Các giải pháp hạn chế rủi ro tín dụng tại ngân hàng TMCP ngoại thương Việt Nam chi nhánh Đồng Nai

Nguyên nhân do ngân hàng: ..... Nguyên nhân t phía khách hàng: .... Nguyên nhân t phía ngân hàng: .... Nguyên nhân t môi tr ng kinh doanh: .... V chính sách khách hàng: ..... NHNT N Chi

-

CÁC GI I PHÁP H N CH R I RO TÍN D NG T I NGÂN HÀNG TMCP

Tôi xin cam đoan các s li u trong lu n v n này đ c thu th p t ngu n th c t

Nh ng Ủ ki n đóng góp và gi i pháp đ xu t là c a cá nhân tôi t vi c nghiên c u

và rút ra t th c t làm vi c t i Ngân hàng th ng m i c ph n Ngo i th ng Vi t

Nam chi nhánh t nh ng Nai

H c viên Cao h c K15

M C L C

Trang

NGÂN HÀNG TH NG M I 1

1.1 Tín d ng và r i ro tín d ng trong ho t đ ng c a ngân hàng th ng m i: 1

1.1.1 Khái ni m tín d ng ngân hàng : 1

1.1.2 nh ngh a r i ro tín d ng: 1

1.1.3 Phân lo i r i ro tín d ng: 3

1.1.4 Nguyên nhân d n đ n RRTD: 5

1.1.4.1.ăNguyênănhânăkháchăquanăt ămôiătr ngăbênăngoài: 5

1.1.4.2.ăNguyênănhânăt ăphíaăng iăvay: 5

1.1.4.3 Nguyên nhân do ngân hàng: 6

1.1.4.4.ăNguyênănhânăt ăcácăđ măb oătínăd ng: 6

1.1.5 Các mô hình đo l ng r i ro tín d ng: 7

1.1.5.1.ăMôăhìnhăđ nhătínhăv đoăl ngăRRTD: 7

1.1.5.2.ăCácămôăhìnhăl ngăhóaăRRTD: 10

1.2 M c tiêu và chính sách tín d ng c a NHTM: 13

1.3 Kinh nghi m v qu n lỦ r i ro tín d ng và các nguyên nhân làm phát sinh n x u t i m t s NHTM Vi t Nam: 15

1.3.1 V phí ngân hàng 15

1.3.2 V phía khách hàng: 15

Ch ng 2 : TH C TR NG HO T NG TÍN D NG VÀ R I RO TÍN D NG T I CHI NHÁNH NHNT NG NAI 19

2.1 Gi i thi u NHNT VN, chi nhánh NHNT N và tình hình kinh t t nh N: 19

2.1.1 H th ng NHNT VN: 19

2.1.2 Tình hình kinh t - xã h i t nh ng Nai: 21

2.1.3 Quá trình xây d ng và phát tri n c a chi nhánh NHNT N : 22

2.1.4 T ng quan v ho t đ ng c a chi nhánh NHNT ng Nai 23

2.1.4.1.ăCôngătácăhuyăđ ngăv n 23

2.1.4.2.ăHo tăđ ngătínăd ng 24

2.1.4.4.ăK tăqu ăkinhădoanh 26

2.2 Th c tr ng ho t đ ng tín d ng và r i ro tín d ng t i chi nhánh NHNT N: 27

2.2.1 Tình hình ho t đ ng tín d ng t i chi nhánh NHNT N: 27

2.2.1.1.ăC ăc uăd ăn ăchoăvayătheoăngành: 27

2.2.1.2.ăăC ăc uăd ăn ăchoăvayătheoăth iăh năchoăvay: 29

2.2.1.3.ăC ăc uăd ăn ăchoăvayătheoălo iăti n: 30

2.2.1.4.ăC ăc uăd ăn ăchoăvayătheoăđ iăt ngăkháchăhàng: 32

2.2.1.5.ăC ăc uăd ăn ăchoăvayătheoăthànhăph năkinhăt : 33

2.2.2 Th c tr ng r i ro tín d ng t i chi nhánh NHNT N: 34

2.2.2.1.ăN ăquáăh n: 34

2.2.2.2.ăPhânălo iăn : 35

2.2.2.3.ăCácăcôngăc ăđ căs ăd ngăđ ăc nhăbáoăng năng aăr iăroătínăd ngăt iăchiă nhánhăNHNTă N: 36

2.3 Nguyên nhân d n đ n r i ro tín d ng qua t i chi nhánh NHNT N: 40

2.3.1 Nguyên nhân t phía khách hàng: 40

2.3.2 Nguyên nhân t phía ngân hàng: 41

2.3.3 Nguyên nhân t môi tr ng kinh doanh: 42

2.4 Nh n xét v nh ng m t đ t đ c và h n ch c a các gi i pháp phòng ch ng r i ro tín d ng t i chi nhánh NHNT ng Nai trong th i gian qua: 43

2.4.1 Nh ng m t đ t đ c: 43

2.4.2 Nh ng m t còn h n ch : 44

Ch ng 3: CÁC GI I PHÁP H N CH R I RO TÍN D NG T I CHI NHÁNH NGÂN HÀNG TMCP NGO I TH NG NG NAI 47

3.1 nh h ng phát tri n c a chi nhánh NHNT N trong th i gian t i 47

3.1.1 nh h ng phát c a NHNT Vi t Nam: 47

3.1.2 nh h ng phát tri n c a chi nhánh NHNT ng Nai: 48

3.2 Các gi i pháp vi mô h n ch r i ro tín d ng t i chi nhánh NHNT- N: 49

3.2.1 Xây d ng và đi u ch nh danh m c cho vay, chính sách khách hàng hi u qu trong t ng th i k 49

3.3.1.1 V danh m c đ u t : 49

3.2.1.2 V chính sách khách hàng: 52

3.2.2 C ng c và hoàn thi n h th ng thông tin tín d ng 55

3.2.3 Các gi i pháp phòng ng a r i ro: 56

3.2.3.1.ăNângăcaoăch tăl ngăth măđ nhăvàăphânătíchătínăd ng 56

3.2.3.2.ăQu nălý,ăgiámăsát,ăki măsoátăch tăch ăquáătrìnhăgi iăngânăvàăsauăkhiăgi iă ngân: 59

3.2.3.3.ăNângăcaoăhi uăqu ăcôngătácăki mătraăn iăb 62

3.2.4 Các gi i pháp h n ch , bù đ p t n th t khi r i ro x y ra 63

3.2.4.1.ăT ngăc ngăhi uăqu ăx ălýăn ăcóăv năđ 63

3.2.4.2.ăS ăd ngăcácăcôngăc ăb oăhi măvàăb oăđ măti năvay: 64

3.2.4.3.ăTh căhi nănghiêmătúcăphânălo iăn ăvàătríchăl păd ăphòng: 65

3.2.5 Các gi i pháp v nhân s 66

3.3 Các gi i pháp v mô đ h n ch r i ro tín d ng: 67

3.3.1 i v i NHNT Vi t Nam 67

3.3.1.1.ăHoànăthi năv ăb ămáyăc pătínăd ngăvàăquyătrìnhătínăd ng 67

3.3.1.2.ăHoànăthi năh ăth ngăx păh ngătín d ng: 70

3.3.1.3 Hoànăthi năcácăm uăbi uătrongăquáătrìnhătácănghi p: 71

3.3.1.4.ăCácăđ ăngh ăkhác: 72

3.3.2 i v i Ngân hàng nhà n c 73

3.3.3 i v i Chính ph 74

K t lu n

Tài li u tham kh o

Ph l c

2 NHNT N Chi nhánh Ngân hàng TMCP Ngo i th ng ng Nai

3 VCB Ngân hàng th ng m i c ph n Ngo i th ng Vi t Nam

Trang

Bi u đ 2.1: th ph n c a NHNT Vi t Nam trong h th ng các NHTM theo m t s

ch tiêu 20

Bi u đ 2.2: D n cho vay c a chi nhánh qua các n m 25

Bi u đ 2.3: L i nhu n c a chi nhánh qua các n m 26

Bi u đ 2.4: T l cho vay trung dài h n, ng n h n 30

Bi u đ 2.5: T l cho vay VN và USD 30

Bi u đ 2.6: T l cho vay theo đ i t ng khách hàng t i th i đi m 30/6/2009 33

B ng 2.1: C c u và tình hình huy đ ng v n t i CN NHNT N 24

B ng 2.2: D n cho vay theo ngành kinh t đ n tháng 6 – 2009 29

B ng 2.3: Tình hình n quá h n 35

B ng 2.4: B ng phân lo i n 36

1 Lụ DO CH N TÀI:

N m 2008 là n m kinh t th gi i nói chung và Vi t Nam nói riêng đã có nh ng

bi n đ ng l n Trên th gi i, cu c kh ng ho ng tài chính t i M đã lan r ng ra tr thành

cu c kh ng ho ng tài chính và suy gi m kinh t th gi i, h u nh các n c đ u b nh

h ng c a cu c kh ng ho ng các m c đ khác nhau T i Vi t Nam n m 2008 c ng

ch ng ki n nh ng bi n đ ng r t l n trong ho t đ ng ngân hàng v lãi su t, t giá, tín

d ng

Nh ng s bi n đ ng c a kinh t th gi i và kinh t Vi t Nam đã tác đ ng r t

m nh đ n ch t l ng tín d ng c a các ngân hàng th ng m i Vi t Nam T i chi nhánh

NHNT ng Nai, t l n x u trong các n m tr c đây là r t th p, tuy nhiên n m 2008

t l n x u đã t ng m t cách đ t bi n T l n x u t i NHNT ng Nai trong n m

2008 có th i đi m g n 20% t ng d n , cao nh t trong s các ngân hàng trên đ a bàn

t nh ng Nai và trong h th ng các chi nhánh c a NHNT

Trong b i c nh trên, thì nghiên c u v th c tr ng tín d ng c a chi nhánh c ng

nh nguyên nhân phát sinh tình tr ng n x u t ng cao trong th i gian qua đ t đó có

nh ng bi n pháp ng n ng a và h n ch nh ng r i ro tín d ng có th x y ra trong t ng

lai là m t v n đ có Ủ ngh a quan tr ng đ i v i chi nhánh NHNT – ng Nai Chính vì

v y tôi ch n đ tài “Các gi i pháp ng n ng a và h n ch r i ro tín d ng t i chi nhánh

ngân hàng Ngo i th ng ng Nai” làm đ tài nghiên c u

tài nghiên c u gi i quy t 3 v n đ c b n nh sau:

 Làm sáng t m t s v n đ c b n v ho t đ ng kinh doanh c a ngân hàng

th ng m i và c s lỦ lu n v r i ro tín d ng c a ngân hàng

 Phân tích tình hình ho t đ ng kinh doanh và ho t đ ng tín d ng, th c tr ng v

r i ro tín d ng trong th i gian qua t i chi nhánh Ngân hàng Ngo i th ng chi

 xu t m t s gi i pháp có th áp d ng trong th c ti n đ ng n ng a và h n ch

r i ro tín d ng, giúp nâng cao hi u qu và ch t l ng tín d ng đ m b o ho t

đ ng kinh doanh c a chi nhánh đ c n đ nh

 i t ng nghiên c u: Chi nhánh Ngân hàng TMCP ngo i th ng ng Nai

 Ph m vi nghiên c u: Các ho t đ ng kinh doanh c a chi nhánh Ngân hàng TMCP Ngo i th ng ng Nai và m t s ngân hàng th ng m i khác đóng trên đ a

Ch ng 1 : C S Lụ LU N V R I RO TÍN D NG TRONG HO T

1.1 Tín d ng và r i ro tín d ng trong ho t đ ng c a ngân hàng th ng m i: 1.1.1 Khái ni m tín d ng ngân hàng :

Tín d ng ngân hàng là quan h chuy n nh ng quy n s d ng v n t ngân hàng cho khách hàng trong m t th i gian nh t đ nh v i m t kho n chi phí nh t đ nh

C ng nh quan h tín d ng khác, tín d ng ngân hàng ch a đ ng ba n i dung:

có s chuy n nh ng quy n s d ng v n t ng i s h u cho ng i s d ng, s chuy n nh ng này có th i h n, s chuy n nh ng này có kèm theo chi phí

Có nhi u cách khác nhau đ phân lo i tín d ng ngân hàng, sau đây là m t vài tiêu chí phân lo i ph bi n:

Th ănh t,ăc năc ăvàoăm căđíchăc aătínăd ng cóăth ăphânăthànhăcácălo iăsau:ăcho

vay đ u t d án, cho vay v n l u đ ng, cho vay tiêu d ng, cho vay đ u t b t đ ng

s n, đ u t ch ng khoán, cho vay kinh doanh xu t nh p kh u…

Th ăhai,ăc năc ăvàoăth iăh năchoăvay,ătínăd ngăđ căchiaăthànhăbaănhóm:ăcho

vay ng n h n (có th i gian d i 1 n m), cho vay trung h n (th i gian vay 1-5 n m), cho vay dài h n (th i gian vay trên 5 n m)

Th ăba,ăc năc ăvàoăb oăđ măc aătínăd ng: cho vay có tài s n đ m b o và cho

vay không có tài s n đ m b o

Th t , c năc ăvàoăph ngăth căchoăvay: cho vay theo h n m c, cho vay t ng

các lo i r i ro k trên thì RRTD là lo i r i ro l n nh t, ph c t p nh t, ph bi n nh t,

và là r i ro nhi u nh t d n đ n đ v c a các ngân hàng

Trong ho t đ ng kinh doanh ngân hàng, tín d ng là ho t đ ng kinh doanh đem

l i l i nhu n ch y u c a ngân hàng nh ng c ng là nghi p v ti m n r i ro r t l n Các th ng kê và nghiên c u cho th y, RRTD chi m đ n 70% trong t ng r i ro ho t

đ ng ngân hàng M c dù hi n nay đã có s chuy n d ch trong c c u l i nhu n c a ngân hàng, theo đó thu nh p t ho t đ ng tín d ng có xu h ng gi m xu ng và thu

nh p t d ch v có xu h ng t ng lên nh ng thu nh p t tín d ng v n chi m t ½ đ n 2/3 thu nh p ngân hàng RRTD là m t trong nh ng nguyên nhân ch y u gây t n th t

và nh h ng nghiêm tr ng đ n ch t l ng kinh doanh ngân hàng

RRTD hi u m t cách đ n gi n là vi c ngân hàng không thu đ c đ y đ c

g c l n lãi c a kho n cho vay, ho c là vi c khách hàng thanh toán n g c và lãi không đúng k h n RRTD không ch gi i h n ho t đ ng cho vay, mà còn bao g m nhi u ho t đ ng mang tính ch t tín d ng khác c a ngân hàng nh b o lãnh, cam k t,

ch p thu n tài tr th ng m i, cho vay th tr ng liên ngân hàng, tín d ng thuê mua, đ ng tài tr RRTD có nh ng đ c đi m sau:

- RRTD x yăraăkhiăng iăvayăsaiăh nătrongăth căhi năngh aăv ătr ăn ătheoăh pă

đ ng,ă baoă g mă v nă và/ă ho că lãi.ă S ă saiă h nă cóă th ă làă tr ă h nă ho c không

thanh toán

- RRTD s ăd năđ năt năth tătàiăchính,ăt călàăgi măthuănh păròngăvàăgi măgiáătr ă

th ătr ngăc aăv n.ăTrongătr ngăh pănghiêmătr ngăcóăth ăd năđ năthuaăl ,ă

ho că ăm căđ ăcaoăh năcóăth ăd năđ năpháăs n

- M tăkhác,ăr iăroăvàăl iănhu năk ăv ngăc aăngânăhàngălàăhaiăđ iăl ngăđ ngă

bi năv iănhauătrongăm tăph măviănh tăđ nhă(l iănhu năk ăv ngăcàngăcao,ăthìă

r iăroăti mă năcàngăl n)

R i ro tín d ng là m t y u t t t y u khách quan cho nên ng i ta không th nào lo i tr hoàn toàn đ c mà ch có th h n ch s xu t hi n c a chúng c ng nh

V m t đ nh l ng: RRTD đ c ph n ánh b i chính s d n quá h n, n x u

c a m i t ch c tín d ng V m t đ nh tính: RRTD có quan h ng c chi u v i ch t

l ng tín d ng Theo đó ch t l ng tín d ng càng cao thì m c đ r i ro càng th p và

ng c l i ch t l ng tín d ng th p, n quá h n cao thì RRTD là r t l n và có tác

đ ng nh h ng tr c ti p đ n ho t đ ng kinh doanh ngân hàng

Tuy nhiên, chúng ta c n hi u RRTD theo ngh a xác su t, là kh n ng, do đó

có th x y ra ho c không x y ra t n th t i u này có ngh a là m t kho n vay dù

ch a quá h n nh ng v n luôn ti m n nguy c x y ra t n th t, m t ngân hàng có t l

n quá h n th p nh ng nguy c RRTD s r t cao n u danh m c đ u t tín d ng t p trung vào m t nhóm khách hàng, ngành hàng ti m n nhi u r i ro Cách hi u này s

giúp cho ngân hàng có nh ng bi n pháp ch đ ng trong vi c h n ch và ng n ng a

r i ro tín d ng, đ m b o đ kh n ng ch ng đ và bù đ p t n th t khi r i ro x y ra

1.1.3 Phân lo i r i ro tín d ng:

Có nhi u cách phân lo i RRTD khác nhau tùy theo góc đ ti p c n, m c đích, yêu c u nghiên c u Tùy theo tiêu chí phân lo i mà ng i ta chia RRTD thành các

lo i khác nhau, sau đây là m t s tiêu chí phân lo i ph bi n …

N u c n c vào h u qu mang l i cho ngân hàng có th phân thành r i ro đ ng

v n, và r i ro m t v n:

- R i ro đ ng v n: khi thi t l p m i quan h tín d ng, ngân hàng và khách hàng ph i quy c v kho ng th i gian hoàn tr n vay Tuy nhiên đ n th i

h n tr n mà khách hàng không tr n đúng h n, ngân hàng không thu h i

đ c v n vay, đi u này có th làm nh h ng đ n k ho ch s d ng v n c a ngân hàng, th m chí gây khó kh n, c n tr cho ngân hàng chi tr ng i g i

ti n

- R i ro m t v n: khi khách hàng không có kh n ng tr n lãi và g c Trong

tr ng này ngân hàng có th g p ph i m t s t n th t nh sau:

 T ng chi phí: n quá h n, n khó đòi t ng; t ng c ng chi phí giám sát

đ i v i kho n vay, tài s n đ m b o; phát sinh các chi phí pháp lỦ nh

ch n (r i ro có liên quan đ n quá trình đánh giá và phân tích tín d ng,

ph ng án vay v n đ quy t đ nh tài tr c a ngân hàng); r i ro b o đ m (r i

ro phát sinh t các tiêu chu n đ m b o nh m c cho vay, lo i tài s n đ m

b o, ch th đ m b o…); r i ro nghi p v (r i ro liên quan đ n công tác

qu n lỦ kho n vay và ho t đ ng cho vay, bao g m c vi c s d ng h th ng

x p h ng r i ro và k thu t x lỦ các kho n vay có v n đ )

- R i ro danh m c là RRTD mà nguyên nhân phát sinh là do nh ng h n ch trong qu n lỦ danh m c cho vay c a ngân hàng, đ c phân thành r i ro n i

t i (xu t phát t đ c đi m ho t đ ng và s d ng v n c a khách hàng vay

v n, l nh v c kinh t ) và r i ro t p trung (r i ro do ngân hàng t p trung cho vay quá nhi u vào m t s khách hàng, m t ngành kinh t ho c trong cùng

m t vùng đ a lỦ nh t đ nh ho c cùng m t lo i hình cho vay có r i ro cao)

N u phân lo i theo tính khách quan, ch quan c a nguyên nhân gây ra r i ro

thì RRTD đ c phân ra thành r i ro khách quan và r i ro ch quan R i ro khách quan là r i ro do các nguyên nhân khách quan nh thiên tai, đ ch h a, ng i vay b

ch t, m t tích và các bi n đ ng ngoài d ki n khác làm th t thoát v n vay trong khi

ng i vay đã th c hi n nghiêm túc ch đ chính sách R i ro ch quan do nguyên

nhân thu c v ch quan c a ng i vay và ng i cho vay vì vô tình hay c Ủ làm th t thoát v n vay hay vì nh ng lỦ do ch quan khác

1.1.4 N guyên nhân d n đ n RRTD:

Có 4 nguyên nhân c b n gây nên RRTD: đó là nguyên nhân khách quan t môi tr ng bên ngoài, nguyên nhân t phía khách hàng, nguyên nhân do chính ngân hàng và nguyên nhân t các đ m b o tín d ng t o nên

1.1.4.1 Nguyên nhân khách quan t môi tr ng bên ngoài:

Nguyên nhân b t kh kháng: Các thi t h i t nguyên nhân thiên tai, bão l t,

h n hán, h a ho n và đ ng đ t

Nguyên nhân t môi tr ng kinh t : các y u t nh v n đ chu k kinh t , l m phát, th t nghi p, t giá Môi tr ng kinh t có nh h ng l n đ n tình hình kinh doanh c a khách hàng và do v y nh h ng kh n ng tr n c a khách hàng, th c t

ch ng minh trong th i k suy thoái, kh ng ho ng t l n x u c a các ngân hàng

th ng t ng cao

Nguyên nhân do chính sách c a Nhà n c: nh chính sách đ u t , chính sách thu , môi tr ng, tín d ng, t giá, chính sách xu t nh p kh u… n u các chính sách

c a nhà n c th ng xuyên thay đ i, thay đ i m t cách đ t ng t, doanh nghi p s không l ng tr c đ c kh n ng và r i ro có th x y ra đ i v i doanh nghi p nh

đã đ u t vào l nh v c mà quy t đ nh c a nhà n c có nh h ng đ n l nh v c c a

h

Môi tr ng pháp lỦ – chính tr : Cùng v i môi tr ng kinh t , môi tr ng pháp

lý – chính tr t o nên môi tr ng cho vay c a các ngân hàng th ng m i Môi tr ng cho vay có th nh h ng tích c c hay tiêu c c, có th làm h n ch hay t ng thêm r i

ro đ i v i ho t đ ng kinh doanh tín d ng c a các ngân hàng th ng m i

1.1.4.2 Nguyên nhân t phía ng i vay:

Nguyên nhân t phía ng i đi vay là m t trong nh ng nguyên nhân chính gây

ra RRTD cho ngân hàng Nhìn chung các nguyên nhân này ngân hàng có th xác

đ nh đ c thông qua quá trình tìm hi u, n m v ng “tình hình s c kh e c a khách hàng” c tr c, trong và sau khi cho vay, tìm hi u m c đích s d ng ti n vay và hi u

qu c a ph ng án s n xu t kinh doanh

R i ro trong kinh doanh c a ng i đi vay: đ c th hi n m c đ bi n đ ng

ít hay nhi u theo chi u h ng x u c a k t qu kinh doanh R i ro s x y ra n u vi c xây d ng và tri n khai các ph ng án, d án đ u t s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p không khoa h c, vi c d toán chi phí và xác đ nh m c s n l ng không phù

h p Các thi t h i doanh nghi p ph i gánh ch u do s bi n đ ng c a th tr ng cung

c p, th tr ng tiêu th

R i ro tài chính: th hi n các doanh nghi p không th đ i phó v i các ngh a

v tr n g c và lãi ti n vay cho ch n R i ro tài chính di n ra cùng v i m c đ s

d ng n , nó g n li n v i c c u tài chính doanh nghi p

1.1.4.3 Nguyên nhân do ngân hàng:

Chính sách tín d ng không h p lỦ, quá nh n m nh vào l i nhu n đ ra m c

t ng tr ng tín d ng quá cao…

Cán b tín d ng không tuân th chính sách tín d ng, không ch p hành đúng

quy trình cho vay, vi ph m đ o đ c kinh doanh

nh giá tài s n đ m b o không chính xác ho c không th c hi n đ y đ th

tr ng giao d ch các tài s n đó Có 3 yêu c u đ i v i các b o đ m tài s n là: (1) d

đ c đ nh giá; (2) d cho ngân hàng quy n đ c s h u h p pháp; (3) d tiêu th hay

1.1.5 Các mô hình đo l ng r i ro tín d ng:

M t trong nh ng tính ch t c b n c a tài chính hi n đ i là tính r i ro, và vì

v y t t c các mô hình tài chính hi n đ i đ u đ c đ t trong môi tr ng r i ro Do

đó, c n thi t ph i có m t khái ni m r i ro theo quan đi m l ng và ph i xây d ng công c đ đo l ng nó Có th s d ng nhi u mô hình khác nhau đ đánh giá

RRTD Các mô hình này r t đa d ng bao g m các mô hình đ nh l ng và mô hình

đ nh tính Các mô hình này không lo i tr l n nhau, nên ngân hàng có th s d ng nhi u mô hình đ phân tích đánh giá m c đ RRTD c a khách hàng

1.1.5.1 Mô hình đ nh tính v đo l ng RRTD:

i v i mô hình này, ngân hàng c n đ c p đ n 3 y u t sau:

ăY uăt ă1: Phânătíchătínăd ng đ i v i m i đ n xin vay, cán b tín d ng c n

ph i tr l i đ c 3 câu h i c b n sau:

Kháchăhàngăvayăcóăth ătínănhi măvàăbi tăh ănh ăth ănào? Khách hàng có thi n

chí tr n khi kho n vay đ n h n hay không? i u này liên quan đ n vi c nghiên c u chi ti t “5 khía c nh – 5C” c a khách hàng là: t cách (ti ng t m c a KH, thi n chí

tr n và lch s tín d ng c a KH, tu i đ i c a công ty), v n (đóng góp c a các ch

s h u và các ch s n ), n ng l c (n ng l c tr n ), tài s n th ch p (tính thanh

kho n, giá tr tài s n th ch p là bao nhiêu trong tr ng h p không thu đ c n ), chu

k và đi u ki n kinh t (tr ng thái và chu k kinh doanh) T t c các tiêu chí này ph i

đ c đánh giá t t, thì kho n vay m i đ c xem là kh thi

H păđ ngătínăd ngăcóăđ căkýăk tăm tăcáchăđúngăđ năvàăh păl ,ăkháchăhàngă

cóăkh ăn ngăhoànătr ăn ăvayămàăkhôngăc năđ năm tăs căépănào? M t h p đ ng tín

d ng h p l ph i b o v đ c quy n l i c a ngân hàng b ng cách quy đ nh nh ng

đi u kho n gi i h n ho t đ ng c a ng i vay, n u các ho t đ ng này đe d a kh

n ng thu h i v n vay c a ngân hàng Quá trình c ng ch thu h i n vay c ng ph i

đ c quy đ nh c th và rõ ràng trong h p đ ng tín d ng

Quy nă c aă ngână hàngă đ iă v iă thuă nh pă vàă tàiă s nă c aă kháchă hàngă trongă

tr ngăh păkho năvayăcóăv năđ ăvàăkh ăn ngăngânăhàngăcóăth ăthuăh iăđ căv năk pă

th iăv i m căđ ăr iăroăvàăchiăphíăh pălý? Quy đ nh v th ch p tài s n đáp ng đ c

hai m c tiêu c a ng i cho vay:

- Ngân hàng có quy n thu gi và bán tài s n đ thu n trong tr ng h p ng i vay không có kh n ng hoàn tr

- Vi c th ch p tài s n s t o ra l i th tâm lỦ cho ng i vay Khi th ch p,

ng i vay n s ch u áp l c bu c ph i n l c h n trong kinh doanh đ có kh n ng

tr n ngân hàng Do v y trách nhi m c a cán b ngân hàng là ph i xác đ nh rõ li u ngân hàng có th hoàn thi n v quy n h p pháp c a mình đ i v i tài s n th ch p đó

hay không?

ăY uăt ă2:ăKi mătraătínăd ng: các ngân hàng h u h t đ u có quy trình tín d ng

riêng đ ki m tra tín d ng, tuy nhiên nh ng nguyên lỦ chung nh t đang đ c áp d ng

t i h u h t các ngân hàng là:

Ti n hành ki m tra t t c các lo i tín d ng theo đ nh k nh t đ nh

Xây d ng k ho ch, ch ng trình, n i dung quá trình ki m tra m t cách th n

tr ng và chi ti t, đ m b o r ng nh ng khía c nh quan tr ng c a m i kho n tín d ng

đ u đ c ki m tra, bao g m:

- K ho ch tr n c a khách hàng nh m đ m b o tr n đúng h n

- Ch t l ng và đi u ki n c a tài s n đ m b o

- Tính đ y đ và h p l c a h p đ ng tín d ng, đ m b o tính h p pháp đ s

h u các tài s n khi ng i vay không tr đ c n

- ánh giá đi u ki n tài chính và nh ng k ho ch kinh doanh c a ng i vay, trên c s đó xem xét l i nhu c u tín d ng

- ánh giá xem kho n tín d ng có tuân th chính sách cho vay c a ngân hàng

- Ki m tra th ng xuyên các kho n tín d ng l n Vì chúng có nh h ng r t

l n tình tr ng tài chính c a ngân hàng

- Qu n lỦ th ng xuyên, ch t ch các kho n tín d ng có v n đ , t ng c ng

ki m tra, giám sát khi phát hi n nh ng d u hi u x u liên quan đ n kho n vay

- T ng c ng công tác ki m tra kho n tín d ng khi n n kinh t có chi u h ng

đi xu ng, ho c nh ng ngành ngh cho vay có bi u hi n nghiêm tr ng trong phát tri n

ăY uăt ă3:ăH ăth ngăch ătiêuătàiăchínhăđánhăgiáăkháchăhàng:ă

H th ng ch tiêu tài chính dùng đ phân tích đánh giá tín d ng doanh nghi p

đ c chia thành 4 nhóm nh sau:

- Nhóm ch tiêu thanh kho n (Liquidity ratios)

- Nhóm ch tiêu ho t đ ng (Activity ratios)

- Nhóm ch tiêu đòn b y (Leverage ratios)

- Nhóm ch tiêu kh n ng sinh l i (Profitability ratios)

Tómă l i,ă các ngân hàng luôn mong đ i cho t t c các khách hàng có ch t

l ng vay ti n, và cho vay luôn là ch c n ng kinh t c b n c a các ngân hàng,

nh ng đ ng th i c ng ch a đ ng ti m n r i ro cao có th ki m soát đ c

RRTD, thì ch c n ng cho vay c a ngân hàng ph i đ c th c hi n m t cách ch t ch

nh m tuân th chính sách và th c hành tín d ng c a ngân hàng Ngoài ra, đ ki m

soát RRTD, các ngân hàng th ng xây d ng riêng m t “chính sách tín d ng” và

“Quy trình nghi p v c p tín d ng”

Ngân hàng xem xét nhi u tiêu chí trong vi c c p tín d ng cho khách hàng, tuy

nhiên trong th c t , th ng t p trung vào 5 tiêu chí c b n, g i là “5C”

Cu iăcùng, m t chính sách tín d ng lành m nh ph i luôn kèm theo đi u kho n

ki m tra đ nh k , th ng xuyên t t c các kho n tín d ng đã c p cho đ n khi đáo h n Khi m t kho n tín d ng tr nên có v n đ , thì c n đ n s x lỦ nghi p v c a cán b ngân hàng Cán b ngân hàng ph i tìm ra đ c nguyên nhân c a tín d ng có v n đ

và h p tác cùng khách hàng đ tìm ra gi i pháp đ ngân hàng thu h i v n

Cácăchuyênăgiaăđ aăraăcácăgi iăphápăthuăh iănh ngăkho nătínăd ngăcóăv năđ ă

nh ăsau:

T n d ng t i đa các c h i đ thu h i n

Kh n tr ng khám phá và báo cáo k p th i v n đ th c ch t liên quan đ n tín

d ng

Tách ch c n ng cho vay và x lỦ tín d ng ra riêng bi t nh m tránh xung đ t

có th x y ra v quan đi m cho vay

D tính nh ng ngu n có th dùng đ thu h i n có v n đ

C n xem tr ng ch t l ng, n ng l c và s nh t quán trong qu n lỦ c a doanh nghi p

1.1.5.2 Các mô hình l ng hóa RRTD:

Mô hình đ nh tính đ c xem là mô hình c đi n đ đánh giá RRTD Mô hình

này ngày nay đ c xem là m t th i gian, t n kém, l i mang tính ch quan Hi n nay,

Z = 1,2X 1 + 1,4X 2 + 3,3X 3 + 0,6X 4 + 1,0 X 5 (i)

Trong đó:

X1: t s “v n l u đ ng ròng/t ng tài s n”

X2: t s “l i nhu n tích l y/t ng tài s n”

X : t s “l i nhu n tr c thu và lãi/t ng tài s n”

X4: t s “th giá c phi u/giá tr ghi s c a n dài h n”

X5: t s “doanh thu/t ng tài s n”

Tr s Z càng cao, thì ng i vay có xác su t v n càng th p Nh v y, khi tr

s Z th p ho c là m t s âm s là c n c đ x p khách hàng vào nhóm có nguy c v

Mô hình này ch cho phép phân lo i nhóm khách hàng vay có r i ro và không

có r i ro Tuy nhiên trong th c t m c đ RRTD ti m n ng c a m i khách hàng khác

nhau t m c th p nh ch m tr lãi, không tr lãi đ c cho đ n m c m t hoàn toàn c

v n và lãi c a kho n vay

Không có lỦ do thuy t ph c đ ch ng minh r ng các thông s ph n ánh t m quan tr ng c a các ch s trong công th c là b t bi n T ng t nh v y, b n thân các ch s c ng đ c ch n c ng không ph i là b t bi n, đ c bi t khi các đi u ki n kinh doanh c ng nh đi u ki n th tr ng tài chính đang thay đ i liên t c

Mô hình không tính đ n m t s nhân t khó đ nh l ng nh ng có th đóng

m t vai trò quan tr ng nh h ng đ n m c đ c a các kho n vay (danh ti ng c a

khách hàng, l ch s quan h c a khách hàng v i ngân hàng hay các y u t kinh t v

mô …)

b Mô hình đi m s tín d ng tiêu dùng:

Ngoài mô hình đi m s Z, nhi u ngân hàng còn áp d ng mô hình cho đi m đ

x lỦ đ n xin vay c a ng i tiêu dùng nh : mua xe h i, trang thi t b gia đình, b t

đ ng s n,…Các y u t quan tr ng trong mô hình cho đi m tín d ng bao g m: h s

tín d ng, tu i đ i, tr ng thái tài s n, s ng i ph thu c, s h u nhà, thu nh p, đi n tho i c đ nh, tài kho n cá nhân, th i gian làm vi c

u đi m: mô hình lo i b đ c s phán xét ch đ ng trong quá trình cho vay

và gi m đáng k th i gian ra quy t đ nh tín d ng

Nh c đi m: mô hình không th t đi u ch nh m t cách nhanh chóng đ thích

ng v i nh ng thay đ i trong n n kinh t và cu c s ng gia đình

c Mô hình đi m s và x p h ng tín d ng doanh nghi p:

Mô hình này đ c nhi u ngân hàng s d ng trong vi c đánh giá m c đ r i ro

c a khách hàng doanh nghi p nh m m c đích h tr ngân hàng trong vi c ra quy t

đ nh c p tín d ng, giám sát các kho n vay c a khách hàng, đánh giá r i ro c a danh

m c cho vay

Vi c ch m đi m và x p h ng tín d ng khách hàng đ c th c hi n trên c s

c n c vào các thông tin tài chính, phi tài chính c a khách hàng t i th i đi m ch m

đi m tín d ng và h th ng các ch tiêu, tiêu chí do ngân hàng xây d ng Thông

th ng mô hình này đ c th c hi n theo nh ng b c sau:

B c 1: thu th p thông tin

B c 2: phân lo i doanh nghi p theo ngành

B c 3: phân lo i doanh nghi p theo quy mô

B c 4: xây d ng ch tiêu phân tích c b n

B c 5: xây d ng b ng tính đi m

B c 6: đ a vào h th ng x p h ng r i ro tín d ng doanh nghi p

B c 7: so sánh k t qu phân tích, x p h ng qua các n m, các doanh nghi p

chính, kinh doanh, ngân hàng cho vay v i nh ng đi u ki n nh t đ nh i v i khách

hàng x p các h ng C, D là khách hàng có tình hình kinh doanh tài chính y u kém,

ngân hàng nên h n ch , ng ng cho vay

 T l n quá h n = s d NQH/ t ng s d n c a ngân hàng

 T l khách hàng có n quá h n = s KH quá h n/ t ng s KH có d n

M t ch tiêu quan tr ng khác đánh giá RRTD là t l n x u Thông th ng,

t l n x u c a ngân hàng d i 5% v n đ c xem là trong gi i h n an toàn cho

phép T l n x u đ c tính theo công th c sau:

 T l n x u = s d n x u phát sinh/ t ng d n c a ngân hàng

N x u bao g m n đ c phân nhóm 3, 4, 5 theo quy ch phân lo i n c a

NHNN, ho c quy ch phân lo i n c a ngân hàng th ng m i đ c NHNN ch p thu n

1.2 M c tiêu và chính sách tín d ng c a NHTM:

Trong qu n lỦ ho t đ ng tín d ng, m i ngân hàng c n xác đ nh đ c m c tiêu

và chính sách tín d ng cho mình M c tiêu c a qu n lỦ RRTD là gi m thi u RRTD,

c th là gi m n quá h n, n x u t i m c có th ch p nh n đ c Tuy nhiên do đ c

đi m riêng c a m i ngân hàng, khi n cho t l n quá h n, n x u c a các ngân hàng

là r t khác nhau Nh ng nhìn chung, các ngân hàng đ u đ t m c tiêu gi m t i đa t l

n quá, n x u h n đ n m c có th ch p nh n đ c Các ngân hàng th ng m i qu n

lỦ tín d ng t t có t l n quá h n, n x u xoay quanh m c 1 %

đ t đ c m c tiêu qu n lỦ tín d ng đ ra, các ngân hàng c n thi t l p cho

đ c th c hi n qua nhi u công c khác nhau

Tùy t ng th i k và môi tr ng kinh t c th m i NHTM có chính sách tín

d ng khác nhau ng th i, chính sách tín d ng còn ph thu c vào m t s y u t :

kh i l ng v n mà NHTM huy đ ng đ c; s n đ nh hay b t n c a n n kinh t ; chính sách ti n t c a NHNN, lãi su t, l m phát, nhu c u vay v n c a ng i đi vay

và m c đ h n ch ho c kh n ng h tr c a NHTM h i s chính Chính sách tín

d ng c a NHTM th c hi n thông qua m t s chính sách ch y u nh sau:

- Chínhăsáchălãiăsu t: lãi su t cho vay th p và có kh n ng c nh tranh thì d

n cho vay s cao và ng c l i lãi su t cho vay cao và thi u tính c nh tranh thì d n cho vay s th p

- Chínhăsáchăđ măb oătínăd ng: đi u ki n v tài s n đ m b o cao s h n ch

r i ro tuy nhiên nó c ng s h n ch kh n ng m r ng tín d ng Ng c l i n u đi u

ki n đ m b o th p nó s t ng r i ro nh ng c ng t ng kh n ng m r ng tín d ng

- Ch ătiêuăt ngătr ngătínăd ng: t l t ng t ng tín d ng cao th ng đi kèm

v i vi c h chu n cho vay đ i v i khách hàng

- Tiêuă chu nă choă vayă đ iă v iă kháchă hàng: vi c c p h n m c tín d ng ph

thu c vào m c đ uy tín, tình hình tài chính kinh doanh c a khách hàng…trong quá trình th m đ nh cho vay các NHTM th ng có h th ng ch m đi m đ phân lo i đánh giá các đ i t ng khách hàng

- Chínhăsáchăđ uăt ăkháchăhàngăm cătiêu: các ngân hàng khác nhau có th t p

trung cho vay các đ i t ng khách hàng khác nhau nh nhóm khách hàng doanh

nghi p l n, doanh nghi p v a và nh , th nhân ho c đ u t theo các l nh v c ngành ngh nh cho vay b t đ ng s n, ch ng khoán, nông s n, xu t kh u, tiêu dùng

1.3 K inh nghi m v qu n lỦ r i ro tín d ng và các nguyên nhân làm phát sinh

n x u t i m t s NHTM Vi t Nam:

Qua nghiên c u th tr ng tín d ng Vi t Nam cho th y nguyên nhân các kho n n x u xu t phát t :

1.3.1 V phía ngân hàng

ki n toàn

hi u qu , cho vay quá kh n ng chi tr c a khách hàng

tr n ngân hàng

1.3.2 V phía khách hàng:

M tălà, do khách hàng s d ng v n sai m c đích Tr ng h p này th ng x y

ra đ i v i khách hàng ho c kho n vay có các đ c đi m nh sau:

- Khách hàng gi i ngân ti n m t và s d ng ti n cho các m c đích khách v i

m c đích vay v n

- Cùng lúc tri n khai nhi u d án, ph ng án (nh t là l nh v c xây d ng, kinh doanh b t đ ng s n), dùng ngu n thu d ki n c a d án, ph ng án này làm ngu n

tr n cho d án, ph ng án khác m c đ th ng xuyên và quá m c

- S ti n vay quá l n so v i nhu c u v n l u đ ng th c s c a khách hàng,

khách hàng cùng lúc vay nhi u t ch c tín d ng, d n đ n c nh tranh quá m c và không ki m soát đ c dòng ti n c a đ n v

- Vay đ u t d án v i th i h n không phù h p v i kh n ng kh u hao, d n

đ n khách hàng b bu c ph i dùng ngu n ng n h n l u đ ng đ tr n trung dài h n

- Th i h n vay dài h n m c c n thi t so v i chu k dòng ti n, d n đ n khách hàng s d ng t m th i ngu n ti n khi ch a đ n h n tr n cho ngân hàng

Hai là, khách hàng b chi m d ng v n, m t cân đ i ti n vay và tài s n hình thành t v n vay R i ro này th ng x y ra trong các l nh v c ho c các khách hàng/kho n vay có các đ c đi m:

- Gi i ngân ti n m t đ ng v n cho các đ i lỦ thu mua nh ng không ki m soát đ c ch t l ng và s l ng đ i lỦ d n đ n b chi m d ng, th t thoát

- Khách hàng không có chính sách, bi n pháp qu n lỦ các kho n ph i thu (nh t là l nh v c xây d ng c b n, s d ng v n ngân sách)

- Khi khách hàng g p khó kh n, các ch đ u t khác tr c đây góp v n b ng tài s n, sau đó tìm cách rút v n ra b ng ti n m t

Ba là, khách hàng không tiêu th đ c s n ph m, th ng x y ra các kho n vay có đ c đi m:

- u t s n ph m công ngh cao, hàng đi n t v i th i gian dài h n vòng đ i

th c t , có tr ng h p th i gian cho vay 8 n m trong khi s n ph m có vòng đ i th c

t là d i 5 n m

- u t s n xu t v t li u m i nh ng ch a có ch ng nh n ki m đ nh đ c l u hành, không đánh giá đúng kh n ng c nh tranh so v i s n ph m hi n có…

B nălà, khách hàng không đ v n l u đ ng đ kinh doanh, th ng x y ra đ i

v i các kho n vay sau:

- Khi vay đ u t d án nh ng không tính đúng, tính đ t ng m c đ u t c n thi t, nh t là nhu c u v n l u đ ng

- Khách hàng không có đ v n đ i ng nh cam k t do n ng l c kém ho c do tính toán v n t có trên c s bán s n ph m…

- Khách hàng có h s n vay/v n t có r t cao (các doanh nghi p nhà n c),

mua máy móc thi t b , các d án mà ch đ u t kê v n t có tham gia r t l n, v n t

có d a vào ngu n phát hành trong t ng lai…

- Vay b c c u ng n h n ho c m L/C b o lãnh nh p kh u máy móc thi t b

d a vào ngu n v n trung dài h n ch a ch c ch n

- Tri n khai đ u t t i th i đi m th tr ng tài chính quá thu n l i, d n đ n

ch quan trong tính toán tính kh thi c a thu x p ngu n v n

Sáu là, khách hàng không th ki m soát t ng th tình hình kinh doanh ho t

đ ng c a mình do Khách hàng có nhi u đ n v h ch toán ph thu c n m nhi u đ a

bàn khác nhau, h th ng báo cáo k toán, tài chính l c h u, ch m tr , không chính

xác

B yălà, khách hàng đ u t nh ng l nh v c nh y c m d thay đ i chính sách

nh trong các ho t đ ng kinh doanh th ng m i nh p hàng v bán trong n c, đ u

t , kinh doanh b t đ ng s n…

Tám là, khách hàng đ u c theo giá tr tài s n:

- Dùng tài s n là b t đ ng s n, ch ng khoán th ch p vay v i m c đích khác

nhau, vay ch d a vào tài s n th ch p

- Cá nhân vay giá tr l n v i m c đích mua nhà, b t đ ng s n

Chín là, khách hàng ch đích l a đ o th ng x y ra đ i v i vi c thành l p nhi u công ty trong cùng m t nhóm đ vay v n; ho c đ i v i các ch doanh nghi p

là ng i n c ngoài, vi t ki u đ u t nh p kh u máy móc thi t b …

Tóm l i: Ch ng 1 c a lu n v n đã khái quát các v n đ c b n v RRTD

ngân hàng c ng nh đ c p đ n các mô hình và bi n pháp đ m b o gi m thi u

RRTD, khái quát v m c tiêu và chính sách tín d ng c ng nh kinh nghi m v qu n

lý r i ro tín d ng c a các ngân hàng th ng m i Vi t Nam làm c s cho các ch ng

ti p theo c a lu n v n

t i, b o hi m ), thanh toán qu c t , kinh doanh ngo i h i, qu n lỦ v n ngo i t g i

t i các ngân hàng n c ngoài, làm đ i lỦ cho Chính ph trong các quan h thanh toán, vay n , vi n tr v i các n c xã h i ch ngh a (c )

Tr i qua h n 45 n m xây d ng và tr ng thành, NHNT đã phát tri n và l n

m nh theo mô hình ngân hàng đa n ng v i quy mô và ph m vi ho t đ ng c trong

n c và n c ngoài, c th (cu i 2008) bao g m: 1 h i s chính, 1 s giao d ch, 60

chi nhánh, 1 trung tâm đào t o, 4 công ty con bao g m 3 công ty trong n c, 1 công

ty tài chính H ng Kông, 1 v n phòng đ i di n, 209 phòng giao d ch và 4 công ty liên doanh, 3 công ty liên k t v i đ i ng cán b g n 10.000 ng i

N m 2007 NHNT đã th c hi n thành công c ph n hoá và ngày 02/06/2008

NHNT đã chính th c đi vào ho t đ ng theo mô hình công ty c ph n Ngày

30/06/2009 c phi u c a NHNT đã đ c niêm y t và giao d ch trên sàn ch ng khoán

Tp H Chí Minh

V i l ch s phát tri n lâu đ i và n l c không ng ng, hi n nay NHNT đang là ngân hàng có uy tín hàng đ u t i Vi t Nam, chi m m t th ph n t ng đ i l n trong

ho t đ ng ngân hàng t i Vi t Nam

Bi u đ 2.1: Th ph n c a NHNT Vi t Nam trong h th ng các NHTM theo

Ngu n VietcombankăVi tăNam

Th ng hi u c a VCB không nh ng đ c khách hàng trong n c công nh n

mà còn đ c hàng lo t các t ch c tài chính qu c t đánh giá cao Kh n ng c nh tranh m nh m c a VCB đ c th hi n khá rõ ràng qua các m t: là m t trong nh ng ngân hàng có quy mô l n nh t; tình hình tài chính v ng m nh; kinh doanh hi u qu ; trình đ công ngh hi n đ i; nhân l c có trình đ , chuyên môn cao; m ng l i ho t

đ ng r ng kh p; u th n i b t trong nhi u l nh v c ho t đ ng chính nh ngân hàng bán buôn, tài tr th ng m i, ho t đ ng kinh doanh th … Tuy nhiên, trong t ng lai,

th tr ng ngân hàng Vi t Nam s ch u s c nh tranh m nh m S c nh tranh này

không nh ng đ n t các NHTM trong n c mà còn đ n t các ngân hàng 100% v n

n c ngoài m i đã và s đ c thành l p t i Vi t Nam ây là thách th c l n, nh ng

c ng là c h i đ VCB không ng ng t hoàn thi n mình và nâng cao n ng l c c nh tranh c a mình

Theo công b ngày 20/10/2008, công ty x p h ng qu c t Standard & Poor's

Ratings Services (S&P) x p h ng VCB nh sau: Tín d ng ngo i t dài h n/ng n h n: BB/B Tín d ng n i t dài h n/ng n h n: BB+/B Theo đánh giá c a S&P, x p h ng tín d ng c a VCB b ng m c tr n x p h ng tín nhi m qu c gia đ i v i Vi t Nam

ây c ng là m c x p h ng cao nh t c a S&P đ i v i m t đ nh ch tài chính Vi t

Nam

2.1.2 Tình hình kinh t - xƣ h i t nh ng Nai:

N m trong vùng kinh t tr ng đi m phía Nam giáp các t nh Lâm ng, Bình

D ng, Bình Ph c, Bình Thu n, Bà R a - V ng Tàu và thành ph H Chí Minh,

ng Nai là t nh có v trí quan tr ng trong s phát tri n c a vùng và g n k t vùng ông Nam b v i Tây Nguyên và Mi n Trung V i v trí, đ a hình thu n l i, h

th ng c s h t ng t ng đ i hoàn ch nh, ng Nai đã thu hút đ c r t nhi u ngu n

v n trong và ngoài n c ph c v cho công cu c phát tri n

Trong nh ng n m qua, ng Nai đ c bi t đ n b i nh ng thành t u n i b t

v phát tri n kinh t v i t c đ t ng tr ng GDP vào lo i cao c a c n c ng Nai còn là m t trong nh ng đi m sáng v thu hút v n đ u t n c ngoài, tính đ n cu i

n m 2008 ng Nai đã thu hút trên 15 t USD v n đ ng kỦ c a các nhà đ u t n c

ngoài, toàn tnh có 29 khu công nghi p đ c Th t ng Chính ph phê duy t v i

t ng di n tích là 9.076 héc ta, di n tích cho thuê là 5.542 héc ta, đã cho thuê là 3.557 héc ta đ t 65,2% di n tích dành cho thuê

Nh m phát huy các th m nh c a đ a ph ng, ng Nai ch tr ng phát tri n

c c u kinh t đ a ph ng theo h ng Công nghi p – d ch v - nông nghi p, t n c

c u kinh t c a ng Nai n m 2008 nh sau: công nghi p xây d ng chi m 57,9%,

d ch v chi m 31,5%, nông nghi p chi m 10,6%

Theo báo cáo c a UBND t nh, n m 2008 GDP đ t 55.835 t đ ng, t ng 15,5%

so v i n m tr c, thu hút đ u t n c ngoài đ t 3 t USD, thu hút v n đ u t trong

n c là 21.700 t đ ng v n đ ng kỦ, xu t kh u đ t 6,8 t USD, nh p kh u là 8,1 t

USD

S phát tri n n ng đ ng c a các ngành kinh t trên đ a bàn t nh đã t o ra m t

th tr ng đ y ti m n ng v các d ch v tài chính, ngân hàng Cho đ n cu i n m

2008 trên đ a bàn ng Nai đã có h n 30 các ngân hàng th ng m i và chi nhánh ngân hàng n c ngoài

S c nh tranh trong l nh v c ngân hàng di n ra mãnh li t không ch đ i v i

các ngân hàng th ng m i trên đ a bàn t nh mà còn đ i v i chi nhánh ngân hàng

n c ngoài t i thành ph H Chí Minh Các chi nhánh ngân hàng n c ngoài có nhi u l i th h n h n các ngân hàng th ng m i n i đ a v v n, công ngh , v chính sách khách hàng và m ng l i qu c t r ng l n

2.1.3 Quá trình xây d ng và phát tri n c a chi nhánh NHNT N :

NHNT N là m t chi nhánh tr c thu c NHNT VN đ c thành l p vào ngày 01/04/1991 trên c s chuy n đ i t phòng ngo i h i tr c thu c NHNN Vi t Nam

Ra đ i và ho t đ ng mu n h n so v i các NHTM nhà n c khác trên đ a bàn,

v i c s v t ch t ban đ u còn r t khiêm t n nh ng chi nhánh đã không ng ng m

r ng phát tri n trong su t th i gian qua Ngoài tr s chính đ t t i trung tâm thành

ph Biên Hòa, chi nhánh l n l t m thêm phòng giao d ch (PGD) s 1 t i thành ph Biên Hòa vào n m 1994, thành l p PGD s 2 t i các KCN Biên Hòa II vào n m 2001

và cho đ n n m 2003 thành l p thêm chi nhánh c p 2 t i KCN Nh n Tr ch, đ ng

th i chuy n hình th c ho t đ ng c a PGD s 2 thành chi nhánh c p 2 M c tiêu đ t

ra đ i v i PGD và các chi nhánh c p 2 lúc b y gi là v a thu hút ti n g i dân c , v a

ph c v các doanh nghi p thu n ti n h n T n m 2007, hai chi nhánh c p 2 trên đã tách ra kh i chi nhánh ng Nai, tr thành chi nhánh tr c ti p tr c thu c VCB h i

s chính

Chi nhánh ng Nai đã không ng ng phát tri n và m r ng đ a bàn ho t

đ ng, ch trong vòng 3 n m tr l i đây, chi nhánh đã m r ng các PGD t i các huy n

nh PGD Tr ng Bom, PGD Long Khánh, PGD Ch S t, PGD Tân Phong nâng s

l ng PGD lên 5 phòng n cu i n m 6/2009, t ng s lao đ ng c a NHNT N là

h n 250 ng i Mô hình t ch c g m: 12 phòng ban, 5 PGD

NHNT N là đ n v đi tiên phong trong h th ng VCB c ng nh các ngân

hàng trên đ a bàn trong vi c đ u t vào các KCN t p trung, các DN có v n đ u t

n c ngoài Chi nhánh đã thu hút đ c nhi u khách hàng l n và có ti m l c v tài

2.1.4 T ng quan v ho t đ ng c a chi nhánh NHNT ng Nai

2.1.4.1 Công tác huy đ ng v n

Công tác huy đ ng v n có Ủ ngh a vô cùng quan tr ng trong ho t đ ng c a

ngân hàng, đ m b o thanh kho n, t o l i th c nh tranh cho ngân hàng v chi phí

v n, c ng nh nh h ng các nghi p v khác Mu n m r ng tín d ng c n ph i t ng

c ng huy đ ng v n, c c u huy đ ng v n có quy t đ nh đ n c c u tín d ng

Trên đ a bàn ng Nai, t c đ t ng tr ng GDP luôn cao h n so v i trung bình c n c nên nhu c u v n cho đ u t là r t l n Ngu n huy đ ng v n trên đ a bàn không đ đáp ng các nhu c u vay v n đ u t , các chi nhánh c a các ngân hàng

- M r ng m ng l i các phòng giao d ch và m ng l i máy rút ti n ATM,

t ng c ng phát hành th ATM, cung c p các d ch v ngân qu nh chi tr

l ng qua bao th , tài kho n, thu, giao ti n t n n i

- C i ti n ch t l ng ph c v c trong thanh toán n i đ a và qu c t , d ch v

teller, ngân qu , chuy n ti n… Cung c p thêm các d ch v ti n ích cho KH

nh truy v n thông tin v tài kho n c a khách hàng b ng đi n tho i, qua

m ng Internet, thanh toán qua VCB-monney, …

- M r ng nhi u hình th c huy đ ng v n nh ti t ki m có k h n linh ho t, không k h n, th ng theo k h n… S d ng các tài kho n đ u t t đ ng

đ i v i các DN, s d ng lãi su t u đãi linh ho t cho t ng đ i t ng…

V i vi c áp d ng đ ng b nhi u bi n pháp, vi c huy đ ng v n c a chi nhánh

đã đ t đ c nh ng k t qu đáng khích l

B ng 2.1: C c u và tình hình huy đ ng v n t i CN NHNT N ( VT:ăt ăđ ng)

Ngu năVietcombankă ngăNai

C c u huy đ ng v n phát tri n theo h ng t ng c ng huy đ ng v n c a t i

đ a bàn, gi m ph thu c ngu n v n t h i s chính Bên c nh xu h ng t ng c ng

t ch v n, là xu h ng t ng huy đ ng v n t khu v c dân c Huy đ ng v n t khu

v c dân c đã t ng n t ng trong th i gian qua, tuy nhiên t l v n huy đ ng t khu

v c dân c trong t ng ngu n huy đ ng v n còn khá th p, ch chi m kho ng 25%

V n huy đ ng t t ch c v i u th là chi phí th p, tuy nhiên nó c ng t n t i v n đ

đó là th ng xuyên bi n đ ng l n do ph thu c vào chu k s n xu t c a các doanh nghi p T l huy đ ng b ng VN và USD trong th i gian qua t ng tr ng phù h p

v i tình hình cho vay theo lo i ti n t i chi nhánh

Tóm l i c c u huy đ ng v n c a chi nhánh hi n nay v n còn t n t i nh ng

đi m ch a h p lỦ đó là ch a th t cân đ i đ c v n, ngu n v n huy đ ng còn nhi u

bi n đ ng, t l v n huy đ ng v i th i h n trên 12 tháng th p ch giao đ ng t 15

-17% t ng ngu n v n huy đ ng, t l ti n g i thanh toán cao chi m trên 30% t ng

ngu n v n huy đ ng

2.1.4.2 Ho t đ ng tín d ng

Giai đo n 2001-2007 là giai đo n ho t đ ng c a NHNT N có nh ng b c phát tri n mang tính đ t phá, đ c bi t là trong công tác tín d ng, bi u hi n c th các khía c nh sau: D n tín d ng t ng tr ng cao và n đ nh, an toàn tín d ng đ c

đ m b o, t l n quá h n, n x u luôn m c th p

T c đ t ng tr ng d n cho vay trong n m 2007 so v i n m 2006 th p là do

vi c tách hai chi nhánh tr c thu c NHNT N là chi nhánh KCN Biên Hòa và Chi nhánh KCN Nh n Tr ch ra thành chi nhánh tr c ti p tr c thu c VCB Trung ng,

d n đ n d n tín d ng gi m (t ng d n tách kho ng trên 500 t đ ng)

T ng d n n m 2008 c ng gi m so v i n m 2007 do chi nhánh ng Nai đã bàn giao phòng giao d ch Long Thành, và 4 khách hàng cho chi nhánh NHNT – Biên Hòa v i t ng d n kho ng 350 t đ ng, bên c nh đó là chính sách th t ch t tín d ng

và tình hình kinh t khó kh n nh h ng đ n ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p làm nh h ng đ n nhu c u vay v n

Bi u đ 2.2: D n cho vay c a chi nhánh qua các n m ( VT: tri u đ ng)

3,5% D n tín d ng đ n tháng 8/2009 đ t 4.150 t quy đ ng, t ng 7,7% so v i cu i

n m 2008

Nhìn chung ch t l ng tín d ng c a chi nhánh đang đ c c i thi n d n do x

lỦ thành công nhi u tr ng h p khách hàng phát sinh n x u Tình hình t ng tr ng tín d ng m c phù h p đ đ m b o ch t l ng tín d ng và k ho ch đ ra V c

c u cho vay c ng đang có b c chuy n đ ng, t ng d n t l d n v i đ i t ng khách hàng là doanh nghi p v a và nh , khách hàng th nhân

2.1.4.4 K t qu kinh doanh

Là m t chi nhánh l n trên đ a bàn ho t đ ng hi u qu , l i nhu n c a chi nhánh luôn đ t m c cao trong các n m qua, tuy nhiên n m 2008 l i nhu n c a chi nhánh gi m m nh do ph i trích l p d phòng r i ro quá l n Trong n m 2009, v i k t

qu đ t đ c trong các tháng đ u n m 2009 và vi c gi i quy t n x u thành công, thì

k t qu kinh doanh c a chi nhánh trong n m 2009 h a h n s đ t đ c l i nhu n cao

Bi u 2.3: L I NHU N NGÂN HÀNG QUA CÁC N M

2.2 Th c tr ng ho t đ ng tín d ng và r i ro tín d ng t i chi nhánh NHNT N: 2.2.1 Tình hình ho t đ ng tín d ng t i chi nhánh NHNT N:

2.2.1.1 C c u d n cho vay theo ngành:

- Ngànhăch ăbi năth c năgiaăsúcă(T GS): ông Nam B là n i có t ng đàn

gia c m, gia súc l n nh t c n c, trong đó t nh ng Nai n i có s t p trung c a nhi u đ i gia s n xu t T GS nh công ty CP, Cagill, Proconco, Dinh d ng Á

Châu… V i s phát tri n c a ngành t i đ a bàn nên t l cho vay c a chi nhánh trong

ngành này khá cao, bi n đ ng t 13-20% t ng d n và t p trung vào m t s KH l n

Khách hàng c a chi nhánh là các khách hàng kinh doanh có hi u qu cao nh : công

ty CP, EH, Anco… M c dù đây là ngành có t su t l i nhu n khá cao, và trong các

n m t i ngành này v n có nhi u ti m n ng phát tri n, tuy nhiên trong th i gian t i chi nhánh ch nên ti p t c duy trì t l cho vay hi n nay, vi c t p trung d n quá

m c cho ngành này có th nh h ng t i cân đ i v n, nhu c u ngo i t , và qu n lỦ

r i ro theo danh m c đ u t

- Ngànhăch ăbi năth căph m: cùng v i s phát tri n c a kinh t đ t n c, l nh

v c ch bi n th c ph m ngày càng đ c quan tâm và phát tri n, nhu c u tiêu dùng

đ i v i s n ph m th c ph m ngày càng t ng ây là l nh v c ho t đ ng khá hi u qu trong nh ng n m qua và có nhi u ti m n ng phát tri n trong nh ng n m t i V i d

n đ n 6/2009 là: 720 t đ ng chi m 18% trong c c u d n , t p trung vào các công

ty l n nh : Công ty Interfood, Công ty Ava, Công ty ng Biên Hòa, T ng công ty công nghi p th c ph m ng Nai…

- Ngànhă gi y: Các doanh nghi p ngành này là các KH truy n th ng c a

NHNT N, và ph n l n KH c a chi nhánh là nh ng doanh nghi p l n nh công ty

gi y Tân Mai, chi nhánh T ng công ty gi y … Tuy nhiên ngành gi y hi n nay đang

g p m t s khó kh n do kh ng ho ng kinh t làm cho giá bán, nhu c u tiêu th s t

gi m và s c nh tranh quy t li t t s n ph m gi y nh p kh u Tình hình vào gi a

n m 2009 khó kh n đã gi m b t do giá gi y đã t ng tr l i, tuy nhiên d báo nhu c u

gi y s không t ng so v i n m 2008 Nhìn chung chi nhánh ch nên duy trì t l d

n cho ngành này nh hi n nay

- Ngành c ăkhí: c ng là ngành có u th t i đ a bàn ng Nai v i vi c t p

trung r t nhi u khu công nghi p Ngành này có t c đ phát tri n t ng đ i n đ nh trong nh ng n m qua và có xu h ng phát tri n trong nh ng n m s p t i Các doanh nghi p chi nhánh cho vay ch y u trong các l nh v c ch t o, gia công các s n ph m

c khí s n xu t linh ki n xe máy, xe h i, đúc, s n xu t máy nông nghi p… nh các

công ty: công ty Sveam, công ty CQS, Công ty Vision, Công ty VPIC,…

Ngànhăs năxu tăkinhădoanhăs tăthépă– nhôm: đây là m t trong nh ng ngành

kinh t c b n cho nên có th nh n đ c s b o h c a nhà n c Tuy nhiên ngành này c ng g p m t s khó kh n do kh ng ho ng kinh t n ra làm nhu c u thép gi m,

giá thép c ng gi m m nh; khó kh n do ti m l c y u và chính sách đ u t thi u đ ng

b Ngành thép ph i đ i m t v i nh ng thách th c n ng n : công ngh l c h u, chi phí s n xu t bình quân cao h n khu v c, không ch đ ng đ c ngu n phôi T ng

m c đ u t cho ngành thép NHNT N đ n nay là 450 t đ ng chi m t tr ng 13% trong t ng d n , t p trung các d án nh : Công ty thép Phú M , công ty ASC

stainless, Công ty Ynghua, công ty Mienhua…

Ngànhăs năxu tăch ăbi năđ ăg : đây là ngành có m c phát tri n nhanh trong

th i gian t gi a n m 2008 tr v tr c, tuy nhiên hi n nay ngành c ng đang g p khó kh n do kh ng ho ng kinh t toàn c u làm nhu c u nh p kh u c a các th tr ng

s t gi m Nhu c u s n ph m đang có d u hi u ph c h i nh khi tình hình kinh t c a các n c có d u hi u t ng tr ng tr l i Vì v y có th duy trì d n nh hi n t i đ i

v i các doanh nghi p đã v t qua th thách trong th i gian qua, có th ti p t c đ u

t vào các doanh nghi p đã ho t đ ng n đ nh n u nhu c u th tr ng ph c h i

Ngoài ra, m t s l nh v c kinh t có nhi u ti m n ng nh ng NHNT N ch a

đ c m c đ u t t ng x ng nh ngành giày da, đi n t , hàng tiêu dùng…

B ng 2.2: D n cho vay theo ngành kinh t đ n tháng 6 – 2009 ( vt: Tri u đ ng)

Ngu năVietcombankă ngăNai

2.2.1.2 C c u d n cho vay theo th i h n cho vay:

T l cho vay ng n h n c a NHNT N khá cao, t n m 2006 đ n nay t l cho vay ng n h n luôn chi m trên 75%, t l d n trung h n có xu h ng gi m T

l d n trung h n gi m do nh ng nguyên nhân sau: các kho n vay trung dài h n đ n

h n tr n trong khi ch a cho vay nh ng d án m i, chính sách cho vay c a ngân hàng thích tài tr v n ng n h n h n do d ki m soát và h n ch r i ro do bi n đ ng

th tr ng, tâm lỦ ngân hàng v n còn ng n ng i trong vi c c p tín d ng đ i v i các

d án l n, kh n ng th m đ nh nh ng d án l n còn h n ch

Vi c cho vay ng n h n, đ c bi t cho vay h n m c, giúp cho ngân hàng có th

ki m soát đ c lu ng ti n c a doanh nghi p, và thu n l i h n trong vi c phát hi n các r i ro và rút v n kh i doanh nghi p Tuy nhiên t l cho vay ng n h n quá cao

làm cho d n tín d ng c a ngân hàng không n đ nh do ph thu c vào nhu c u v n vay c a doanh nghi p theo mùa v , đ c bi t là vào các th i đi m cu i n m, cu i quỦ

i u đó s nh h ng đ n k ho ch s d ng v n, k ho ch tín d ng c a ngân hàng, gây áp l c lên ch tiêu t ng tr ng tín d ng, tìm ki m khách hàng

Vì v y trong th i gian t i, ngân hàng c n tích c c tìm ki m các d án hi u qu

đ tài tr nh m nâng cao h n n a t l cho vay trung dài h n phù h p v i c c u v n

T l cho vay trung dài h n %

Ngu năVietcombankă ngăNai

2.2.1.3 C c u d n cho vay theo lo i ti n:

M t thay đ i đáng chú Ủ trong c c u tín d ng là t l d n b ng ngo i t

T l cho vay USD %

Ngu năVietcombankă ngăNai