Kiến thức : - Vẻ đẹp tõm hồn trong sỏng, tớnh cỏch dũng cảm, hồn nhiờn trong cuộc sống chiến đấu nhiều gian khổ hy sinh nhưng vẫn lạc quan của những cụ gỏi thanh niờn xung phong trong t
Trang 1TIẾT 142 + 143 Văn bản
NHỮNG NGễI SAO XA XễI
Lờ Minh Khuờ
A Mức độ cần đạt:
1 Kiến thức :
- Vẻ đẹp tõm hồn trong sỏng, tớnh cỏch dũng cảm, hồn nhiờn trong cuộc sống chiến
đấu nhiều gian khổ hy sinh nhưng vẫn lạc quan của những cụ gỏi thanh niờn xung
phong trong truyện
- Thành cụng trong việc miờu tả tõm lý nhõn vật, lựa chọn ngụi kể, ngụn ngữ kể hấp
dẫn
2 Kỹ năng
- Đọc – hiểu một tỏc phẩm tự suwjsangs tỏc trong thời kỳ khỏng chiến chống Mĩ
cứu nước
- Phõn tớch tỏc dụng của việc sử dụng ngụi kể thứ nhất xưng “ tụi”
- Cảm nhận vẻ đẹp hỡnh tượng nhõn vật trong tỏc phẩm
3 Thỏi độ :
Bồi dưỡng tỡnh cảm yờu quờ hương, biết trõn trọng cống hiến của thế hệ đi trước
B.Chuẩn bị :
- GV : chuẩn bị bài giảng trỡnh chiếu
- HS: Soạn bài
C Cỏc hoạt động dạy và học:
1 Ổn định lớp : 9C:
2 Kiểm tra :
? Túm tắt lại đoạn trớch “ Bến quờ” của Nguyễn Minh Chõu? Nội dung và nghệ
thuật tiờu biểu của truyện?
? Qua cõu chuyện em rỳt ra được bài học gỡ trong cuộc sống?
3 Bài mới :
Hoạt động 1: Khởi động
Mục tiêu : Tạo tâm thế và định hớng chú ý cho học sinh
Phơng pháp : Thuyết trình
Hoạt động 2 : Hớng dẫn HS tiếp xỳc với VB
- Mục tiêu: HS nắm được t/g, t/p, tõm hồn trong sỏng, tớnh cỏch dũng cảm, hồn nhiờn trong
cuộc sống chiến đấu gian khổ hy sinh nhưng vẫn lạc quan của cỏc nhõn vật nữ trong truyện
- Phơng pháp: Vấn đỏp, phõn tớch , nờu vấn đề, thảo luận, giảng bỡnh, thuyết trỡnh
Hướng tỡm hiểu văn bản ( 35)
? Nờu sự hiểu biết của mỡnh về tỏc giả?
GV giới thiệu bổ sung
? Tỏc phẩm ra đời trong hoàn cảnh
nào?
I Đọc và tỡm hiểu chung
1 Tỏc giả : Lờ Minh Khuờ sinh năm 1949, quờ ở
Thanh Húa
- Là cõy bỳt nữ chuyờn về truyện ngắn
2 Tỏc phẩm : Viết năm 1971
II Đọc – hiểu văn bản
Trang 2- Là một trong những tác phẩm đầu tay
của Lê Minh Khuê
- Hướng dẫn HS đọc bài Giọng đọc
chậm
HS đọc
GV đọc đoạn cuối
? Ngôi kể ? Sự lựa chọn vai kể như vậy
có tác dụng gì ?
+ Ngôi thứ nhất xưng “tôi”
+ Vai kể phù hợp với nội dung truyện
+ Vẻ đẹp của những cô gái TNXP trên
tuyến đường Trường Sơn
- Truyện viết về chiến tranh có nhiều
chi tiết về bom đạn, chiến đấu hy sinh
nhưng qua đoạn trích ta thấy chủ yếu
hướng về điều gì ?
Hướng vào thế giới nội tâm, làm hiện
lên vẻ đẹp tâm hồn của con người trong
chiến tranh
? Đọc truyện em hãy hình dung và nhận
xét hoàn cảnh sống chiến đấu của 3 cô
gái thanh niên xung phong?
- Sống trong hang đá
- đường bị đánh lở loét
- màu đất đỏ trắng lẫn lộn=> Miêu tả tỉ
mỉ
? Công việc của họ như thế nào? tìm
chi tiết miêu tả công việc của họ?
? để vượt qua được hoàn cảnh nguy
hiểm , ác liệt đó phải có điều kiện gì?
? Đối với ba cô gái công việc của họ
như thế nào?Nhận xét?
- Đếm bom chưa nổ, đưa khối lượng
đất đếm hố bom
- Công việc với họ đã trở thành bình
thường
? Tìm những chi tiết miêu tả cuộc sống
của ba cô gái?
? Em có nhận xét gì về cuộc sống của
họ?
1 Đọc, tóm tắt đoạn trích
2 Tìm hiểu văn bản
- Ngôi kể : Ngôi thứ nhất
- Bố cục :
- Chủ đề : Vẻ đẹp của những cô gái TNXP trên tuyến đường Trường Sơn
3 Phân tích :
a Hoàn cảnh sống chiến đấu của tổ nữ thanh niên xung phong
* Hoàn cảnh
-> cuộc sống ở nơi trọng điểm giữa chiến trường khắc nghiệt -> nơi tập chung bom đạn
* Công việc:
-> Nguy hiểm, đòi hỏi sự bình tĩnh, dũng cảm, khéo léo, kinh nghiệm
* Cuộc sống : bình yên
tươi trẻ
+Đối lập với sự khốc liệt, căng thẳng +Hiện thực cuộc chiến đấu gian khổ, ác liệt của quân dân ta thời đánh Mĩ
b Tính cách 3 cô TNXP
* Nét chung:
- Họ là những cô gái còn rất trẻ
- Có nhiều mơ ước hay xúc động
- Có tinh thần trách nhiệm cao, lòng dũng cảm không sợ hy sinh gian khổ
* Nét riêng:
+ Phương Định hồn nhiên, nhạy cảm, mơ mộng + Chị Thao từng trải, thiết thực
Trang 3Phân tích các nhân vật
- Truyện kể về ba cô gái TNXP trong tổ
trinh sát mặt đường như thế nào ?Hoàn
cảnh sống của họ ? Họ xuất thân từ
đâu ? Phẩm chất chung là gì ? Sở thích
của họ có giống nhau không ?
(Đọc đoạn văn diễn tả :
“Chúng tôi có 3 người trong
hang”
“Quả bom lạnh lùng (117) trên
đầu (1
* Phân tích nhân vật Phương Định
? Nhân vật Phương Định được kể như
thế nào ?
? Vào chiến trường 3 năm ta thấy
Phương Định ra sao ? Với công việc,
với bạn bè ?
Đọc đoạn Phương Định phá bom
nổ chậm Tâm lý nhân vật được miêu
tả tinh tế cụ thể đến từng cảm giác)
? Tìm chi tiết miêu tả trong lần phá
bom của Phương Định?
- Trong lần phá bom:
+ Đến gần quả bom -> thấy ánh mắt
chiến sĩ dõi theo-> không sợ-> đi thẳng
? Khi ở bên quả bom Phương Định có
cảm giác như thế nào?
- Khi đến bên quả bom- tiếng động đến
gai người-> rùng mình
?Em có nhận xét như thế nào về NT
miêu tả?
? Cảm giác của Phương Định được
miêu tả ở thời điểm nào?
? Trước con mưa Phương Định có cảm
xúc như thế nào? nhớ về ai?
- Cảm xúc trước trận mưa: kỉ niệm tràn
về hình ảnh gia đình, thành phố
?Điều đó có ý nghĩa gì đối với cô?
? Từ tính cách của cả ba nhân vật nữ
TNXP cũng như tập trung miêu tả rõ
hơn về nhân vật Phương Định Lê Minh
+ Nho thích thêu thùa
- > Họ có cá tính, sở thích riêng Tính tình khác nhau
=> Hình tượng về những nữ TNXP tâm hồn trong sáng, giàu mơ mộng, tinh thần dũng cảm trong cuộc sống chiến đầu đầy gian khổ
c.
Nhân vật Phương Định:
- Con gái Hà Nội hồn nhiên, vô tư,quen nguy hiểm, giàu mơ ước
- Tình đồng chí, đồng đội thắm thiết, nhạy cảm, quan tâm đến hình thức
- Miêu tả cụ thể thế giới nội tâm cô gái Hà Nội duyên dáng, tâm hồn trẻ trung, lãng mạn, dũng cảm, gứn bó tinh thần đồng đội
Trang 4Khuờ đó làm rừ hỡnh tượng những cụ
gỏi TNXP ?
Hoạt động 3 : Hớng dẫn HS tổng kết VB.
- Mục tiêu: HS nắm được nd, nt của vb
- Phơng pháp: Khỏi quỏt húa
- Thời gian:5p
? Thành cụng về nội dung nghệ thuật
của truyện Những ngụi sao xa xụi ?
? Cảm nhận của em về cỏc nhõn vật
trong truyện ?
? Em hóy kể tờn và đọc một số đoạn
thơ, bài thơ viết về h/a những thanh
niờn xung phong trong thời kỳ k/c
chống Mĩ?
? Qua đú giỳp em hiểu thờm điều gỡ về
thế hệ trẻ Việt Nam trong thời kỳ k/c
chống Mĩ?
- Đú chớnh là lý tưởng sống của thanh
niờn
? Vậy theo em để nối tiếp truyền thống
ấy thanh niờn hiện nay phải làm gỡ?
? Bản thõn em đó và sẽ làm gỡ để xứng
đỏng với truyền thống đú?
III Tổng kết :
1 Nghệ thuật:
- Ngụi kể thứ nhất, người kể cũng là nhõn vật trong truyện
- Miờu tả tõm lớ và ngụn ngữ nhõn vật
- Cú lời trần thuật, lời đối thoại thự nhiờn
2Nội dung:
- Truyện ca ngợi vtõm hồn của ba cụ gỏi thanh
niờn xung phong trong hoàn cảnh chiến tranh ỏc liệẻ đẹp
4 Củng cố Hướng dẫn tự học::
- Túm tắt truyện
- Viết đoạn văn phõn tớch nhõn vật trong truyện
- Chuẩn bị bài: Chương trỡnh địa phương
* Rỳt kinh nghiệm:
******************************************