Những cuộc chiến tranh xâm lược của Napôlêông Bônapáctơ và tác động của nó đến nước pháp và châu Âu

Những cuộc chiến tranh xâm lược của Napôlêông Bônapáctơ và tác động của nó đến nước pháp và châu Âu

Mục lục

Trang

A mở đầu

1 Lý do chọn đề tài ……… 1

5 Bố cục của đề tài

3

………

B nội dung Chơng 1: napôlêông bônapáctơ - tiểu sử và sự nghiệp.

1.1 Vài nét khái quát về tiểu sử của Napôlêông Bônapáctơ ……… 4

1.2.2 Bộ luật Napôlêông-trí tuệ của sự cải cách ……… … 11

Chơng 2 những cuộc chiến tranh xâm lợc của Napôlêông bônapáctơ và tác động của nó đến nớc Pháp

2.1.3 Giai đoạn đầu của cuộc chiến tranh mới chống nớc Anh

và lễ đăng quang của Napôlêông năm 1803-1804 ……… … 18

2.1.4 Cuộc chiến tranh với Đức(1806-1807) ……… … 19

2.1.5 Cuộc chiến tranh với Nga ……… … 20

2.2 Tác động của các cuộc chiến tranh đến nớc Pháp và Châu Âu ………… 23

c Kết luận Tài liệu tham khảo

Với tài năng của mình, trong 15 năm trời khi lên ngôi Hoàng Đế nớcPháp, Vua nớc ý, chúa tể của liên bang sông Ranh Napôlêông đã giáng cho chế

độ phong kiến những đòn chí tử, đã bóp chết cách mạng Pháp, đã làm chi cảChâu Âu khiếp đảm, đã nhào nặn lịa lịch sử của nhiều quốc gia … Và đẻ thựchiện tham vọng của mình Napôlêông không ngừng đẩy mạnh các biện phápquân sự bên cạnh biện pháp kinh tế Đó là “các cuộc chinh phạt” xâm chiếm vàthôn tính các nớc trong giai đoạn 1799 đến 1805 Đây cũng là cuộc hành trìnhtrên bớc đờng thực hiện tham vọnh của mình

Tìm hiều khái quát về cuộc đời, sự nghiệp của Napôlêông Bônapác và đặcbiệt tìm hiểu sâu thêm về các cuộc chinh phạt xa của ông để biết đợc các biệnpháp, mụ đíh, bối cảnh, biện pháp hậu quả của các cuộc chinh phạt giúp cho

chúng ta có khả năng nhận thức sâu sắc hơn về quan hệ giã các cờng quốc lớn ởChâu Âu thời cận đại.

Mặt khác thông qua việc nghiên cứu tìm hiểu vấn đề trên, giúp chúng ta

có cách nhìn nhận đúng đắn hơn về cách xử lý các mối quan hệ quốc tế trongthời kỳ hiện đại

Xuất phát từ những lý do trên mà chúng tôi quyết định chọn vấn đề “Cáccuộc chinh phạt của Napôlêông Bônapác giai đoạn từ 1799 đến 1805” làm đề tàichuyên nghành

2 Lịch sử vấn đề.

Liên quan đến nội dung của đề tài, từ trớc đến nay đã có nhiều công trìnhnghiên cứu, nhiều tài liệu trong và ngoài nớc đề cập đến Vì khả năng ngoại ngữcòn hạn chế, chúng tô cha thể có dịp tiếp cận hết các tài liệu có liên quan Trêncơ sở các công trình nghiên cứu đã đợc dịch thuật và các công trình nghiên cứucủa các tác giả Việt Nam chúng tôi cố gắng hết sức giảI quyết những vấn đề liênquan đến nội dung của đề tài

Đáng chú ý nhất là công trình nghiên cứu của E Tác Lê “Na-pô-lê-ôngBô-na-pác” Trong công trình nghiên cứu này tác giả đã đề cập đến tiểu sử, sựnghiệp thăng trầm của Napôlêông từ kgi còn nhỏ đến khi làm Hoàng Đế nớcPháp Cũng trong tác phẩm đó tác giả cũng đã ít nhiều đề cập đến các cuộc chinhphạt của Napôlêông để đa nớc Pháp làm chúa tể Châu Âu và thế giới Trong đó

có những trận đánh có tác động mạnh mẽ trong giai đoạn 1799 đến 1805

Phan Văn Ban với công trình nghiên cứu “Lịch s quan hệ quốc tế” đã đềcập đến lịch sử quan hệ quốc tế của các cờng quốc từ thế kỷ XVI đến nửa đầuthế kỷ XX Trong cuốn sách tác giả cũng đã nghiên cứu về tình hình nớc Phápsau cách mạng với việc chống lại bảy liên minh phong kiến Châu Âu củaNapôlêông đồng thời công trình cũng nhắc tới các cuộc chinh phạt củaNapôlêông Đây đợc coi là những biện pháp quân sự để thực hiện tham vọng làmbá chủ của thiên tài Napôlêông

Ngoài ra còn phải đề cập đến một số công trình nghiên cứu: “Những mẫuchuyện lịch sử thế giới” tập 2 của Đặng Đức An (chủ biên), Lại Bích Ngọc-ĐặngThanh Tịnh-Đậng Thanh Toán (…) “Văn minh phơng tây” của Crane Brintơn.Joanb Christopher-Robest Lec Wolff; “100 nhân vật có ảnh hởng nhất đến lịch

sử thế giới”, Chu Tiểu Chí-Khơng Thiếu Ba (chủ biên); “Lịch sử nhìn ra thếgiới” (…)

Từ các góc độ khác nhau, các công trình nghiên cứu đã ít nhiều đề cập đếntiểu sử, sự nghiệp cũng nh chính sách của Napôlêông Bônapác trong đó cónhững cuộc chinh phạt các nớc giành quyền bá chủ

Tuy nhiên, với những tài liệu mà chúng tôi có dịp tiếp cận thì cha có mộtcông trình nghiên cứu nào đề cập một cách đầy đủ có hệ thống, bối cảnh, về mục

đích của các cuộc chinh phạt, đặc biệt trong quá trình nghiên cứu còn rất ít các

đánh giá về tác động của nó đối với nớc Pháp nói riêng và Châu Âu nói chung

đợc xác định trong không gian Châu Âu

4 Phơng pháp nghiên cứu.

Với đặc trng của khoa học lịch sử chúng tôI chủ yếu sử dụng hai phơngpháp : phơng pháp lịch s và phơng pháp lôgic Ngoài ra trong quá trình xử lý tliệu một số phơng pháp khác nhau: đối chiếu, so sánh, thống kê,… ợc sử dụng đ

để bổ trợ cho các phơng pháp nói trên

5 Bố cục của đề tài.

Ngoài phần mở đầu, kết luận và tài liệu tham khảo, tiểu luận chuyênnghành đợc cấu tạo làm hai chơng

Chơng 1: Tiểu sử và sự nghiệp Napôlêông Bônapác

Chơng 2: Những cuộc chiến tranh xâm lợc của Napôlêông Bônapáctơ vàtác động của nó đến nớc Pháp và Châu Âu

B nội dung Chơng 1: napôlêông bônapáctơ - tiểu sử và sự nghiệp.

1.1 Vài nét khái quát về tiểu sử của Napôlêông Bônapáctơ.

Đảo Coóc là nơi sinh trởng của Npôlêông lúc bấy giờ ra sao, cái phonghoá và con ngời xa ấy nh thế nào là rất quan trọng vì những nguyên nhân đó có

ảnh hởng sâu xa đến nhân thế và sự nghiệp vĩ đại của một ngời vĩ đại mà ta vẫnthờng tặng cho cái danh hiệu chói lọi: “Anh hùng đệ nhất”

Đảo Coóc với diện tích 8700km2 là hòn đảo lớn thứ hai nằm ở phía Tây

Địa Trung hải, đây không những là nơi sản xuất ra nhiều lúa gạo, lơng thực, tráicây mà còn là nơi giàu nguồn khoáng sản Các nớc ý, Tây Ban Nha, Pháp nằmbao quanh hòn đảo giàu có và xinh đẹp này luôn có âm mu và hành động xâmchiếm Ngời dân ở với tinh thần yêu chuộng tự do đã liên tiếp đứng lên đấu tranhchống lại bọn xâm lợc đó đã hun đúc cho ngời dân đảo Coóc một đức tính dũngcảm, bền bỉ, kiên cờng, bất khuất

Đảo Coóc, sau nhiều năm thuộc về nớc cộng hoà Giên đã nổi dậy dới sựlãnh đạo của một địa chủ địa phơng tên là Pao-li Và đến năm 1755 đã đuổi đợcngời Giên ra khỏi đảo, giành đợc độc lập Thế nhng “đuổi sói đi cửa trớc, hổ dữ

đã vào cửa sau” nay lại bị nớc Pháp uy hiếp Năm 1768, bọn thống trị của nớccộng hoà Giên mặc dù đã bị đánh đuổi ra khỏi đảo Coóc nhng chúng vẫn kí mộthiệp định bí mật với Pháp, bán lại cho Vua nớc Pháp là Lu-I XV “quyền hànhcủa mình” ở đảo Coóc Trớc việc trao tay buôn bán bị ổi đê hèn và tội ác nàynhân dân đảo Coóc dới sự lãnh đạo của Pao li đã dấy lên một cuộc đấu tranhchống bọn xâm lợc Pháp Cha mẹ Napôlêông cũng tham gia vào cuộc chiến này.Thế nhng vào mùa xuân năm 1769 quân đội Pháp đã đánh bại quân của Pao li và

đến tháng 5/1969 đảo Coóc đã trở thành đất đai thuộc Pháp trớc khi Napôlêông

ra đời vì thế mà Napôlêông trở thành ngời dân Pháp

Nói đến ngời dân đảo Coóc, ngời ta tởng tợng ngay đợc đó là những ngờinóng nảy, bớng bỉnh nhng phong tục của họ thì rất giản dị Không ai trông thấy

họ say mèm bao giờ, phần vì tại lòng hách dịch quá đỗi, phần vì do tính lờibiếng Tinh thàn gia đình của họ rất mặn mà, dằm thắm, con kính cha, vợ thơngchồng, anh em yêu quý lẫn nhau Họ có tính cách rất hào hiệp , cơng trực vàcông bằng, tính khảng khái và lòng quả quyết cũng nh lòng can đảm và sự kiênnhãn của ngời dảo Coóc ít dân tộc nào bì kịp Họ rất ghét âm nhạc, khiêu vũ Thếnhng họ lại thích săn bắn, nhảy ngựa vào rừng Họ rất thông minh và sáng suốt,khoa biện bác cũng rất lu loát Thế nhng bên cạnh đó ngời dân đảo Coóc còn cóthói tin nhảm và tính tự cao Và vị Hoàng Đế của nớc Pháp đích thực là một ngờidân đảo Coóc khi mà những đức tính trên đều có trong con ngời ông

Ngày 15/08/1769 , tại thành phố Agiắc Xinô thuộc đảo Coóc Lêti tiabônâpác, 19 tuổi-vợ của Sácbônapác làm nghề luật s, đang đi ngoài phố bổngthấy đau đẻ vội rảo bớc về nhà thì sinh đợc một đứa con trai Ông Sác Bônapácvui mừng liền chạy đi mời mời linh mục đến đặt tên cho ngời con trai thứ haichủa mình Ngời cha hiểu ý vị linh mục nên đặt tên con là Napôlêô Bônapác cónghĩa là con “s tử hoang dã”.

Ngay từ lúc còn bé Napôlêông đã có khuynh hớng về đằng binh vụ, phàmcái gì của con nhà binh nh gơm, súng, trống kèn thì cậu bé đều muốn cho kỳ đ-

ợc Napôlêông thòng dem trẻ con đi đánh nhau với các trẻ trong vùng lân cận hếttrận này đến trận khác, bày mu dụng kế lúc tiến thoái khi đánh úp hậu quan, lúcbủa vây nghịch đảng, trăm phơng nghìn kế không khác gì một vị tớng đã từngxông pha trận mạc Thế mới hay cho dù bất cứ Đông tây, các đấng anh hùng, lúcthiếu thời đã có chí khí khác thờng

Khi còn nhỏ, Napôlêông đã tỏ ra nghịch ngợm, bớng bỉnh, không nhẫn nại

và nôn nóng Khi nhìn thấy chiếc cầu vồng cậu bé Napôlêông thề “mình sẽchiếm đợc nó” Thế nhng không làm sao bắt đợc, Napôlêông khóc ầm lên giậndữ nhặt đá sỏi ném mãI vào cầu vồng Một chuyện nhỏ này đã cho ta thấy mộtdấu hiệu của một bậc anh hùng cũng nh một tham vọng lớn lao dù rằng cầu vồngkhông bắt đợc nhng cái ông lao đuổi là không đáng kể Không những thếNapôlêông còn là một đứa trẻ lầm lì, nóng tính đến mức trong suốt thời thơ ấusau này khi ôn lại, Napôlêông nói rằng: “Không ai bắt nạt đợc mình hay gây gỗ,hay đánh đứa này chọc đứa khác và mọi đứa trẻ đều sợ cậu ta Đặc biệt là Giô-dép, anh Napôlêông đã phải chịu đựng chuyện ấy nhiều” Mặc dù hơnNapôlêông một tuổi nhng khi chơi trò đánh giặc thì Giô-dép luôn phải làm ngựa.Hai bên đánh nhau, kết cục bao giờ Giô-dép cùng thú trận Napôlêông đánh anh,cắn anh nhng chính Giô-dép lại bị quở mắng vì sau cuộc ẩu đả khi Giô-dép chakịp hoàn hồn thì Napôlêông đã đi mách mẹ Napôlêông không những nổi trội tr-

ớc anh mình mà còn giành ngôi tranh bá với các bạn nhỏ.Vì đảo Coóc luôn chịu

sự thống trị hà hiếp lâu ngày cuă các thế lực bên ngoàI nên ngời dân ở đây nuôidỡng tinh thần và tính cách chiến đấu dũng cảm chống giặc xâm lợc Những ng-

ời đàn ông Agrắc-Xinô từ lúc nhỏ đã kế thừa phẩm chất tốt đẹp đó ở lớp cha mẹ

họ Tinh thần và tính cách mạng truyền thống đó đã ngấm ngầm thấm sâu vàolớp trẻ ở mọi nơi Trò chơi mà bọn con trai ở đây thích nhất là Khia phe “địch ta”dàn binh bố trận, thúc binh mã giao chiến Mỗi khi chơi trò đấnh trận Npôlêôngluôn đứng ra tổ chức cuộc chơi, luôn đóng vai chỉ huy của bên yếu hơn thế nhngkhi kết thúc trận đánh phần thắng bao giờ cũng thuộc về phe Napôlêông Câu nóivới các bạn nhỏ của mình rằng “lớn lên mình nhất định sẽ làm sĩ quan chỉ huy”

Nh vậy hạt giống vào quân đội đánh giặc mọc mầm trong Napôlêông ngay từhồi còn nhỏ.

Mặc dù gia đình khó khăn phải sinh hoạt tằn tiện nhng không túng thiếu.Trông bề ngoài ông bố là một ngời đàn ông tốt và bà Lê-ti-tia lại là ngời nội trợ

đảm đang, sắp xếp việc nhà đâu vào đó Bà làm lụng cực nhọc sẵn sàng hy sinhtất cả vì ngời thân của mình Tuy bà không biết chữ, không có học vấn song bàkhông bao giờ nới lỏng việc dạy bảo con cái bà thờng kể chuyện dân giantruyền thuyết nhiều cảm xúc cho các con nghe Bà Lê-ti-tia là ngời mẹ, ngời thầy

đầu tiên dạy vỡ lòng cho Napôlêông và Napôlêông thừa hởng ở mẹ tinh thầnham làm việc và nếp sống trật tự nghiêm ngặt Mặc dù thất học, nhng mẹ củaNapôlêông hiểu rất rõ ý nghĩa quan trọng của việc học hành, nên khi nhỏ tuổi,Napôlêông đã đợc đa vào trờng học chữ Cha của Napôlêông là Sác Bônapácquyết định cho con mình hấp thụ nền giáo dục Pháp chứ không phải nền giáodục Coóc Do đó mà năm 1779, Giô-dep và Napôlêông đã sang Pháp theo học ởtrờng trung học Ô-toong Đến tháng 5 năm 1779 cậu bé Napôlêông cha đầy 10tuổi sau khi học đợc 4 tháng ở trờng trung học Ô-toong, qua kỳ thi tuyển đãgiành đợc phần học bổng của nhà Vua Pháp và chuyển sang học ở trờng võ bịthiếu sinh quân Hoàng Gia ở Bri-ên-một thị trấn nhỏ miền đông nớc Pháp Bri-

ên, Napôlêông là một đứa trẻ âu sầu kín đáo, cáu kỉnh và hay giận dữ lâu, khônggần gũi ai, không coi ai ra gì, không bạn bè cản tình với ai, rất tự tin mặc dù tầmvóc nhỏ bé và còn ít tuổi Ngời ta đã thử sĩ nhục, trêu trọc, chế giễu giọngnói địaphơng của Napôlêông Napôlêông viết th kể cho cha nghe tâm sự của mình.Trong bức th trả lời, ngời cha đã khuyên: “Chúng ta tuy nghèo, nhng không thể

để mất đi chí khí con nhất định phải kiên trì” Cậu Bônapác giận dữ, ẩu đả khi đ

-ợc khi thua nhng cũng làm cho bạn bè của câu hiểu rằng những cuộc xung đột

nh vậy không phải là nguy hiểm Napôlêông học giỏi lạ lùng, nghiên cứu đến nơi

đến chốn sử Hy Lạp và La Mã, rất say mê toán học và địa lý

Trong thời gian học ở trờng Võ bị Bri-ên, năng khiếu về quân sự củaNapôlêông dần dần bộc lộ Tài chỉ huy suất sắc của Napôlêông đợc các thầykhen ngợi: “Cậu bé mang tố chất ngời lính phi thờng, sau này sẽ làm nênchuyện” Napôlêông ghét tiếng Latinh, thích nhất toán học, địa lý, vì hiểu sâu về

địa lý sẽ giúp ích rất nhiều cho ngời chỉ huy quân đội Môn học kém nhất là đồhoạ và vũ đạo dù cố gắng mấy cũng không đạt điểm cao Mùa thu năm 1784Npôlêông tốt nghiệp trờng Võ bị Bri-ên, tháng 10 năm 1784 Napôlêông 15 tuổi

đã một thân một mình đến Pari bớc chân vào trờng sĩ quan Hoàng Gia đợoc coi

là nơi đào tạo sĩ quan-những nhân tài rờng cột trong nớc Pháp Thế nhng có một

điều không may là tháng 2 năm 1785 cha của Napôlêông chết vì ung th dạ dày, ởtuổi 39, hầu nh gia đình không còn cách sống Không thể trông mong đợc vào

ngời anh cả Giô-dep bất lực và lời biếng, cậu học sinh sĩ quan 16 tuổi phảI đứng

ra chăm sóc mẹ và các em trai em gái của mình Với tài năng và sự chăm chỉ, chỉmộtnăm Napôlêông đã học xong chơng trình quy định bắt buộc trong 3 năm củanhà trờng Tháng 9 năm1785 Napôlêông thi đậu tốt nghiệp, 30 tháng 10 năm

1785 mới 16 tuổi Napôlêông đã đợc phong quân hàm thiếu uý Sau khi ra trờngthì ngày 3 tháng11 năm 1785 viên thiếu uý pháo binh đã đến nhận nhiệm vụ tạiTrung đoàn pháo binh đóng ở thành phố Va-xăng-xơ ở đấy Napôlêông đã làmviệc rất cần cù chăm chỉ, hoàn thành công việc xuất sắc và tháng 12 năm 1786công bố chính thức cấp quân hàm và Napôlêông đã trở thành một sĩ quan thực sựvới mức lơng hàng năm là 1120 Frăng, Napôlêông chỉ giữ lại tiền thuê phòng vàtiền ăn uống ở mức thấp nhất còn lại thì gửi hết về cho mẹ Napôlêông khôngbao giờ để thời gian trôi đi một cách vô ích, một ngày ông làm việc đến 20 giờ,

ông vô cùng quý trọng thời gian Đối với ông thời gian là tất cả: “Tôi có thể bạitrận, nhng không có ai phát hiện thấy tôi lãng phí một phút nào” Napôlêông làmviệc suốt ngày đêm, chỉ dành vài tiếng đồng hồ để ngủ, 15 phút để ăn tra và íthơn nữa để ăn sáng

Napôlêông là một thiên tài không chỉ ở khả năng chỉ huy các chiến dịchcòn ở chỗ ông có tài năng đốt cháy trong lòng mọi ngời ngọn lửa hăng say làmviệc, ông biết đối xử với những ngời tầm thờng nhất nh những ngời ngang hàngmình và cái tài đó đã thổi cháy đợc lòng nhiệt tình trong những ngời làm việccho ông kể cả công chức hay binh sĩ Ngời ta sẵn sàng làm việc đến kiệt sứccũng nh chết trên chiến trờng để đợc thởng huy trơng hoặc đợc nhận nụ cời âncần của chủ Tài chiến lợc của Napôlêông còn thể hiện ở việc ông đã tập hợp đợc

ở quanh mình cả một loạt nhân vật xuất sắc về nghệ thuật chiến tranh, đều lànhững ngời nhận thức nhanh, nắm tình hình và hạ quyết tâm nhanh chóng vàphán đoán nhạy bén cũng nh tinh thần ngoan cờng chiến đấu khi cần thiết.Napôlêông đã tập cho họ đoán đợc ý định của mình khi chỉ nói nữa lời và sau đó

tự do thực hiện lấy Tài chiến lợc của Napôlêông đã tạo cho các thống chế thànhnhững ngời chấp hành hết sức chính xác ý định của mình mà không làm mất tínhnăng động độc lập của họ trên chiến trờng Napôlêông với thiên tài rực rỡ củamình đã đứng đầu một quân đội nh và đợc giúp việc bởi những trợ thủ nh vậy

đó

Với tài năng quân sự-ngoại giao-chính trị, Napôlêông rất quyết đoán, rấtmạnh mẽ đặc biệt trong việc thực hiện những tham vọng lớn lao của mình thamvọng đó không chỉ dừng lại ở việc làm Hoàng Đế nớc Pháp mà ông còn muốnthống trị cả Châu Âu và có thể cả thế giới Trên bớc đờng thực hiện tham vọngcủa mình, Napôlêông đã đạt đợcnhững thành công rực rỡ bằng chính tài năngcủa mình Thế nhng số phận của vị Hoàng đế này lại kết thúc bằng một cái chết

đơn độc tại hòn đảo thánh bà Hêlen vào lúc 6h chiều ngày 5 tháng 5 năm 1821.Không ai bất ngờ một vị anh hùng hét ra lửa lại chết trong cảnh cô đơn lặng lẽ

nh thế Nếu cuộc đời của ông kết thúc trong lặng lẽ buồn khổ bao nhiêu thì sựnghiệp đó mà Napôlêông để lại cho đời lại oanh liệt hiển hách bấy nhiêu Sựnghiệp đó bắt đầu ngay sau khi cách mạng t sản Pháp bùng nổ

1.2 Vài nét khái quát về sự nghiệp của Napôlêông Bônapáctơ.

1.2.1 Napôlêông Bônapáctơ-ngời xây dựng vinh quang của mình trên những thành quả của cách mạng t sản Pháp.

Khi cách mạng t sản Pháp (1789-1794) bùng nổ, Bônapác tuyên bố ủng hộchính phủ cách mạng Tháng 9 năm 1793, viên đại uý pháo binh trẻ tuổiNapôlêông Bônapác tham gia trận đánh giải phóng hải cảng Tulông ở miền namnớc Pháp đang bị quân Anh chiếm đóng ông đã bố trí pháo binh, bắn rất chuẩnxác, giải phóng Tulông Ông đợc Rôbexpie khen ngợi và Hội Nghị Quốc ớcphong hàm chuẩn tớng lúc đó mới 24 tuổi Sau cuộc chính biến Tecmido(27/07/1794), Gia cô banh bị lật đổ, Bônapác bị coi là ngời cùng phe cánh vớiRôbexpie, nên bị bắt ngày 9 tháng 8 năm 1794, nhng hai tuần sau đợc thả Ngày

5 tháng 10 năm 1795, bọn bảo hoàng nổi loạn âm mu cớp chính quyền ở Pari,Bônapác đợc giao nhiệm vụ trấn át bọn chúng Ông đợc tín nhiệm và phong hàmthiếu tớng ngày 16 tháng 10 năm 1795

Mùa xuân năm 1976, Bônapác đợc giao chỉ huy mặt trận Italia chống quân

áo Với số quân ít hơn, lại trang bị kém, nhng ông đẵ đánh bại quân áo đônghơn và nổi tiếng hùng mạnh nhất Châu Âu, nhờ có khả năng tổ chức cao, tài lãnh

đạo quân sự xuất sắc Trớc khi kéo quân vào Italia, Pônapác đã động viên binhsĩ: “Hỡi binh sĩ! Các ngơi đang thiếu ăn thiếu mặc Ta sắp đa các ngơi đến vùng

đồng bằng phì nhiêu nhất thế giới” Ông cũng tuyên bố một cách dối trá vớinhân dân Italia là quân đội Pháp đén Italia là để giải giải phóng nhân dân Italiakhỏi ách thống trị của áo Năm 1797, chính phủ áo buộc phải ký hoà ớcCămPô-Phoócmiô với Pháp, làm tan rã liên minh phong kiến chống Pháp lần thứnhất của các nớc Châu Âu

Năm 1798, chính phủ Đốc Chính Pháp nghe theo kế hoạch của Bônapác

mở mặt trận Aicập-Xiri, đe doạ đờng đi ấn Độ của Anh Bônapác đợc cử làm tlệnh quân đoàn phơng Đông, chỉ huy 350 tàu chiến với 3 vạn quân viễn chinhsang Ai cập và Xiri Quân đội Pháp đã chiếm đợc hải cảng Alêchxanđria củaAicập, đánh thắng kị binh Ai cập Matơlúc dới chân kim tự tháp và kéo vào thủ

đô Cairô Nhng hạm đội Pháp sang cứu trợ lại bị hạm đội Anh do đô đốc Nenxơnchỉ huy tiêu diệt một cách thẩm hại ở Abukia Quân viễn trinh của Bônapác bịgiam chân ở Aicập, thờng xuyên bị ngời ảrập, Aicập và Xiri tấn công, cộngthêm thời tiết nóng nực và nạn dịch nên bị chết hại nhiều Giữa lúc đó Bônapác

nghe tin chính quyền đốc chính ở Pari đang gặp khó khăn, ông đã bỏ quân độilại Aicập và lẻn trở về Pháp tháng 10 năm 1799.

Khi đó ở nớc Pháp, chính quyền Đốc chính đang rất lúng túng vì phải dốiphó với cả phe tả và phe hữu Giai cấp t sản và nông dân t hữu thấy chính quyền

Đốc chính không có khả năng cai trị đợc nữa, nên trông cậy vào thanh kiếm củaBônapác để đảm bảo quyền lợi cho họ Bônapác từ Aicập chốn về, đã dựa vàoquân đội tiến hành cuộc đảo chính ngày 18 Bruyme năm cộng hoà thứ tám ngày

9 tháng 11 năm 1799 Quyền hành lọt vào tay một ban tổng tài lâm htời gồm bangời, trong đó Bônapác là tổng tài thứ nhất, nắm tất cả mọi quyền hành, còn haitổng tài kia chỉ có tiếng nói t vấn Chế độ độc tài quân sự đợc thành lập thay thếchế độ cộng hoà Năm 1800, theo kế hoạch của Bônapác, Pháp đa hai đạo quântấn công áo và buộc áo phải ký hiệp ớc Luynêvin năm 1801, trớc đó hoà ớcPháp-Nga cũng đợc ký kết Do áo và Nga rút khỏi liên minh chống Pháp, nênAnh cũng phải kí hoà ớc với Pháp tại Amiêng năm 1802 Lần đầu tiên sau mờinăm chiến tranh, hoà bình trở lại toàn Châu Âu Tuy hoà bình không đợc lâu dàivì từ năm 1803, Anh lại bắt đầu chống Pháp và đến năm 1805 chiến tranh lại lanrộng nhng Bônapác đã lợi dụng đợc thời gian hoà hoãn này để tổ chức chínhquyền của mình: “Ngày 2 tháng 8 năm 1802, Bônapác tự xng tổng tài chọn đời”.Khi chiến tranh tái diễn, bọn Bảo hoàng ngóc đầu dậy, thì chính quyền chuyênchế của Bônapác đã củng cố xong Ngày 18 tháng 5 năm 1804, NapôlêôngBônapác lên ngôi hoàng đế hiệu là Napôlêông I

Ngay sau khi lên ngôi hoàng đế, Napôlêông đã kí hiệp ớc thân thiện vớiGiáo hoàng Piô VII và đặc biệt chú trọng đến công việc nội trị và khuyến khíchphát triển công thơng nghiệp đeer làm cơ sở hậu cần cho những cuộc chiếntranh sắp tới Napôlêông I đánh giá cao giá trị của bộ Dân luận 1804 ông viết:

“Vinh quang thật sự của tôi không phải là đã chiến thắng bốn mơi trận…, nhngcái sẽ không phải mơ đợc, cái sẽ sống vĩnh viễn là bộ luật dân sự của tôI”

1.2.2 Bộ luật Napôlêông-trí tuệ của sự cải cách.

Không chỉ là một thiên tài quân sự, trong thời gian cầm quyền, Napôlêông

đã tiến hành cải cách hành chính, tài chính t pháp…xây dựng ngân hàng và cáctrờng đại học Điều đó cho thấy, Napôlêông là một nhà t tởng có tầm nhìn khoahọc Để bảo đảm những thành quả thắng lợi từ cuộc cách mạng của giai cấp tsản, để dùng luật pháp do giai cấp t sản soạn thảo ra củng cố tình hình trong nớc,Napôlêông đã bỏ ra nhiều công sức để soạn “Bộ luật Napôlêông” Năm 1804,chính phủ Napôlêông đã ban bố luật dân sự và đến năm 1807 lại ban bố thêmmột lần nữa và chính thức mệnh danh là “Bộ luật Napôlêông” Bộ luật này là sảnphẩm đợc kết hợp bởi thành quả thắng lợi của cuộc đại cách mạng Pháp với t t-ởng mới của nớc Pháp Bộ luật gồm có 2281 điều, tổng cộng 35 chơng, lời văn

đơn giản rõ ràng chặt chẽ có hệ thống Về cơ bản bộ luật đã tiếp thu các nguyêntắc đề ra của cuộc cách mạng Pháp Bộ luật bao gồm những nội dung chủ yếusau:

Thứ nhất: Bảo vệ chế độ sở hữu của t bản chủ nghĩa, không cho phép đợcxâm phạm, xác lập chế độ sở hữu cá nhân tuyệt đối quy định này đối với việckích thích tính tích cực cá nhân và sự tự do phát triển của t bản chủ nghĩa có mộttác dụng lớn

Thứ hai: Phủ nhận chế độ đẳng cấp phong kiến và mọi đặc quyền của nó,phủ nhận mối quan hệ nơng tựa về con ngời, khẳng định mọi ngời đứng trớcpháp luật đều bình đẳng

Thứ ba: Dùng hình thức pháp luật để cố định quyền sở hữu trên nhữngmảnh đất nhỏ đợc hình thành trong thời cách mạng Nh vậy đã giúp cho ngờinông dân Pháp mạnh dạn khai thác những mảnh đất nhỏ của mình Và qua đóngời nông dân Pháp đã trỏ thành cây trụ chống quan trọng đối với chính quyềnNapôlêông

Thứ năm: Bộ luật đảm bảo việc mua bán tự do và nguyên tắc trao đổingang giá Để thích ứng với nhu cầu phát triển của t bản chủ nghĩa, bộ luật cònxem sức lao động là một món hàng hóa, cho phép tự do mua bán Nh vậy, cũng

có nghĩa là bộ luật đã khẳng định chế độ bóc lột của t bản chủ nghĩa Để đảmbảo của chủ thuê đối với nguời làm thuê, bộ luật quy định ngời làm thuê phải cómói quan hệ phục tùng đối với ngời thuê

Ngày 21/3/1804 nhân dịp kỉ niệm 15 năm cách mạng Pháp, “Bộ luật dân

sự Pháp” đợc thông qua Bộ luật này còn có tên gọi là “Bộ luật Napôlêông” vì

nó đợc đích thân Napôlêông Bônapáctơ khi chấp chính lần thứ nhất đã tham giabiên soạn và đóng vai trò chủ yếu Napôlêông rất tự hào về điều đó: “Vinh quangthật sự của tôi không phải là đã chiến thắng 40 trận … ng cái sẽ không phảInhmơ đợc, cáI sẽ sống vĩnh viễn là bộ luật dân sự của tôI” F Ănghen coi bộ luậtNapôlêông là “Bộ luật t sản hiện đại nhất, mà cơ sở của nó là những thành quảxã hội của cuộc cách mạng t sản Pháp” Các Mác cũng cho là: “Napôlêông đãxây dựng đợc một mô hình nàh nớc t sản hoàn chỉnh” Bộ luật Napôlêông đã

đánh dấu sự kết thúc của một thời đại phong kiến và là sự khởi đầu của một kỷnguyên mới-kỷ nguyên t bản chủ nghĩa Bộ luật Napôlêông cũng đã có ảnh hởngrất lớn đến việc biên soạn các bộ luật dân sự ở nhiều nớc Tây Âu và châu Mĩ latinh Đến năm 1804 bộ luật này đã đợc truyền tới các nớc và khu vực do Phápkhống chế Hiện nay Bỉ, Lúc-xem-bua, Mô-na-cô vẫn đang sử dụng bộ luật này.Thế kỷ XIX rất nhiều nớc Châu Âu và Châu Mĩ La tinh tự động sử dụng bộ luậtnày làm mẫu, kết hợp với tình hình nớc mình để biên soạn luật Năm 1900 nớc

Đức đã dựa vào bộ luật dân sự Pháp để bắt đầu thi hành bộ luật dân sự Đức

Bộ luật Napôlêông hay bộ luật dân sự Pháp chính là một trong những đónggóp to lớn của Napôlêông vào lịch sử văn minh nhân loại Quy định: “Mọi ngời

đều bình đẵng trớc pháp luật” của bộ luật này đã trở thành bản tuyên ngôn có

ảnh hởng đến quan niệm của nhân dân thế giới

Chơng 2 những cuộc chiến tranh xâm lợc của Napôlêông bônapáctơ và tác động của nó đến nớc Pháp

và Châu Âu.

2.1 Những cuộc chiến tranh xâm lợc của Napôlêông Bônapáctơ.

2.1.1 Chiến tranh với nớc ý (1796-1797).

Nền cộng hoà non trẻ mới đợc xây dựng lên thời kỳ Giacôbanh cũngkhông còn giữ đợc nữa, cuộc chính biến tháng Temiđo đã chuyển chính quyền từtay phía t sản Gicôbanh sang tay phía t bản cách mạng, những kẻ đại t sản giàu

có trong chiến tranh và cách mạng nhờ những hành động buôn gian bán lận, đầucơ tích trữ, tham ô công quỹ, ăn bớt trong khi cung cấp cho mặt trận …vv Viện

đốc chính do phái này lập nên đã bịngời ta căm ghét và thù địch Hoảng sợ trớcphong trào của quần chúng đang âm ỉ và lo lắng về sự phục hồi của dòng Buốcbông, giai cấp t bản mong muốn có một chính quyền kiểu độc tài nh ở nớc Anh.Nhờ những mong muốn đê tiện, ích kỉ đó của gai cấp t sản mà bổng nhiên viêntớng trẻ Napôlêông đợc giai cấp t sản chú ý tới

Từ ngày đợc ngời cha và nhiều nhân vật khác tin dùng Bônapác thấy cầnphải ngănngừa cuộc liên minh của các cờng quốc chống lại nớc Pháp do Anh và

áo là hai lực lợng tiên phong trớc hết là nớc áo, mà để đánh đợc nớc áo thì phảitấn công đồng minh của nớc áo là nớc ý và muốn thế phảI xâm lợc miền Bắc ý

Các vị đốc chính dù không tán thành kế hoạch tấn công nớc ý từ con đờngcác tỉnh phía Nam Pháp nhng vẫn quyết định bổ nhiệm Bônapác làm chỉ huy tr-ởng đạo quân đi đánh nớc ý Trong lịch sử của Napôlêông, cuộc chiến tranh đầutiên này do Napôlêông điều khiển bao giờ cũng vẫn chói lọi Năm 1796 tên tuổicủa napôlêông đã bay đi khắp Châu Âu để rồi từ đó không bao giờ rời vũ đài lich