Mặc dù điện toán đám mây chỉ là một cách khác để cung cấp các tài nguyên máy tính, chứ không phải là một công nghệ mới, nhưng nó đã châm ngòi một cuộc cách mạng trong cách cung cấp thông
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA TPHCM
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ THÔNG TIN
ĐỒ ÁN MÔN HỌC ĐIỆN TOÁN LƯỚI VÀ ĐÁM MÂY
ĐIỆN TOÁN ĐÁM MÂY Tìm hiểu WebSphere sMash
và DB2 Express-C trên đám mây công khai
Amazon EC2
HVTH: Võ Trúc Vy CH1301073 CH-08GVHD: PGS.TS Nguyễn Phi Khứ
TpHCM, 6/2014
Trang 3LỜI NÓI ĐẦU
Trong vài năm qua, Công nghệ thông tin (IT) đã bắt đầu một mẫu hình mới — điện toán đám mây Mặc dù điện toán đám mây chỉ là một cách khác để cung cấp các tài nguyên máy tính, chứ không phải là một công nghệ mới, nhưng nó đã châm ngòi một cuộc cách mạng trong cách cung cấp thông tin và dịch vụ của các tổ chức
Điện toán đám mây quả thực là một cuộc cách mạng, nó đang tạo ra một sự thay đổi cơ bản trong kiến trúc máy tính, phát triển phần mềm và các công cụ và tất nhiên, cả trong cách chúng ta lưu trữ, phân phối và sử dụng thông tin
Đồ án này trình bày lý thuyết cơ bản điện toán đám mây, các dịch vụ của các nhà cung cấp trên nền điện toán đám mây cho thấy sức mạnh và triển vọng của nó cho hiện tại và tương lai Đồ án tập trung giới thiệu các dịch vụ mã nguồn mở
Trang 4MỤC LỤC
CHƯƠNG 1 ĐIỆN TOÁN ĐÁM MÂY 4
1.1 Định nghĩa 4
1.2 Lợi ích 4
1.3 Các khối xây dựng của điện toán đám mây 5
1.4 Các tầng của điện toán đám mây 5
1.5 Các cách hình thành đám mây 7
1.6 Các vai trò công nghệ thông tin trong đám mây 7
1.7 Đánh giá rủi ro 8
1.8 Kết luận 9
1.9 Kỹ thuật trong đám mây 10
1.10 Lưu trữ trong đám mây 11
1.11 Các vấn đề cần quan tâm 11
CHƯƠNG 2 WEBSPHERE SMASH VÀ DB2 EXPRESS-C TRÊN ĐÁM MÂY CÔNG KHAI AMAZON EC2 13
2.1 Giới thiệu 13
2.2 WebSphere sMash và DB2 Express-C 13
CHƯƠNG 3 KẾT LUẬN 24
Trang 5CHƯƠNG 1 ĐIỆN TOÁN ĐÁM MÂY
1.1 Định nghĩa
Điện toán đám mây (Cloud-Computing) có thể được định nghĩa một cách đơn giản như là sự sử dụng tài nguyên tính toán có khả năng thay đổi theo nhu cầu được cung cấp như là một dịch vụ từ bên ngoài với chi phí trả cho mỗi lần sử dụng
Có thể truy cập đến bất kỳ tài nguyên nào tồn tại trong "đám mây (cloud)" tại bất kỳ thời điểm nào và từ bất kỳ đâu thông qua hệ thống Internet, không phải quan tâm xem làm cách nào các thứ đang được duy trì phía trong của đám mây
Đám mây là được đánh giá cao và sẵn sàng đáp ứng cho các nhu cầu cần thiết của ứng dụng Điện toán đám mây cũng có thể được gọi là tính toán tiện ích hay là tính toán lưới (grid computing)
Điện toán đám mây là mô hình dịch chuyển trong cách thức làm thế nào chúng
ta cung cấp kiến trúc và khả năng mở rộng của các ứng dụng
1.2 Lợi ích
Có nhiều lý do ngày càng có nhiều công ty đang chuyển dịch theo hướng các giải pháp công nghệ thông tin bao gồm điện toán đám mây
Trước hết, điện toán đám mây có thể cắt giảm các chi phí liên quan đến việc cung
cấp các dịch vụ công nghệ thông tin có thể giảm cả vốn và chi phí vận hành bằng cách nhận được tài nguyên chỉ khi cần chúng và chỉ trả tiền cho những gì sử dụng
Ngoài ra, do làm giảm một số trong các món chi tiêu bắt buộc kết hợp với việc quản lý nguồn tài nguyên khác nhau trên toàn doanh nghiệp, nhân viên chủ chốt của có thể tập trung nhiều hơn vào giá trị sản xuất và đổi mới nghiệp vụ
Cuối cùng, các mô hình điện toán đám mây cung cấp sự nhanh nhẹn kinh doanh
Kể từ khi toàn bộ cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin có thể điều chỉnh mở rộng lên hoặc giảm xuống để đáp ứng nhu cầu, các doanh nghiệp có thể đáp ứng dễ dàng hơn các nhu cầu thay đổi nhanh chóng của thị trường để đảm bảo các nhu cầu luôn đứng hàng đầu cho những người tiêu dùng của họ
Theo nhiều cách, điện toán đám mây là sự thực hiện kết hợp nhiều công nghệ hiện
có (SOA, ảo hóa, điện toán tự trị) với những ý tưởng mới để tạo ra một giải pháp công nghệ thông tin đầy đủ
Trang 61.3 Các khối xây dựng của điện toán đám mây
Mô hình điện toán đám mây gồm có một mặt trước (front end) và một mặt sau (back end) Hai thành phần này được kết nối thông qua một mạng, trong đa số
1.4 Các tầng của điện toán đám mây
Khái niệm điện toán đám mây được xây dựng trên các tầng, mỗi tầng cung cấp
một mức chức năng riêng Sự phân tầng này của các thành phần đám mây đã cung cấp một phương tiện cho các tầng của điện toán đám mây để trở thành một loại hàng hóa như điện, dịch vụ điện thoại hoặc khí tự nhiên
Hàng hóa mà điện toán đám mây bán là khả năng tính toán với chi phí và phí tổn thấp hơn cho người dùng Điện toán đám mây đã sẵn sàng để trở thành dịch vụ siêu tiện ích tiếp theo
Trình giám sát máy ảo (VMM- virtual machine monitor) cung cấp phương tiện
để sử dụng đồng thời các tiện ích điện toán đám mây (xem Hình 1) VMM là một chương trình trên một hệ thống máy tính chủ cho phép một máy tính hỗ trợ nhiều môi trường thi hành giống hệt nhau Từ quan điểm của người dùng, hệ thống này là một máy tính độc lập, hoàn toàn cách biệt với những người dùng khác Trong thực tế, các người dùng đang được phục vụ bởi cùng một máy tính Một máy ảo là một hệ điều hành (OS) đang được quản lý bởi một chương trình điều khiển nằm dưới cho phép nó xuất hiện giống như là nhiều hệ điều hành Trong điện toán đám mây, VMM cho phép những người dùng giám sát và do đó quản lý các khía cạnh của quá trình như là truy cập dữ liệu, lưu trữ dữ liệu, mã hóa, đánh địa chỉ, cấu trúc liên kết và di chuyển tải công việc
Hình 1 Các trình giám sát máy ảo hoạt động như thế nào
Trang 7Đây là các tầng đám mây được cung cấp:
1.4.1 Tầng cơ sở hạ tầng
Là nền tảng của đám mây Nó gồm có các tài sản vật lý — các máy chủ, các thiết
bị mạng, các ổ đĩa lưu trữ, v.v Cơ sở hạ tầng là một dịch vụ (IaaS) có các nhà cung
cấp như IBM® Cloud Khi sử dụng IaaS thực tế không kiểm soát cơ sở hạ tầng nằm dưới, nhưng có quyền kiểm soát các hệ điều hành, lưu trữ, triển khai các ứng dụng và
ở một mức độ hạn chế, có quyền kiểm soát việc lựa chọn các thành phần mạng
Dịch vụ in theo yêu cầu (POD) là một ví dụ về các tổ chức có thể hưởng lợi từ IaaS Mô hình POD được dựa trên việc bán sản phẩm có khả năng tùy chỉnh Các POD cho phép các cá nhân mở cửa hàng và bán thiết kế các sản phẩm Các chủ cửa hàng có thể tải lên nhiều hay ít thiết kế tùy theo khả năng sáng tạo của họ Có hàng ngàn lần tải lên Với các khả năng lưu trữ đám mây, một POD có thể cung cấp không gian lưu trữ không hạn chế
PaaS có các nhà cung cấp như là Elastic Compute Cloud (EC2) của Amazon Nhà phần mềm doanh nhân nhỏ là một hoạt động kinh doanh lý tưởng đối với PaaS Với nền tảng hệ thống đã chọn lọc kỹ, có thể tạo ra các sản phẩm đẳng cấp thế giới mà không thêm gánh nặng cho hệ thống đang chạy trong công ty
1.4.3 Tầng ứng dụng
Tầng trên cùng tầng mà hầu hết mọi người xem như là đám mây Các ứng dụng chạy ở đây và được cung cấp theo yêu cầu của những người dùng Phần mềm là một dịch vụ (SaaS) có các nhà cung cấp như Google Pack Google Pack bao gồm các ứng dụng, các công cụ có thể sử dụng được qua Internet, như Calendar, Gmail, Google Talk, Docs và nhiều hơn nữa
Hình Các tầng điện toán đám mây được nhúng trong các thành phần "là một dịch vụ"
Trang 81.5.2 Các đám mây riêng tư
Tồn tại bên trong tường lửa của công ty và do tổ chức của quản lý Chúng là các dịch vụ đám mây do tạo ra và kiểm soát trong doanh nghiệp của mình Các đám mây riêng tư cũng cung cấp nhiều lợi ích tương tự như các đám mây công cộng — sự khác biệt chủ yếu là tổ chức của chịu trách nhiệm thiết lập và duy trì đám mây đó
1.5.3 Các đám mây lai
Là một sự kết hợp của đám mây công cộng và riêng tư khi sử dụng các dịch vụ có trong cả hai vùng công cộng và riêng tư Các trách nhiệm quản lý được phân chia giữa các nhà cung cấp dịch vụ đám mây công cộng và chính doanh nghiệp Khi sử dụng một đám mây lai, các tổ chức có thể xác định các mục tiêu và các yêu cầu của các dịch
vụ được tạo ra và có được chúng dựa vào sự lựa chọn thích hợp nhất
1.6 Các vai trò công nghệ thông tin trong đám mây
Việc quản lý và quản trị sẽ đòi hỏi sự tự động hóa cao hơn, đòi hỏi một sự thay đổi nhiệm vụ của các nhân viên chịu trách nhiệm tạo kịch bản lệnh do tăng trưởng sản xuất mã thấy đấy, công nghệ thông tin có thể làm cho gắn kết hơn, cần ít phần cứng
và ít triển khai phần mềm hơn, nhưng nó cũng tạo ra các cấu tạo mới Công nghệ
thông tin đang dịch chuyển hướng tới người lao động tri thức Trong mẫu hình mới
Trang 9này, các nguồn nhân lực kỹ thuật sẽ có trách nhiệm lớn hơn để tăng cường và nâng cấp các quy trình nghiệp vụ chung.
1.6.1 Nhà phát triển
Điện toán đám mây cung cấp một khả năng hầu như vô tận, loại bỏ các mối lo về khả năng mở rộng Điện toán đám mây cho các nhà phát triển truy cập vào các tài sản phần mềm và phần cứng mà hầu hết các doanh nghiệp nhỏ và vừa không có đủ khả năng tự trang bị Các nhà phát triển, khi sử dụng điện toán đám mây dựa vào Internet
và các tài sản là kết quả của cấu hình này, sẽ có quyền truy cập vào các tài nguyên mà hầu như đã chỉ có thể mơ ước trong quá khứ vừa qua
1.6.2 Nhà quản trị
Các nhà quản trị là những người bảo vệ và các nhà lập pháp của một hệ thống công nghệ thông tin Họ chịu trách nhiệm kiểm soát người dùng truy cập vào mạng Điều này có nghĩa là họ nằm trên đỉnh của việc tạo ra các mật khẩu người dùng và tạo nên các quy tắc và các thủ tục dành cho chức năng cơ bản như là việc truy cập nói chung vào các tài sản hệ thống
Trong điện toán đám mây, nhà quản trị không chỉ đảm bảo dữ liệu và các hệ thống bên trong cho tổ chức, họ còn phải giám sát và quản lý đám mây để đảm bảo sự an toàn cho hệ thống và dữ liệu của họ ở khắp mọi nơi
1.6.3 Kiến trúc sư
Kiến trúc của điện toán đám mây về cơ bản là sự trừu tượng hóa của khái niệm ba tầng, đó là IaaS, PaaS và SaaS, sao cho doanh nghiệp cụ thể triển khai cách tiếp cận điện toán đám mây đáp ứng được mục tiêu và mục đích khởi đầu của nó
Vai trò của kiến trúc sư trong thời đại điện toán đám mây là nghĩ ra và mô hình hóa một sự tương tác chức năng của các tầng của đám mây Kiến trúc sư phải sử dụng trừu tượng hóa như một phương tiện để đảm bảo rằng công nghệ thông tin đang đóng đúng vai trò của mình trong việc đạt được các mục tiêu của tổ chức
1.7 Đánh giá rủi ro
Sự an toàn và sự riêng tư là các mối quan tâm chính được những người đang di chuyển vào đám mây bày tỏ Các công ty đang cung cấp các dịch vụ điện toán đám mây biết điều này và hiểu rằng nếu không có sự an toàn tin cậy, thì việc kinh doanh của họ sẽ thất bại Vì vậy, sự an toàn và sự riêng tư là những ưu tiên cao cho tất cả các thực thể điện toán đám mây
1.7.1 Quản lý
Quản lý là trách nhiệm chính của chủ sở hữu của một đám mây riêng tư và là trách nhiệm chia sẻ chung của nhà cung cấp dịch vụ và người dùng dịch vụ trong các đám
Trang 10mây công cộng Tuy nhiên, trong hoàn cảnh có các yếu tố như chủ nghĩa khủng bố xuyên quốc gia, từ chối dịch vụ, các vi rút, các sâu và các thứ tương tự — đã có hoặc
có thể có những khía cạnh nằm ngoài sự kiểm soát của hoặc chủ sở hữu đám mây riêng tư hoặc nhà cung cấp dịch vụ và người dùng dịch vụ đám mây công cộng — cần
có một sự hợp tác rộng lớn hơn theo kiểu nào đó, đặc biệt là trên các cấp độ toàn cầu, khu vực và quốc gia Tất nhiên, sự hợp tác này phải được xây dựng theo cách sẽ không pha loãng, nếu không nó sẽ gây tổn hại đến sự kiểm soát của chủ sở hữu của quá trình hoặc các thuê bao trong trường hợp của đám mây công cộng
1.7.2 Các yêu cầu băng thông
Nếu sắp chập nhận khung công tác đám mây, thì phải đánh giá băng thông và nút nghẽn cổ chai băng thông tiềm ẩn trong chiến lược
Trên thị trường hiện nay, câu trả lời tốt nhất là máy chủ phiến Một máy chủ phiến
là một máy chủ đã được tối ưu hóa để giảm thiểu việc sử dụng năng lượng và không gian vật lý Một trong những lợi thế rất lớn của máy chủ phiến đối với việc sử dụng điện toán đám mây là cải thiện tốc độ băng thông hãy xem các khả năng của nhà cung cấp của để xác định xem nút nghẽn cổ chai băng thông có là một vấn đề hiệu năng lớn hay không
1.7.3 Ảnh hưởng tài chính
Vì một tỷ lệ chi phí khá lớn trong các hoạt động công nghệ thông tin xuất phát từ các chức năng quản trị và quản lý, nên sự tự động hóa ngầm của một số các chức năng này sẽ tự nó cắt giảm bớt các chi phí trong một môi trường điện toán đám mây Sự tự động hóa có thể làm giảm đáng kể hệ số lỗi và chi phí dự phòng của sự lặp lại thủ công
Có các yếu tố khác đóng góp vào các vấn đề tài chính như chi phí duy trì các tiện nghi vật lý, việc sử dụng năng lượng điện, các hệ thống làm mát và tất nhiên có cả các nhân tố quản trị và quản lý
1.7.4 Giảm nhẹ rủi ro
Với việc sử dụng các hệ thống trong đám mây, luôn có nguy cơ luôn hiện hữu về
an toàn dữ liệu, kết nối và hành động ác ý ảnh hưởng đến các quá trình điện toán Tuy nhiên, nếu có kế hoạch cẩn thận và phương pháp luận lựa chọn nhà cung cấp dịch vụ
và quan điểm sắc sảo về quản lý rủi ro chung, hầu hết các công ty đều có thể sử dụng công nghệ này một cách an toàn
1.8 Kết luận
Trong thời đại cách mạng mới này, điện toán đám mây có thể cung cấp cho các tổ chức phương tiện và các phương pháp cần thiết để đảm bảo sự ổn định tài chính và
Trang 11dịch vụ chất lượng cao Tất nhiên, phải có hợp tác chung nếu quá trình điện toán đám mây là để đạt tới sự an toàn tối ưu và các tiêu chuẩn vận hành chung Với sự ra đời của điện toán đám mây, điều cấp thiết với tất cả chúng ta là sẵn sàng cho cuộc cách mạng này.
1.9 Kỹ thuật trong đám mây
Kỹ thuật điện toán đám mây là kỹ thuật tập trung vào các dịch vụ đám mây như SaaS, PaaS và IaaS Đó là một giải pháp đa ngành từ nhiều lĩnh vực khác nhau như hệ thống kỹ thuật, công nghệ phần mềm, kỹ thuật web, kỹ thuật thông tin, kỹ thuật bảo mật, nền tảng kỹ thuật, kỹ thuật dịch vụ, kỹ thuật rủi ro, và kỹ thuật chất lượng Khả năng cung cấp các dịch vụ đám mây và những thách thức trong mô hình điều khiển trong kinh doanh, cho kỹ thuật điện toán đám mây như là quá trình “thiết kế các hệ thống cần thiết để tận dụng sức mạnh và kinh tế của điện toán đám mây để giải quyết các vấn đề kinh doanh”
Các yếu tố của kỹ thuật điện toán đám mây bao gồm:
• Nền tảng (Foundation): cơ sở, khái niệm, hướng dẫn và phân loại
• Thực hiện (Implementation): xây dựng khối và hướng dẫn thực hành trên đám mây
• Vòng đời (Lifecycle): sự lặp lại tại đầu cuối giúp điện toán đám mây phát triển và phân phối
• Quản lý (Management): thời gian thiết kế và quản lý đám mây thời gian chạy từ nhiều vấn đề
Những thành phần của kỹ thuật trong đám mây.
Trang 121.10 Lưu trữ trong đám mây
Đám mây lưu trữ là một mô hình kết nối mạng lưu trữ trực tuyến, nơi dữ liệu được lưu trữ trên nhiều máy chủ ảo, thường được tổ chức bởi các bên thứ ba, thay vì được lưu trữ trên máy chủ chuyên dụng Công ty Hosting hoạt động là trung tâm dữ liệu lớn, và những người yêu cầu dữ liệu của họ được tổ chức mua hoặc thuê dung lượng lưu trữ từ họ và sử dụng nó cho các nhu cầu lưu trữ của họ Các trung tâm dữ liệu điều hành trên nền ảo hóa các nguồn lực theo yêu cầu của khách hàng và được đưa vào trong kho lưu trữ, các khách hàng của nhà cung cấp có thể sử dụng để lưu trữ các tập tin hoặc dữ liệu đối tượng Về mặt vật lý, các nguồn tài nguyên có thể được lấy qua nhiều máy chủ
Dịch vụ lưu trữ trong đám mây có thể được truy cập thông qua một trình duyệt web, giao diện lập trình ứng dụng (API) Công việc lưu trữ dữ liệu trên đám mây lưu trữ sẽ tốt hơn là trên một hệ thống địa phương Vì đám mây lưu trữ có một số ưu điểm
so với lưu trữ dữ liệu truyền thống Nếu lưu trữ dữ liệu trên một đám mây, có thể sử dụng nó từ bất kỳ vị trí có quyền truy cập Internet
Điều này làm cho nó đặc biệt hấp dẫn cho các nhân viên thường xuyên đi công tác Nhân viên công ty không cần phải sử dụng cùng một máy tính để truy cập dữ liệu cũng không cần phải mang theo các thiết bị lưu trữ vật lý
Ngoài ra, nếu tổ chức có văn phòng chi nhánh, tất cả nhân viên đều có thể truy cập dữ liệu từ các nhà cung cấp đám mây
1.11 Các vấn đề cần quan tâm
1.11.1.Bảo mật và sự an toàn
Mô hình điện toán đám mây đã bị chỉ trích bởi những người dùng vì tính riêng
tư Trong đó các công ty lưu trữ có các dịch vụ kiểm soát, có thể theo dõi hợp pháp hoặc bất hợp pháp các thông tin liên lạc và lưu trữ dữ liệu giữa người dùng và công ty chủ
Trong hầu hết trường hợp, các nhà cung cấp phải đảm bảo rằng cơ sở hạ tầng của họ là an toàn, dữ liệu và các ứng dụng được bảo vệ Đồng thời các nhà cung cấp
đã thực hiện các biện pháp an ninh thích hợp để bảo vệ thông tin
Trang 131.11.2.Sự tuân thủ các quy định
Tuân thủ các quy định bao gồm FISMA, HIPAA và SOX tại Hoa Kỳ, luật bảo
vệ dữ liệu ở EU và các thẻ tín dụng của ngành công nghiệp PCI DSS
Nhiều nhà cung cấp cũng có được SAS 70 Loại II (Statement on Auditing Standards 70 Type II) chứng nhận (ví dụ như Amazon, Salesforce.com, Google và Microsoft), nhưng điều này đã bị chỉ trích Nhà cung cấp thường đưa thông tin này theo yêu cầu, theo thỏa thuận không tiết lộ thông tin
1.11.3.Tác động của môi trường
Mặc dù điện toán đám mây thường được giả định là một hình thức “máy tính xanh”, nó chưa được công bố và không có nghiên cứu nào để chứng minh giả thuyết này Nơi lắp đặt các máy chủ môi trường tác động ảnh hưởng đến điện toán đám mây
Ở những nơi có khí hậu thuận lợi làm mát tự nhiên và tái tạo điện luôn sẵn có, ảnh hưởng môi trường sẽ được nhiều lợi thế hơn trung bình Vì vậy các nước có điều kiện thuận lợi, chẳng hạn như Phần Lan, Thụy Điển và Thụy Sĩ, đang cố gắng thu hút các trung tâm dữ liệu điện toán đám mây