+ Dạt dào cảm hứng yêu n ớc và tinh thần dân chủ.. C.Bố cục : 3 đoạn : -Đoạn 1 Nêu hiện trạng của n ớc ta khẳng định n ớc ta tuyệt nhiên không có luân lí xã hội - Đoạn 2 Chỉ ra những bi
Trang 1TiÕt 103:
Vi Xu©n H¶i-THPT Chi L¨ng- L¹ng S¬n
Trang 2I.Tiểu dẫn:
1.Tác giả ( 1872-1926):
-Phan Châu Trinh là nhà yêu n ớc và cách mạng
lớn của Việt Nam đầu thế kỉ XX; luôn có ý
thức thức dùng văn ch ơng để làm cách mạng
- Phong cách chính luận :
+ Đậm tính hùng biện, lập luận chặt chẽ , đanh
thép
+ Dạt dào cảm hứng yêu n ớc và tinh thần dân
chủ.
2.Tác phẩm :
a.Xuất xứ :
- Thuộc phần 3 của của bài diễn thuyết Đạo đức
và luân lí Đông Tây, đ ợc Phan Châu
Trinh diễn thuyết vào đêm 19/11/1925 tại Sài Gòn.
b.Thể loại : Văn bản diễn thuyết
Trang 3C.Bố cục : 3 đoạn :
-Đoạn 1 Nêu hiện trạng của n ớc ta khẳng định n ớc ta tuyệt nhiên
không có luân lí xã hội
- Đoạn 2 Chỉ ra những biểu hiện cụ thể để làm sáng tỏ ý đã khẳng
định ( n ớc ta tuyệt nhiên không có luân lí xã hội )
- Đoạn 3 Nêu lên giải pháp
d.Chủ đề : Phải truyền bá xã hội chủ nghĩa ở n ớc ta để xây
dựng đoàn thể.Từ đó tạo dựng tự do độc lập
Trang 4ii.đọc-hiểu chi tiết :
1.Đoạn 1: ở Việt Nam ch a có luân lí xã hội :
tắc , quy định hợp lí lẽ th ờng chi phối mọi quan hệ, hoạt động và phát triển của xã hội
+ Nhấn mạnh và phủ định “ xã hội luân lí ở n ớc ta tuyệt nhiên không ai biết đến”
+ Sửa lại quan niệm phiến diện, hẹp hòi : quan hệ bạn bè không thay thế cho luân lý xã hội đ ợc
Chỉ là bộ phận nhỏ của luân lí xã hội
+ Quan niệm Nho gia x a bị hiểu sai lệch :
Trang 52.Đoạn 2 : So sánh luân lí xã hội bên Châu Âu ( Pháp ) và ở n ớc ta : Luân lí xã hội ở n ớc ta Luân lí xã hội Châu Âu
nhiên nh ngủ, chẳng biết gì ( thơ
ơ, tê liệt )
-Rất thịnh hành và phát triển
- Dẫn chứng : Phải nấy hay, ai chết
mặc ai, cháy nhà hàng xóm bình chân
nh vại, đèn nà ao nấy rạng, chỉ nghĩ
đến sự yên ổn của riên mình, bất công
cũng cho qua.
- Nguyên nhân :
Ch a có đoàn thể, ý thức dân chủ kém
Khi ng ời có quyền thế hoặc chính phủ cậy quyền thế, sức mạnh đè nén, áp bức quyền lợi riêng của cá nhân hay
đoàn thể thì ng ời ta tìm mọi cách để giành lại công bằng xã hội
-Nguyên nhân:
Có đoàn thể, có ý thức sẵn sàng làm việc chung ( công đức ), có ăn học văn hoá ( văn hoá ) có tinh thần dân chủ , biết nhìn xa trông rộng
Trang 6- Tác giả lí giải nguyên nhân tình trạng dân không biết đoàn thể, không trọng công ích
thành bão, gom cây làm rừng
háo quyền , tham lam chà đạp lên dân tình
Học trò có những suy thoái đạo đức, luân lí
- Thái độ của tác giả :
+ Đối với bọn lại , tri thức Tây học: căm ghét cao độ đả kích mạnh
mẽ
+ Đối với nhân dân : Vừa đau xót, vừa mỉa mai , vừa cảm thông
Tác giả kết luận bằng hai câu cảm thán cho thấy tinh thần phản phong của tác giả hết sức mạnh mẽ , triệt để
Trang 73.Đoạn 3 : Giải pháp của Phan Châu Trinh :
- Muốn giành độc lập , tự do thì phải gây dựng đoàn thể
- Muốn có đoàn thể thì phải truyền bá xã hội chủ nghĩa
III.Tổng kết :
1 Nghệ thuật :
- Lập luận chặt chẽ , lời văn sinh động , độc đáo, lúc từ tốnm mềm mỏng, lúc kiên quyết, lúc mạnh mẽ, lúc nhẹ nhàng
2 Nội dung :
- Tinh thần yêu n ớc , t t ởng tiến bộ và ý thức ý chí quật c ờng của Phan Châu Trinh
- Dũng cảm vạch trần thực trạng đen tối của xã hội đ ơng thời
- Đề cao t t ởng đoàn thể vì sự tiến bộ , h ớng về một ngày mai t ơi sáng của đất n ớc