Bài thơ Về Tiểu đội ....

Hai chữ tưởng như thừa Bài thơ cho thấy cách nhìn cách khai thác hiện thực của tác giả : không phải chỉ viết về những chiếc xe không kính mà là chất thơ của hiện thực ấy, chất thơ của tu

Tiết 47 Văn bản

Giáo viên thực hiện : Nguyễn Thị Thanh Nguyệt

I/ GIỚI THIỆU

1 Tác giả Phạm Tiến Duật ( 14/01/1941 - 04/12/ 2007)

- Quê : Thanh Ba , Phú Thọ

- Gương mặt tiêu biểu thế hệ nhà thơ trẻ thời chống Mỹ

- Đề tài sáng tác : Hình tượng người lính và cô gái thanh niên xung phong trên tuyến đường Trường Sơn

- Thơ có giọng điệu sôi nổi , trẻ trung, hồn nhiên, tinh nghịch mà sâu sắc

2 Văn bản : Bài thơ về tiểu đội xe không kính

- Sáng tác 1969 nằm trong chùm thơ được giải Nhất cuộc

thi thơ của báo Văn nghệ (1969)

- In trong tập

“ Vầng trăng quầng lửa ”

* Nhan đề bài thơ

Nhan đề làm nổi rõ hình ảnh toàn bài

những chiếc xe không kính Hai chữ tưởng như thừa Bài thơ cho thấy cách nhìn cách khai thác hiện thực của tác giả : không phải chỉ viết về những chiếc xe không kính mà là chất thơ của hiện thực ấy, chất thơ của tuổi trẻ hiên ngang, dũng cảm , trẻ trung , vượt lên thiếu thốn , gian khổ, hiểm nguy của chiến tranh

Không có kính không phải vì xe không có kính

Bom giật bom rung kính vỡ đi rồi

Ung dung buồng lái ta ngồi

Nhìn đất nhìn trời nhìn thẳng.

Nhìn thấy gió vào xoa mắt đắng

Nhìn thấy con đường chạy thẳng vào tim

Thấy sao trời và đột ngột cánh chim

Như sa như ùa vào buồng lái.

Không có kính, ừ thì có bụi,

Bụi phun tóc trắng như người già

Chưa cần rửa , phì phèo châm điếu thuốc

Nhìn nhau mặt lấm cười ha ha

Không có kính, ừ thì ướt áo

Mưa tuôn mưa xối như ngoài trời

Chưa cần thay lái trăm cây số nữa

Mưa ngừng gió lùa khô mau thôi

Những chiếc xe từ trong bom rơi

Đã về đây họp thành tiểu đội

Gặp bè bạn suốt dọc đường đi tới

Bắt tay qua cửa kính vỡ rồi

Bếp Hoàng Cầm ta dựng giữa trời

Chung bát đũa nghĩa là gia đình đấy

Võng mắc chông chênh đường xe chạy

Lại đi, lại đi trời xanh thêm.

Không có kính, rồi xe không có đèn,

Không có mui xe, thùng xe có xước,

Xe vẫn chạy vì miền Nam phía trước

Chỉ cần trong xe có một trái tim.

1969

( Phạm Tiến Duật , Vầng trăng quầng lửa)

II/ PHÂN TÍCH

1/ Khổ 1

- Lí giải :

+ Không có kính, không phải vì xe không có kính

+ Bom giật, bom rung kính vỡ điệp ngữ

Chiến trường khốc liệt

- Tư thế : + Ung dung tự tin, hiên ngang

điệp ngữ + nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng

Tiếp xúc trực tiếp thế giới bên ngoài

2/ Khổ 2

Nhìn thấy :

+ Gió xoa mắt đắng

+ Con đường chạy thẳng vào tim

+ Sao trời, cánh chim sa vào buồng lái

nhân hóa

tốc độ nhanh

Hòa nhập thiên nhiên

3/ Khổ 3+4

- Ừ thì

- Ừ thì

có bụi ướt áo

- chưa cần rửa

- chưa cần thay

khẩu ngữ cấu trúc lặp lại

Giọng ngang tàng, bất chấp gian khổ

4/ Khổ 5

- Từ trong bom rơi

từ cái chết, ác liệt

- Gặp bè bạn bắt tay qua cửa kính vỡ

Tình đồng đội cao đẹp

5/ Khổ 6

- Bếp dựng giữa trời

- Chung bát đũa là gia đình

- Võng mắc chông chênh

Sinh hoạt gian khổ

- Lại đi, lại đi trời xanh thêm

Lạc quan

điệp ngữ

6/ Khổ 7

-Không kính, không đèn, không mui, thùng trầy xước điệp ngữ

Xe biến dạng , trần trụi

- Xe vẫn chạy vì miền Nam Sức mạnh tinh thần

- Xe không có nhiều thứ - Có trái tim

Yêu nước, yêu đời, chiến đấu vì miền Nam

hoán dụ

III/ TỔNG KẾT

 Bài thơ của Phạm Tiến Duật đã khắc họa một hình ảnh độc đáo : những chiếc xe không kính Qua đó làm nổi bật hình ảnh những người lính lái xe Trường Sơn trong thời chống Mĩ , với

tư thế hiên ngang , tinh thần lạc quan , dũng cảm , bất chấp

khó khăn nguy hiểm và ý chí chiến đấu giải phóng miền Nam.

 Tác giả đã đưa vào bài thơ chất liệu hiện thực sinh động của cuộc sống ở chiến trường , ngôn ngữ và giọng điệu giàu tính

khẩu ngữ , tự nhiên, khỏe khoắn

LUYỆN TẬP

Câu 1 : Bài thơ về tiểu đội xe không kính sáng tác vào thời điểm nào ?

D)

Sai.

Trong kháng chiến chống Mĩ

Câu 2 : Tác giả sáng tạo ra hình ảnh độc đáo –

Nhấn mạnh tội ác của giặc Mĩ

Làm nổi bật vất vả , gian lao của người lính lái xe

Làm nổi bật những khó khăn thiếu thốn về điều kiện vật chất của người lính trong kháng chiến

Làm nổi bật hình ảnh của những người lính lái xe hiên ngang, dũng cảm mà sôi nổi trẻ trung

Sai rồi Không đúng

Sai

Đúng rồi

A.

B.

C.

D.

HƯỚNG DẪN DẶN DÒ

- Học thuộc bài thơ

“Bài thơ về tiểu đội xe không kính ”

- Chuẩn bị bài “ Tổng kết về từ vựng”

TIẾT HỌC KẾT THÚC