Các giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động tổ chuyên môn

Giải pháp nâng cao chất lượng chuyên môn tổĐổi mới nội dung và hình thức sinh hoạt tổ chuyên môn, khắc phục tình trạng sinh hoạt chuyên môn mang tính hành chính sự vụ, ke

Giải pháp nâng cao chất lượng chuyên môn tổ

Đổi mới nội dung và hình thức sinh hoạt tổ chuyên môn, khắc phục tình trạng sinh hoạt chuyên môn mang tính hành chính sự vụ, kém hiệu quả Trong đó, tập trung vào các nội dung trọng tâm : đổi mới phương pháp dạy học, chú ý khâu rèn kỹ năng cho học sinh, dạy học phù hợp với đối tượng học sinh, tạo sự hứng thú học tập cho học sinh và hướng dẫn học sinh tự học ở nhà, đồng thời sử dụng tốt các trang thiết bị dạy học hiện có, đẩy mạnh ứng dụng CNTT có hiệu quả trong các hoạt động của tổ chuyên môn.

1 Quản lý thực hiện chương trình bộ môn.

* Nhiệm vụ:

- Giáo viên đầu tư thời gian nghiên cứu một cách nghiêm túc, kĩ lưỡng chương trình, sách giáo khoa và sách giáo viên khối lớp do mình được phân công giảng dạy ; đồng thời nắm vững CT - SGK của lớp trước - lớp sau kế tiếp để có sự đồng bộ trong việc thực hiện chương trình.Đồng thời phảI thường xuyên cập nhập nội dung thay đổi theo đúng tinh thần đổi mới

- Giáo viên nghiên cứu tài liệu ( SGK, SGV, tài liệu bồi dưỡng thường xuyên, các tài liệu tham khảo khác… ) để nắm vững nội dung chương trình của môn học từ lớp 6 đến lớp 9 ( hoặc từ lớp 7 đến lớp 9 với một số bộ môn học từ lớp 7 ) đồng thời nắm vững số thiết bị và ĐDDH hiện có để sử dụng có hiệu quả số thiết bị và ĐDDH

- Thực hiện nghiêm túc đúng phân phối chương trình,lịch báo giảng, không cắt xén, dạy gộp

- Đối với các giờ thực hành, thí nghiệm phải sử dụng triệt để đồ dùng được cấp và đã làm

- Đối với các đồ dùng chưa có, động viên GV đi mượn hoặc tự làm để phục vụ cho bài giảng

- Có kế hoạch đề nghị nhà trường mua sắm đồ dùng còn thiếu

- Mỗi năm học GV làm mới 1 đồ dùng có chất lượng, có đánh giá xếp loại của tổ trường sau đó lựa chọn đi tham gia ĐDDH cụm và huyện

- Từng bước thực hiện hiệu quả yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học, giúp học sinh chủ động tiếp thu kiến thức và hiểu bài ngay trên lớp

- Hướng dẫn HS hoạt động tốt theo chủ đề tự chọn của các môn văn hoá

* Giải pháp:

- Giao nhiệm vụ cụ thể cho các thành viên trong tổ để xây dựng và thực hiện nghiêm túc kế hoạch đề ra

- Động viên GV trong tổ bằng vật chất và tinh thần giúp GV yên tâm công tác

- Có kế hoạch theo dõi, kiểm tra thường xuyên, kịp thời đôn đốc nhắc nhở những

vi phạm, đề nghị khen thưởng GV thực hiện tốt nhiệm vụ

2 Quản lý quá trình dạy học:

a) Quản lý giáo dục chính khoá:

* Nhiệm vụ:

- Ra vào lớp đúng giờ, không bỏ giờ, không làm việc riêng trong giờ dạy, không sử dụng ĐTDĐ trong khi lên lớp…

- Tiếp tục đưa những phương pháp và hình thức dạy học mới, tích cực vào áp dụng trong nhà trường: Dạy học thông qua tổ chức các hoạt động của học sinh; tăng cường hình thức học tập cá nhân với học tập hợp tác theo nhóm, rèn kĩ năng qua thí nghiệm - thực hành; tổ chức trò chơi, viết bài thu hoạch, chú trọng rèn luyện phương pháp tự học, phát huy tác dụng của thiết bị và ĐDDH để nâng cao chất lượng

- Tích cực ứng dụng CNTT vào dạy học.Tăng cường việc đưa các thiết bị và

ĐDDH mới: máy chiếu hắt, máy chiếu đa năng, dùng phần mềm soạn giáo án điện tử

E-learning, Microsoft Power Point, thực hiện bài soạn trên máy vi tính

Chủ động mở lớp bồi dưỡng Tin học cho CBGV, phấn đấu 100% CBGV biết soạn thảo văn bản trên máy vi tính và biết sử dụng máy vi tính; nâng cao kiến thức Tin học cho

1 bộ phận CBGV về soạn giáo án điển tử và truy cập mạng Internet để cập nhật thông tin Khuyến khích CBGV tự trang bị máy vi tính, kết nối Interet để khai thác tài nguyên, trao đổi thông tin qua mạng

Tiếp tục triển khai thực hiện các phần mềm: Phần mềm GAĐT ,Phần mềm thí nghiệm ảo ,Quản lí điểm, Quản lí học sinh, hộp thư điện tử (Email), ứng dụng các phần mềm để soạn giáo án điện tử, đăng kí thành viên Violet (địa chỉ: www.violet.vn ), khai thác thông tin tại cổng thông tin điện tử Bộ GD&ĐT ( địa chỉ: www.moet.gov.vn), Website Phòng GD&ĐT (địa chỉ: www.thaithuy.edu.vn ), đồng thời đưa các phần mềm dạy học mới vào nhà trường, phát huy tốt các trang thiết bị CNTT hiện có

- 100% GV lên lớp có bài soạn đầy đủ, đúng quy định, bài soạn sạch, đẹp, có chất lượng

- Bài soạn bằng vi tính phải được thẩm định nghiêm túc theo đúng mẫu mã quy định của Phòng GD

- Đổi mới hình thức kiểm tra và đánh giá kết quả học tập của học sinh qua các bài kiểm tra tự luận và kiểm tra bằng trắc nghiệm khách quan đảm bảo tỉ lệ trong các đề kiểm tra: trắc nghiệm tự luận 70 - 80 % ; trắc nghiệm khách quan 20 - 30 % Các môn Hóa học & Vật lý khuyến khích ra đề trắc nghiệm 100 % (đề kiêm giấy kiểm tra)

- GV dạy song song phải thống nhất trong việc ra các đề kiểm tra 1 tiết trở lên; tạo điều kiện in các đề kiểm tra trắc nghiệm khách quan đến học sinh

- Tăng cường các hình thức kiểm tra đối với học sinh, nhất là những học sinh học yếu, kém để khắc phục tình trạng học sinh lười học, không học bài, không làm bài tập trước khi đến lớp

- Tổ chức coi thi ( kiểm tra), chấm trả bài nghiêm túc, có sửa chữa, nhận xét cụ thể từng bài Chấm, vào điểm chậm nhất sau 1 tuần

Giáo viên chấm trả bài kiểm tra chính xác, đúng thời gian, đánh giá sát trình độ kiến thức của học sinh; khắc phục triệt để việc cấy điểm, nâng điểm tuỳ tiện Coi việc

thực hiện nghiêm Quy định về xếp loại hạnh kiểm và học lực đối với học sinh là một động

lực thúc đẩy sự vươn lên trong học tập của học sinh, là một biện pháp tích cực chống việc học sinh ngồi nhầm lớp

* Giải pháp:

- Thường xuyên kiểm tra giáo án vào các buổi thứ năm hàng tuần, có xếp loại thi đua

- Tổ chức chuyên đề học tập sử dụng CNTT ứng dụng vào dạy học

- Cử GV có trình độ vi tính kiểm tra giáo án soạn trên máy tính

- Đối với các giờ thực hành, thí nghiệm phải sử dụng triệt để đồ dùng được cấp và đã làm

- Đối với các đồ dùng chưa có, động viên GV đi mượn hoặc tự làm để phục vụ cho bài giảng

- Có kế hoạch đề nghị nhà trường mua sắm đồ dùng còn thiếu

- Mỗi năm học, GV làm mới 1 đồ dùng có chất lượng, có đánh giá xếp loại của tổ

- Tăng cường kiểm tra việc sử dụng đồ dùng dạy học của GV trên lớp

- Tăng cường công tác kiểm tra việc chấm trả bài của GV mỗi tháng ít nhất 1 lần b) Quản lý các giờ ngoại khoá, phụ đạo, bồi dưỡng:

* Nhiệm vụ:

- Đảm bảo chỉ tiêu, kế hoạch về chất lượng hai mặt giáo dục, chất lượng học sinh giỏi

- 100% các giờ ngoại khoá thực hiện tốt yêu cầu về nội dung, trang thiết bị ,thời gian

- Các giờ dạy và bồi dưỡng, giáo viên phải viết chuyên đề giảng dạy có chất lượng cao

* Giải pháp:

- Phân công giáo viên chọn đội tuyển học sinh giỏi, có kế hoạch bồi dưỡng ngay từ đầu năm

- Có thể mời chuyên viên hoặc GV cốt cán của huyện về dạy hoặc tổ chức thảo luận về các chuyên đề bồi dưỡng học sinh giỏi

- Đối với học sinh yếu, kém: Chọn ra các em học sinh yếu, kém, động viên các em và kết hợp với gia đình để các em tham gia các lớp phụ đạo dưới sự sắp xếp chỉ đạo của nhà trường

- Dự giờ, kiểm tra hành chính có đánh giá, xếp loại hàng tháng.

c) Quản lý các hoạt động bồi dưỡng, tự bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ:

* Nhiệm vụ:

- Sinh hoạt chuyên môn: 100% GV tham gia đầy đủ, có chất lượng các buổi SHCM ở cụm huyện và các buổi sinh hoạt chuyên đề của tổ và trường

- Tổ chức sinh hoạt chuyên môn tại trường 2 lần vào thứ 5 các tuần 2, 4 trong

tháng

-Các nhóm song song sinh hoạt tuần một lần

- 100% giáo viên tham gia học tập BDTX có chất lượng

- Mỗi giáo viên tự viết một chuyên đề (bài tập ) phục vụ cho việc dạy

* Giải pháp:

- Thường xuyên kiểm tra sổ tư liệu của giáo viên

- Tổ chức có hiệu quả các chuyên đề SHCM của tổ

- Tổ chức tốt các cuộc hội giảng nhân dịp các ngày lễ lớn ,các GV trong tổ tham gia và dự giờ đông đủ

d) Quản lý quá trình học tập của học sinh:

* Nhiệm vụ:

- Thực hiện tốt công tác ra đề, chấm trả bài cho học sinh

- Làm tốt công tác theo dõi tính chuyên cần học tập của học sinh

* Giải pháp:

- Kiểm tra công tác chủ nhiệm của các GV trong tổ, hoạt động tự học của học sinh

- Hàng tuần, biểu dương gương học tốt, nhắc nhở những học sinh có ý thức học tập chưa cao

e) Phối hợp với các tổ chức trong nhà trường:

* Nhiệm vụ:

- Phối hợp tốt với các tổ chức trong nhà trường nhằm thực hiện, giải quyết có hiệu quả các nhiệm vụ của tổ chuyên môn

* Giải pháp:

- Chủ động liên hệ với các đoàn thể trong nhà trường thảo luận, thống nhất cách giải quyết với từng trường hợp cụ thể

HỘI THẢO

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG SINH HOẠT TỔ, NHÓM CHUYÊN MÔN

Năm học 2009 – 2010 là năm học tiếp tục thực hiện các cuộc vận động và phong trào

thi đua trong ngành giáo dục: Thực hiện cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”; thực hiện Chỉ thị 33/2006/CT – TTg của Thủ tướng

Chính phủ về chống tiêu cực và khắc phục bệnh thành tích trong giáo dục, cuộc vận

động “Hai không” của ngành; thực hiện cuộc vận động “Mỗi thầy giáo, cô giáo là tấm gương đạo đức tự học và sáng tạo” Năm học đẩy mạnh phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” Năm học 2009-2010 cũng là năm học với chủ đề “Đổi mới quản lý và nâng cao chất lượng giáo dục” Từ các nội dung trên,

Trường THCS Phạm Ngọc Thạch đã tổ chức nhiều Hội thi, Hội thảo, tổ chức báo cáo các chuyên đề, tổ chức nhiều buổi ngoại khóa, câu lạc bộ nhằm không ngừng nâng cao

về trình độ chuyên môn nghề nghiệp, nâng cao chất lượng giáo dục như: Hội thi “Bài giảng điện tử” cấp trường; Hội thảo “Xây dựng Trường học thân thiện, học sinh tích cực”; Tổ chức báo cáo các chuyên đề : “Tránh dạy học theo kiểu Đọc – Chép và rút kinh nghiệm về việc giảng dạy có sử dụng các phương tiện trình chiếu trong bộ môn Hóa học”; Chuyên đề “ Nâng cao chất lượng sinh hoạt Tổ - Nhóm chuyên môn” ; Chuyên đề “ Ứng dụng công nghệ thông tin để giáo dục môi trường qua bài ô nhiễm môi trường cho học sinh lớp 9”; Câu lạc bộ “Học mà vui – Vui mà học” của Tổ Lý –

Kỹ thuật; Câu lạc bộ văn học “ Tìm hiểu thêm một số thể loại văn hóa nghệ thuật” của các dân tộc”, câu lạc bộ Tiếng Anh, câu lạc bộ Toán học

Hiện nay, việc đổi mới phương pháp giảng dạy, nâng cao chất lượng giáo dục đang được thực hiện một cách thường xuyên, liên tục đòi hỏi người giáo viên cần phải nâng cao năng lực, thường xuyên học hỏi, trau dồi nghiệp vụ sư phạm, trình độ chuyên môn của mình nhằm đáp ứng được yêu cầu của đất nước Bên cạnh sự nỗ lực của bản thân mỗi cá nhân giáo viên thì việc nâng cao chất lượng của Tổ - Nhóm chuyên môn đóng vai trò quan trọng trong việc đổi mới và nâng cao chất lượng giáo dục Những năm trước đây, việc sinh hoạt Tổ- Nhóm chuyên môn chưa đạt được những yêu cầu đặt

ra, đôi lúc còn mang tính đối phó, làm cho có, nội dung họp thiếu sự chuẩn bị, khi họp ít tập trung, thiếu ý kiến góp ý xây dựng nên công việc chung của Nhà trường tiến hành không trôi chảy, nhiều khi chậm trễ ảnh hưởng đến việc thực hiện nhiệm vụ năm học

Năm học 2009-2010 là năm học với chủ đề “Đổi mới quản lý và nâng cao chất lượng giáo dục” Từ vấn đề đó, trường THCS Phạm Ngọc Thạch đã chọn nội dung “Nâng cao chất lượng sinh hoạt Tổ - Nhóm chuyên môn” để các Tổ - Nhóm chuyên môn

tham gia thảo luận Nhà trường coi việc “Nâng cao chất lượng sinh hoạt Tổ - Nhóm chuyên môn” là một trong các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng giáo dục Bởi đổi

mới giáo dục không chỉ là đổi mới nội dung chương trình, đổi mới phương pháp và các hình thức dạy học mà còn đổi mới về tư duy của đội ngũ cán bộ quản lý, của giáo viên trong việc thay đổi cách làm việc Một trong những đổi mới đó là phải cải tiến hình thức, nội dung sinh hoạt Tổ - Nhóm chuyên môn – một yếu tố có tác động trực tiếp đến chất lượng dạy và học hiện nay Từ các báo cáo tham luận của các Tổ - Nhóm chuyên môn, chúng tôi đã rút ra được một số vấn đề quan trọng và cần thiết trong sinh hoạt Tổ -Nhóm chuyên môn như sau:

Đối với Tổ trưởng – Tổ chuyên môn:

- Phải thực hiện sinh hoạt đúng thời gian quy định của Điều lệ trường phổ thông (Mỗi tháng 2 lần)

- Ngay từ đầu năm học, tổ trưởng phải bám sát kế hoạch chung của nhà trường, kế hoạch về chuyên môn để xây dựng kế hoạch sinh hoạt của tổ

- Phải điểm danh để nắm cụ thể giáo viên tham gia dự họp ( ai vắng, ai trễ, có phép, không phép)

- Tổ trưởng là người quán xuyến toàn bộ công việc của tổ, nắm bắt những công việc đã làm để nhận xét, đánh giá được về những mặt mạnh, mặt yếu, rút ra những kinh nghiêm trong công tác chỉ đạo của tổ Sau đó, tổ trưởng đưa ra dự thảo kế hoạch hoạt động của tổ mình (dựa trên kế hoạch của nhà trường, của bộ phận chuyên môn, đoàn thể )

- Trong quá trình sinh hoạt, các tổ viên chú ý lắng nghe, ghi chép vào sổ họp những nội dung công việc cần phải làm, sau đó tham gia ý kiến xây dựng (ít nhất mỗi tổ viên phải tham gia một ý kiến, tránh tình trạng làm việc riêng trong lúc họp

- Sau khi các thành viên trong tổ góp ý, tổ trưởng chốt lại lấy ý kiến thống nhất và đưa vào thành nghị quyết của tổ để thực hiện

- Trong quá trình tổ trưởng nhận xét, đánh giá khen, chê phải hợp tình hợp lý, không tỏ thái độ quát mắng, nóng nảy, không tôn trọng nguyên tắc tập trung dân chủ

- Tổ trưởng khi phân công chuyên môn (ngay từ đầu năm học hoặc mỗi lần thay đổi về chuyên môn) phải nghiên cứu, xem xét năng lực, chuyên môn, hoàn cảnh của từng thành viên để bố trí sắp xếp phù hợp Phải biết khơi dậy lòng nhiệt tình, biết khích lệ động viên các thành viên để hoàn thành nhiệm vụ

- Tổ trưởng phải là người đóng vai trò trung tâm, xây dựng mối đoàn kết, thương yêu nhau, tôn trọng nhau, sẵn sàng chia sẻ, giúp đỡ nhau, biết lắng nghe ý kiến góp ý của tổ viên

Đối với Nhóm trưởng - Nhóm chuyên môn:

Cũng như tổ chuyên môn, Nhóm chuyên môn, việc sinh hoạt nhóm chuyên môn là một hoạt động không thể thiếu được của một tổ chuyên môn Hàng tháng 2 tuần một lần, nhóm chuyên môn tiến hành hành họp, xem đây như là buổi sinh hoạt theo định kỳ không thể thiếu Vậy, sinh hoạt nhóm như thế nào cho có hiệu quả? Sau khi các nhóm chuyên môn tham gia báo cáo tham luận, chúng tôi rút ra một số yếu tố cần thiết của quá trình sinh hoạt nhóm như sau:

- Nhóm trưởng phải dựa trên kế hoạch của tổ để vạch ra kế hoạch của nhóm từ trước, tránh tình trạng đến lúc họp mới đưa nội dung như vậy sẽ bị động, không đảm bảo nội dung, có thể có những vấn đề quan trọng không đề cập đến

- Về thời gian họp không thể nhất nhất vào một buổi quy định, thời gian có thể thay đổi để phù hợp với các cá nhân trong nhóm ( tạo điều kiện để có mặt đầy đủ vì : có giáo viên dạy buổi sáng, có giáo viên dạy buổi chiều giờ giấc trùng nhau )

- Trong sinh hoạt nhóm thực hiện đúng quy trình:

+ Nhận xét, đánh giá tình hình hình thực hiện của nhóm chuyên môn trong

2 tuần trước Phát hiện những vấn đề nảy sinh trong quá trình giảng dạy trên lớp để cùng nhau thảo luận đi đến thống nhất

+ Thống nhất nội dung các bài dạy trong 2 tuần tiếp theo: Mục tiêu bài dạy, sử dụng bài giảng bằng GADDT hay là giáo án gì? phương tiện, ĐDDH, ( Bảng phụ, đèn chiếu, tranh ảnh, ) cần phải có trong tiết dạy, cần lồng ghép giáo dục nội dung gì trong tiết học đó ( GD môi trường, kỹ năng sống, ), những kiến thức mới và khó cần có phướng pháp gì để giải quyết

+ Nếu tuần nào có kiểm tra 15 phút, 1 tiết, nhóm cũng phải có sự thảo luận thống nhất về chuẩn kiến thức, về hình thức ra đề (Trắc nghiệm, tự luận), về đối tượng học sinh để đảm bảo tính vừa sức, tính chính xác, khoa học

+ Các thành viên trong nhóm có thể có những kinh nghiệm, những giải pháp hay, phát hiện những sai sót trong quá trình thể hiện tiết dự giờ, thao giảng để trao đổi trong nhóm để cùng nhau thấy được cái sai, học tập được những cái hay, cái sáng tạo Từ đó mà trau dồi chuyên môn nghiệp vụ

+ Một yếu tố không thể thiếu được đó là ý thức tự giác, có tinh thần trách nhiệm cao trong sinh hoạt của mỗi thành viên trong nhóm

Tổ - Nhóm chuyên môn đều là những bộ phận quan trọng không thể thiếu được trong nhà trường Tổ - Nhóm chuyên môn hoạt động tốt, làm việc có khoa học, có kế hoạch, đoàn kết thống nhất cao, các thành viên trong tổ, nhóm đều có tinh thần trách nhiệm cao, nỗ lực hết mình thì chắc chắn hiệu quả giáo dục đạt kết quả tốt Vì vậy,

chúng tôi coi “Nâng cao chất lượng sinh hoạt Tổ - Nhóm chuyên môn” là một giải pháp góp phần “Đổi mới quản lý, nâng cao chất lượng giáo dục” trong năm học

2009-2010 này

GIẢI PHÁP QUẢN LÝ NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG QUÁ TRÌNH ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG HIỆN NAY

Đổi mới phương pháp dạy học (PPDH) là một yêu cầu tất yếu trong sự nghiệp đổi mới giáo dục – đào tạo của nước ta Đây cũng đang là vấn đề cấp bách không chỉ được toàn ngành giáo dục quan tâm mà cũng là sự quan tâm trong đường lối lãnh đạo công tác giáo dục của Đảng, từng được ghi trong các Nghị quyết Trung ương 4 (khoá VII) và Nghị quyết Trung ướng 2 (khoá VIII), Luật giáo dục

Vấn đề đổi mới PPDH không phải là mới đối với nhà trường phổ thông Nó đã được đề cập, phát động dưới nhiều cách thức khác nhau trong các nhà trường từ thập kỷ 70 (thế

kỷ XX) Đội ngũ giáo viên phổ thông của ta ít nhiều cũng đã được các nhà trường sư phạm trang bị vốn liếng về các PPDH tích cực Vậy thì tạ sao vấn đề đó bây giờ chuyển động vẫn rất chậm chạp, vẫn được đánh giá là yếu kém Có rất nhiều nguyên nhân chủ quan, khách quan Song nguyên nhân quan trọng nhất là: công tác quản lý, từ cấp quản lý hệ thống tới quản lý ở các cơ sở trường học còn nhiều bất cập Phần đông các chủ thể quản lý (nhất là hiệu trưởng nhà trường) chưa thực sự vào cuộc, thậm chí chưa được quan tâm trong công tác chỉ đạo, quản lý Bởi vậy, muốn quá trình đổi mới PPDH ở nhà trường phổ thông có hiệu quả, cần đổi mới công tác quản lý, nhằm giải quyết những bất cập, những trở ngại cho quá trình này

1 Nhận diện những khó khăn ảnh hưởng tới quá trình đổi mới phương pháp dạy học ở trường phổ thông.

1.1 Về chất lượng đội ngũ giáo viên

Giáo viên là lực lượng quyết định sự thành bại của quá trình đổi mới PPDH Tuy hiện nay chúng ta có một đội ngũ giáo viên phổ thông đã đảm bảo số lượng (nhiều nơi dư thừa), đa dạng về trình độ, mức sống được đảm bảo khá hơn trước, nhưng trên thực tế đời sống trường học, chúng ta vẫn thiếu đội ngũ giáo viên có chất lượng để đảm nhận dạy học theo hướng đổi mới

Cụ thể, giáo viên còn nhiều bất cập trong nghiệp vụ sư phạm, thể hiện qua các kỹ năng phân tích, lựa chọn kiến thức cơ bản và trọng tâm; các kỹ năng xác định, lựa chọn và sử dụng PPDH bộ môn; kỹ năng hướng dẫn cách thức cho học sinh học tập; kỹ năng kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh theo hướng đổi mới …

Đổi mới giáo dục chẳng những đòi hỏi người giáo viên phải từ bỏ hàng loạt những thói quen tư duy và thói quen dạy học đã ăn sâu thành nếp qua nhiều năm học mà còn phải

“lao tâm khổ tứ”, vất vả tìm hiểu từ những tinh thần đổi mới của ngành, của bộ môn mình đảm nhiệm nói chung đến những bài dạy, tiết dạy cụ thể Đây là bước chuyển từ nhận thức tư tưởng tới hành động thực tiễn, từ đổi mới trên lý luận tới đổi mới trên những công việc giáo dục, giảng dạy thực tiễn hàng ngày Đây là quá trình hoàn toàn không dễ dàng gì

1.2 Về nội dung chương trình

Hiện nay, chương trình và nội dung dạy học phổ thông đang được đổi mới và có nhiều tiến bộ đáng kể Tuy nhiên, tiếng nói từ thực tiễn nhà trường vẫn cho rằng, vẫn còn tình trạng quá tải về kiến thức do cấu trúc chương trình còn nặng, vẫn có xu hướng trình bày kiến thức với liều lượng nhiều mà nhẹ về hướng dẫn phương pháp và tổ chức cho học sinh làm việc Điều này dẫn đến tình trạng: giáo viên chỉ lo “chạy” cho hết bài, kịp thời gian tiết học mà không có điều kiện tổ chức các phương án học tập để học sinh theo đó khai thác kiến thức và thực hành luyện tập, qua đó mà học cách học

Thêm nữa, trong chương trình hiện hành việc xác định mục tiêu bài học ở một số bộ môn còn chung chung, chưa tường minh, chưa thực sự là những đích cần đạt có thể định lượng, chưa thực sự là những chuẩn mực để theo đó giáo viên tiến hành và đo đếm chất lượng học tập được thuận lợi

Sách giáo khoa hiện hành trong nhiều năm qua kiến thức còn nặng; cách trình bày còn nghèo nàn, đơn điệu, mang nặng tính “thông báo kiến thức”; tính định hướng PPDH còn mờ nhạt; việc hướng dẫn học sinh học tập và dạy cách học cho họ chưa được quan tâm thể hiện trong đó Tài liệu tham khảo, tài liệu ôn tập chồng chéo, theo kiểu giải sẵn nhiều hơn tài liệu hệ thống hoá kiến thức và hướng dẫn cách học Hiện nay, việc biên soạn lại sách giáo khoa theo định hướng đổi mới đang khắc phục dần tình trạng trên

1.3 Về phương tiện dạy học

Với ý nghĩa là hệ thống công cụ hỗ trợ dạy học, thiết bị giáo dục vừa có ý nghĩa như một nguồn tri thức cần khai thác, vừa như một điều kiện kích thích tính tích cực học tập ở người học Tuy nhiên, trong trường phổ thông ở ta hiện nay, vẫn thiếu trầm trọng các phương tiện dạy học thông thường cũng như hiện đại Điều này dẫn đến tình trạng buộc người giáo viên vẫn phải thiết kế và tiến hành dạy học theo lối thuyết trình hoặc hỏi-đáp là chủ yếu mà không đủ điều kiện để thực hành các PPDH mới HS cũng chủ yếu theo đó mà nghe và ghi, ít được thực hành, nghiên cứu trên những công cụ, phương tiện vật thật, nên không phát huy hứng thú, óc tò mò và tư duy khoa học

1.4 Về kiểm tra, đánh giá chất lượng dạy học

Kiểm tra, đánh giá theo hướng nào, việc dạy học sẽ theo hướng đó Rất tiếc, khâu này ở nước ta lạc hậu khiến cho đổi mới PPDH khó thực hiện Cụ thể: thi và kiểm tra các cấp,

các lớp, chủ yếu nhằm vào tái hiện, học thuộc; tham về trình bày kiến thức; hình thức bài làm đơn điệu, dẫn đến tình trạng học sinh học theo bài mẫu, triệt tiêu sự sáng tạo Khi đánh giá bài thi, bài kiểm tra, giáo viên ít tôn trọng cá tính sáng tạo của học sinh, lấy kiến thức của sách, của thầy làm chuẩn Các cấp quản lý đánh giá chất lượng của giáo viên, của lớp học, trường học dựa theo tỷ lệ % thi cuối kỳ, cuối năm, nên triệt tiêu những nỗ lực đổi mới PPDH của đội ngũ giáo viên cũng như của các nhà trường

2 Những giải pháp tổ chức, quản lý nhằm nâng cao chất lượng quá trình đổi mới PPDH ở trường phổ thông

2.1 Nâng cao nhận thức cho đội ngũ GV trong nhà trường về vấn đề đổi mới PPDH.

a Về mục đích:

+ Trang bị những tri thức cần thiết, làm cho mọi GV, mọi bộ phận trong trường nâng cao nhận thức, thống nhất tư tưởng về ĐMPPDH;

+ Tạo ra sự kích thích đội ngũ trong lao động sáng tạo thực hiện vận dụng phương pháp mới nhằm góp phần nâng cao chất lượng học tập của học sinh

b Về nội dung: Làm cho giáo viên và cán bộ trong trường nhận thức rõ:

+ Tính cấp thiết của đổi mới PPDH: một mặt, làm cho tập thể sư phạm cần thống nhất

nhận thức: đây là yêu cầu của sự nghiệp đổi mới giáo dục, là hạt nhân của việc thực hiện chương trình, sách giáo khoa mới, là điều kiện trực tiếp để nâng cao chất lượng giáo dục; mặt khác, cần coi đây là thách thức đội ngũ mà đội ngũ cần phải đáp ứng, nhưng cũng là cơ hội phát triển của mỗi giáo viên và của mỗi nhà trường

+ Những định hướng cơ bản của đổi mới PPDH hiện nay:

- Phát huy tính tích cực tự giác, chủ động sáng tạo của học sinh;

- Bồi dưỡng phương pháp tự học;

- Rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn;

- Tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú học tập cho HS

+ Những đặc trưng cơ bản của phương pháp tích cực:

- Dạy học thông qua tổ chức các hoạt động của học sinh;

- Dạy học chú trọng rèn luyện phương pháp tự học cho học sinh;

- Tăng cường tổ chức các hoạt động học tập cá thể, phối hợp với hoạt động học tập hợp tác;

- Kết hợp đánh giá của thầy với tự đánh giá của trò

c- Về hình thức tổ chức:

- Tổ chức cho giáo viên đi học các lớp bồi dưỡng hè do Sở, Bộ tổ chức;

- Tổ chức học tập, nghiên cứu các tài liệu lý luận nghiệp vụ tại tổ, trường;

- Tăng cường nghiên cứu, trao đổi, thảo luận trong nhóm, tổ chuyên môn và vận dụng giải quyết từng vấn đề theo yêu cầu ĐMPPDH