Nâng cao hiệu quả đầu tư tài chính tại các Công ty Bảo hiểm Việt Nam

Tri u Minh Châu Luân... Các ch ng khoán trên th tr ng có th b đánh giá sai.

TR NG I H C KINH T TP.HCM

-

TRI U MINH CHÂU LUÂN

Tôi xin cam đoan r ng đây là công trình nghiên c u c a tôi, có s h tr t Th y

h ng d n là PGS TS Nguy n Ng c nh Các n i dung nghiên c u và k t qu trong đ tài này là trung th c và ch a t ng đ c ai công b trong b t c công trình nào Nh ng s li u trong các b ng bi u ph c v cho vi c phân tích, nh n xét, đánh giá đ c chính tác gi thu th p t các ngu n khác nhau có ghi trong ph n tài li u tham kh o Ngoài ra, trong lu n v n còn s d ng m t s nh n xét, đánh giá c ng

nh s li u c a các tác gi khác, c quan t ch c khác, và đ u có chú thích ngu n

g c sau m i trích d n đ d tra c u, ki m ch ng N u phát hi n có b t k s gian

l n nào tôi xin hoàn toàn ch u trách nhi m tr c H i đ ng, c ng nh k t qu lu n

  

Tr c tiên, tôi xin chân thành c m n Th y Nguy n Ng c nh đã t n tình ch

b o, góp ý và đ ng viên tôi trong su t quá trình th c hi n lu n v n t t nghi p này Nhân đây, tôi c ng xin g i l i c m n đ n các Th y Cô gi ng viên Tr ng i

h c kinh t Thành ph H Chí Minh đã truy n đ t nh ng ki n th c quý báu cho tôi trong su t quá trình h c i h c c ng nh Cao h c t i Tr ng

Nh ng l i c m n sau cùng, tôi xin g i l i c m n đ n gia đình, b n bè đ ng nghi p đã h tr tôi trong khi th c hi n lu n v n

Tri u Minh Châu Luân

BHNT : B o hi m nhân th

BHPNT : B o hi m phi nhân th

DNBH : Doanh nghi p b o hi m

UBCKNN : y ban Ch ng khoán Nhà n c

HOSE : S Giao d ch Ch ng khoán TP H Chí Minh

M C L C

M đ u

……….……… 01

1 Tính c p thi t và m c tiêu nghiên c u c a đ tài……… 01

2 i t ng và ph m vi nghiên c u……….01

3 Ph ng pháp nghiên c u……… 02

4 D li u nghiên c u………02

5 N i dung lu n v n……….02

Ch ng 1: C s lý lu n v đ u t và qu n lý danh m c đ u t b o hi m 03

1.1 C s lý lu n v đ u t 03

1.1.1 Khái quát v đ u t 03

1.1.2 o l ng r i ro c a t ng tài s n đ u t 03

1.1.3 M i quan h gi a r i ro và t su t sinh l i, mô hình CAMP 05

1.2 C s lý lu n v qu n lý danh m c đ u t 05

1.2.1 Khái quát v danh m c đ u t 05

1.2.2 Các chi n l c qu n lý danh m c đ u t 06

1.2.3 Lý thuy t danh m c đ u t c a Harry Markowitz 07

1.3.2 Vai trò đ u t qu b o hi m 14 1.3.3 Các nguyên t c trong đ u t qu b o hi m 14 1.3.4 Quy đ nh v danh m c đ u t c a công ty b o hi m 16 1.3.5 H th ng các ch tiêu đánh giá hi u qu ho t đ ng đ u t c a các công

ty b o hi m 19

1.4 Kinh nghi m đ u t v n c a các công ty b o hi m m t s n c có n n

kinh t th tr ng phát tri n: 19 1.4.1 Các quy đ nh pháp lý 19 1.4.2 C u trúc đ u t trên th tr ng b o hi m 23

Ch ng 2: Th c tr ng v ho t đ ng đ u t và qu n lý danh m c đ u t

c a các công ty b o hi m Vi t Nam giai đo n 2004-2009 28

2.1 Th c tr ng ho t đ ng c a th tr ng b o hi m Vi t Nam giai đo n

2004-2009 28

2.2 Th c tr ng ho t đ ng đ u t c a các công ty b o hi m Vi t Nam

2004-2009 39 2.2.1 C s pháp lý cho ho t đ ng đ u t c a các công ty b o hi m Vi t

Nam 39 2.2.2 Th c tr ng đ u t 41 2.2.3 ánh giá chung v ho t đ ng đ u t , nguyên nhân chính khi n hi u

qu đ u t c a các công ty b o hi m còn th p 53

đ u t t i các công ty b o hi m Vi t Nam 57

3.1 Nhóm gi i pháp v pháp lý 61

3.2 Nhóm gi i pháp k thu t 68

3.2.1 Thay đ i chi n l c đ u t vào c phi u : 69

3.2.1.1 Xây d ng danh m c đ u t hi u qu trên th tr ng ch ng khoán Vi t Nam thông qua vi c xây d ng danh m c đ u t m u 71

3.2.1.2 S d ng ph n m m phân tích d li u SPSS đ thi t l p danh m c đ u t hi u qu và tìm t tr ng t i u c a danh m c 81

3.2.1.3 Gi i pháp c th cho vi c s d ng ch ng trình 86

3.2.2 Chuyên môn hoá qu đ u t b ng cách thành l p công ty qu n lý qu đ u t ch ng khoán 88

3.2.3 Nghiên c u áp d ng ph ng pháp qu n lý ti n m t t i u 92

3.2.4 M r ng hình th c cho vay đ i v i ch h p đ ng b o hi m nhân th 93

3.2.5 ào t o đ i ng nhân viên có trình đ chuyên môn cao 93

3.3 Nhóm gi i pháp h tr 94

3.3.1 Xây d ng n n t ng v ng ch c cho vi c phát tri n th tr ng b o hi m 94

3.3.2 Phát tri n tr tr ng ch ng khoán n đ nh, t o môi tr ng thu hút đ u t qu BH 95

K t lu n 97

  

B ng 3.2 Quy đ nh đ u t ra n c ngoài c a công ty b o hi m Trung

Qu c 65

B ng 3.3 Quy đ nh hi n hành v ho t đ ng đ u t c a các công ty b o hi m Vi t Nam và các ki n ngh s a đ i 67

B ng 3.4 M u quan sát v giá 63 ch ng khoán 72

B ng 3.5 Các giá tr c n tính 74

B ng 3.6 Ma tr n t ng quan gi a các c phi u trên TTCK Vi t Nam 76

B ng 3.7 Tìm giá tr nh nh t theo C t 78

B ng 3.8 Tìm giá tr nh nh t theo dòng 79

B ng 3.9 Các c p t ng quan tìm đ c 80

B ng 3.10 Th t u tiên c phi u 81

B ng 3.11 Ma tr n hi p ph ng sai gi a các c phi u 83

  

DANH M C B NG BI U

B ng 1.1 C u trúc đ u t tài chính c a các DNBH PNT m t s n c 25

B ng 1.2 C u trúc đ u t tài chính c a các DNBH PNT Pháp n m 1995- 2004 26

B ng l.3 C c u đ u t c a các công ty b o hi m nhân th t i m t s n c 27

B ng 2.1 S l ng DNBH theo kh i doanh nghi p đ n 31/12/2008 29

B ng 2.2 Doanh thu phí b o hi m và th ph n theo kh i doanh nghi p 30

B ng 2.3 Tình hình b i th ng và tr ti n b o hi m 31

B ng 2.4 Ho t đ ng tái b o hi m trên th tr ng b o hi m Vi t Nam 32

B ng 2.5 N ng l c tài chính ngành b o hi m Vi t Nam 33

B ng 2.6 C c u đ u t v n tr l i n n kinh t 44

B ng 2.7 T su t l i nhu n đ u t ngành b o hi m Vi t Nam 45

B ng 2.8 C c u đ u t c a các doanh nghi p b o hi m nhân th n m 2009 48

B ng 2.9 C c u đ u t c a các công ty b o hi m phi nhân th Vi t Nam 49-50 B ng 2.10 B ng ch tiêu đánh giá hi u qu ho t đ ng đ u t c a m t s DNBH 52

đi u tra 58

B ng 3.2 Quy đ nh đ u t ra n c ngoài c a công ty b o hi m Trung

Qu c 65

B ng 3.3 Quy đ nh hi n hành v ho t đ ng đ u t c a các công ty b o hi m Vi t Nam và các ki n ngh s a đ i 67

B ng 3.4 M u quan sát v giá 63 ch ng khoán 72

B ng 3.5 Các giá tr c n tính 74

B ng 3.6 Ma tr n t ng quan gi a các c phi u trên TTCK Vi t Nam 76

B ng 3.7 Tìm giá tr nh nh t theo C t 78

B ng 3.8 Tìm giá tr nh nh t theo dòng 79

B ng 3.9 Các c p t ng quan tìm đ c 80

B ng 3.10 Th t u tiên c phi u 81

B ng 3.11 Ma tr n hi p ph ng sai gi a các c phi u 83

  

M U

1 Tính c p thi t và m c tiêu nghiên c u c a đ tài:

M i l m n m qua, nh t là nh ng n m g n đây, ngành b o hi m đã có

nh ng đóng góp nh t đ nh vào s phát tri n c a h th ng tài chính nói riêng và t ng

tr ng kinh t Vi t Nam nói chung Th tr ng b o hi m Vi t Nam là m t kênh quan tr ng trên th tr ng v n, th hi n t t c các vai trò trên th tr ng tài chính

ó là đ m b o s n đ nh thông qua vi c t p trung và phân tán r i ro, t ng c ng

n đ nh tài chính trong h gia đình và doanh nghi p, huy đ ng v n dài h n và đ u

t dài h n… Vì v y phát tri n ngành b o hi m t ng ng v i m c đ phát tri n c a

n n kinh t là m t nhu c u khách quan Do đ c thù c a ngành, các doanh nghi p

b o hi m bao gi c ng ti n hành đ ng th i hai ho t đ ng đó là kinh doanh b o hi m

và đ u t N u nh ho t đ ng kinh doanh b o hi m c a ngành th i gian qua có t c

đ phát tri n khá nhanh thì t ch c ho t đ ng đ u t c a các doanh nghi p b o hi m còn m nh t ch a th hi n tính chuyên nghi p M t trong nh ng nguyên nhân c a

th c tr ng này là v n đ qu n lý danh m c đ u t c a các công ty b o hi m còn h n

ch Vì v y, đ tài “Nâng cao hi u qu ho t đ ng đ u t tài chính t i các công ty

b o hi m Vi t Nam” đ c l a ch n nghiên c u nh m phân tích th c tr ng, xác đ nh nguyên nhân và đ a ra các gi i pháp nh m nâng cao hi u qu ho t đ ng đ u t tài chính c a các công ty b o hi m Vi t Nam

2 i t ng và ph m vi nghiên c u:

Lu n v n t p trung nghiên c u ho t đ ng đ u t và qu n lý danh m c đ u t

c a các công ty b o hi m th ng m i đang ho t đ ng trên th tr ng tài chính: Bao

g m các công ty b o hi m nhân th và phi nhân th , không đi vào phân tích ho t

đ ng đ u t c a các công ty môi gi i b o hi m c ng nh các t ch c b o hi m khác

nh b o hi m xã h i…

Th i gian đ c ch n nghiên c u là 2004-2009

Vi t Nam và so sánh v i các công ty b o hi m t i các n c phát tri n khác

Ngoài ra, lu n v n còn s d ng ph ng pháp duy v t bi n ch ng, t c đ a ra

đ nh h ng và đ xu t gi i pháp nâng cao hi u qu qu n lý danh m c đ u t t i các công ty b o hi m Vi t Nam trên c s đã phân tích th c tr ng và nh ng nguyên nhân t n t i

4 D li u nghiên c u:

minh ho , lu n v n s d ng s li u đ c công b chính th c t c quan Chính ph nh V b o hi m - B Tài chính, Hi p h i b o hi m Vi t Nam, các hãng tin uy tín trên th gi i nh Reuters, BMI (Business Monitor International), SSRN (Social Science Research Network), … các t li u t sách, báo, t p chí chuyên ngành đ ng b hóa d li u vào các ph n m m, lu n v n s d ng chu n qu c t

Ch ng 3: M t s gi i pháp nâng cao hi u qu qu n lý danh m c đ u t t i các công ty b o hi m Vi t Nam

M t trong nh ng ch tiêu th ng kê đ đo l ng s dao đ ng hay đo l ng r i

ro không h th ng c a m t tài s n đ u t là ph ng sai và đ l ch chu n Ph ng sai đ c đ nh ngh a nh là bình ph ng kho ng cách chênh l ch gi a t su t sinh

l i th c t và t su t sinh l i mong đ i c a nhà đ u t l ch chu n đ n gi n ch

là c n b c hai c a ph ng sai l ch chu n th ng đ c ḱ hi u là và ph ng

sai ḱ hi u là 2

Công th c t ng quát tính đ l ch chu n nh sau:

( )

2 1

1

1

n i i

=

n i i

r r

Các tài s n đ u t có beta l n h n 1 có khuynh h ng khu ch đ i các thay

đ i t ng th c a th tr ng N u beta n m gi a 0 và 1, thì t su t sinh l i c a tài s n

đ u t này có khuynh h ng di chuy n cùng h ng v i t su t sinh l i c a th

tr ng nh ng không l ch nhi u l m

1.1.3 M i quan h gi a r i ro và t su t sinh l i (mô hình CAPM):

T su t sinh l i c a m t tài s n có m i t ng quan xác đ nh v i r i ro c a tài

s n đó Ngh a là nhà đ u t n m gi m t tài s n có r i ro ch khi t su t sinh l i c a tài s n này bù đ p đ ph n r i ro đ c th hi n qua công th c sau:

m t th i kì dài nên (r m- r f) xem nh d ng (>0) vì v y, công th c trên ng ́ r ng

t su t sinh l i c a m t tài s n đ u t ć m i t ng quan xác đ nh v i bêta c a tài

s n đ u t đó

1.2 C s lý lu n v qu n lý danh m c đ u t :

1.2.1 Khái quát v danh m c đ u t :

Danh m c đ u t là t p h p các tài sán th c và tài s n tài chính đ c n m

gi b i m t nhà đ u t

đ n gi n, t đây chúng ta quy c g i m t danh m c đ u t là t p h p các ch ng khoán, m c dù danh m c có th bao g m các tài s n th c, c phi u, trái phi u và c các h p đ ng quy n ch n, các ch ng t có giá khác

Khi xây d ng m t danh m c đ u t , nhà đ u t ph i th c hi n hai lo i quy t

đ nh: Quy t đ nh phân b tài s n đ u t là s ch n l a phân b v n vào các lo i tài

s n t ng quát và quy t đ nh ch n l c ch ng khoán c th là s ch n l a lo i ch ng khoán cá bi t s đ c đ u t trong s các tài s n đã ch n

Danh m c kh thi: Là danh m c các ch ng khoán mà m t nhà đ u t có th n m

gi thông qua ho t đ ng đ u t mua bán ch ng khoán

Danh m c đ u t hi u qu : Là m t danh m c kh thi mà khi n m gi nó, nhà đ u

t đ t đ c:

 Ho c là lãi su t k v ng cao nh t v i cùng m t m c đ r i ro so v i các danh m c đ u t khác

 Ho c là có cùng lãi su t k v ng v i đ r i ro nh nh t

1.2.2 Các chi n l c qu n lý danh m c đ u t :

Các chi n l c qu n lý có th k đ n g m có hai d ng chính: Qu n lý th

đ ng và qu n lý ch đ ng

 Qu n lý th đ ng: G n v i vi c mua và gi ch ng khoán trong m t th i

gian dài Ch đi u ch nh chút ít và h n h u trong su t th i gian n m gi nó Vi c

qu n lý danh m c đ u t theo chi n l c th đ ng phù h p v i hai đi u ki n c n

th a mãn c a th tr ng ch ng khoán là: Th tr ng hi u qu và tính đ ng nh t c a các d tính N u th tr ng ch ng khoán hi u qu thì các ch ng khoán s luôn đ c

đ nh giá m t cách h p lý S không có các ch ng khoán b đánh giá sai và vì v y không có đ ng l c kích thích hình th c buôn bán ch ng khoán ch đ ng M t khác,

n u trong th tr ng ch ng khoán, t t c các nhà đ u t đ u có các d tính th ng

nh t v t l r i ro và thu nh p ch ng khoán, d n đ n vi c nh t trí quan đi m v danh m c v n đ u t th tr ng, v đ ng th tr ng v n, th tr ng ch ng khoán, thì l i m t l n n a không khuy n khích hình th c buôn bán ch ng khoán ch đ ng

Và đ u t ki u này còn đ c g i là đ u t ch ng khoán dài h n

 Qu n lý ch đ ng: G n li n v i nh ng đi u ch nh th ng xuyên và đôi

khi là c b n đ i v i danh m c đ u t Nh ng nhà đ u t qu n lý theo ki u ch

đ ng tin r ng không th t n t i m t danh m c đ u t hi u qu mãi và th tr ng

ch ng khoán c ng v y Các ch ng khoán trên th tr ng có th b đánh giá sai Khi

đó, vi c mua vào các ch ng khoán này s t o cho h m t l i nhu n siêu ng ch Nói cách khác, ng i qu n lý ch đ ng có nh ng d tính không đ ng nh t v thu nh p

và r i ro c a các ch ng khoán H tin r ng v i bi n đ ng c a th tr ng, luôn luôn

có nh ng ch ng khoán t t h n ch ng khoán mà h đang gi b i h có cách xác

đ nh t t h n nh ng ng i khác v thu nh p và r i ro c a các ch ng khoán trong

th c t Vi c s d ng cách xác đ nh t t h n đ t o ra l i nhu n siêu ng ch cho mình

g i là ki u đ u t thiên v ng n h n (hay còn g i là đ u c )

Nh chúng ta đã bi t, s đa d ng hóa danh m c đ u t s gi m thi u đ c

r i ro Vì v y, n u m t ng i xây d ng m t danh m c đ u t có quá nhi u ch ng khoán s làm cho anh ta c m th y r t khó kh n trong vi c qu n lý nó ngay c đ i

v i m t danh m c b đ ng Ng i ta ph i chia danh m c t ng th ra theo các lo i tài

s n thông th ng nh c phi u, trái phi u và s đ c qu n lý riêng theo m c đ thích h p v i các chi n l c c a t ng lo i M i danh m c nh ch bao g m trái phi u ch ng h n có th đ c qu n lý ch đ ng ho c b đ ng Và sau khi k t h p các danh m c nh l i ng i ta s có m t danh m c t ng th sao cho hàm hi u d ng c a

nó luôn đ t m c t i u

1.2.3 Lý thuy t danh m c đ u t c a Harry Markowitz:

1.2.3.1 Lý thuy t đa d ng hóa:

Nh ng ĺ thuy t c đi n v đa d ng hóa ch ng khoán ng i ta cho đó là vi c

n m gi m t s lo i ch ng khoán (c phi u, trái phi u) c a các ngành khác nhau (các ngành ph c v công c ng, s n xu t, khai thác, ch bi n…) Vi c n m gi nhi u

lo i ch ng khoán nh v y s làm phân tán và t i thi u hóa r i ro do các khác bi t v

b n ch t c a thành ph n các c phi u v n, c ng v i nh n th c cho r ng đ u t vào các doanh nghi p nh ng ngành khác nhau m i ngành m t c phi u, s có k t qu

t t h n so v i đ u t t t c vào các doanh nghi p trong cùng m t ngành

 a d ng h́a gi n đ n:

a d ng hóa gi n đ n là vi c k t h p hóa m t cách ng u nhiên m t s ch ng khoán v i quy n s b ng nhau nh m gi m r i ro có th đa d ng hóa (theo m t s nghiên c u thì s ch ng khoán k t h p ng u nhiên này ch t 10-15 c phi u là

đ c) M c dù đa d ng hóa đ c phân tích v i các quá trình ch n l a ng u nhiên và

quy n s b ng nhau là m t k thu t s đ ng , tuy v y các k thu t s đ ng này không làm m t kh n ng h th p r i ro trong m t danh m c đa d ng hóa (trung bình kho ng 15 tài s n thì gi m đ c ½ r i ro)

 a d ng h́a gi a các ngành:

M t s nhà đ u t khuyên nên ch n các ch ng khoán t các ngành khác nhau đ đ t đ c s đa d ng hóa t t nh t Tuy nhiên nh ng nghiên c u th c t l i cho th y vi c đa d ng hóa gi a các ngành không t t h n nhi u so v i vi c l a ch n

ng u nhiên do l i nhu n t ch ng khoán các ngành đ u có m i t ng quan l n

v i nhau, cùng lên ho c cùng xu ng, do đó không th tri t tiêu b ng đa d ng hóa theo các l a ch n ch ng khoán gi a các nhà đ u t kh ng đ nh h n n a Lorie

và Fisher đã th ng kê và đ a ra b ng k t qu nh sau:

l ch chu n c a

B ng th ng kê k t qu t các k thu t đa d ng hóa khác nhau nghiên c u trên th tr ng ch ng khoán NewYork Hai ông c ng đ a ra nh n xét:

 a d ng hóa b ng cách ch n ch ng khoán t nhi u ngành không t t h n nhi u so v i ch n ng u nhiên

 Vi c t ng s l ng ch ng khoán trong danh m c lên cao th c ra không làm gi m đáng k r i ro c a danh m c

Nh v y, không nên đa d ng hóa quá m c danh m c đ u t , thông th ng t 10-15 tài s n khác nhau cho m t danh m c đ̃ đ m b o h th p r i ro theo các đa

d ng hóa gi n đ n N u đa d ng hóa quá m c, đ u t vào quá nhi u ch ng khoán s

 Chi phí tìm ki m cao: Khi s l ng ch ng khoán d trù c a danh m c đ u

t gia t ng, c phi u c n thi t cho vi c phân tích c ng t ng theo

 C phi u giao d ch cao: Vi c mua bán thay đ i th ng xuyên nh ng s

l ng nh c phi u s t n kém nhi u ti n hoa h ng cho ng i môi gi i

Nói chung, vic đa d ng hóa quá m c m t danh m c đ u t không nh ng không t t h n mà còn làm t ng chi phí qu n ĺ danh m c, đ a đ n k t qu là s h

Công th c tính đ l ch chu n gi a các ch ng khoán (đ đ n gi n xin trình bày công th c tính ph ng sai _ bình ph ng c a đ l ch chu n) c a m t danh m c

p w1 1 w2 2 w3 3 2w w COV1 2 12 2w w COV1 3 13 2w w COV 2 3 23

2 p

2 p

i u này đ a đ n m t k t lu n quan tr ng là có th lo i tr hoàn toàn các r i

ro không h th ng b ng cách n m gi m t s l ng l n ch ng khoán, lúc này r i ro

c a danh m c ch còn l i là r i ro th tr ng

1.2.3.3 Xây d ng mô hình danh m c đ u t theo Harry Markowitz:

gi m thi u r i ro cho kho n đ u t vào th tr ng ch ng khoán, ho t

đ ng đ u tiên và quan tr ng nh t c a vi c qu n l ý danh m c đ u t là ph i xây

d ng m t danh m c đ u t hi u qu Chúng ta c n làm rõ m t s gi đ nh chung

c a lý thuy t danh m c c a Harry Markowitz:

(1) Các nhà đ u t xem m i kho n đ u t khác nhau đ c đ i di n cho m t s phân

ph i xác su t c a t su t sinh l i mong đ i lên m t vài th i k n m gi

(2) Các nhà đ u t luôn mu n t i đa hóa l i ích mong đ i trong m t th i k nh t

đ nh và đ ng con g h u d ng c a h ch ng t vi c thu nh m c h u d ng biên t

(5) V i m t m c đ r i ro cho tr c , các nhà đ u t a thích t su t sinh l i cao

h n là m t t su t sinh l i th p T ng t , v i m t m c đ t su t sinh l i mong đ i cho tr c, các nhà đ u t thích ít r i ro h n là nhi u r i ro

V i nh ng gi đ nh này, m t tài s n riêng l hay danh m c c a nh ng tài s n

đ c xem nh có hi u qu n u không có tài s n nào khác ho c danh m c c a nh ng tài s n đem l i t su t sinh l i mong đ i cao h n v i cùng m c đ (ho c ít) r i ro,

ho c ít r i ro h n v i cùng ho c cao h n t su t sinh l i mong đ i Các gi thi t trên c a mô hình không đúng trong th c t , chúng đ c đ t ra đ đ n gi n hóa ĺ

thuy t xây d ng mô hình Mô hình đ c ch p nh n hay không tùy thu c vào vi c

áp d ng mô hình đó cho k t qu phù h p v i th c t đ n m c nào

D a trên các gi thi t đó , có th l p mô hình đ gi i quy t vi c xây d ng danh m c đ u t hi u qu g m m t trong 2 bài toán sau:

Bài toán thu n : V i giá tr t su t sinh l i k v ng xác đ nh , tìm quy n s các

ch ng khoán c a danh m c đ u t sao cho ph ng sai c a nó 2

p

s nh nh t Bài toán ngh ch : V i giá tr 2

p

s xác đ nh, tìm quy n s các ch ng khoán c a danh

m c đ u t sao cho rpc c đ i

Mô hình trên xem l̃i su t k v ng là thu nh p và ph ng sai c a nó là th c

đo duy nh t r i ro m t danh m c đ u t , nên còn đ c g i là mô hình phân tích

đ ng b o hi m – các công ty s th c hi n trách nhi m đ i v i khách hàng Chính vì

l y ng i ta g i kinh doanh b o hi m có “chu trình s n xu t ng c” Nói cách khác, cùng v i ho t đ ng kinh doanh chính là b o hi m thì các công ty b o hi m luôn ph i qu n lý m t ngu n v n l n và n đ nh ây là ngu n g c hình thành ngu n v n nhàn r i hay còn g i là các qu d phòng nghi p v trong các công ty

b o hi m Pháp lu t cho phép công ty b o hi m s d ng ngu n d phòng này đ

đ u t Vi c đ u t ngu n v n nhàn r i trong doanh nghi p b o hi m v a là quy n

i v i công ty b o hi m phi nhân th (BHPNT), m c đích c a thi t l p các

qu d phòng k thu t (technical reserve) đ i v i công ty b o hi m không ph i hoàn toàn nh m vào vi c đ u t ki m l i, mà đ đ m b o duy trì kh n ng thanh toán th ng xuyên cho công ty b o hi m Tuy nhiên, qu d phòng b n ch t là ngu n v n nhàn r i nên s đ c công ty b o hi m th c hi n đ u t vào các l nh v c khác nhau đ đ t m c tiêu sinh l i mà công ty đã đ ra Thu nh p t ho t đ ng đ u

t qu d phòng s giúp công ty b o hi m t ng c ng kh n ng thanh toán và b o

v t t nh t quy n l i c a nh ng ng i đ c b o hi m M t khác, cho phép công ty

b o hi m bù đ p đ c các kho n chi phí b i th ng, chi phí qu n lý, và đ m b o l i nhu n kinh doanh T đó t o đi u ki n cho công ty b o hi m t ng c ng kh n ng

c nh tranh c a mình và t ng n ng l c ký k t h p đ ng b o hi m

i v i các công ty b o hi m nhân th (BHNT), khi tính phí s n ph m b o

hi m nhân th , công ty b o hi m đã cho khách hàng h ng tr c m t m c lãi su t

nh t đ nh, chính là lãi su t k thu t Vì v y, sau khi thu phí, công ty b o hi m ph i

th c hi n đ u t ngay s phí b o hi m v i t su t sinh l i th c t ph i t i thi u b ng

v i lãi su t k thu t thì các công ty BHNT m i đ kh n ng chi tr cho khách hàng trong t ng lai Vì v y ho t đ ng đ u t là ho t đ ng s ng còn c a các công ty BHNT và ho t đ ng này v a ph i đ m b o tính an toàn đ ng th i ph i mang l i

hi u qu cao đ có th trang trãi cho các chi phí khá l n c a công ty N u k t qu

đ u t t t, công ty BHNT s có đ đi u ki n đ đ m b o th c hi n đ y đ các cam

k t, đ ng th i có th chia l i cho ng i đ c b o hi m m t ph n k t qu ph tr i thông qua các đi u kho n lãi chi thêm trên h p đ ng b o hi m i u này s góp

ph n làm t ng tính h p d n cho các s n ph m b o hi m c a công ty

Theo xu h ng, k t qu kinh doanh c a công ty b o hi m không ph i là l i nhu n ho t đ ng này mang l i, mà ch y u là do k t qu c a ho t đ ng đ u t tài chính Trong tình hình kinh doanh c nh tranh ngày càng gay g t, công ty nào s

d ng đ ng v n có hi u qu và đ t đ c m c sinh l i cao nh t s có nh h ng tích

c c đ n k t qu ho t đ ng kinh doanh c a toàn công ty K t qu này đ m b o cho công ty có l i nhu n đ trích đ các qu d phòng nghi p v , d tr tài chính theo

quy đ nh c a pháp lu t và đ m b o c s cho vi c cho vi c phát tri n kinh doanh

c a công ty

1.3.2 Vai trò đ u t qu b o hi m:

các n c phát tri n, qu b o hi m đ c dùng vào ho t đ ng đ u t r t l n, đóng m t vai trò quan tr ng, bi u hi n cho s tích tr c a n n kinh t qu c gia và các công ty b o hi m tham gia vào th tr ng tài chính v i t cách là nh ng c quan

đ u t chuyên nghi p chi ph i th tr ng đ u t m t cách m nh m

u t b o hi m th hi n đ c hai vai trò:

 Th nh t, đ m b o mang l i l i nhu n cho các công ty b o hi m: S ti n

b c a khoa h c k thu t đã kéo theo s xu t hi n hàng lo t các r i ro b o hi m v i

m c đ t n th t ngày càng gia t ng: B o hi m hàng không, b o hi m thi t b đi n t ,

k thu t d u khí… bên c nh đó s c nh tranh ngày càng gay g t (gi m phí) c a các công ty b o hi m và chi phí qu n ĺ t ng cao đã làm cho l i nhu n thu n t ho t

đ ng kinh doanh b o hi m sa sút d n Tuy nhiên nh vào l i nhu n thu đ c t đ u

t mà t ng l i nhu n c a công ty b o hi m không b gi m mà đôi khi có ph n t ng

tr ng

 Th hai, đ m b o đ c l i ích c a ng i tham gia b o hi m: L i nhu n

thu đ c t ho t đ ng đ u t s góp ph n làm gi m phí b o hi m c bi t đ i v i BHNT, l i nhu n t ho t đ ng đ u t s đ c chia cho ng i tham gia b o hi m

Nh v y l i nhu n c a ng i đ c b o hi m s gia t ng theo l i nhu n đ u t

a R i ro l̃i su t : R i ro này xu t phát t ch giá tr c a các kho n đ u t

có l̃i su t c đ nh ch u s bi n đ ng khi l̃i su t trên th tr ng thay đ i và t su t thu h i th c (t c là l̃i su t đ̃ đi u ch nh theo l m phát ) có th bi n đ i m t c ách

t ng t

b R i ro t́n d ng : R i ro này x y ra khi bên vay v n c a nhà b o hi m b

phá s n hay tái c c u t ch c , khi n h không th tr l i ti n đ u t cho nhà b o

hi m nh đ̃ cam k t

c R i ro th tr ng : R i ro này xu t phát t s thay đ i c a th tr ng

thu c l nh v c mà nhà b o hi m đ u t

d R i ro ti n t : T giá c a đ ng n i t so v i đ ng ngo i t luôn thay đ i

làm cho giá tr c a các kho n đ u t thông qua đ ng ngo i t s thay đ i theo

Vi c đ m b o nguyên t c đ u t v n an toàn là r t quan tr ng đ i v i doanh nghi p b o hi m (DNBH), nó đ m b o cho doanh nghi p th c hi n các cam k t v i khách hàng trong các h p đ ng khi x y ra s ki n b o h i m Nguyên t c an toàn

c a các kho n m c đ u t đ c pháp lu t th ch b ng vi c quy đ nh danh m c đ u

t v i nh ng l nh v c có m c đ r i ro đ u t th p Ngoài ra, nguyên t c này yêu

c u DNBH ph i đa d ng hóa danh m c đ u t c a mình Nguyên t c phân tán r i ro không ch áp d ng đ i v i ho t đ ng kinh doanh b o hi m tr c ti p mà m i danh

m c đ u mang trong mình nh ng y u t r i ro riêng Do đó đ phân tán r i ro, cách

t t nh t là đ t v n vào nhi u danh m c khác nhau Các h ng m c đ u t ph i đ c

ti n hành v i nh ng công ty đ c qu n ĺ t t , ho c tránh đi nh ng l nh v c đ u t

có tính ch t đ u c cao ho c nh ng công vi c kinh doanh m o hi m vì n u th t b i thì h u qu đ i v i DNBH là r t l n

1.3.3.2 Nguyên t c sinh l i:

Ho t đ ng đ u t ph i đ m b o t o ra l i nhu n ây là yêu c u t t y u c a

ho t đ ng đ u t và quy t đ nh đ n s t n vong c a t ng DNBH , b i vì suy ch o cùng m i s đ u t v n c ng nh m t i đa hóa l i nhu n V i m c phí thu đ c c a

ng i tham gia b o hi m, DNBH đ̃ n m gi đ c m t ngu n tài chính d i dào Do còn ph i th c hi n cam k t chia l̃i cho ng i tham gia b o hi m, DNBH ph i th c

hi n ho t đ ng đ u t trên nhi u l nh v c nh m t i đa hóa l i nhu n đ t ng kh

n ng đ n bù , gi m phí đ i v i ng i tham gia làm cho s n ph m b o hi m ngày càng h p d n h n

L i nhu n r t c n thi t đ đ m b o cho nhà b o hi m t ng c ng s c m nh tài chính , th c hi n các chi n l c c a doanh nghi p nh m r ng ph m vi kinh doanh b o hi m, t ng tính c nh tranh đ m b o quy n l i c a khách hàng ,… Do đó, nhà b o hi m c n đ u t vào nh ng l nh v c đem l i m c l i nhu n h p ĺ , đ ng

th i đ m b o nguyên t c an toàn B i vì theo nguyên ĺ đ u t : Khi r i ro càng cao,

t su t sinh l i c ng càng cao và ng c l i

1.3.3.3 Nguyên t c đ m b o kh n ng thanh toán th ng xuyên, k p th i:

Vi c đ u t c a công ty b o hi m ph i đ m b o có tính thanh kho n h p ĺ Nhà b o hi m có th ph i thanh toán ti n cho ng i đ c b o hi m b t k lúc nào khi có s ki n b o hi m x y ra Do đó, các l nh v c đ u t ph i phù h p v i t ng

lo i qu – đ u t dài h n hay ng n h n Tính thanh kho n c a các kho n m c đ u t

c a nhà b o hi m đ c pháp lu t th ch b ng vi c quy đ nh danh m c đ u t v i

nh ng t l nh t đ nh

Trong th c t , vi c đ ng th i th c hi n các nguyên t c trên đ i v i công ty

b o hi m là m t v n đ r t ph c t p và mâu thu n v i nhau Khi công ty b o hi m

th c hi n nguyên t c an toàn, thì kh n ng sinh l i c a kho n đ u t b gi m xu ng

Ng c l i, n u ch chú ́ đ n nguyên t c sinh l i , r i ro đ u t s t ng lên , nh

h ng đ n kh n ng thanh toán c a công ty b o hi m Ngoài ra, các nguyên t c đ u

t c n đ c áp d ng linh ho t tùy thu c v n đ u t đ c hình thành t ngu n nào

So v i ho t đ ng đ u t t các ngu n v n n (nh v n đi u l ), ho t đ ng đ u t t các ngu n v n có (nh các qu d phòng nghi p v ) ph i tuân th các nguyên t c trên là h t s c nghiêm ng t B i vì đây không ph i là ti n c a nhà b o hi m mà là các kho n n c a doanh nghi p đ i v i khách hàng

1.3.4 Quy đ nh v danh m c đ u t c a công ty b o hi m:

Công ty b o hi m s đ u t các qu d phòng k thu t vào các tài s n khác nhau Nói chung, các tài s n đ c công ty b o hi m đ u t là nh ng tài s n mang

l i thu nh p b ng ti n Tuy nhiên, không ph i công ty b o hi m có th đ u t vào

m i lo i tài s n mà ch nh ng tài s n đ u t nào có đ c tính sinh l i đáp ng đ c

nh ng nguyên t c theo lu t đ nh , cho phép công ty b o hi m th c hi n t t nh t các cam k t c a mình v i ng i đ c b o hi m

đ m b o các công ty b o hi m th c hi n t t nh t các ngh a v v i ng i

đ c b o hi m, nhìn chung lu t pháp các n c đã gi i h n danh m c tài s n đ u

t v n t các qu d phòng k thu t c a công ty b o hi m, bao g m:

 Ti n g i t i các t ch c tín d ng đ thanh toán th ng xuyên cho khách hàng

 Các lo i ch ng khoán và nh ng gi y t có ngu n g c ch ng khoán ây là hình

th c đ u t ch y u c a các công ty b o hi m nhi u n c t l này có th lên

đ n 80% trong t ng v n đ u t công ty b o hi m Tuy nhiên, ch ng khoán ch là

nh ng gi y t có giá ch không ph i là các tài s n th c, quá trình l u thông c a nó

đ c v n hành đ c bi t, đ đ m b o an toàn công ty b o hi m ch đ c đ u t vào

nh ng ch ng khoán đã đ c đ ng ḱ trên th tr ng ch ng khoán

 Trái phi u là hình th c đ u t ch y u, trong đó trái phi u chính ph (TPCP) ph i đ c u tiên hàng đ u, vì tính an toàn cao và l i có lãi Vì v y không

có gi i h n trong hình th c đ u t này T i nhi u n c, do c n khuy n khích u tiên tài tr cho khu v c nhà n c, h đã áp d ng mi n thu l i t c cho kho n thu nh p

t đ u t trái phi u Trái phi u công ty, do tính an toàn t ng đ i cao nên c ng

đ c các công ty b o hi m quan tâm Tuy nhiên ph i kh ng ch t i đa khi đ u t vào trái phi u c a công ty đ đ m b o an toàn

 C phi u là hình th c đ u t l n th hai sau trái phi u chính ph , đ c công ty quan tâm b i tính sinh l i c a nó Tuy nhiên, đ ti p c n đ n th tr ng này đòi h i ph i có nhi u bi n pháp t m v mô, đ ng th i ph i th c hi n đ u t nhi u

lo i c phi u khác nhau nh m phân tán r i ro, đ t đ c s an toàn trong đ u t

 u t kinh doanh b t đ ng s n: u t lo i hình này là h ng t i l i ích trong

t ng lai, g n li n v i chính sách quy ho ch phát tri n, n đ nh m i có th gi m thi u đ c nh ng r i ro c a nó Tuy nhiên, n c ta do chính sách qu n ĺ đ t, tài

nguyên và c ch qu n lý ch a phù h p, vi c đ u t vào th tr ng này ch a đ c

đ nh h ng rõ ràng

 Cho vay: Công ty b o hi m có th cho các ch th vay, nh ng các kho n vay này

đ c đ m b o ch c ch n b ng tài s n th ch p hay c m c ho c ph i có s b o l̃nh

c a ngân hàng ho c là nh ng công ty này ph i có v n t có l n

1.3.5 H th ng các ch tiêu đánh giá hi u qu ho t đ ng đ u t c a các công ty

b o hi m:

Ch tiêu t su t l i nhu n doanh thu đ u t

Ch tiêu này cho th y trong doanh thu đ t đ c t ho t đ ng đ u t thì lãi ròng là bao nhiêu Ch tiêu này th p ch ng t công ty ho c s d ng không hi u qu

s v n đ u t ho c chi phí cho ho t đ ng đ u t quá l n

Ch tiêu t su t l i nhu n đ u t tài s n đ c s d ng đ đánh giá hi u qu trong

vi c đ u t tài s n c a doanh nghi p b o hi m T su t l i nhu n đ u t tài s n th p

là d u hi u cho th y doanh nghi p b o hi m có nhi u tài s n không sinh l i ( nh các kho n ph i thu, tài s n c đ nh)

1.4 Kinh nghi m đ u t và qu n lý danh m c đ u t c a các công ty b o hi m

m t s n c có n n kinh t th tr ng phát tri n:

1.4.l Các quy đ nh pháp lý:

Nh ng quy đ nh pháp lý v đ u t tài chính các n c không hoàn toàn

gi ng nhau Nh ng xét v t ng th , các quy đ nh này có nh ng đ c đi m chung sau:

Th nh t: B t bu c các công ty b o hi m ph i thi t l p đ y đ các qu d phòng k thu t đ đ m b o tôn tr ng cam k t c a công ty b o hi m đ i v i ng i

đ c b o hi m Quy đ nh này đ c coi nh m t ch tiêu đ đánh giá kh n ng thanh toán c a các công ty b o hi m

Th hai: B t bu c các công ty b o hi m ph i th hi n rõ các qu d phòng

k thu t trên báo cáo tài chính là m t kho n m c riêng bên Ngu n v n c a b ng

T ng k t tài s n Ngu n v n này ph i đ c t ng thích b ng m t đanh m c tài s n

đ u t bên Tài s n Có c a b ng T ng k t tài s n

Th ba: Th ch hóa các nguyên t c đ u t tài chính các qu d phòng k thu t là: an toàn, sinh l i mang tính thanh kho n và đa d ng hóa

2 X l i nhu n ròng t ho t đ ng đ u t

n m hi n t i

( Tài s n n m tr c + tài s n n m hi n t i – l i nhu n ròng t ho t đ ng đ u t n m hi n t i )

Th t : Quy đ nh t l t i đa và t i thi u cho t ng lo i tài s n đ u t đ i v i

 Th nh t: Nguyên t c đ u t đ c quy đ nh rõ là vi c đ u t c a các công

ty b o hi m ph i đ m b o các nguyên t c: An toàn, sinh l i và kh n ng thanh toán

th ng xuyên

 Th hai: Danh m c các tài s n đ u t mà các công ty b o hi m đ c phép

đ u t t qu d phòng k thu t do B Lu t B o hi m n đ nh, bao g m danh sách các giá tr đ ng s n và các tài s n Có khác b o đ m cho các cam k t c a h p đ ng

b o hi m Danh m c này bao g m 5 lo i ch y u là trái phi u, c phi u, b t đ ng

s n, cho vay và ti n g i Nh ng tài s n nào không thu c 5 lo i này và không th a mãn các nguyên t c trên 1à nh ng tài s n ch đ c đ u t b ng ngu n v n ch s

h u c a công ty b o hi m

 Th ba: Phân chia giá tr tài s n đ u t

Giá tr k toán c a m i lo i tài s n đ u t đ c ch p nh n đ b o đ m cho các cam k t b o hi m không đ c v t quá t l giá tr qu d phòng k thu t: 65% đ i

v i c phi u, 40% đ i v i b t đ ng s n và 10% đ i v i cho vay, đ u t vào trái phi u và ch có ti n g i vào các t ch c nh n ti n g i là không h n ch v t l b

v n

 Th t : Th c hi n phân tán trong t ng lo i tài s n đ u t

Lu t B o hi m quy đ nh các công ty b o hi m ph i phân chia r i ro đ u t : Không đ c đ u t quá 5% d phòng k thu t vào m t tài s n đ u t c a m t ch

th nào đó Ch ng h n, không đ c mua quá 5% c ph n c a m t công ty phát hành Công ty b o hi m không đ c đ u t quá 10% qu d phòng k thu t vào m t b t

đ ng s n i v i c phi u không đ c niêm y t, công ty b o hi m ch đ c đ u t

t i đa 0.5% qu d phòng

 Th n m: S t ng thích v đ ng ti n s d ng

Các cam k t b o hi m b ng m t lo i ti n t ph i đ c b o đ m b ng các tài

s n đ u t đ c ghi nh n ho c có th quy đ i b ng chính lo i ti n t đó Trong

tr ng h p có s m m d o trong nguyên t c này ph i đ c thông báo ch co quan

qu n lý nhà n c v b o hi m

 Theo Lu t Giám sát các công ty b o hi m c a CHLB c:

Nh ng khía c nh chính c a các quy đ nh v đ u t qu d phòng k thu t trong công ty b o hi m là:

- Các công c n đ c th ch p b ng tàu bi n ho c tàu đang đóng

- Các trái phi u vô danh đang phát hành t i m t s n c thành viên EU đ c

ch p nh n trao đ i chính th c trên th tr ng ch ng khoán

- Các trái phi u th ch p, các trái phi u đ a ph ng

- Các trái phi u phát hành t i m t n c không ph i là thành viên EU đ c

ch p nh n trao đ i trên th tr ng ch ng khoán t i các n c EU

- Ch ng ch n c a Nhà n c Liên bang và các Bang

T l đ u t v n vào danh m c đ u t nh sau:

- T l c a các kho n đ u t vào c phi u và các qu ch ng khoán đ c bi t không v t quá 30% qu d phòng k thu t

- T l đ u t vào b t đ ng s n không quá 25% giá tr d phòng k thu t

- T l trái phi u vô danh, trái phi u th ch p, trái phi u đ a ph ng không

v t quá 2.5% qu d phòng k thu t N u đ u t k t h p trái phi u và c phi u, t

l các kho n đ u t kh ng v t quá 10% giá tr c a m i lo i qu d phòng k thu t

đi u kho n v phân chia giá tr tài s n đ u t và th c hi n phân tán trong t ng lo i tài s n đ u t đ gi m thi u r i ro và đ m b o tính đa d ng hóa c a ho t đ ng đ u

t và qu n lý danh m c đ u t t i các công ty b o hi m Vi t Nam

1.4.2 C u trúc đ u t trên th tr ng b o hi m:

 i v i các công ty b o hi m phi nhân th : Theo kh o sát th tr ng b o

hi m các n c do Assurance Francaises th c hi n t n m 1995-2003 Có th th y,

nh ng l nh v c đ u t ch y u c a các công ty BHPNT các n c k trên ch y u

đ c đ u t vào các tài s n chính là c phi u và trái phi u

Trong c u trúc đ u t c a các công ty BHPNT Châu Âu thì giá tr các kho n

v n đ u t vào ch ng khoán chi m trên 80% các n m quan sát Trong đó, c và Pháp là 2 qu c gia mà các công ty b o hi m đ u t v n nhi u nh t vào ch ng khoán c th : CHLB c 95% và Pháp là 93% Trong l nh v c ch ng khoán thì trái phi u là lo i tài s n đ u t chi m t tr ng l n nh t trong t ng s v n đ u t , ngo i

tr các công ty b o hi m c a Anh (ch đ u t kho ng 35% qu d phòng k thu t vào trái phi u)

L ng v n đ u t vào ti n g i ti t ki m t i ngân hàng và các kho n đ u t khác ch chi m m t t tr ng r t nh - t kho ng 1% đ n 3.6% giá tr v n đ u t c a các công ty b o hi m i v i b t đ ng s n, các công ty b o hi m c ng đ u t vào

m t l ng v n bình quân kho ng 7.8%, trong đó nh ng n c th p là an M ch, B ,

c, Hà Lan, Anh Tr hai n c là Italia và Th y S giá tr kho n đ u t này c a các công ty b o hi m v t quá 10%

Xét riêng c u trúc đ u t c a các công ty b o hi m Pháp t n m 1995 đ n

2004 (b ng 1.2) ta th y t l v n đ u t vào c phi u t ng d n t 12.4% (n m 1995)

đ n 23.6% (n m 2004) Và t l đ u t vào b t đ ng s n và ti n g i ngân hàng gi m đáng k

Tr l i c u trúc đ u t c a các công ty b o hi m Nh t B n, c ng gi ng nh các công ty b o hi m Châu Âu, các lnh v c đ u t ít b v n nh t c a các công ty

b o hi m Nh t B n là các b t đ ng s n và các đ u t khác Các lnh v c ch y u

c a h là ch ng khoán, cho vay và g i ti n ti t ki m T tr ng v n đ u t vào các

l nh v c t ng đ i đ ng đ u, cao nh t là trái phi u (trên 50%) và th p nh t là ti n

g i c ng đ n 17% S d đ u t và trái phi u Nh t B n không l n nh các công ty

b o hi m Châu Âu vì ngu n v n đ u t c a các công ty b o hi m phi nhân th là ngu n v n ng n h n, lo i đ u t thích h p nh t là đ u t ng n h n nh cho vay, g i

ti n, mua và bán ch ng khoán i u này lý gi i cho vi c các công ty b o hi m phi nhân th Nh t B n đ u t và cho vay và g i ti n v i nh ng t l v n đ u t khá l n

 i v i các công ty BHNT: Xu h ng đ u t c a các công ty b o hi m nhân th t i các n c đ c th hi n qua b ng l.3 Ta th y:

- Ch ng khoán bao g m c phi u và trái phi u là lo i tài s n mà các công ty BHNT t i các n c đ u t nhi u nh t Tuy nhiên có s khác nhau đây là n u các công ty BHNT c a Pháp và Nh t B n t p trung đ u t vào trái phi u nhi u h n so v i

c phi u thì các công ty BHNT Anh l i làm ng c l i t c là đ u t vào c phi u nhi u h n

- M c dù các công ty BHNT Nh t B n v n đ u t m nh vào ch ng khoán (chi m h n 70% v n đ u t ) nh ng v n dành ph n còn l i kho ng 30% đ u t vào các

l nh v c khác nh b t đ ng s n, ti n g i ngân hàng và các kho n đ u t khác v i c

c u m i lo i chi m t 6% đ n 15% T tr ng v n đ u t nh v y th hi n s phân b

đ u t mang tính đ ng đ u h n

- Các công ty BHNT Anh và Pháp th hi n xu h ng thiên v ch ng khoán rõ

r t (h n 80% v n đ u t ) trong khi các kho n đ u t cho ti n g i ngân hàng và đ u t khác ch chi m t tr ng r t nh mà bi u hi n rõ r t nh t là các công ty BHNT Pháp, chi m kho ng 2% đ n 3%

Nh v y, theo kh o sát ch ng khoán v n là l a ch n s m t trong đ u t đ i v i các công ty BHNT các n c phát tri n b i hi u qu sinh l i c a nó Nh ng tùy theo tình hình bi n đ ng v kinh t , chính tr , xã hô i và các chính sách v qu n ĺ đ u t trong t ng th i k mà các công ty BHNT có s phân b t l nhi u hay ít đ i v i các danh m c đ u t còn l i nh b t đ ng s n, ti n g i ngân hàng, đ u t khác

Quan sát t ng th v c u trúc đ u t v n c a các công ty b o hi m các n c phát tri n, có th nh n th y các xu h ng chính là:

K T LU N CH NG l:

Ch ng 1 đã nêu m t cách khá đ y đ cách th c làm gi m thi u r i ro c a m t danh m c đ u t mà v n đ m b o đ t đ c m c sinh l i mong đ i N u các công ty

b o hi m v n d ng m t cách hi u qu lý thuy t này vào qu n lý danh m c đ u t thì có

th làm gia t ng hi u qu c a danh m c v i m c đ r i ro có th ki m soát đ c

Tên n c

Trái phi u C phi u B t đ ng s n Ti n g i u t khác '01 '02 '03 '01 '02 '03 '01 '02 '03 '01 '02 '03 '01 '02 '03 Anh 31% 38% 37% 51% 45% 44% 7% 9% 9% 3% 2% 3% 8% 7% 7% Pháp 69% 65% 67% 19% 21% 19% 9% 9% 9% 1% 2% 2% 2% 3% 3%

Nh t B n 42% 38% 45% 31% 30% 27% 6% 7% 6% 9% 8% 8% 12% 17% 15%

( Ngu n: Swiss Re T p ch́ Sigma, b́o ćo n m 2004)

CH NG 2: TH C TR NG V HO T NG U T V̀

B O HI M VI T NAM GIAI O N 2004 - 2009

2.1 Th c tr ng ho t đ ng c a th tr ng b o hi m Vi t Nam giai đo n 2004-2009:

Sau h n 15 n m m c a th tr ng , ho t đ ng kinh doanh b o hi m t i Vi t Nam đ̃ đ t đ c t c đ t ng tr ng và phát tri n nhanh chóng , đóng góp đáng k cho

vi c gi m r i ro trong s n xu t kinh doanh và đ i s ng x̃ h i; c i thi n môi tr ng đ u

t , gi m b t gánh n ng cho ngân sách nhà n c , góp ph n t ng tr ng, phát tri n kinh

t x̃ h i

N m 2004-2007 th tr ng b o hi m Vi t Na m ti p t c phát tri n n đ nh , an toàn, t ng tr ng v h u h t các ch tiêu u n m 2009 n n kinh t xã h i Vi t Nam

ch u nh h ng n ng n c a kh ng ho ng suy thoái kinh t toàn c u nhi u c s s n

xu t kinh doanh ho t đ ng gi m sút ho c c m ch ng, công nhân thi u vi c làm gi m sút thu nh p d n đ n không có đ kh n ng tài chính tham gia b o hi m Nh ng y u t trên đã nh h ng l n t i ngành b o hi m, khai thác b o hi m nhân th khó kh n h n

do lãi su t ngân hàng t ng cao Tuy nhiên, do lãi s u t ngân hàng t ng m nh nên nhi u doanh nghi p b o hi m h ng l i t vi c đ u t v n ch s h u và d phòng nghi p

v vào ti n g i ngân hàng bù đ p đ c nghi p v kinh doanh b o hi m

V c c u tr tr ng:

Quy mô th tr ng ngày càng đ c m r ng: T ch ch có m t DNBH là B o

Vi t đ n nay đã có 28 DNBH Phi nhân th , 11 DNBH Nhân th , 10 DN môi gi i BH,

1 doanh nghi p tái b o hi m ho t đ ng cùng nhau cung c p s n ph m b o hi m đ khách hàng có quy n l a ch n m t cách tích c c Trong s đó, BH PNT có 7 DN

100% v n n c ngoài, 4 DN liên doanh, BHNT có 9 DN 100% v n n c ngoài, môi

gi i BH có 4 DN 100% v n n c ngoài.Hi n t i B Tài chính đã ch p nh n v nguyên

t c vi c c p gi y phép thành l p và ho t đ ng cho 1 Doanh nghi p B o hi m phi nhân

th - Công ty B o hi m Cathay Vi t Nam và 01 Doanh nghi p B o hi m nhân th - Công ty B o hi m nhân th Fubon Vi t Nam M ng l i ho t đ ng c a ngành BH

đ c m r ng b ng các chi nhánh, công ty thành viên, v n phòng giao d ch c a các DNBH đ n t n các t nh, thành, qu n huy n, các vùng cao, vùng sâu, biên gi i, h i đ o

i t ng khách hàng ngày càng đa d ng, phong phú

B ng 2.1 S l ng DNBH theo kh i doanh nghi p đ n 30/06/2010

T n m 2005-2009 các công ty b o hi m nhà n c đã ti n hành c ph n hóa và niêm y t trên th tr ng ch ng khoán là B o Minh, Vinare và PVI nh m nâng cao kh

n ng c nh tranh khi h i nh p kinh t qu c t B o hi m B o Vi t đ̃ ti n hành c ph n hóa và th c hi n IPO vào tháng 06/2007 và đ̃ chính th c n p h s đ ng ḱ niêm y t

t i s giao d ch ch ng khoán TP HCM vào tháng 05/2009 Các ch đ u t trong n c mua l i ph n v n góp c a đ i tác n c ngoài trong liên doanh và ti p nh n ho t đ ng

c a doanh nghi p 100% v n đ u t n c ngoài (Công ty b o hi m Ngân Hàng u T

và Phát Tri n – BIC ), đ ng th i đ m b o đ c quy n l i c a khách hàng, nhà n c và

ng i lao đ ng, đã góp ph n nâng cao n ng l c tài chính, kinh doanh và s c c nh tranh