Xây dựng mô hình cấu trúc tài chính cho các doanh nghiệp ngành viễn thông Việt Nam

cho các DN ngành Vi n thông... Ngu n: tính toán t ch ng trình Eview... Ngu n: tính toán t ch ng trình Eview... Ngu n: tính toán t ch ng trình Eview.

L I CAM OAN

Tôi cam đoan lu n v n này là công trình nghiên c u c a cá nhân và ch a t ng đ c công b S li u đ c s d ng trong mô hình là s li u th c t t ng h p t các báo cáo tài chính c a 13 Công ty ho t đ ng trong ngành Vi n thông qua các n m t 2005-2008 N i dung c a lu n v n đ m b o không sao chép c a b t c công trình nào khác

L I C M N

Trong su t th i gian qua, v i s n l c c a b n thân và s giúp đ nhi t tình t phía

th y cô và b n bè, tôi đã hoàn thành lu n v n “Xây d ng mô hình c u trúc tài

chính cho các DN Vi n thông Vi t nam” Qua đó, tôi xin chân thành c m n:

- TS Lê Th Lanh – Giáo viên h ng d n tr c ti p- đã nhi t tình h ng d n, giúp

đ và đ ng viên tôi r t nhi u đ tôi có th hoàn thành lu n v n này

- Quý Th y Cô khoa sau đ i h c đã t o đi u ki n đ tôi có th th c hi n và hoàn thành lu n v n này

- B n bè và ng i thân – nh ng ng i đã bên c nh và đ ng viên tôi đ tôi có th hoàn thành lu n v n này

mà nh t là ng d ng vào vi c xây d ng c u trúc tài chính

Ch ng 2: Th c tr ng c u trúc tài chính c a các DN Vi n thông Vi t nam

Mô hình 1: Hê s t ng n trên v n ch s h u (Y1 = DE)

Mô hình 2: Hê s n ng n h n trên v n ch s h u (Y2 = DSE), sau đó lu n v n suy

lu n ra mô hình n dài h n trên v n ch s h u (DLE)

Mô hình 3: T su t sinh l i trên v n ch s h u (Y3 = ROE)

C 3 mô hình này đ u r t phù h p v i th c t t i các Công ty ngành vi n thông

đ c kh o sát Thông qua 3 mô hình này, các Công ty ngành Vi n thông có th bi t

đ c c u trúc tài chính c a mình đang ch u s tác đ ng c a nh ng nhân t nào, m c tác đ ng và khuynh h ng tác đ ng c a chúng ra sao Song, giá tr l n nh t c a mô hình là giúp các công ty trong ngành có th d báo đ c c u trúc tài chính và t su t sinh l i trong t ng lai ây c ng chính là giá tr th c ti n mà lu n v n đ t đ c

H n ch c a lu n v n

Bên c nh nh ng k t qu đ t đ c, lu n v n v n cón nhi u h n ch Tr c h t, các

y u t v mô ch a đ c đ a vào xem xét khi xây d ng mô hình c u trúc tài chính

cho các DN ngành Vi n thông Chính đi u này ph n nào nh h ng đ n k t qu c a

mô hình Ngoài ra, do h n ch trong vi c công b thông tin, tác gi ch a th ti p

c n s li u c a nh ng Công ty có tên tu i và uy tín thu c t p đoàn B u chính Vi n thông Vi t nam nh Công ty Vi n thông Qu c t ; Công ty Vi n thông Liên t nh; Công ty D ch v vi n thông GPC, Công ty D ch v vi n thông VMS…Bênh c nh

đó, s li u c a Viettel, Sfone tác gi c ng ch a thu th p đ c Vi c b sót nh ng

DN này trong quá trình nghiên c u s khi n cho vi c phân tích ngành ch a th t t ng quát vì nh ng DN b sót nêu trên là nh ng DN l n trong ngành Thi t ngh , n u có

đ c nhi u th i gian h n n a, tác gi s b sung nh ng bi n v mô vào mô hình và

s thu th p thêm ngu n s li u đ kh c ph c h n ch trên, khi đó m c đ gi i thích

c a mô hình s t t h n

M C L C

x t y

L I CAM OAN

L I C M N

DANH M C CÁC KÝ HI U VÀ CÁC T VI T T T

DANH M C CÁC B NG BI U

CÁCH TRÌNH BÀY S LI U

NGHI P 3

1.1 C u trúc tài chính DN 3

1.1.1 Khái ni m 3

1.1.2 Thành ph n c a c u trúc tài chính 3

1.1.3 Các ch tiêu ph n nh c u trúc tài chính 4

1.1.4 òn b y tài chính tác đ ng đ n t su t sinh l i .5

1.1.5 Các lý thuy t c u trúc v n hi n đ i 6

1.2 Các nhân t nh h ng đ n c u trúc tài chính .8

1.2.1 T su t sinh l i trên tài s n (ROA) 8

1.2.2 Tài s n c đ nh h u hình 9

1.2.3 Thu thu nh p doanh nghi p .9

1.2.4 Kh n ng thanh toán hi n hành .9

1.2.5 T l t ng tr ng .10

1.2.6 Quy mô DN .10

1.2.7 c đi m riêng c a tài s n DN 10

1.2.8 S phát tri n và tính hi u qu c a th tr ng tài chính .11

1.2.9 Các đ c tính c a ngành kinh doanh 11

1.2.10 Các nhân t khác 12

1.3 c đi m ngành Vi n thông 12

1.4 Gi i thi u mô hình c u trúc tài chính c a các Công ty niêm y t trên TTCK Vi t nam 13

K t lu n ch ng 1 19

Ch ng 2 TH C TR NG C U TRÚC TÀI CHÍNH C A CÁC DOANH NGHI P VI N THÔNG VI T NAM 20

2.1 Phân tích hi u qu s n xu t kinh doanh c a các DN Vi n thông đi n hình .20

2.1.1 Doanh thu 20

2.1.2 L i nhu n tr c thu và lãi vay (EBIT) 21

2.1.3 T su t sinh l i trên t ng tài s n (ROA) 22

2.1.4 T su t sinh l i trên v n ch s h u (ROE) 23

2.1.5 Kh n ng thanh toán hi n hành (Rc) .24

2.2 T l Tài s n c đ nh h u hình trên t ng tài s n .27

2.3 Th c tr ng c u trúc tài chính c a các DN Vi n thông Vi t nam .27

2.3.1 Th c tr ng c c u n ng n h n .27

2.3.2 Th c tr ng c c u n dài h n .29

2.3.3 Th c tr ng c c u n 30

2.3.4 Th c tr ng c c u v n ch s h u .31

2.3.5 Th c tr ng c u trúc tài chính 32

2.4 Tác đ ng c a đòn b y tài chính đ n t su t sinh l i 33

2.5 u và nh c đi m trong c u trúc tài chính c a các DN Vi n thông .34

2.6 Nguyên nhân c a nh ng h n ch ch y u trong c u trúc tài chính c a các DN Vi n thông Vi t nam 35

2.6.1 Nguyên nhân khách quan 35

2.6.1.1 Nguyên nhân t nh ng chính sách, c ch c a nhà n c .35

2.6.1.2 Các nguyên nhân khách quan khác .36

2.6.2 Nguyên nhân ch quan .42

2.6.2.1 T l v n chi m d ng còn khá cao 42

2.6.2.2 Kh n ng thanh toán hi n hành cao 42

2.6.2.3 Hi u qu kinh doanh gi m sút .42

2.6.2.4 T l tài s n c đ nh h u hình th p .42

2.6.2.5 Tính kh thi và hi u qu kinh t c a d án ch a cao .42

2.6.2.6 Ch a chú tr ng đúng m c đ n công tác qu n tr tài chính doanh nghi p 44

2.6.2.7 Thông tin tài chính đ c công b ch a đ y đ và chi ti t .45

2.6.2.8 Ch a ti p c n các kênh huy đ ng v n t trái phi u doanh nghi p và thuê mua tài chính 45

K t lu n ch ng 2 45

Ch ng 3 XÂY D NG MÔ HÌNH C U TRÚC TÀI CHÍNH CHO CÁC DN VI N THÔNG VI T NAM 47

3.1 Xây d ng mô hình c u trúc tài chính cho các DN ngành Vi n thông 47

3.1.1 Thi t l p mô hình 47

3.1.2 Phân tích t ng quan và th ng kê mô t các bi n .48

3.1.2.1 Th ng kê mô t các bi n 48

3.1.2.2 Phân tích t ng quan gi a các bi n 50

3.1.3 c l ng các tham s ( ) c a mô hình .51

3.1.3.1 Mô hình h s t ng n trên v n ch s h u (Y1 = DE) 51

3.1.3.2 Mô hình h s n ng n h n trên v n ch s h u (Y2 = DSE) 54

3.1.3.3 Mô hình t su t sinh l i trên v n ch s h u (Y3 = ROE) 58

3.2 Ki m ch ng mô hình trong th c t 64

3.2.1 Ki m ch ng mô hình h s t ng n trên v n ch s h u (Y1 = DE) 64

3.2.2 Ki m ch ng mô hình h s n ng n h n trên v n ch s h u (Y2 = DSE) 65 3.2.3 Ki m ch ng mô hình t su t sinh l i trên v n ch s h u (Y3 = ROE) 66

3.3 V n d ng mô hình đ d báo c u trúc tài chính BQ cho ngành Vi n thông .67

3.4 H n ch c a mô hình 69

3.5 i u ki n đ ng d ng thành công mô hình kinh t l ng trong vi c xây d ng mình c u trúc tài chính cho các DN Vi n thông Vi t nam .69

3.6 Gi i pháp đ hoàn thi n và h tr xây d ng mô hình c u trúc tài chính c a

các DN Vi n thông Vi t nam .70

3.6.1 Nâng cao hi u qu kinh doanh và hi u qu s d ng v n c a các DN vi n thông .70

3.6.2 Xây d ng k ho ch thanh toán n cho các nhà cung c p 71

3.6.3 Chuyên môn hóa m t b ph n làm công tác qu n tr tài chính DN .71

3.6.4 Minh b ch thông tin 71

3.6.5 m b o ch t l ng c a s li u k toán 72

3.6.6 Nâng cao vai trò c a h th ng ki m soát n i b 73

3.6.7 Chú tr ng công tác thu th p và l u tr thông tin .73

K t lu n ch ng 3 .74

K T LU N 75

PH L C

TÀI LI U THAM KH O

ROA T su t sinh l i trên v n t ng tài s n

ROE T su t sinh l i trên v n ch s h u

tài s n

nhu n tr c thu và lãi vay

Viettel T ng Công ty vi n thông Quân đ i

IDD (International Direct Dial) G i qu c t quay s tr c ti p

VoIP (Voice of Internet Provider) i n tho i trên n n Internet

ADSL (Asymmetrical Digital Subscriber

n i tr c ti p gi a ông Nam á và M

DANH M C CÁC B NG BI U

B ng 1.1 Các đ c tr ng c a N so v i v n c ph n

B ng 1.2 Các ch tiêu ph n nh c c u trúc tài chính

B ng 1.3 Tác đ ng c a đòn b y tài chính đ n t su t sinh l i

B ng 2.1 Doanh thu ngành Vi n thông t 2005 – 2008

B ng 2.2 EBIT ngành Vi n thông giai đo n 2005 – 2008

B ng 2.3 T su t sinh l i trên t ng tài s n (ROA) BQ ngành t 2005 – 2008

B ng 2.4 T su t sinh l i trên v n ch s h u (ROE) BQ ngành t 2005 – 2008

B ng 2.13 Chi phí s d ng v n bình quân c a các DN Vi n thông t 2005 – 2008

B ng 2.14 B ng so sánh giá c c thuê kênh qu c t m t s t c đ kênh tr c và sau này 01/09/07

B n 3.1 Th ng kê mô t các bi n

B ng 3.2 Ma tr n h s t ng quan

B ng 3.3 K t qu h i quy v tác đ ng c a các bi n đ c l p đ n h s t ng n trên

v n ch s h u (Y1 = DE)

B ng 3.4 K t qu h i quy v tác đ ng c a các bi n đ c l p đ n h s n ng n h n trên v n ch s h u (Y2 = DSE)

B ng 3.5 K t qu h i quy v tác đ ng c a các bi n đ c l p đ n t su t sinh l i trên

B ng 3.9 Giá tr trung bình ngành m t s ch tiêu giai đo n 2005 – 2008

B ng 3.10 D báo c u trúc tài chính và ROE BQ ngành giai đo n 2009 – 2013

th 2.5 T su t sinh l i trên t ng tài s n (ROA) BQ ngành t 2005-2008

th 2.6 T su t sinh l i trên v n ch s h u (ROE) BQ ngành t 2005-2008

qu c có trên 20,67 tri u ng i s d ng Internet đ t m t đ 24,20% T ng s thuê bao b ng r ng đ t 2 tri u Doanh thu B u chính – Vi n thông n m 2008 đ t 92.445

t đ ng, t ng g n 38% so v i n m 2007 N p ngân sách nhà n c 11.831 t đ ng,

t ng 22% so v i n m 2007 Các DN vi n thông đã phát tri n đ c h n 14.700 tr m BTS.V i s phát tri n đ y tri n v ng đó, ngành Vi n thông đã góp ph n to l n vào

s t ng tr ng và phát tri n kinh t c a đ t n c và tr thành ngành kinh t m i

nh n

Sau hai n m gia nh p WTO, tính đ n T9/2009 các DN vi n thông Vi t Nam v n

ch a th c s ph i đ i m t v i c nh tranh gay g t v i các DN vi n thông n c ngoài Có th nói c nh tranh trong n c chính là b c t p d t cho c nh tranh n c ngoài và là giai đo n quan tr ng đ các DN vi n thông Vi t Nam t ng b c tích t các ngu n l c, nâng cao n ng l c c nh tranh, v t qua các rào c n, thách th c và

ch đ ng đón b t các v n h i c a h i nh p kinh t qu c t

V n đ đ t ra là các DN vi n thông c n ph i chu n b nh ng gì đ có th c nh tranh

đ c v i nh ng DN các n c có n n công nghi p phát tri n v n, trình đ công ngh , kinh nghi m qu n lý Có th nói, trong th i gian này và s p t i, vi c nâng cao

n ng l c tài chính; linh ho t và ch đ ng trong vi c huy đ ng v n, đ ng th i s

d ng ngu n v n có hi u qu là m t trong nh ng b c chu n b quan tr ng đ i v i các DN vi n thông Vi t nam Chính vì l đó v n đ “Xây d ng mô hình c u trúc

tài chính cho các DN ngành Vi n thông Vi t nam” tr nên c p thi t h n bao gi

h t Thông qua vi c xây d ng mô hình này tác gi hi v ng s trang b cho các DN

vi n thông m t n n t ng lý lu n c b n v c u trúc tài chính Theo đó, các DN trong ngành s có cái nhìn t ng quát v th c tr ng c u trúc tài chính mà h đang s d ng

và đi u quan tr ng h n là các DN s bi t ph i làm th nào đ có th xây d ng cho mình m t c u trúc tài chính d a trên nh ng ch tiêu kinh t s n có i u này h t s c

có ý ngh a b i l m t c u trúc tài chính thích h p s giúp các DN trong ngành ti t

ki m đ c chi phí thu TNDN do đ c h ng l i ích t t m ch n thu và h n h t là

s làm gia t ng giá tr DN

M c đích và ph ng pháp nghiên c u

B ng ph ng pháp duy v t bi n ch ng, tác gi s d ng và k t h p nh ng ki n th c

c b n c a tài chính doanh nghi p hi n đ i đ xây d ng nên c s lý lu n chung v

c u trúc tài chính DN

S d ng ph ng pháp th ng kê mô t và so sánh, tác gi ti n hành đánh giá th c

tr ng c u trúc tài chính c a các DN Vi n thông giai đo n 2005 – 2008

K t h p gi a lý lu n và th c tr ng cùng v i s h tr tính toán c a ph n m m SPSS 17.0, tác gi xây d ng mô hình c u trúc tài chính cho các DN ngành Vi n thông

Vi t nam b ng mô hình h i quy đa bi n trong kinh t l ng đi kèm v i nh ng gi i pháp nh m hoàn thi n c u trúc tài chính giúp các DN trong ngành nh n ra đ c c u trúc tài chính c a ngành đang ch u s tác đ ng c a nh ng nhân t nào và có th d báo c u trúc tài chính trong t ng lai nh th nào Và đây c ng chính là m c đích nghiên c u c a lu n v n

i t ng và ph m vi nghiên c u: Lu n v n nghiên c u v c u trúc tài chính c a

các DN ngành Vi n thông Vi t nam b ng cách s d ng s li u c a 13 Công ty đã c

ph n hóa ho t đ ng trong ngành trong giai đo n t 2005 – 2008 Danh sách các Công ty s d ng trong lu n v n (Ph L c 1)

K t c u c a lu n v n

Ngoài l i m đ u, các danh m c, k t lu n và ph l c, lu n v n đ c k t c u g m 3

ch ng nh sau:

Ch ng 1 T ng quan v c u trúc tài chính c a doanh nghi p

Ch ng 2 Th c tr ng c u trúc tài chính c a các doanh nghi p Vi n thông Vi t na

Ch ng 3 Xây d ng mô hình c u trúc tài chính cho các doanh nghi p Vi n thông

Vi t nam

Ch ng 1 T NG QUAN V C U TRÚC TÀI CHÍNH C A DOANH NGHI P

c a DN (và, vì v y giá tr c a DN) đ c t i đa hóa

V n ch s h u: l i đ c hình thành t ngu n l i nhu n gi l i dùng đ tái đ u

t , t phát hành c phi u u đãi hay c phi u th ng, ngu n kinh phí và các qu

B ng 1.1 Các đ c tr ng c a n so v i v n ch s h u

áo h n N luôn có tính ch t đáo

h n vì n ph i đ c chi tr vào th i gian quy đ nh trong tho thu n gi a DN

và ch n

Không có tính ch t đáo h n M t

ch s h u mu n l y l i ti n đã đ u

t thì ph i ho c là tìm m t ng i khác mua l i c ph n c a mình

C t c chia cho các c đông tu thu c vào quy t đ nh c a h i đ ng

qu n tr và nó thay đ i theo m c l i

v i l i nhu n doanh Chi phí lãi vay là

m t kho n chi phí tài chính c đ nh

v i tài s n luôn đ c u tiên h n trái quy n c a các

h n ch n , c th :

- Ch s h u đ c chia c t c sau khi DN chi tr lãi vay và n p thu

nhiêu đ ng v n CSH Tr s c a ch tiêu càng l n, ch ng t kh n ng t đ m b o v

m t tài chính càng cao, m c đ đ c l p tài chính c a DN càng t ng và ng c l i

Ch tiêu này ph n nh c 1 đ ng v n ch s

h u thì “gánh” bao nhiêu đ ng n N u h

s này l n h n 1, ngh a là c u trúc tài chính nghiêng v n , và ng c l i

Thông qua các ch tiêu nói trên, chúng ta có th đo l ng s đóng góp c a n và

su t sinh l i cao s tr nên cao h n n a nh ng n u t su t sinh l i trên v n đ u

t th p thì t su t sinh l i mong đ i trên v n c ph n th m chí càng th p h n

Gi s chúng ta có m t d án v i t ng v n đ u t là 1.000USD, EBIT: 200USD

(gi s thu TNDN =25%, lãi vay 10%) Có ba ph ng án tài tr v n nh sau:

Nh v y khi t su t sinh l i trên tài s n (ROA) cao h n lãi vay, vi c s d ng

càng nhi u n s làm cho t su t sinh l i trên v n ch s h u (ROE) t ng lên

Tuy nhiên, r i ro c a vi c s d ng đòn b y tài chính là n u t su t sinh l i trên tài s n th p h n chi phí s d ng v n vay s làm gi m sút t su t sinh l i mong

đ i c a c đông Ví d r i ro x y ra và đ u t 1.000USD ch thu v đ c 950USD vào cu i th i đi m đ u t và k t qu là n u PA 1: ROA = ROE = -5%; PA 2: ROA = -5%, ROE = -20%; PA 3: ROA = -5%, ROE = -27,5%

Chúng ta có th bi u di n m i quan h gi a ROA, ROE và chi phí s d ng n sau thu (RD) b ng công th c nh sau:

Khi RD = 0, DN không vay n : ROE = ROA Khi DN có vay n , n u ROA = RD

thì đòn b y tài chính không có tác d ng, nh ng n u có s khác bi t gi a ROA và

RD thì ROE có th l n h n ho c nh h n ROA S khác bi t gi a ROA và ROE chính là tác đ ng c a đòn b y tài chính đ c xác đ nh theo công th c: (ROA –

RD)x (N /V n ch s h u)

1.1.5 Các lý thuy t c u trúc v n hi n đ i

Theo quan đi m truy n th ng: Quan đi m v c u trúc v n truy n th ng cho

r ng khi m t DN b t đ u vay m n, thu n l i v t tr i h n b t l i Chi phí n

th p, k t h p v i thu n l i v thu s khi n WACC gi m khi n t ng

Tuy nhiên, khi t l gi a n và v n CSH t ng, tác đ ng c a t l v n vay so v i

t ng v n bu c các CSH t ng l i t c yêu c u c a h (ngh a là chi phí v n CSH

t ng) m c t l n và v n CSH cao, chi phí n c ng t ng b i vì kh n ng

DN không tr đ c n là cao h n (nguy c phá s n cao h n) Vì v y, m c t

s gi a n và VCSH cao h n, WACC s t ng

V n đ chính c a quan đi m truy n th ng là không có m t lý thuy t c s th

hi n chi phí v n CSH nên t ng bao nhiêu do t l gi a n và v n CSH hay chi phí n nên t ng bao nhiêu do nguy c v n

Lý thuy t c u trúc v n c a Modilligani và Miller (mô hình MM)

Trái v i quan đi m truy n th ng, Modilligani và Miller (1958) đã tìm hi u xem chi phí v n t ng hay gi m khi m t DN t ng hay gi m vay m n

ch ng minh m t lý thuy t kh thi, Modilligani và Miller (MM) đã đ a ra m t

s nh ng gi đ nh đ n gi n hoá r t ph bi n trong lý thuy t v tài chính: h gi

đ nh là th tr ng v n là hoàn h o, vì v y s không có các chi phí giao d ch và t

N

V n ch s h u ROE = ROA + (ROA – RD) x

l vay gi ng nh t l cho vay và b ng v i t l vay mi n phí; vi c đánh thu

đ c b qua và nguy c đ c tính hoàn toàn b ng tính không n đ nh c a các

lu ng ti n

N u th tr ng v n là hoàn h o, MM tranh lu n r ng th thì các DN có nguy c kinh doanh gi ng nhau và ti n lãi mong đ i hàng n m gi ng nhau ph i có t ng giá tr gi ng nhau b t ch p c u trúc v n b i vì giá tr c a m t DN ph i ph thu c vào giá tr hi n t i c a các ho t đ ng c a nó, không ph i d a trên cách th c c p

v n T đây, có th rút ra r ng n u t t c nh ng công ty nh v y có ti n l i mong đ i gi ng nhau và giá tr gi ng nhau c ng ph i có WACC gi ng nhau

m i m c đ t l gi a n và v n CSH T đó, m nh đ I c a MM đ c phát

bi u nh sau: “Trong đi u ki n không có thu , giá tr c a DN có vay n (V L )

b ng giá tr c a DN không có vay n (V U ), ngh a là V L = V U” M nh đ này

c ng có th phát bi u theo cách khác là trong đi u ki n không có thu , giá tr

DN có vay n và không vay n là nh nhau, do đó, c c u n trên v n không có

nh h ng gì đ n giá tr DN Vì v y, không có c u trúc v n nào là t i u và DN không th t ng giá tr b ng cách thay đ i c u trúc v n

N m 1963, Modilligani và Miller đ a ra m t nghiên c u ti p theo v i vi c lo i

b gi thi t v thu thu nh p DN Theo MM, v i thu thu nh p DN, vi c s

d ng n s làm t ng giá tr c a DN Vì chi phí lãi vay là chi phí h p lý đ c

kh u tr khi tính thu thu nh p DN, do đó mà m t ph n thu nh p c a DN có s

d ng n đ c chuy n cho các nhà đ u t theo ph ng trình: VL = Vu + T.D: giá

tr c a DN s d ng n b ng giá tr c a DN không s d ng n c ng v i kho n l i

t vi c s d ng n Trong đó, D là t ng s n s d ng, T là thu su t thu thu

nh p DN, T.D là kho n l i t vi c s d ng n hay là hi n giá c a t m ch n thu

Nh v y, theo mô hình thu MM (1963) c u trúc v n có liên quan đ n giá tr c a

DN S d ng n càng cao thì giá tr DN càng t ng và gia t ng đ n t i đa khi DN

đ c tài tr 100% n

Thuy t tr t t phân h ng (Thông tin b t cân x ng)

Thuy t tr t t phân h ng th tr ng đ c nghiên c u kh i đ u b i Myers và Majluf (1984) d đoán không có c c u n trên v n c ph n m c tiêu rõ ràng

Gi thuy t r ng ban qu n tr cho bi t v ho t đ ng t ng lai c a DN nhi u h n các nhà đ u t bên ngoài (thông tin không cân x ng) và vi c quy t đ nh tài chính có l cho bi t m c đ ki n th c c a nhà qu n lý và s không ch c ch n v

l u l ng ti n m t t ng lai

Khi ban qu n tr tin t ng c phi u đ c đánh giá cao h n là đánh giá th p, h

có th phát hành ch ng khoán (ngu n tài chính bên ngoài) Vì th , khi DN đi theo th tr ng v n bên ngoài, nh ng th tr ng này ch p nh n c phi u đ c đánh giá cao h n là đánh giá th p, và vì v y, ho t đ ng này s chuy n t i thông tin không thu n l i cho các nhà đ u t K t qu là ban qu n tr s n l c đ tránh

đi theo các th tr ng v n (ngu n tài chính bên ngoài) N u ban qu n tr đi theo

nh ng th tr ng v n này, có kh n ng h phát sinh n nhi u h n n u nh h tin

là c phi u c a h đ c đánh giá th p và s sinh ra v n c ph n n u nh h cho

r ng c phi u c a h đ c đánh giá cao

Vì v y, s phát hành v n c ph n t vi c bán c phi u s chuy n t i nhi u thông tin không thu n l i h n là s phát hành ti n cho vay i u này khi n các nhà

qu n tr quan tâm đ n vay n h n là v n c ph n t vi c bán c phi u

Nh ng quy t đ nh v k t c u v n không d a trên t l N /Tài s n t i u mà

Trên đây là ba lý thuy t v c u trúc tài chính DN đã cung c p cho các nhà qu n

tr tài chính nh ng lý lu n c b n làm n n t ng cho quy t đ nh tài tr Tuy nhiên

c ba lý thuy t nói trên đ u ch a quan tâm đ n nh ng v n đ nh chi phí ki t

qu tài chính, chi phí ki t qu và s b t cân x ng thông tin c ng có th nh

h ng đ n quy t đ nh l a ch n s d ng n hay VCP và xác đ nh c u trúc tài chính phù h p

1.2 Các nhân t nh h ng đ n c u trúc tài chính

1.2.1 T su t sinh l i trên tài s n (ROA)

Theo lý thuy t tr t t phân h ng, xu t phát t vi c thông tin b t cân x ng đã tác

đ ng đ n s l a ch n gi a tài tr n i b và tài tr bên ngoài Theo đó, DN s tài

L i nhu n ròng

T ng tài s n bình quân ROA =

tr tr c tiên b ng l i nhu n gi l i tái đ u t , r i m i đ n phát hành n m i và sau cùng m i phát hành c ph n m i M t DN có t su t sinh l i trên tài s n cao thì kh n ng tích l y v n t l i nhu n gi l i cao, do đó h s t n d ng ngu n

v n này tr c, sau đó m i ngh đ n vi c huy đ ng v n bên ngoài do đó s duy trì m t h s n th p Hành đ ng này c ng nh m tránh vi c pha loãng quy n s

h u

Tuy nhiên, mô hình lý thuy t d a trên thu l i cho r ng các DN đang ho t đ ng

có l i nên vay m n nhi u h n, khi các y u t khác không đ i, vì nh v y h s

t n d ng đ c t m ch n thu nhi u h n

Do v y, v m t lý thuy t, ROA có tác đ ng d ng (+) ho c âm (-) đ n h s n trên v n ch s h u

1.2.2 Tài s n c đ nh h u hình

l n c a nhân t này đ c đo l ng b i t l tài s n c đ nh h u hình trên

t ng tài s n M t DN có giá tr tài s n h u hình cao thì kh n ng ti p c n ngu n

v n t n vay d dàng h n b i vì đáp ng đ c các đi u ki n v th ch p tài s n

c a ch n H n n a giá tr thanh lý c a nh ng DN này c ng s cao h n Do đó,

v lý thuy t, tài s n c đ nh h u hình có m i quan h t l thu n (+) v i h s n trên v n ch s h u

1.2.3 Thu thu nh p doanh nghi p

l n c a nhân t này đ c đo l ng b ng chi phí thu thu nh p hi n hành DN

ph i n p trên l i nhu n tr c thu và lãi vay i v i nh ng DN có chi phí thu thu nh p ph i n p càng cao thì có khuynh h ng s d ng nhi u n v i m c đích

t n d ng t m ch n thu đ ti t ki m s thu ph i n p Do v y, thu có quan h t

hi n hành có quan h t l thu n (+) v i h s n M t khác, các DN có nhi u tài

s n có tính thanh kho n cao có th s d ng các tài s n này tài tr cho các kho n

đ u t c a mình mà không c n vay n Do v y, kh n ng thanh toán hi n hành

c a DN có quan h t l ngh ch (-) v i h s n

1.2.5 T l t ng tr ng

l n c a nhân t này đ c đo l ng b ng giá tr s sách c a tài s n n m (t) chia cho giá tr s sách tài s n n m (t-1) Theo lý thuy t, n u giá tr tài s n trên

s sách gia t ng, có th DN mua thêm tài s n đ m r ng quy mô s n xu t, vì

v y các tài s n có th th ch p đ c gia t ng nên DN d ti p c n v i ngu n v n vay h n Vì v y, t l t ng tr ng t l thu n (+) v i h s n

1.2.6 Quy mô DN

Có r t nhi u tiêu chí đ đánh giá quy mô DN nh v n, lao đ ng; tài s n; doanh thu Theo đó, DN có s lao đ ng (hay tài s n, doanh thu, v n) càng nhi u thì quy mô càng l n Tuy nhiên, trong gi i h n lu n v n này, tác gi ch xét đ n tiêu chí v n đi u l đ xem xét quy mô DN b i ba l p lu n sau:

- Chúng ta đã th y r ng thông tin v DN, cho dù là chính th ng, đôi khi v n

ch a th t đáng tin c y i u này đ c bi t đúng đ i v i các s li u v tài s n

c a DN khi mà vi c đ nh giá đ t đai, thi t b và tài s n vô hình v n đang là

m t d u h i l n t i Vi t nam

- ng th i, các con s v lao đ ng và l i nhu n c ng v y Ta th so sánh s lao đ ng c a m t DN trong ngành d t may, da giày c a Vi t nam v i các DN trong l nh v c đòi h i nhân l c có trình đ cao nh ngân hàng, tài chính, ph i

ch ng đang có m t s kh p khi n?

- Ngoài ra, n u m t DN s n xu t nh ng m t hàng có giá tr cao n u mang ra

so sánh v i m t DN mà s n ph m c a nó là nh ng m t hàng có giá tr th p thì ch tiêu doanh thu c ng ch a th hi n h t đ c quy mô DN

Nh v y, n u ch xét riêng tiêu chí v n đi u l , DN có v n đi u l càng l n thì quy mô đ c đánh giá là l n và ng c l i Theo đó, m t DN có quy mô l n s

có đi u ki n ti p c n v i n vay nh vào uy tín và tên tu i c a h trên th

tr ng Nh v y, theo l p lu n này, quy mô DN t l thu n (+) v i h s n

1.2.7 c đi m riêng c a tài s n DN

c đi m riêng c a tài s n DN có th đ c đo l ng b ng t l giá v n hàng bán trên t ng doanh thu thu n ho c t l chi phí nghiên c u và phát tri n (R&D) trên

t ng doanh thu Các DN có các s n ph m đ c đáo th ng có m t h s n th p

b i vì n u DN b phá s n th tr ng th c p có tính c nh tranh cho hàng t n kho

và các thi t b s n xu t có th không có Do v y, đ c đi m riêng c a tài s n DN

t l ngh ch (-) v i h s n

1.2.8 S phát tri n và tính hi u qu c a th tr ng tài chính

Th tr ng tài chính đ c hi u là n i ngu n tài chính đ c chuy n t n i d

th a v n sang n i thi u v n C n c vào b n ch t, ch c n ng c ng nh ph ng

th c ho t đ ng, th tr ng tài chính có th đ c chia thành ba lo i ch y u bao

g m th tr ng ti n t , th tr ng h i đoái và th tr ng v n (th tr ng ch ng khoán)

Th t v y, m t th c t đã ch ng minh r ng khi th tr ng ch ng khoán phát tri n

m nh, các DN liên t c phát hành c phi u ra công chúng ng th i, trong giai

đo n này vi c chi tr c t c b ng c ph n c ng đ c nhi u nhà đ u t a chu ng vì giá c phi u liên t c t ng trên th tr ng và vì v y giúp DN huy đ ng

đ c nhi u v n c ph n, gi m t l n trong c c u v n Ng c l i, khi s c kho th tr ng ch ng khoán b t đ u gi m sút, vi c huy đ ng b ng v n c ph n không còn d dàng nh tr c n a thì các DN s chuy n sang huy đ ng v n trên

th tr ng ti n t thông qua các kho n vay Tuy nhiên, vi c DN có vay đ c hay không ho c vay v i s l ng bao nhiêu tu thu c vào nhi u y u t nh lãi su t,

vi c thoã mãn các đi u ki n v phí, tài s n đ m b o… T nh ng l p lu n này, chúng ta k v ng h s n có th có m i quan h thu n hay ngh ch v i nhân t

đ nh tính này

1.2.9 Các đ c tính c a ngành kinh doanh

Các bi n đ ng theo mùa v : Các ngành có bi n đ ng l n mang tính mùa v

trong doanh s th ng c n các t l t ng đ i l n n vay ng n h n linh đ ng

Các bi n đ ng theo chu k : Chúng ta bi t r ng, doanh s c a m t vài s n ph m

mi n d ch v i các thay đ i m c thu nh p qu c gia Khi đó, chúng ta nói r ng hàng hóa đó có đ co dãn thu nh p th p R i c ng có nh ng s n ph m có đ co dãn thu nh p cao Kh n ng đi u đ ng và r i ro tr thành các y u t chính đ xem xét trong vi c ho ch đ nh các lo i v n s s d ng n u doanh thu c a m t ngành kinh doanh thay đ i quá l n qua m t chu k kinh doanh V i bi n đ ng

l n trong doanh s vi c t ng thêm đòn b y tài chính cao và đòn b y kinh doanh

hi n h u s là vi c làm không khôn ngoan H n n a, có r i ro là không th đáp

ng đ c m c chi tr đòi h i trong các n m kinh doanh kém M t phát hành n

l n đáo h n trong vòng vài n m s p t i c a k suy thoái có th báo hi u cái ch t

c a DN

Tính ch t c a c nh tranh: Tính ch t c nh tranh trong ngành c ng có tác đ ng

đ n t tr ng g n cho nhi u y u t khác nhau nh h ng đ n ngu n v n s d ng

Ví d trong ngành may m c, ph n l n c nh tranh d a trên th i trang Vì th i trang mang tính ch t t m th i và không th d báo đ c, l i nhu n c a ngành

c ng v y Các DN trong ngành kinh doanh này th ng đ t n ng v n CP h n n

do r i ro quá cao c a vi c không th đáp ng các chi tr v n vay Ng c l i,

nh ng DN công ích, th ng không ch u s c nh tranh gi a n i b ngành M t

DN cung c p đi n cho m t khu v c th ng có đ c quy n cung c p d ch v này Không có các đ t kích c a các nhà kinh doanh khác, l i nhu n c a DN h u nh

n đ nh h n và d d báo h n S n đ nh l i nhu n này giúp gi i thích vi c các

DN này chú tr ng h n vào vi c s d ng đòn b y tài chính

Các giai đo n trong chu k tu i th : N u ngành kinh doanh đang th i k non

tr , t l th t b i s cao Ngu n v n ch y u trong tr ng h p này là v n m o

1.2.10 Các nhân t khác

Các nhân t khác có th k đ n nh hình th c t ch c DN, n ng l c và trách nhi m c a ng i đi u hành, m c đ ch p nh n r i ro, chính sách qu n lý v mô

c a nhà n c cùng v i nh ng bi n đ ng kinh t trong và ngoài n c… c ng

ph i đ c xem xét khi quy t đ nh m t c u trúc tài chính DN và chúng có th có tác đ ng cùng ho c ng c chi u lên h s n

1.3 c đi m ngành Vi n thông

- C ch giá c c vi n thông: Lo i tr nh ng d ch v thu c danh m c do nhà

n c quy đ nh giá c c, các DN vi n thông đ c quy n quy t đ nh giá c c các

d ch v b u chính, vi n thông do DN cung c p theo đúng khung ho c gi i h n giá c c do c quan nhà n c có th m quy n quy t đ nh

- Th tr ng vi n thông là th tr ng đ c quy n t nhiên C c u th tr ng vi n thông theo chi u d c đ c chia thành (1) Thi t b ; (2) D ch v m ng; (3) D ch

v cho ng i dùng cu i Trong đó, th tr ng (2) và (3) th ng tích h p v i nhau Xu t phát t các đ c thù nh l i th v quy mô, s phát tri n nhanh chóng

v công ngh nên th tr ng (2) và (3) đ c xem là đ c quy n t nhiên ây là

rào c n đ i v i các DN mu n gia nh p thi tr ng Nói cách khác, c s h t ng

là nút th t h n ch s tham gia và phát tri n c a các DN m i

- Quá trình s n xu t không tách r i quá trình tiêu th , s n xu t và tiêu th x y ra

đ ng th i Do đ c đi m này, y u t ch t l ng r t quan tr ng và ph i đ c quan tâm hàng đ u vì b t k sai sót trong quá trình s n xu t s nh h ng ngay và

tr c ti p đ n khách hàng Do đó, s nh h ng đ n k t qu s n xu t kinh doanh

và uy tín c a DN

- Nhu c u d ch v vi n thông b nh h ng b i y u t mùa v : thông th ng nhu

c u thông tin liên l c t ng đ t bi n vào mùa l t t N u nhà s n xu t không có k

ho ch phân b ngu n l c nh n ng l c m ng, tài chính, con ng i…k p th i thì

s d n đ n s c M t th c t là các DN vi n thông đua nhau tung nh ng

ch ng trình khuy n mãi vào nh ng d p l t t Trong giai đo n này, các DN có

th s d ng ngu n v n chi m d ng ho c ngu n vay ng n h n ngân hàng đ trang tr i

- Các DN ho t đ ng trong ngành Vi n thông đòi h i đ u t công ngh hi n đ i, liên t c đ i m i và nâng c p; h t ng k thu t cao c n th i gian thu h i v n dài

i u này đã tác đ ng đ n quy t đ nh tài tr c a h c th các DN vi n thông s

ph i s d ng ngu n v n dài h n nhi u h n ngu n ng n h n đ phù h p v i nguyên t c tài s n dài h n ph i đ c tài tr t ngu n v n dài h n (n dài h n +

STD = f(ROA; Tang; Tax; Size; Growth; Unique; Liq; State)

LTD = f(ROA; Tang; Tax; Size; Growth; Unique; Liq; State)

TD = f(ROA; Tang; Tax; Size; Growth; Unique; Liq; State)

Trong đó: STD: t l n ng n h n/t ng tài s n ; LTD: t l n dài h n/t ng tài s n; TD: t ng n /t ng tài s n; ROA: l i nhu n ròng trên t ng tài s n; Tax: thu ; Size: quy mô công ty; Growth: c h i t ng tr ng; Unique: đ c đi m riêng c a tài s n; Liq: tính thanh kho n; State: t l v n nhà n c

Tóm t t mô t th ng kê các bi n

TD STD LTD GROWTH LIQ ROA STATE SIZE TANG TAX UNIQUE Mean 0.4163 0.3074 0.1089 0.2586 3.0038 12.2222 0.2444 26.8940 0.2042 0.1095 0.7352 Median 0.4452 0.2767 0.0477 0.2214 1.7972 11.5000 0.0000 26.9030 0.1774 0.1004 0.7828 Maximum 0.7889 0.6538 0.6493 0.8784 21.0654 39.3000 1.0000 28.9018 0.9228 0.2809 0.9704 Minimum 0.0399 0.0319 0.0000 -0.8472 0.0897 3.7000 0.0000 23.8794 0.0031 0.0000 0.0027 Std Dev 0.1867 0.1663 0.1380 0.3297 3.6482 7.5668 0.4346 1.0529 0.1964 0.0978 0.2002

Công ty

nhà n c

Mean 0.5115 0.3198 0.1917 0.1281 2.6388 12.6364 0.0909 27.0323 0.2639 0.0954 0.7294 Median 0.5175 0.2729 0.1723 0.1167 1.4580 11.5000 0.0000 26.9544 0.1680 0.0157 0.8614 Maximum 0.7889 0.6029 0.6493 0.4643 13.0000 39.3000 1.0000 28.3011 0.9228 0.2807 0.9142 Minimum 0.2128 0.0432 0.0007 -0.1144 0.1812 4.8000 0.0000 25.7460 0.0063 0.0000 0.3389 Std Dev 0.1820 0.1793 0.1975 0.1684 3.5362 9.4476 0.3015 0.7198 0.2762 0.1118 0.2033

Công ty

khác

Mean 0.3854 0.3034 0.0821 0.3008 3.1219 12.0882 0.0000 26.8492 0.1849 0.1141 0.7370 Median 0.3924 0.2815 0.0417 0.2984 1.8679 11.3000 0.0000 26.8426 0.1780 0.1006 0.7826 Maximum 0.7002 0.6538 0.4489 0.8784 21.0654 34.0000 0.0000 28.9018 0.8176 0.2809 0.9704 Minimum 0.0399 0.0319 0.0000 -0.8472 0.0897 3.7000 0.0000 23.8794 0.0031 0.0000 0.0027 Std Dev 0.1801 0.1646 0.1026 0.3589 3.7279 7.0156 0.0000 1.1457 0.1635 0.0942 0.2022

Ngu n: tính toán t ch ng trình Eview

Qua k t qu th ng kê mô t các bi n gi i thích và bi n ph thu c c a 45 công ty có giá tr th tr ng l n nh t (tháng 7 n m 2007) đang niêm y t trên S giao d ch

ch ng khoán TP.HCM có th th y:

- T ng n vay/t ng tài s n bình quân c a các công ty là 41,6%; trong đó, công ty

có t ng n vay cao nh t là 78,89% và th p nh t là 3,99% Công ty nhà n c có

m c t ng n vay bình quân là 51,15% cao h n so v i m c bình quân 38,54%

c a các công ty khác

- T l n ng n h n/t ng tài s n bình quân là 30,74%; trong đó cao nh t là 65,38% và th p nh t là 3,19% Công ty nhà n c có m c n ng n h n bình quân

là 31,98% cao h n m t chút so v i m c 30,34% c a các công ty khác

- T l n dài h n/t ng tài s n bình quân c a các công ty là 10,89% Công ty nhà

n c có m c n dài h n bình quân là 19,17% cao h n so v i m c 8,21% c a các công ty khác T i sao các công ty Vi t Nam l i có t l n vay dài h n bình quân

th p nh v y? M t lý do đ gi i thích là th tr ng trái phi u công ty c a Vi t Nam ch a phát tri n Các ngân hàng là ngu n v n ch y u t bên ngoài tài tr cho các công ty K t qu là các công ty ph i d a nhi u vào ngu n tài tr là v n

ch s h u và các kho n ph i tr (n ng n h n)

- T c đ t ng tr ng t ng tài s n bình quân c a các công ty là 25,86% Công ty nhà n c có t c đ t ng tr ng bình quân là 12,81% th p h n nhi u so v i m c 30,08% c a các công ty khác

- Ch s thanh kho n bình quân c a các công ty là 3 Công ty nhà n c có ch s thanh kho n bình quân là 2,63 th p h n so v i m c 3,12 c a các công ty khác

- ROA bình quân c a các công ty này là 12,22%; trong đó công ty có ROA cao

nh t là 39,3% và th p nh t là 3,7% Các công ty nhà n c và các công ty khác

có ROA bình quân x p x nhau là 12%

- Xét v quy mô thì các công ty nhà n c có quy mô l n h n m t chút so v i các công ty khác

- T l tài s n c đ nh h u hình bình quân/t ng tài s n c a các công ty là 20,42% Công ty nhà n c có t l bình quân là 26,39% cao h n nhi u so v i

m c 18,49% c a các công ty khác

- M c thu bình quân mà các công ty nhà n c ph i n p th p h n m t chút so

v i các công ty khác; 9,54% so v i 11,54%

- V đ c đi m riêng c a tài s n các công ty (giá v n hàng bán/doanh thu thu n)

c a c công ty nhà n c và công ty khác t ng đ ng nhau kho ng 73%

Ngu n: tính toán t ch ng trình Eview

Ma tr n t ng quan cho th y m i quan h gi a các bi n gi i thích và bi n ph thu c T c đ t ng tr ng tài s n và quy mô công ty t l ngh ch v i ROA, trong khi đó t l tài s n c đ nh h u hình /t ng tài s n t l thu n v i ROA i u này có

ngh a là các công ty l n và t ng tr ng có t c đ t ng tr ng l i nhu n th p h n t c

đ t ng tr ng c a tài s n, trong khi đó các công ty có l i nhu n cao thì s d ng nhi u tài s n c đ nh

T l tài s n c đ nh h u hình /t ng tài s n t l thu n v i n dài h n và t l ngh ch

v i n ng n h n i u này có ngh a là các công ty có t l tài s n c đ nh h u hình /t ng tài s n có khuynh h ng s d ng n vay dài h n T c đ t ng tr ng t l thu n v i n ng n h n và t l ngh ch v i n dài h n, đi u này có ngh a là các công

ty t ng tr ng cao có khuynh h ng s d ng n ng n h n đ tài tr Tính thanh kho n và ROA t l ngh ch v i n dài h n và n ng n h n, đi u này có ngh a là các công ty có thu ph i n p, l i nhu n và tính thanh kho n cao có khuynh h ng ít s

d ng n vay Quy mô công ty t l thu n v i n dài h n và n ng n h n, đi u này

có ngh a là các công ty có quy mô l n s d ng nhi u n vay i m đ c bi t c a tài

s n (giá v n hàng bán/doanh thu thu n) t l thu n v i n ng n h n và t l ngh ch

v i n dài h n, đi u này có ngh a là các công ty có t l giá v n hàng bán/doanh thu thu n cao ít s d ng n dài h n và s d ng nhi u n ng n h n

Ngu n: tính toán t ch ng trình Eview

Ghi chú: * có ý ngh a th ng kê v i m c ý ngh a 1%

Ngu n: tính toán t ch ng trình Eview

Ghi chú: * có ý ngh a th ng kê v i m c ý ngh a 1%

** có ý ngh a th ng kê v i m c ý ngh a 5%

Trên đây là k t qu ch y mô hình m i quan h gi các bi n gi i thích v i t ng

n /t ng tài s n; t ng n ng n h n/t ng tài s n và t ng n dài h n/t ng tài s n Trong

đó, các bi n Liq; ROA; Size; State; Tang; Unique có ý ngh a th ng kê v i m c ý ngh a 1% và 5%

- Tính thanh kho n (Liq) t l ngh ch (-) v i t ng n vay/t ng tài s n và t l

n ng n h n/t ng tài s n; tính thanh kho n tuy t l thu n v i n dài h n nh ng không có ý ngh a th ng kê Do v y, xét v m t t ng th thì tính thanh kho n t

l ngh ch v i t ng n vay/t ng tài s n K t qu này cho th y các công ty có tính thanh kho n cao s ít s d ng n vì các tài s n có tính thanh kho n cao c a công

ty đã đ c s d ng đ tài tr cho ho t đ ng c a công ty

- ROA t l ngh ch (-) v i t ng n vay/t ng tài s n; t l n dài h n/t ng tài

s n và t l n ng n h n/t ng tài s n (không có ý ngh a th ng kê), đi u này đúng

v i lý thuy t tr t t phân h ng trong tài tr c a công ty, ngh a là các công ty

ho t đ ng có l i nhi u s có nhi u ngu n v n gi l i đ tài tr cho các ho t đ ng

c a mình do v y s ít s d ng n vay h n

- Quy mô công ty (Size) t l thu n (+) v i t ng n vay/t ng tài s n; t l n dài h n/t ng tài s n và t l n ng n h n/t ng tài s n i u này đúng v i lý thuy t t nh v c c u v n, t c là các công ty có quy mô càng l n thì càng d dang ti p c n v i các ngu n v n vay m n h n các công ty có quy mô nh

- T l v n góp c a nhà n c (State) t l thu n (+) v i t ng n vay/t ng tài

s n; t l n dài h n/t ng tài s n và t l n ng n h n/t ng tài s n (không có ý ngh a th ng kê) Các công ty có t l v n góp c a nhà n c càng cao thì càng d dàng ti p c n v i ngu n v n nh t là ngu n v n dài h n h n do có m i quan h

v i các ch n t tr c khi công ty đ c c ph n hoá

- T l tài s n c đ nh h u hình /t ng tài s n (Tang) t l ngh ch (-) v i t l n

ng n h n/t ng tài s n và t l thu n (+) v i t l n dài h n/t ng tài s n, và có ý ngh a th ng kê v i m c ý ngh a là 5% và 1% i u này có ngh a là các công ty

có t l tài s n c đ nh h u hình /t ng tài s n cao s s d ng ít n ng n h n do tính ch t phù h p v th i h n gi a món vay và tính ch t c a tài s n, và tài s n c

đ nh h u hình đóng vai trò là v t th ch p trong các kho n vay dài h n

- c đi m riêng c a tài s n hay t l giá v n hàng bán/doanh thu thu n (Unique) t l thu n (+) v i t l n ng n h n/t ng tài s n; t l ngh ch (-) v i t

l n dài h n/t ng tài s n, và có ý ngh a th ng k v i m c ý ngh a 1% Các công

ty có các đ c đi m đ c bi t trong s n ph m s s d ng ít n vay dài h n b i vì trong tr ng h p công ty b phá s n có th không có th tr ng th c p mang tính c nh tranh cho vi c thanh lý các hàng t n kho và các thi t b s n xu t c a

công ty Ng c l i, b i vì các kho n m c c u thành giá v n hàng bán có t l giá v n hàng bán/doanh thu thu n cao s d ng nhi u ngu n tài tr t các kho n vay ng n h n, ph i tr ng i bán.v.v

- K t qu ki m đ nh F và giá Prob (F-statistic) = 0 c a các k t qu h i quy cho

th y h s c a các bi n không đ ng th i b ng không

Qua tham kh o mô hình, chúng ta có th th y r ng, vi c xây d ng mô hình di n ra theo m t trình t sau đây:

- Xác đ nh đ c các nhân t nh h ng đ n c u trúc tài chính

- Xây d ng mô hình t ng quát

- Phân tích thông kê mô t các bi n và ma tr n t ng quan gi a các bi n

- Th c hi n h i quy đ xác đ nh các tham s c a mô hình

- Nh n xét đánh giá m c đ nh h ng c a t ng nhân t và m c đ gi i thích

c a mô hình

ây c ng chính là nh ng kinh nghi m đ tác gi v n d ng khi ti n hành xây d ng

mô hình c u trúc tài chính riêng cho các DN vi n thông Vi t Nam trong ch ng 3

K t lu n ch ng 1

M t c u trúc tài chính h p lý s góp ph n gia t ng kh n ng sinh l i nh ng v n đ m

b o kh n ng thanh toán cho DN V i ý ngh a đó, ch ng 1 c a lu n v n đã h

th ng hóa c s lý lu n v c u trúc tài chính trong đó đ c bi t nh n m nh đ n các nhân t nh h ng đ n c u trúc tài chính c a DN nói chung và đ c đi m riêng c a ngành Vi n thông Bên c nh đó, ch ng 1 còn tóm l t m t s lý thuy t v c u trúc

v n và gi i thi u m t mô hình c u trúc tài chính (c a các Công ty niêm y t trên Sàn

ch ng khoán Tp.HCM) đã đ c công b tr c đây Có th nói, t t c nh ng lý lu n

ch ng 1 chính là n n t ng đ tác gi nghiên c u ti p ch ng 2 và ch ng 3

Ch ng 2 TH C TR NG C U TRÚC TÀI CHÍNH C A CÁC DOANH NGHI P VI N THÔNG VI T NAM

2.1 Phân tích hi u qu s n xu t kinh doanh c a các DN Vi n thông đi n hình

ph c v cho vi c phân tích hi u qu s n xu t kinh doanh và th c tr ng c u trúc tài chính c a các DN ho t đ ng trong ngành Vi n thông, lu n v n s d ng s li u

c a 13 Công ty c ph n ho t đ ng trong ngành vi n thông (kinh doanh d ch v vi n thông, xây d ng h t ng vi n thông; s n xu t cáp và v t li u vi n thông…) trong giai đo n t n m 2005 – 2008 (Ph l c 1)

Ngu n: www.vndirect.com.vn và tính toán c a tác gi

T k t qu thu th p s li u doanh thu c a các Công ty ho t đ ng trong ngành

Vi n thông giai đo n 2005 – 2008 cho ta th y r ng, doanh thu toàn ngành có xu

h ng t ng lên t 2005-2007 (t 3.791.406 tri u đ ng n m 2005 t ng lên thành 8.353.813 tri u đ ng n m 2007) v i t c đ t ng ch m d n (t 174% gi m xu ng còn 26%) và s t gi m vào n m 2008 ch còn 6.948.448 tri u đ ng v i m c t ng

tr ng -17%, đ c minh h a b ng đ th nh sau:

2.1.2 L i nhu n tr c thu và lãi vay (EBIT)

B ng 2.2 EBIT ngành giai đo n 2005-2008

Cùng v i xu h ng bi n đ ng c a doanh thu, EBIT bình quân ngành c ng có xu

h ng t ng d n t n m 2005-2007 (t 392.661 tri u đ ng n m 2005 t ng lên thành 1.051.914 tri u đ ng n m 2007) v i t c đ t ng ch m d n (t 102% gi m

2.1.3 T su t sinh l i trên t ng tài s n (ROA)

B ng 2.3 T su t sinh l i trên tài s n (ROA) BQ ngành t 2005-2008

T k t qu th ng kê ROA giai đo n 2005 – 2008, chúng ta th y r ng t su t sinh

l i trên t ng tài s n bình quân ngành c ng có xu h ng gi m d n, c th 8,01%

n m 2005, sau đó t ng lên đ t m c cao nh t vào n m 2006 v i t l là 9,18% và

FPT 20,07% 52,00% 72,07% 57,72%

Ngu n: www.vndirect.com.vn và tính toán c a tác gi

Cùng v i xu h ng bi n đ ng c a t su t sinh l i trên tài s n (ROA) bình quân ngành, t su t sinh l i trên v n ch s h u (ROE) bình quân ngành c ng có xu

h ng gi m d n, c th 20,78% n m 2005 sau đó t ng lên đ t m c cao nh t vào

n m 2006 v i t l là 22,52% và gi m d n qua các n m 2007, 2008 n n m

2008, t l này gi m sút đáng k v i giá tr -0,86% i u này c ng có ngh a là

hi u qu s d ng v n ch s h u c a các Công ty trong ngành suy gi m c th

là 1 đ ng v n ch s h u càng ngày càng làm ra ít đ ng l i nhu n h n đ c minh h a b ng đ th nh sau: