bai 10 anh huong cac nhan to den quang hop

- Nêu đ ợc vai trò của n ớc đối với quang hợp- Trình bày đ ợc ảnh h ởng của nhiệt độ đến c ờng độ quang hợp - Lấy đ ợc ví dụ về vai trò của các ion khoáng đối với quang hợp - Trình bày đ

KiÓm tra bµi cò

1 Tr×nh bµy pha s¸ng quang hîp Mèi quan hÖ gi÷a pha s¸ng

vµ pha tèi.

2 So s¸nh pha tèi cña qu¸ tr×nh quang hîp ë thùc vËt C 3 , thùc vËt C 4 vµ thùc vËt CAM.

- Nêu đ ợc vai trò của n ớc đối với quang hợp

- Trình bày đ ợc ảnh h ởng của nhiệt độ đến c ờng độ quang hợp

- Lấy đ ợc ví dụ về vai trò của các ion khoáng đối với quang hợp

- Trình bày đ ợc vai trò quyết định của quang hợp đối với năng suất cây trồng

- Nêu đ ợc các biện pháp nâng cao năng suất cây trồng thông

qua sự điều khiển c ờng độ quang hợp

2 KÜ n¨ng: RÌn kÜ n¨ng ph©n tÝch, quan s¸t, nghiªn cøu thùc

®iÒu khiÓn quang hîp

- Häc sinh: T×m hiÓu tr íc néi dung bµi häc

IiI D¹y bµi míi

ảnh h ởng của các nhân tố ngoại cảnh đến quang hợp

ảnh h ởng của các nhân tố ngoại cảnh đến quá

trình quang hợp

Có những nhân tố ngoại cảnh nào ảnh h ởng đến quá

trình quang hợp?

I ánh sáng

ánh sáng có vai trò nh thế nào đối với quá trình quang hợp?

1 C ờng độ ánh sáng:

C ờng độ quang hợp là gì?

- Giá trị biểu hiện mức độ mạnh hay yếu của quang hợp

- Căn cứ vào l ợng CO 2 đồng hoá/ đơn vị diện tích lá/đơn vị thời gian

- AS là điều kiện cơ bản để tiến hành quang hợp

ảnh h ởng của các nhân tố ngoại cảnh đến quá

trình quang hợp

0,01 0,04 0,1 0,16 0,2 0,3 0,32

5 10 15 20

với c ờng độ hô hấp

- Điểm bão hoà AS là trị

+ Nếu c ờng độ AS tăng thì c ờng độ QH sẽ tăng khi nồng

+ Nếu c ờng độ AS v ợt quá điểm bão hoà AS thì c ờng độ

§iÓm bï AS vµ ®iÓm b·o hoµ AS ë c©y a bãng vµ c©y a s¸ng kh¸c nhau nh thÕ nµo?

Nghiên cứu SGK, quan sát hình

và cho biết quang phổ của AS

Thành phần AS biến động nh thế nào theo thời gian và không gian?

- Thời gian: sáng sớm và chiều AS có nhiều tia đỏ, tr a có nhiều tia xanh tím

- Không gian: d ới tán rừng và d ới tầng n ớc sâu các tia đỏ giảm rõ rệt

Phổ hấp thụ của chlorophyl trong vùng AS nhìn thấy

Nªu ®iÓm kh¸c nhau trong c¸ch hÊp thô AS gi÷a c©y a

Nắm đ ợc sự ảnh h ởng của ánh sáng đến quá trình quang

hợp có ý nghĩa gì trong thực tiễn?

- Tạo khả năng hấp thụ AS tốt nhất trong tự nhiên, trồng cây trong nhà kính với điều kiện nhân tạo để tăng c ờng

độ QH

- Nắm đ ợc sự ảnh h ởng của quang phổ AS giúp điều

khiển sự tổng hợp các chất hữu cơ theo nhu cầu của con

ng ời (protein, aa, đ ờng, các chất có hoạt tính sinh lí, ) …

Ii Nồng độ co 2

Thế nào là điểm bù và điểm bão

hoà CO 2 ? Trị số này phụ thuộc

vào những yếu tố nào? - Điểm bù CO 2 : Nồng độ CO 2 tại

đó c ờng độ QH cân bằng với c

ờng độ hô hấp

- Điểm bão hoà CO 2 : Nồng độ

CO 2 tại đó c ờng độ QH lớn nhất

- Tuỳ thuộc vào loài cây, c ờng độ

- Có các biện pháp chăm sóc đất, bón phân giúp sinh CO 2

Iii N ớc

N ớc có những vai trò gì đối với quá trình quang hợp?

- ảnh h ởng đến độ mở khí khổng  ảnh h ởng đến l ợng CO 2

xâm nhập

- Là nguyên liệu trực tiếp của quá trình quang hợp

- ảnh h ởng đến QH thông qua điều hoà nhiệt độ của lá nhờ

quá trình thoát hơi n ớc

- ảnh h ởng đến tốc độ vận chuyển các chất đồng hoá

- ảnh h ởng đến điều kiện làm việc của hệ thống enzim QH

- ảnh h ởng đến tốc độ sinh tr ởng của cây  ảnh h ởng đến

kích th ớc của bộ máy QH

ảnh h ởng của các nhân tố ngoại cảnh đến quá

trình quang hợp

Nhu cÇu n íc cña c©y phô thuéc vµo nh÷ng yÕu tè nµo?

- Nhu cÇu n íc phô thuéc vµo nhãm c©y, giai ®o¹n ph¸t

triÓn cña c©y

C©y h¹n sinh, trung sinh, Èm sinh

?

Iv Nhiệt độ

Nhiệt độ ảnh h ởng nh thế nào đến quá trình quang hợp?

- ảnh h ởng đến các phản ứng do enzim xúc tác trong quá

trình QH

- ảnh h ởng đến tốc độ sinh tr ởng của cây

?

Giới hạn nhiệt độ quang hợp phụ thuộc vào những yếu tố nào?

? - Phụ thuộc đặc điểm di truyền

và xuất xứ của loài cây

V Nguyên tố khoáng

Các nguyên tố khoáng ảnh h ởng đến quá trình quang hợp nh thế nào?

Nồng độ chất khoáng trong mô

2

6 5

4

Hoàn thành sơ đồ

V Nguyên tố khoáng

Nồng độ chất khoáng trong mô

Cấu trúc

Enzim quang hợp

(N, P, S)

Diệp lục (Mg, N)

Chất hữu cơ cấu thành bộ

máy quang hợp (N, P, S )…

Liên quan đến QT quang

phân li n ớc (Mn, Cl)

Điều tiết đóng mở khí khổng (K)

Các yếu tố ngoại cảnh tác động nh thế nào đến quang hợp? Lưuưý: Các yếu tố trên cùng tác động phối hợp đến quá trình

VI Trồng cây d ới ánh sáng nhân tạo

Biện pháp trồng cây d ới AS nhân tạo đem lại ích lợi gì?

- Khắc phục đ ợc những điều kiện bất lợi của môi tr ờng

- áp dụng để sản xuất rau sạch, nhân giống cây trồng bằng cách nuôi cấy mô, tạo cành giâm tr ớc khi trồng ở thực địa

- Thực vật tự nhiên hàng năm tạo 120 tỷ chất hữu cơ, trong đó chỉ có 80 triệu tấn đ ợc con ng ời sử dụng làm nguồn thức ăn

- Con ng ời khai thác, cải tạo và thu thêm đ ợc 500 triệu tấn (từ TV và ĐV)

- Nhu cầu con ng ời: gần 1 tỷ tấn

Thực vật Động vật

Con ng ời

Phụ thuộc hoàn toàn

về nguồn thức ăn

Điều khiển tăng năng suất thực vật ảnh h ởng lớn đến l ợng

thức ăn và chất dinh d ỡng cung cấp cho con ng ời

Việc điều khiển tăng năng suất cây trồng có vai trò quan

trọng trong thực tiến

Điều khiển tăng năng suất thực vật

có ý nghĩa gì?

II Tăng năng suất cây trồng thông qua sự điều khiển quang hợp

B Quang hợp và năng suất cây trồng

I Quang hợp quyết định năng suất cây trồng

1 Tại sao quang hợp có vai trò quyết định năng suất cây trồng?

2 Phân biệt năng suất sinh học và năng suất kinh tế?

3 Điều khiển quá trình quang hợp bằng cách nào để tăng năng suất cây trồng?

Cùng tìm hiểu

B Quang hợp và năng suất cây trồng

I Quang hợp quyết định năng suất cây trồng

Tại sao QH có vai trò quyết định năng suất cây trồng?

- QH tạo ra 90 95% tổng l ợng sinh khối khô trong cây –

Phân biệt năng suất sinh học và năng suất kinh tế?

- Năng suất sinh học: Tổng l ợng chất khô tích luỹ đ ợc mỗi ngày trên 1 ha gieo trồng trong suốt thời gian sinh tr ởng

- Năng suất kinh tế: một phần của năng suất sinh học tích luỹ trong các cơ quan (hạt, củ, quả, lá–) chứa các sản phẩm có giá trị kinh tế đối với con ng ời

Điều khiển quá trình quang hợp bằng cách nào để tăng năng suất cây trồng? 1 Tăng diện tích lá:

- Lá là cơ quan QH: Tăng diện tích lá  Tăng diện tích quang hợp  Tăng tích luỹ chất hữu cơ  Tăng năng suất cây trồng

- Biện pháp: Bón phân và t ới n ớc hợp lí, thực hiện kĩ

thuật chăm sóc phù hợp với loài và giống cây trồng

II Tăng năng suất cây trồng thông qua sự điều khiển quang hợp

B Quang hợp và năng suất cây trồng

Tại sao tăng diện tích lá lại làm tăng năng suất cây trồng?

Làm thế nào

để tăng diện tích lá?

2 Tăng c ờng độ quang hợp:

3 Tăng hệ số kinh tế:

II Tăng năng suất cây trồng thông qua sự điều khiển quang hợp

B Quang hợp và năng suất cây trồng

2 Tăng c ờng độ quang hợp:

Liên hệ với phần A cho biết các biện pháp làm tăng c ờng độ QH?

 Biện pháp: T ới tiêu, bón phân, chăm sóc hợp lí tạo

điều kiện cho cây hấp thụ và chuyển hoá NLAS có hiệu quả

Củng cố

đến QH.

Chọn đáp án đúng nhất

2 C ờng độ QH ở cây xanh sẽ biến động nh thế nào?

a Tăng tỉ lệ thuận với nồng độ CO 2 nh ng chậm dần cho tới

trị số bão hoà CO 2

b V ợt quá trị số bão hoà CO 2 sẽ giảm dần

c Tăng tỉ lệ nghịch với nồng độ CO 2 trong môi tr ờng

d Cả a và b

3 Tại sao nói quang hợp quyết định năng suất của cây

trồng?

a Quang hợp tạo ra 90 – 95% tổng l ợng chất hữu cơ trong

cây

b Quang hợp giúp cây thoát n ớc, hạ nhiệt độ

c Quang hợp thúc đẩy sự trao đổi chất và năng l ợng của cây

giúp cây tăng về khối l ợng

d Cả b và c

4 Biện pháp điều khiển diện tích bộ lá của cây:

a Bón phân và t ới tiêu hợp lí

b Chăm sóc đúng kĩ thuật cho cây trồng

c Cắt tỉa lá cây khi cần thiết

d Cả a và b

H ớng dẫn về nhà

- Trả lời câu hỏi SGK

- Nêu các biện pháp điều khiển quang hợp để tăng năng suất cây trồng