiệm lớp thành một lực lượng giáo dục nòng cốt

5.3 Chỉ đạo hoạt động giáo dục đạo đức

a, Giáo dục đạo đức thông qua các môn học.

- Giáo dục đạo đức thông qua các môn khoa học xã hội như thông qua môn Tiếng Việt giáo dục cho các em biét yêu, biết ghét, bồi dưỡng tâm hồn tình cảm,

lòng yêu con người… Qua môn lịch sử tự hào về truyền thống đấu tranh của dân tộc ta, thấy rõ trách nhiệm của mình đối với Tổ quốc… Thông qua các môn học giúp các em hiểu rõ các phạm trù đạo đức như: Hạnh phúc, lương tâm, tiền đồ, nghĩa vụ, trách nhiệm,… từ đó có hành động đúng.

b, Giáo dục thông qua các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

Thông qua vui chơi giải trí, các hoạt động văn nghệ, thể dục thể thao, lao động XH- CT, tham quan du lịch… Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp góp phần hoàn thiện quá trình giáo dục đạo đức hướng vào các mục tiêu:

- Giáo dục tư tưởng chính trị

- Hình thành nhu cầu hứng thú có thói quen tốt trong học tập, lao động, công tác xã hội và các hoạt động thực tiễn

Nội dung giáo dục gắn với từng chủ điểm trong năm học cụ thể, những chủ điểm đó có tác dụng định hướng cho việc tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp, và thông qua hoạt đông giáo dục này các hành vi đạo đức có điều kiện hình thành phát triển và củng cố Hoạt động giáo dục thông qua các hoạt động xã hội như:

- Hoạt động nhân đạo từ thiện

- Hoạt động lao động công ích: Tu bổ, bảo vệ trường, sở, lớp học, bàn ghế, đường xá, di tích văn hóa địa phương

- Tổ chức ngày hội VN – TT

- Tổ chức các hoạt động phòng chống các tệ nạn xã hội, phòng cháy chữa cháy

- Tổ chức hoạt động tham quan du lịch

Qua hoạt dộng trên giúp các em nhận thức rõ ý nghĩa của hoạt động đó đối với cá nhân và tập thể từ đó hình thành thái độ hành vi trong hoạt động

5.4 Kiểm tra đánh giá hoạt động giáo dục đạo đức

a, Cách kiểm tra:

- Kiểm tra từ trên xuống của các tổ chức quản lý của ban đức dục

+ Kiểm tra qua các bài thi tìm hiểu

+ Kiểm tra qua quan sát

- Tự kiểm tra đánh giá của các tổ chức tự quản của học sinh

- Kiểm tra qua các tiêu chuẩn, tiêu chí cụ thể của từng hoạt động

- Kiểm tra qua các tình huống…

b, Tổng kết đánh giá:

Đánh giá thi đua khen thưởng theo nhiều mức độ khác nhau; xếp loại hạnh kiểm

C, Rút kinh nghiệm

Kết luận: Giáo dục đạo đức là một trong những hoạt động quan trọng ở

trường TH Người quản lý phải thực sự quan tâm chỉ đạo thực hiện đầy đủ và sáng tạo để chất lượng giáo dục đạo đức đạt kết quả cao

II Cơ sở thực tiễn

2.1.Khỏi quỏt về đặc điểm tỡnh hỡnh địa phương và Nhà trường

2.1.1.Địa phương

Xã Mờng Chanh là cỏi nụi Cỏch Mạng, năm 1998 đó được Nhà nước phong tặng danh hiệu xó Anh hựng Xã có địa hình lòng chảo, dõn cư sống tập trung Có tổng diện tích tự nhiên là 2930 ha, gồm19 bản ;750 hộ với 3650 nhân khẩu, gồm 2 dân tộc chung sống(Thái và Kinh )

Về kinh tế xã Mờng Chanh tập trung chủ yếu là cây lúa nớc và đa giống mới vào canh tác 2 vụ Diện tích đất trồng trọt nông nghiệp là 540 ha, giao thông đi lại khó khăn nhất là mùa ma , đời sống tinh thần của nhân dân ngày càng đợc nâng cao

và đã đợc cải thiện Tỷ lệ hộ có phơng tiện đi lại chiếm 90% Có phơng tiện thông tin nghe, nhìn chiếm 98%, số nhà lợp ngúi chiếm 98% Giao thụng đang đợc nõng cấp, phơng tiện đi lại ngày càng đợc cải thiện

Tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội ngày càng đợc giữ vững

đ-ợc và ổn định, nhân dân trong xã an tâm sản xuất, phát triển kinh tế chăn nuôi và trồng rừng, phát triển kinh tế gia đình, nâng cao mức sống của nhân dân

Hệ thống giáo dục xã luôn đợc quan tâm và phát triển, người dõn rất quan tõm đến việc học hành của con cỏi đặc biệt là giỏo dục đạo đức cho cỏc em

2.1.2 Nhà trường:

Trường TH Mường Chanh được tỏch ra từ trường phổ thụng cấp 1; 2 Mường Chanh từ năm 2001 Hiện nay nhà trường đó được Đảng và Nhà nước quan tõm đầu tư xõy dựng cho nhà trường cú đầy đủ cỏc phũng học, phũng chức năng, nhà bỏn trỳ cho học sinh được nghỉ ngơi tại trường

Đội ngũ giỏo viờn: Trường cú 17 cỏn bộ giỏo viờn Trong đú BGH: 2 đồng

* Về tổ chức Đảng: Nhà trường cú 01 chi bộ Đảng với 07 Đảng viờn

* Về quy mụ trường lớp: Hiện nay nhà trường cú 12 lớp với tổng số 340 em học sinh

- 1/3 đối tượng học sinh đến trường học còn có hoàn cảnh khó khăn, nhận thức chậm và trong đó có 9 em học sinh khuyết tật.

2.2 Thực trạng công tác giáo dục đạo đức cho học sinh

a Thực trạng đạo đức học sinh nhà trường:

Để tìm hiểu thực trạng đạo đức các em học sinh, chúng tôi tiến hành điều tra theo nội dung sau:

Bảng 1: Mức độ vi phạm các hành vi đạo đức năm 2011-2012

Số học sinh được điều tra Số lần vi phạm Tỷ lệ %

* Kết quả môn đạo đức

* Bảng 2: Kết quả môn đạo đức năm học 2011- 2012

* Kết quả xếp loại hạnh kiểm cụ thể:

Bảng 3: Kết quả xếp loại hạnh kiểm

Học sinh đa số có ý thức kỷ luật trật tự, lễ phép biết vâng lời cha mẹ, thầy

cô, người lớn tuổi và biết kính trọng ông bà, biết giữ gìn vệ sinh cá nhân, vệ sinh công cộng, biết bảo vệ của công, thực hiện tốt các nội quy, quy định của nhà trường, lớp như: Duy trì tốt các hoạt động đầu giờ 15 phút, sinh hoạt Đội vào buổi sáng, tập thể dục giữa giờ…

Đa số các em đều ngoan, hiếu học có tinh thần đoàn kết, tương thân, tương

ái, tương trợ giúp đỡ nhau trong học tập cũng như trong các hoạt động khác của nhà trường Các em hiểu rất rõ tác hại của ma túy Có ý thức tu dưỡng, rèn luyện,

có thái độ cư sử đúng mức với bạn bè, tham gia đầy đủ các hoạt động của nhà trường, hưởng ứng nhiệt tình các hoạt động quyên góp…

Tuy nhiên bên cạnh đó hoạt động giáo dục đạo đức vẫn còn thể hiện những mặt yếu kém đó là:

- Vẫn còn một số ít học sinh thiếu ý thức kỷ luật chưa vâng lời cha mẹ, thầy

cô, người lớn tuổi chưa có ý thức bảo vệ của công, vô lễ với thầy cô giáo, không thực hiện đúng các nội quy, quy định của nhà trường, của lớp Cụ thể còn bỏ học, trong lớp chưa chú ý nghe giảng, còng nói tục, chửi bậy gây gổ đánh nhau…

- Một số ít các em còn đi sớm, về muộn, chưa thực sự thành khẩn khi có lỗi, chưa hòa nhập vào tập thể, còn mặc cảm với hoàn cảnh riêng, chưa thực sự có ý

thức tu dưỡng rèn luyện Vì vậy chất lượng đạo đức của nhà trường trong hai năm qua vẫn còn đạo đức yếu kém.

Đặc biệt không biết áp dụng kiến thức đã học vào thực tế Chẳng hạn học sinh lớp 2 vừa học bài “ Giữ trật tự vệ sinh nơi công cộng” nhưng lại rất mất trật tự trong giờ học hoặc vứt rác bừa bãi ở sân trường Học sinh vừa học bài “Lễ phép vâng lời thầy cô giáo” nhưng lại chỉ chào hỏi thầy cô giáo dạy mình hoặc không biết cảm ơn, xin lỗi khi được người khác giúp đỡ hay làm điều gì đó không phải

Sở dĩ vẫn còn có các hiện tượng trên tôi nghĩ nguyên nhân đó do:

- Sự cạnh tranh của cơ chế thị trường có mặt tích cực là thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế, song lại là mảnh đất tốt cho tư tưởng cơ hội, thực dụng vụ lợi phát triển chủ nghĩa cá nhân, ích kỷ coi đồng tiền là trên hết dẫn đến sự xuống cấp

về đạo đức xã hội từ người lớn đến trẻ em, đến mọi mặt của đời sống xã hội

- Gia đình chưa thực sự quan tâm đến đời sống, tinh thần của con cái Một số cha mẹ học sinh thiếu gương mẫu, một số gia đình còn khoán trắng bỏ mặc cho nhà trường và xã hội , thậm chí còn nuông chiều con cái thiếu văn hóa, dẫn đến một số học sinh vô lễ với người trên, nhiều em không vâng lời ông bà, bố mẹ, lười lao động, lười học, trộm cắp… Trong giao tiếp nói năng thô lỗ, cục cằn

- Ngoài xã hội: Hiện tượng tiêu cực, các hành vi đạo đức thiếu văn minh như: Một số tụ điểm chiếu phim ảnh, băng hình có nội dung đồi trụy ảnh hưởng lớn đến hành vi đạo đức của các em

b Thực trạng quản lý giáo dục đạo đức của nhà trường:

Từ nhiều năm nay nhà trường thường xuyên quan tâm đến công tác giáo dục đạo đức cho học sinh và đã thực hiện một số hoạt động sau:

* Về công tác xây dựng kế hoạch: Đã xây dựng kế hoạch giáo dục đạo đức

tuy nhiên kế hoạch chưa đầy đủ chi tiết chỉ bao gồm: Hoàn cảnh đặc điểm của công tác trong năm học mới: Những nét cơ bản về tình hình và kết quả của giáo dục đạo đức trong năm học trước cũng như năm học mới, những thuận lợi, khó khăn chủ

yếu, phương hướng chung.

* Công tác phối hợp ba môi trường giáo dục: Nâng cao nhận thức cho các

lực lượng giáo dục trong nhà trường nắm vững yêu cầu, nội dung, chỉ tiêu giáo dục đạo đức cho học sinh cho từng học kỳ của năm học

- Cộng tác với đoàn thanh niên, chi hội chữ thập đỏ nhà trường, hội cha mẹ học sinh cùng giáo dục đạo đức học sinh

- Kiện toàn các tổ chức đoàn, đội phối hợp giáo dục và rèn luyện học sinh

- Phối kết hợp các cơ quan chức năng làm tốt công tác tuyên truyền phòng chống tệ nạn ma túy sâm nhập vào nhà trường Thực hiện luật lệ giao thông…

- Theo dõi diễn biến tình hình tư tưởng đaọ đức học sinh để có biện pháp uốn nắn kịp thời

- Xây dựng môi trường giáo dục đạo đức: Xây dựng quy chế nội quy nhà trường thực hiện nó thành thói quen và nhu cầu của mọi người

* Điều tra tình hình học sinh và điều kiện giáo dục: Tình hình tư tưởng, đạo đức học sinh, điều tra hoàn cảnh sống: Gia đình, cha mẹ, kinh tế, môi trường giáo dục của học sinh…

* Các lớp luôn thực hiện tốt chương trình hoạt động giáo dục đaọ đức học sinh theo quy định như: Sinh hoạt lớp, sinh hoạt đội với nội dung phong phú có chất lượng

* Giáo dục đạo đức qua các môn học và các hoạt động ngoại khóa và các hoạt động giáo dục trong nhà trường đã làm nhưng chưa hiệu quả

- Đảm bảo yêu cầu giáo dục đạo đức là một yêu cầu cơ bản tiêu chuẩn đánh giá giờ dạy đánh gá hoạt động và đánh giá giáo viên

III- Nguyên nhân thực trạng quản lý giáo dục đạo đức của học sinh trường tiêu học Mường Chanh

Điều tra nguyên nhân dẫn đến thực trạng giáo dục đaọ đức nhà trường trong những năm qua:

Mức độ Làm chưa tốt

Làm tổt

Tuyên truyền cho phụ huynh nhận thức đúng

đắn, đầy đủ về nội dung giáo dục

Có kế hoạch giáo dục cụ thể ngay từ đầu năm x x

Tổ chức tốt các hoạt động ủng hộ để xây dụng

cho học sinh tinh thần tương thân, tương ái

Duy trì tốt công tác thông tin hai chiều giữa

giáo viên chủ nhiệm với phụ huynh

Để phát hiện được các nguyên nhân dẫn đến thực trạng trên chúng tôi đã tiến hành điều tra lấy ý kiến của 30 cán bộ giáo viên của nhà trường và hội phụ huynh học sinh, lấy ý kiến của 25 cán bộ quản lý các trường tiểu học ở các huyện thị Chúng tôi thu được kết quả sau:

1 Nguyên nhân của các thành tựu:

Để có được những mặt mạnh về giáo dục đạo đức là do nhà trường làm tốt công tác vận động hội cha mẹ học sinh, các lực lượng xã hội trong và ngoài nhà trường cùng giáo dục học sinh Lấy nội dung 5 điều Bác Hồ dạy làm nội dung giáo dục đạo đức cho học sinh

Hàng năm cứ vào đầu năm học nhà trường tổ chức cho các em học tập quy chế bảo vệ của công , học tập luật giao thông, giáo dục phòng chống các tệ nạn xã hội…

Kết hợp chặt chẽ với giáo viên chủ nhiệm để giáo dục đạo đức cho học sinh đặc biệt là học sinh cá biệt

Làm tốt công tác thi đua khen thưởng, khen chê kịp thời, lấy gương người tốt, việc tốt nhân vật điển hình tiên tiến Kiên quyết xử lý những trường hợp vi phạm đạo đức người học sinh như: Đánh nhau, vô lễ với thầy cô giáo, thiếu ý thức…

Ngoài hoạt động quyên góp, ủng hộ đồng bào bị thiên tai nhà trường còn tổ chức trợ cấp thường xuyên và đột xuất những học sinh có hoàn cảnh khó khăn, học sinh tàn tật, học sinh nghèo vượt khó học giỏi để giáo dục học sinh tinh thần tương thân, tương ái

Giao khoán cơ sở vật chất cho từng lớp để giáo dục ý thức tự bảo vệ của công.

Duy trì tốt công tác thông tin hai chiều giữa giáo viên chủ nhiệm với phụ huynh học sinh bằng sổ liên lạc hoặc thông qua điện thoại để phụ huynh kịp thời nắm bắt tình hình con em mình

2 Nguyên nhân của các hạn chế:

* Chủ quan:

- Do ý thức của một số giáo viên chưa cao, chưa làm tốt công tác chủ nhiệm chưa thực sự quan tâm thường xuyên việc giáo dục những hành vi đạo đức cho học sinh Họ cho rằng trẻ không nói tục, chửi bậy thế là ngoan và quan niệm trẻ còn nhỏ chưa biết gì

- Một số ít học sinh còn chưa thực sự quan tâm đến con em mình mà còn giao khoán cho nhà trường nên cũng gây ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng đạo đức nói chung và chất lượng giáo dục đạo đức nói riêng

- Phương pháp và hình thức giáo dục đạo đức còn mang tính đơn điệu, mới chỉ là thông qua các tiết học chính khóa, hình thức giáo dục ngoài giờ ít khi được

tổ chức Nếu có tổ chức thì chất lượng cũng chưa cao thể hiện ở sự chuẩn bị thiếu chu đáo, nội dung sơ sài thiếu hấp dẫn…

- Nhà trường chưa có biện pháp chủ động xây dựng mối quan hệ phối hợp giáo dục đạo đức cho học sinh một cách chặt chẽ, đồng bộ giữa 3 môi trường giáo dục( Cá lực lượng xã hội gia đình và nhà trường)

- Chưa có biện pháp hữu hiệu nhằm giáo dục học sinh cá biệt, uốn nắn kịp thời những biểu hiện xấu về đạo đức, thường xuyên nêu gương người tốt, việc tốt

- Giữa giáo viên và học sinh có mối quan hệ gần gũi hoặc đối xử chưa thực

sự bình đẳng dẫn đến mối quan hệ giữa các em chưa thật sự thân thiết