Các nhân tố môi trường nội bộ..... nghiên c u, phân tích, đánh giá công vi c, nhân viên chi ti t... Tuy nhiên, sau khi ra tr ng, các sinh viên này có ngh a v v i chính ph Singapore... Ph
Trang 1B GIÁO D C VÀ ÀO T O
j -
NGUY N TH LI U
GI I PHÁP PHÁT TRI N NGU N NHÂN
L C TRONG QUÁ TRÌNH PHÁT TRI N
Trang 2M C L C
L I M U 1
Ch ng 1: T NG QUAN V PHÁT TRI N NGU N NHÂN L C 4
1.1 Khái ni m – Vai trị ngu n nhân l c và phát tri n ngu n nhân l c 4
1.1.1.Ngu n nhân l c 4
1.1.2 Phát tri n ngu n nhân l c 5
1.1.3 Vai trị c a phát tri n ngu n nhân l c 6
1.1.4 S c n thi t phát tri n ngu n nhân l c 7
1.2 Các nhân t và n i dung phát tri n ngu n nhân l c 8
1.2.1 Các nhân t nh h ng đ n phát tri n ngu n nhân l c 8
1.1.2.1 Các nhân t mơi tr ng v mơ 8
1.1.2.2 Các nhân t mơi tr ng vi mơ 9
1.1.2.3 Các nhân tố môi trường nội bộ 10
1.2.2 N i dung phát tri n ngu n nhân l c 14
1.2.2.1 m b o ngu n nhân l c đ v s l ng. 14
1.2.2.2 Nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c 15
1.2.2.3.Phát tri n trình đ lành ngh 16
1.2.2.4 Phát tri n kh n ng ph i h p 17
1.3 Kinh nghi m phát tri n ngu n nhân l c và bài h c kinh nghi m các n c 17
1.3.1 Kinh nghi m phát tri n ngu n nhân l c c a các n c 17
13.1.1 Kinh nghi m c a M 18
1.3.1.2 Kinh nghi m c a Nh t B n 19
1.3.1.3 Kinh nghi m c a Hàn Qu c 21
1.3.1.4 Kinh nghi m c a Trung Qu c 23
1.3.1.5 Kinh nghi m c a Singapore 26
1.3.2 Bài h c kinh nghi m 28
1.3.2.1 V giáo d c đào t o 28
1.3.2.2 V s d ng và qu n lý ngu n nhân l c 29
Tĩm t t ch ng 1 30
Trang 3Ch ng 2: TH C TR NG NGU N NHÂN L C T NH LÂM NG 31
2.1 Gi i thi u khái quát v t nh Lâm ng 31
2.1.1 Ví trí đ a lý 31
2.1.2 Tình hình kinh t - xã h i 33
2.1.3 Ti m n ng ngu n nhân l c 36
2.2 Th c tr ng ngu n nhân l c 36
2.2.1.K t c u ngu n nhân l c 37
2.2.2 c đi m ngu n nhân l c 38
2.2.3 Các ch tr ng chính sách c a ng, Nhà n c và c a T nh Lâm ng v phát tri n ngu n nhân l c 40
2.2.4 Th c tr ng ngu n nhân l c T nh Lâm ng 41
2.2.4.1 Dân s và ch t l ng dân s 41
2.2.4.1.1 T c đ t ng dân s 41
2.2.4.1.2 C c u dân s theo đ n v hành chính 44
2.2.4.1.3 C c u dân s theo khu v c: 44
2.2.4.1.4 Dân s t đ 15 tr lên chia theo tình tr ng ho t đ ng kinh t 2006 -2008 46
2.2.4.2 Ch t l ng ngu n nhân l c T nh Lâm ng 47
2.2.4.2.1 V th l c ( y t , s c kho ) 47
2.2.4.2.2 Th c tr ng v trình đ ngu n nhân l c t nh Lâm ng 48
2.2.4.2.3 Ch t l ng ngu n nhân l c i 60
2.2.4.3 Th c tr ng v công tác đào t o và s d ng ngu n nhân l c 61
2.2.4.3.1 V đào t o ngu n nhân l c 61
2.2.4.3.2 Th c tr ng s d ng ngu n nhân l c 65
2.2.4.3.3 Th c tr ng s d ng ngu n nhân l c qua đào t o: 66
2.2.4.4 Th c tr ng v n ng l c qu n lí 67
2.2.5 ánh giá chung v phát tri n ngu n nhân l c T nh Lâm ng 68
2.2.5.1 Môi tr ng phát tri n ngu n nhân l c c a T nh 68
2.2.5.2 K t qu và thành t u 69
2.2.5.3 Nh ng h n ch -t n t i 69
Tóm t t Ch ng 2 73
Trang 4Ch ng 3: GI I PHÁP PHÁT TRI N NGU N NHÂN L C TRONG
2020 74
3.1 nh h ng phát tri n kinh t - xã h i t nh Lâm ng đ n n m 2015 và d báo đ n n m 2020 74
3.2 Quan đi m và m c tiêu phát tri n ngu n nhân l c t nh Lâm ng đ n n m 2020 75
3.2.1 Quan đi m phát tri n ngu n nhân l c 75
3.2.2 M c tiêu phát tri n ngu n nhân l c 75
3.2.2.1 M c tiêu chung 75
3.2.2.2 M c tiêu c th 76
3.3 Gi i pháp phát tri n ngu n nhân l c c a t nh Lâm ng đ n n m 2020 76
3.3.1 Nhóm gi i pháp: V công tác t ch c 77
3.3.1.1 T ng c ng s lãnh đ o c a ng, qu n lý c a nhà n c, quan tâm c a toàn xã h i đ i v i đào t o, phát tri n ngu n nhân l c 77
3.3.1.2 V ch tr ng, chính sách 78
3.3.1.3 S p x p l i b máy qu n tr ngu n nhân l c: 79
3.3.1.4 ào t o l i, tái b trí cho l c l ng lao đ ng không phù h p 80
3.3.1.5 y m nh ng d ng công ngh thông tin trong công tác qu n tr ngu n nhân l c 81
3.3.2 Nhóm gi i pháp : V đ m b o ngu n nhân l c v s l ng và c c u 81
3.3.2.1.D báo nhu c u đào t o ngu n nhân l c c a T nh 81
3.3.2.2 Xã h i hóa công tác đào t o, phát tri n ngu n nhân l c 85
3.3.2.3 Quy ho ch, đ u t phát tri n m ng l i đào t o và d y ngh 86
3.3.2.4 Xây d ng tiêu chu n các ch c danh: 86
3.3.2.5 Công tác quy ho ch, xây d ng đ i ng cán b k th a cho T nh 87
3.3.3 Nhóm gi i pháp : V nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c 88
3.3.3.1 Xây d ng k h ach đào t o và phát tri n ngu n nhân l c 88
3.3.3.2 G n đào t o v i s d ng 89
3.3.3.3.Liên k t h p tác v i các c s đào t o trong và ngòai n c 90
3.3.3.4 Nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c t các c s đào t o 92
3.3.3.5 Thu hút và nâng cao hi u qu s d ng nhân tài 95
Trang 53.3.4 Nhóm gi i pháp: V duy trì ngu n nhân l c 97
3.3.4.1.Hòan thi n các ch đ l ng b ng, đãi ng 97
3.3.4.2 Xây d ng và phát tri n v n hóa doanh nghi p, v n hóa công s 97
3.3.4.3 nh h ng và phát tri n ngh nghi p cho ng i lao đ ng 99
3.4 M t s ý ki n đ ngh 100
3.4.1 i v i Chính Ph 100
3.4.2 i v i T nh Lâm ng 100
3.4.3 i v i các c s đào t o 101
Tóm t t ch ng 3 102
K T LU N 103
Trang 6L I M U
1 Tính c p thi t c a đ tài
Nhân l c là m t trong nh ng ngu n l c quan tr ng nh t c a m i qu c gia
i u đó b t ngu n t vai trò c a con ng i trong s phát tri n Con ng i v a là
đ ng l c, v a là m c tiêu c a s phát tri n Vì v y, phát tri n ngu n nhân l c là yêu c u h t s c c n thi t, là m t trong nh ng y u t quy t đ nh nh t đ i v i t ng
đ i hoá v i m c tiêu dân giàu, n c m nh, xã h i công b ng, dân ch , v n minh
v i c ch qu n lý n n kinh t th tr ng theo đ nh h ng xã h i ch ngh a H n lúc nào h t, phát tri n ngu n nhân l c ph c v s nghi p công nghi p hoá, hi n
đ i hoá đ t n c đã tr thành v n đ c p thi t, khách quan đ đáp ng yêu c u phát tri n kinh t xã h i, và là khâu đ t phá, làm thay đ i sâu s c n n kinh t - xã
h i c a đ t n c Do v y, nhân l c và phát tri n ngu n nhân l c luôn là m i quan tâm l n c a Chính ph và xã h i
0Lâm ng là m t t nh mi n núi, đi u ki n kinh t - xã h i còn nhi u khó
kh n, lao đ ng thi u vi c làm và không có vi c làm còn nhi u, trình đ lao đ ng
th p, t l qua đào t o th p Vi c đào t o ngu n nhân l c và phát tri n ngu n nhân
l c trong s phát tri n kinh t xã h i c a t nh Lâm ng trong quá trình h i nh p
t nh Lâm ng đã quan tâm đ n phát tri n ngu n nhân l c t nh
1Xu t phát t nh ng lý do th c ti n trên, em xin ch n đ tài: “Gi i pháp phát tri n ngu n nhân l c trong quá trình phát tri n kinh t - xã h i t nh Lâm ng
đ n n m 2020” làm lu n v n t t nghi p cao h c kinh t
Trang 7- Phân tích th c tr ng ngu n nhân l c và phát tri n ngu n nhân l c c a T nh
ngu n nhân l c trong th i quan qua
- xu t các gi i pháp phát tri n ngu n nhân l c trong quá trình phát tri n
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
3.1 Đối tượng nghiên cứu:
Nghiên c u nh ng v n đ lý lu n c b n và th c ti n v ngu n nhân l c nĩi
dân s , l c l ng lao đ ng cĩ tham gia vào ho t đ ng kinh t
Tuy nhiên, đây là m t l nh v c r t r ng liên quan đ n t t c các ngành c a
n n kinh t qu c dân Vì v y, trong lu n v n này ch đi vào nh ng n i dung c b n
v “Phát tri n ngu n nhân l c trong quá trình phát tri n kinh t xã h i c a t nh
3.2 Phạm vi nghiên cứu
Lu n v n gi i h n ph m vi nghiên c u v “ Th c tr ng phát tri n ngu n nhân
l c t nh Lâm ng đ n n m 2009 và các gi i pháp đ phát tri n ngu n nhân l c trong quá trình phát tri n kinh t xã h i c a t nh Lâm ng đ n n m 2020”
- Các báo cáo th ng kê c a các c quan ch c n ng trong T nh
5 Phương Pháp nghiên cứu:
Phương pháp đ c áp d ng trong lu n v n bao g m m t s ph ng pháp ch
y u:
Trang 8- Ph ng pháp duy v t bi n ch ng, duy v t l ch s
- Ph ng pháp t ng h p và th ng kê phân tích: t ng h p s li u t ngu n tài
li u cĩ s n, sau đĩ phân tích đánh giá
- Ph ng pháp t ng k t th c ti n
6 Nội dung nghiên cứu
Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, nội dung chính của luận văn g m 3 chương
Ch ng 1: T ng quan v phát tri n ngu n nhân l c
Ch ng 2: Th c tr ng phát tri n ngu n nhân l c t nh Lâm ng đ n n m
2009
Ch ng 3: Gi i pháp phát tri n ngu n nhân l c trong quá trình phát tri n kinh t xã h i t nh Lâm ng đ n n m 2020
Trang 9Ch ng 1: T NG QUAN V PHÁT TRI N NGU N NHÂN L C 1.1 Khái ni m – Vai trò ngu n nhân l c và phát tri n ngu n nhân l c
1.1.1.Ngu n nhân l c:
qu c gia, m t vùng, m t khu v c, m t đ a ph ng trong m t th i đi m c th nh t
đ nh Ti m n ng c a ngu n nhân l c bao g m th l c, trí l c và tâm l c (đ o đ c,
l i s ng, nhân cách và truy n th ng, l ch s , v n hóa, dân t c) c a b ph n dân s
có th tham gia vào các ho t đ ng kinh t xã h i
ngu n nhân l c ph thu c vào t l t ng dân s t nhiên và đ tu i lao đ ng; ch t
l ng ngu n nhân l c ph thu c vào s nghi p giáo d c đào t o và th ch t ng i
ch ng m c nào đó ngu n nhân l c đ ng ngh a v i ngu n lao đ ng
Nh v y ngu n nhân l c g m n i dung c b n sau:
- Th nh t, ngu n nhân l c bi u hi n ra tr c h t là l c l ng lao đ ng, là ngu n lao đ ng Mu n khai thác, s d ng có hi u qu ngu n nhân l c tr c h t là
t o vi c làm và khai thác h p lý ngu n nhân l c nói chung
- Th hai, ngu n nhân l c ph n ánh khía c nh c c u dân c và c c u lao
đ ng trong các ngành, các vùng; c c u lao đ ng đã qua đào t o trong các l nh v c
c a m t ngành, c a n n kinh t ; c c u k n ng ngh nghi p, đ tu i, gi i trong l c
l ng lao đ ng; c c u ngu n nhân l c ti m n ng trong dân c , v.v
đ c bi t là ch t l ng c a l c l ng lao đ ng trong hi n t i, trên các tiêu chí nh :
chuyên môn nghi p v ; trình đ thành th o ngh nghi p, n ng l c sáng t o, kh
n ng thích nghi; v n hoá lao đ ng, các khía c nh tâm lí, ý th c, t t ng, tình c m,
đ o đ c, l i s ng
Trang 10- Th t , có th coi ngu n nhân l c là ngu n l c c a m i ngu n l c Ngu n
nhân l c không ch là ch th quy t đ nh s v n đ ng và phát tri n c a xã h i, mà còn là đ i t ng, là khách th mà các quá trình kinh t - xã h i ph i h ng t i,
ph i ph c v Do đó có th nói ngu n nhân l c v a là ch th , v a là khách th
c a các quá trình kinh t -xã h i
Vì v y, mu n phát tri n xã h i, đi u ki n tiên quy t là ph i phát tri n ngu n nhân l c, v i t t c các khía c nh c a nó
1.1.2 Phát tri n ngu n nhân l c
Phát tri n ngu n nhân l c là phát tri n ngu n l c con ng i d i d ng ti m
n ng thành “v n con ng i, v n nhân l c” Phát tri n ngu n nhân l c là t o ra s
qu chung c a t ch c, g n li n v i vi c không ng ng t ng lên v ch t l ng và
nhân l c là quá trình gia t ng v ki n th c, k n ng và c n ng l c c a t t c m i
ng i trong xã h i; d i góc đ kinh t , quá trình này đ c mô t nh s tích l y
v n con ng i và s đ u t v n đó m t cách hi u qu vào s phát tri n c a n n kinh t ; d i góc đ chính tr , phát tri n ngu n nhân l c là nh m chu n b cho
dân ch
n ng đ ng, th l c và s c l c t t, có trình đ lao đ ng cao, có k n ng s d ng, lao đ ng có hi u qu Xét góc đ cá nhân thì phát tri n ngu n nhân l c là vi c
n ng su t lao đ ng T ng th phát tri n ngu n nhân l c là các ho t đ ng nh m nâng cao th l c, trí l c c a ng i lao đ ng, đáp ng t t h n nhu c u s n xu t Trí l c có đ c nh quá trình đào t o và ti p thu kinh nghi m Th l c có đ c
nh vào ch đ dinh d ng, rèn luy n thân th và ch m sóc y t , môi tr ng làm
vi c…
V y phát tri n ngu n nhân l c là quá trình t o ra s bi n đ i v s l ng và
Trang 11ng ngày càng t t h n nhu c u phát tri n kinh t - xã h i c a đ t n c, c a vùng,
c a ngành hay c a m t doanh nghi p Nói cách khác phát tri n ngu n nhân l c là
Nhi m v & chi n l c – C c u t ch c – Công ngh – Ngu n nhân l c
(Ngu n:Phát tri n ngu n nhân l c và lí thuy t c s Trong, tr l i v i con ng i
NXB KHXH, Hà N i 2003 tr 313 )
1.1.3 Vai trò c a phát tri n ngu n nhân l c
S phát tri n kinh t xã h i ph thu c vào r t l n vào vi c khai thác, qu n
lý và s d ng h p lý và hi u qu các ngu n l c c a đ t n c bao g m các ngu n tài ngu n thiên nhiên, ngu n v n, trình đ khoa h c k thu t – công ngh và ti m
nhân l c có ý ngh a quy t đ nh Ngu n nhân l c và l c l ng lao đ ng là nhân t
c a s phát tri n, còn m c tiêu cu i cùng c a s phát tri n là nh m ph c v ngày
v a là đ ng l c, v a là cái đích c a phát tri n kinh t - xã h i
Phát tri n kinh t không ch là s t ng lên v s l ng, ch ng lo i và ch t
l ng s n ph m mà còn làm thay đ i c c c u kinh t Nh ng nhân t liên quan
Các quá trình
3 Sáng t o
5 ánh giá
PHÁT TRI N NGU N NHÂN L C
Trang 12đ n phát tri n kinh t có nh ng đ c đi m riêng c a nó Nhân t đóng vai trò quan
tr ng đ i v i phát tri n kinh t tr c h t đó là phát tri n l c l ng s n xu t trong
đó nhân t c t lõi là ngu n lao đ ng Nh v y ngu n l c con ng i không ch có
ý ngh a đ i v i t ng tr ng kinh t mà còn đóng vai trò quy t đ nh đ i v i phát tri n kinh t Ngu n l c con ng i không ch có ý ngh a trong vi c k t h p các
y u t t nhiên, mà còn c i t o t nhiên đ t o ra c a c i có ích cho con ng i và
xã h i Chính vì v y s phát tri n c a m t qu c gia v kinh t , chính tr , xã h i
đ u do con ng i và l y con ng i là nhân t trung tâm c a s phát tri n nhanh
thì ý th c xã h i càng phát tri n, càng làm cho quan h gi a ng i càng t t h n thúc đ y s phát tri n nhanh c a xã h i
Vai trò và v trí c a ngu n nhân l c đ i v i s phát tri n c a đ t n c ngày càng cao đ c bi t đ i v i khoa h c xã h i và nhân v n Nó là c s “cung c p
lu n c khoa h c cho vi c ho ch đ nh đ ng l i chính sách phát tri n kinh t xã
h i, xây d ng con ng i, phát huy nh ng di s n v n hóa dân t c, sáng t o nh ng giá tr v n hóa m i c a Vi t Nam”
1.1.4 S c n thi t phát tri n ngu n nhân l c
sách và bi n pháp nh m hoàn thi n, nâng cao ch t l ng t ng con ng i lao đ ng đáp ng đòi h i v ngu n nhân l c cho s phát tri n kinh t - xã h i trong t ng giai đo n phát tri n
Xây d ng và phát tri n đ t n c đòi h i ph i có ngu n nhân l c không ch
tr ng kinh t nhanh và b n v ng”; “con ng i và ngu n nhân l c là nhân t quy t đ nh s phát tri n đ t n c trong th i k công nghi p hóa, hi n đ i hóa” Ngu n l c con ng i là đi m c t y u nh t c a ngu n n i l c, do đó ph i
l c
Trang 13S c n thi t khách quan phát tri n ngu n nhân l c xu t phát t nhi u nguyên nhân khác nhau Tr c h t s phát tri n ngu n nhân l c xu t phát t nhu
c u v lao đ ng S d nh v y b i yêu c u phát tri n c a xã h i ngu n nhân l c
xã h i ngày càng t ng nhu c u tiêu dùng c a xã h i ngày càng l n, ngày càng phong phú đa d ng i u đó t t y u xã h i ph i t o ra nhi u c a c i theo đà phát tri n ngày càng t ng c a xã h i; ngh a là l c l ng tham gia vào các ho t đ ng
càng nâng lên, ph i nâng cao trình đ trí tu và s c sáng t o c a con ng i hay
lao đ ng có trình đ ngày càng cao m i đáp ng đ c yêu c u đó
S c n thi t ph i nâng cao trình đ s c lao đ ng còn c n thi t ch t nhu
cao h n n l t nó đòi h i vi c nâng cao trình đ tri th c c a ng i lao đ ng; ngh a là không ph i ch do yêu c u th c ti n c a s n xu t mà do yêu c u đòi h i
s t ng lên là đi u t t y u trong ti n trình phát tri n c a n n s n xu t xã h i
nhân l c và phát tri n ngu n nhân l c là m t t t y u khách quan, là xu th phát tri n c a th i đ i là yêu c u t t y u c a quá trình công nghi p hóa hi n đ i hoá là
s c n thi t khách quan đ i v i Vi t Nam nói chung và t nh Lâm ng nói riêng
M t ngu n nhân l c ch t l ng cao là ti n đ , là c s quy t đ nh s thành b i trong công cu c x y d ng và phát tri n đ t n c
1.2 Các nhân t và n i dung phát tri n ngu n nhân l c:
1.2.1 Các nhân t nh h ng đ n phát tri n ngu n nhân l c:
1.1.2.1 Các nhân t môi tr ng v mô
i v i s phát tri n ngu n nhân l c các nhân t là m i tr ng kinh t , pháp lu t v lao đ ng, th tr ng lao đ ng, khoa h c công ngh và các nhân t
v n hóa c a m t qu c gia:
Trang 14Môi tr ng kinh t bao g m các nhân t t ng tr ng kinh t , l m phát dân
tác d ng đ n thu nh p i u này s t o c h i áp l c cho công tác phát tri n ngu n nhân l c
Pháp lu t v lao đ ng và th tr ng lao đ ng tác d ng đ n c ch và chính
đ ng tác đ ng đ n c th và chính sách ti n l ng c a các đ n v , doanh nghi p,
Chính vì v y, phát tri n nhân l c t i doanh nghi p ph i đ c th c hi n phù h p
v i pháp lu t v lao đ ng và th tr ng lao đ ng
Khoa h c công ngh : Phát tri n làm xu t hi n nh ng ngành ngh m i, đòi
tri n ngu n nhân l c trong doanh nghi p càng tr nên b c bách h n
Các nhân t v n hóa, xã h i c a qu c gia có tác đ ng l n đ n tâm lý, hành
vi, phong cách, l i s ng và s thay đ i trong cách nhìn nh n v các giá tr c a
kh c ph c nh ng m t tiêu c c trong tác phong lao đ ng c a ngu n nhân l c
1.1.2.2 Các nhân t môi tr ng vi mô
ây là các y u t bên ngoài, đ nh h ng c nh tranh phát tri n ngu n nhân
ngu n nhân l c là v n đ c nh tranh thu hút nhân l c c a các thành ph n kinh t
và kh n ng cung ng c a các c s đào t o
C nh tranh thu hút nhân l c c a doanh nghi p tác đ ng m nh đ n s
l ng và ch t l ng ngu n nhân l c c a m i đ n v , m i doanh nghi p Nó t o ra
s di chuy n ngu n nhân l c t đ n v này đ n đ n v khác, đ c bi t là ngu n
nghi p trong cùng m t ngành luôn có s t ng đ ng
Trang 15Kh n ng cung ng c a các c s đào t o là m t trong nh ng ngu n cung c p lao đ ng r t quan tr ng cho các đ n v , doanh nghi p, kh n ng này cao
trong các th i k khác nhau Ngồi ra, ch t l ng c a các c s đào t o c ng
doanh nghi p trong t ng lai
Nh v y, hai nhân t thu c mơi tr ng vi mơ này tác đ ng đ n y u t cung trong th tr ng lao đ ng ngành, làm gia t ng áp l c c nh tranh v ngu n nhân
tri n ngu n nhân l c c a m i đ n v , m i doanh nghi p
1.1.2.3 Các nhân tố môi trường nội bộ:
h ng tr c ti p đ n k t qu kinh t xã h i Trong phát tri n ngu n nhân l c, các nhân t này là chính sách thu hút ngu n nhân l c, ch đ b trí, s d ng ngu n nhân l c, ch đ đào t o và đào t o l i, ch đ đãi ng , mơi tr ng làm vi c, tài chính và cơng ngh
Chính sách thu hút ngu n nhân l c: th hi n quan đi m v m c đích, yêu
h p đ th c hi n các m c tiêu, nhi m v c a mình trong giai đo n hi n t i hay
t ng lai
T nh nào cĩ chính sách thu hút ngu n nhân l c phù h p và h p d n, xu t
h n i u này gĩp ph n t o đi u ki n thu n l i cho phát tri n ngu n nhân l c Bên c nh đĩ, nĩ c ng nh h ng tr c ti p đ n các yêu c u và cách th c phát tri n ngu n nhân l c c a trong doanh nghi p
Ch đ b trí, s d ng ngu n nhân l c: là m t trong nh ng nhân t quan
tr ng tác đ ng đ n phát tri n ngu n nhân l c vì v y phân cơng đúng ng i, đúng
vi c, đánh giá đúng tính ch t và m c đ tham gia, đĩng gĩp c a t ng ng i lao
Trang 16đ ng đ khích l , đãi ng h k p th i s mang l i m c đ sinh l i cao c a ho t
đ ng chung và t o ra s đ ng viên to l n đ i v i ng i lao đ ng
Ch đ đào t o và đào t o l i: là v n đ c t lõi có tác đ ng tr c ti p và
m nh m đ n phát tri n ngu n nhân l c, nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c m t cách toàn di n
nhu c u v ngu n nhân l c cho các ngành theo trung h n và dài h n
Ch đ đãi ng : v v t ch t và tinh th n đ i v i ng i lao đ ng là m t
trong nh ng nhân t c t lõi đ duy trì và phát tri n ngu n nhân l c c a t ng đ n
v , doanh nghi p; b i l , nó nh m gi i quy t m i liên h bi n ch ng gi a v t ch t
và ý th c H n n a, nhu c u đ i s ng v t ch t và tinh th n c a con ng i luôn
chính vì v y, vi c luôn luôn hoàn thi n ch đ khuy n khích v t ch t tinh th n
đ i v i ng i lao đ ng trong doanh nghi p là v n đ nóng b ng và c p thi t Do
đó, các nhà qu n tr c n ph i bi t xây d ng và th c hi n đ ng b các chính sách
h ng đ n đ ng viên, khích l cán b nhân viên làm vi c hi u qu , duy trì phát tri n các m i quan h lao đ ng t t đ p trong doanh nghi p C th là thi t l p và
môi tr ng, đi u ki n làm vi c, th c hi n các ch đ v y t , b o hi m và an toàn lao đ ng đây có nhi u v n đ đ c đ nh ch b ng pháp lu t lao đ ng
V ti n l ng, đây là m t trong nh ng v n đ thách th c nh t cho các nhà
đ n các m c tiêu c b n là thu hút, duy trì nhân viên gi i, kích thích đ ng viên
trong đó có ph n do kh n ng kinh doanh và do các qui đ nh ràng bu c c a Nhà
v i kh n ng đóng góp c a nhân viên cho doanh nghi p Vi c này đòi h i m t s
Trang 17nghiên c u, phân tích, đánh giá công vi c, nhân viên chi ti t đ c gi đ c nhân viên gi i, v lâu dài xét trên m t b ng chung, doanh nghi p th ng ph i có
S thành đ t c a m t chuyên viên gi i là vi c kh ng đ nh mình trong ngh nghi p Do v y, tài n ng và s đóng góp tích c c, hi u qu c a h đ i v i doanh nghi p b ng nhi u hình th c khác nhau Ngoài các hình th c truy n th ng nh
khác, riêng trong doanh nghi p, t đó đa d ng các h ng phát tri n, th ng ti n cho chuyên viên gi i trong quá trình ho t đ ng ngh nghi p c a mình, đ c bi t
tính đ i trà không đem l i hi u qu cao, không t o nh ng đ ng l c rõ r t thúc đ y
s làm vi c tích c c h n c a nhân viên
Môi tr ng làm vi c: Môi tr ng làm vi c là nhân t quan tr ng đ doanh
nghi p có đi u ki n thu n l i h n trong vi c thu hút ngu n nhân l c cho mình,
đ c bi t là ngu n nhân l c có ch t l ng cao H n n a, m t môi tr ng làm vi c chuyên nghi p và thân thi n là c h i r t t t đ nhân viên kh ng đ nh và phát tri n t i đa n ng l c làm vi c, h c t p nâng cao trình đ c a mình ph c v thi t
th c cho các yêu c u c a doanh nghi p Chính vì v y, nó là nhu c u không th thi u trong phát tri n ngu n nhân l c t i doanh nghi p và nhi u lúc còn có ý ngh a đ ng viên m nh h n c các ch đ đãi ng v v t ch t
t o l p môi tr ng làm vi c th c s thân thi n, g n bó và đ c duy trì
b n v ng, vi c xây d ng và phát tri n v n hóa doanh nghi p là v n đ h t s c
c n thi t B i l , v n hóa doanh nghi p là toàn b các giá tr v n hóa đ c gây
d ng nên trong su t quá trình t n t i và phát tri n c a m t doanh nghi p, là s
t ng hòa c a quan ni m giá tr , tiêu chu n đ o đ c, tri t lý kinh doanh, quy ph m
vào ho t đ ng c a doanh nghi p y và chi ph i tình c m, n p suy ngh và hành vi
c a m i thành viên c a doanh nghi p trong vi c theo đu i và th c hi n các m c đích V n hóa doanh nghi p còn góp ph n t o nên s khác bi t gi a các doanh nghi p và đ c coi là truy n th ng c a riêng m i doanh nghi p Vì v y, v n hóa
Trang 18doanh nghi p có v trí và vai trò r t quan tr ng trong s phát tri n c a m i doanh nghi p B t k m t doanh nghi p nào n u thi u đi y u t v n hóa, ngôn ng , t
li u, thông tin chung đ c g i là tri th c thì doanh nghi p đó khó có th đ ng
v ng và t n t i đ c Trong khuynh h ng xã h i ngày nay thì các ngu n l c c a
lên nhi u l n các giá tr c a t ng ngu n l c riêng l B n ch t c a v n hóa doanh
lao đ ng, khích l h sáng t o ra nhi u l i nhu n cho doanh nghi p; đ i ngo i
dân t c s t i, liên quan t i quan ni m giá tr , đ c tr ng hành v c a dân t c đó
N u doanh nghi p bi t xây d ng v n hóa doanh nghi p trên c s b n s c v n hóa dân t c mà h đang s ng thì h s thành công
V công tác qu n lý, đi u hành, các nhà qu n tr đ u hi u r ng ph ng th c
d a vào s giám sát và ch huy nghiêm ng t là không phù h p Nó d n b thay th
th c có kh n ng kích thích tính t ch , sáng t o và đáng l u ý là vai trò qu n tr nhân s cao c p c ng r t c n đ c coi tr ng, nhi u nhân viên gi i n p đ n xin
đi u hành c a cán b ph trách tr c ti p
Tóm l i, môi tr ng làm vi c g n li n v i vi c xây d ng và phát tri n v n hóa doanh nghi p, suy cho cùng là t o đ ng l c và môi tr ng hình thành các giá
tr m i, phù h p v i yêu c u hi n t i và t ng lai, đ nh h ng suy ngh và hành
đ ng c a các thành viên sao cho phát huy đ c cao nh t nh ng u th s n có c a
n i l c, đ ng th i kh i d y và nhân lên các ngu n l c m i cho phát tri n D i
nghi p đ c phân tích trên các tiêu chí c b n: tác phong làm vi c, phong cách lãnh đ o, quan h gi a các nhân viên và đ c đi m nhân viên
Tài chính: Tài chính là m t trong nh ng y u t c b n nh t cho s t n t i
và phát tri n c a m t doanh nghi p Nó là đi u ki n tiên quy t đ đ m b o cho
vi c th c thi các ho t đ ng phát tri n ngu n nhân l c trong doanh nghi p Th t
Trang 19ng … th t h p d n, thuy t ph c nh ng thi u v ng ngu n l c tài chính thì chúng
doanh nghi p y
Công ngh : Trình đ công ngh hi n t i và trong t ng lai c a doanh nghi p c ng là y u t nh h ng tr c ti p đ n phát tri n ngu n nhân l c trong
thì ng i lao đ ng ph i có trình đ chuyên môn, k n ng và tác phong lao đ ng
t ng lai c a doanh nghi p
1.2.2 N i dung phát tri n ngu n nhân l c
T nh ng đ c đi m c a ngu n nhân l c và phát tri n ngu n nhân l c thì n i dung phát tri n ngu n nhân l c là đ m b o ngu n nhân l c đ v s l ng và c
c u phù h p, nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c, phát tri n trình đ lành ngh
và phát tri n kh n ng làm vi c theo nhóm
1.2.2.1 m b o ngu n nhân l c đ v s l ng
c tr ng c b n tr c tiên c a m t ngu n nhân l c chính là s l ng ngu n nhân l c, nó th hi n s l ng, c c u đ tu i, c c u gi i tính, trình đ và s phân b c a ngu n nhân l c t i các thành ph n kinh t nh m th c hi n các m c tiêu và nhi m v c a t ch c trong giai đo n hi n t i hay t ng lai Chính vì v y,
vi c ho ch đ nh, thu hút, tuy n ch n ngu n nhân l c nh m đ m b o cho t ng đ n
v , t ng doanh nghi p th c hi n thành công phát tri n ngu n nhân l c
ch ng trình nh m đ m b o r ng t ch c s có đ s l ng lao đ ng và b trí h đúng công vi c Ho ch đ nh ngu n nhân l c ch tr thành hi n th c khi quá trình thu hút, tuy n ch n ngu n nhân l c đ c th c hi n m t cách khoa h c có th
Trang 20xu t và th c tr ng s d ng nhân viên, nh m xác đ nh đ c nh ng công vi c nào
1.2.2.2 Nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c
l c Nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c là vi c th c thi các gi i pháp m t cách toàn di n và đ ng b ngày càng nâng cao th l c, trình đ chuyên môn nghi p v
và đ o đ c, tác phong c a ng i lao đ ng
V th l c: Nh m đ m b o cho vi c áp d ng t t các ph ng pháp s n xu t công nghi p, các thi t b và công ngh hi n đ i, đòi h i ng i lao đ ng ph i có th
l c trên các khía c nh:
- Có s c ch u đ ng d o dai đáp ng nh ng quá trình s n xu t liên t c
- Luôn có s t nh táo, s ng khoái tinh th n nh m phát huy cao đ n ng l c sáng t o c a m i ng i lao đ ng
nâng cao th l c c a ngu n nhân l c c n nh ng tiêu chu n v th l c phù
h p v i ngành ngh ho t đ ng c a mình T đó làm c s cho vi c tuy n ch n lao
đ ng và ch m sóc, b i d ng s c kh e cho l c l ng lao đ ng
V Trình đ chuyên môn nghi p v :
Phát tri n trình đ chuyên môn nghi p v là n i dung quan tr ng trong vi c
càng cao nh ng ki n th c v chuyên môn nghi p v , nó là c s n n t ng đ nâng cao k n ng làm vi c, s hi u bi t c n thi t cho quá trình lao đ ng
nâng cao trình đ chuyên môn nghi p v , các đ n v , các doanh nghi p
tr Vi c xây d ng các tiêu chu n v trình đ chuyên môn nghi p v phù h p cho
t ng ch c danh trong t ng giai đo n và quá trình ki m tra k t qu đào t o là công
Trang 21chú ý đ n th l c và trí tu mà coi tr ng c v đ o đ c, tác phong c a ng i lao
đ ng có nh ng con ng i có nh ng con ng i có phong cách s ng và k
n ng lao đ ng ngh nghi p t t, tr c h t c n phát huy t t nh ng giá tr truy n
th ng, trong đó có giá tr đ o đ c c a ng i Vi t Nam Nh ng giá tr truy n th ng
c n k th a và phát huy là: Tinh th n yêu n c, ý th c t tôn dân t c, ý chí t l c,
phát tri n và b sung cho phù h p v i xu th chung c a th i đ i
lao đ ng, đòi h i các đ n v , doanh nghi p c n xây d ng đ i ng lao đ ng c a mình đ t đ c nh ng ph m ch t tâm lý xã h i c b n nh sau:
- Có tác phong công nghi p;
lành ngh c n thi t, ng i lao đ ng không th hoàn thành m t cách hi u qu quá trình lao đ ng s n xu t c a mình trong th c ti n
phát tri n trình đ lành ngh , các đ n v , các doanh nghi p c n chú
tr ng đ m b o cho nhân viên có các k n ng, trình đ lành ngh c n thi t, nh m hoàn thành t t các công vi c đ c giao và t o đi u ki n cho nhân viên đ c phát tri n t i đa các n ng l c cá nhân Các doanh nghi p áp d ng ch ng trình h ng
viên và giúp nhân viên v k n ng th c hành m i khi có s thay đ i v nhu c u
s n xu t kinh doanh ho c quy trình công ngh , k thu t Bên c nh đó c n th ng
Trang 22xuyên b i d ng nâng cao trình đ lành ngh và k n ng qu n lý cán b qu n lý
và cán b chuyên môn nghi p v
1.2.2.4 Phát tri n kh n ng ph i h p:
Phát tri n kh n ng ph i h p trong công vi c theo nhóm c n đ c quan tâm đúng m c trong phát tri n ngu n nhân l c t i đ n v đã tr nên ph bi n và c n thi t, b i vì không có ai hoàn h o, làm vi c theo nhóm s t p trung nh ng m t
đ c nh n th c và đánh giá cao, nó c ng là quy t đ nh hi u qu s d ng ngu n nhân l c t i các doanh nghi p
tác gi a các thành viên trong nhóm, nh m thúc đ y hi u qu công vi c, vi c phát tri n ti m n ng c a t t c các thành viên i v i tr ng nhóm c n phát tri n các
k n ng xây d ng vai trò chính trong nhóm, qu n lý h i h p, phát tri n quá trình
khác trong nhóm, c n đ t đ c nh ng k n ng c n thi t nh : gi i quy t v n đ , giao ti p th c hi n t t đi u này c n l u ý:
• Các Nhà lãnh đ o c n t coi mình là ng i đóng vai trò đi u ph i viên ch
đ nh sa th i hay lo i b b t k m t thành viên nào
trong nhóm ph n h i trung th c c a mình và tuân th nguyên t c ch t ch nguyên t c đ phát tri n m t chi n l c thay đ i hành vi, theo đu i và luôn
g n bó ch t ch v i nh ng thay đ i đó
• Hi u qu c a nhóm làm vi c s c i thi n h n nhi u n u các thành viên nhóm phát tri n đ c chi n l c thay đ i hành vi c a mình thay vì đ ng i lãnh
đ o phát tri n chi n l c đó và áp đ t nó cho các thành viên
1.3 Kinh nghi m phát tri n ngu n nhân l c và bài h c kinh nghi m các
n c
1.3.1 Kinh nghi m phát tri n ngu n nhân l c c a các n c
Trang 2313.1.1 Kinh nghi m c a M
Kinh nghi m phát tri n ngu n nhân l c M g m các n i dung sau:
Chính sách v giáo d c và đào t o: Theo nh n th c chung c a th gi i, mô
hình giáo d c đ c th a nh n r ng rãi trên th gi i là giáo d c đ i h c Hoa K ,
m t h th ng hình thành và phát tri n g n ch t v i nhu c u phát tri n c a kinh t tri th c cho nên t ng đ i phù h p v i xã h i hi n đ i
S phát tri n n đ nh c a n n giáo d c M đ n t nhi u nguyên nhân:
- H th ng đ i h c M nh n kinh phí t đ thành ph n t các công ty, t
ch c Nhà n c đ n t ch c phi chính ph , các t ch c tôn giáo, nhà t thi n Vì
v y các tr ng đào t o luôn d i dào kinh phí đ xây d ng c s v t ch t hi n đ i, thuê m n gi ng viên gi i, c ng nh xây d ng qu h tr sinh viên
- B ng c p M mang tính c nh tranh cao và vô cùng quan tr ng cho s nghi p c a m i cá nhân
- Có ph ng pháp giáo d c khuy n khích sinh viên phát huy kh n ng
- Có s k t h p hài hòa gi a đ c đi m v n hóa dân t c, c ch kinh doanh
và các nguyên t c, th c ti n ho t đ ng qu n tr
lên 700 t USD n m 2006, chi m 6 -7% GDP
V vi c thu hút nhân tài t n c ngoài: M là n c thu l i nhi u nh t trong thu hút nhân tài t n c ngoài, trong th i k chi n tranh th gi i th hai, m t
nhân tài ngày càng nhi u, n c M đã nhi u l n s a đ i b sung l i lu t di dân Theo tài li u chính th c c a M cho bi t, t n m 1949-1973 đã có 160 ngàn các
Phát tri n giáo d c t xa và giáo d c qua m ng: N c M h t s c coi
tr ng giáo d c t xa T nh ng n m 70 c a th k XX, chi phí mua s m thi t b
Có 10% đài phát thanh c a M dùng cho giáo d c t xa, 50% đài truy n hình phi
Trang 24th ng m i c a M là h th ng tr ng h c t xa Sáng t o môi tr ng phát tri n nhân tài: M r t coi tr ng môi tr ng sáng t o và khuy n khích phát tri n
nghiên c u phát tri n, s n xu t và đ u t m o hi m, b i d ng nhân tài khoa h c,
k thu t cao v i nhi u hình th c M th c hi n nh t th hóa s n xu t, h c t p,
đ u th gi i nh đ i h c Stamford, đ i h c Berkeley, Phân hi u San Francisco v.v…, có các phòng thí nghi m n i ti ng nh Trung tâm Gia t c tr c tuy n Stamford t đó đã hình thành mô hình công viên nhân tài và sáng t o l p nghi p
1.3.1.2 Kinh nghi m c a Nh t B n
quy t đ nh b i nhi u nguyên nhân, nh ng trong đó không th không nói đ n vi c
h đã xây d ng và v n hành m t cách sáng su t, hi u qu chi n l c phát tri n ngu n nhân l c Nh ng chính sách c a Nh t B n v phát tri n ngu n nhân l c:
V giáo d c - đào t o: Nh t B n là n c đ ng đ u th gi i trong l nh v c
đào t o ngu n nhân l c t xa thông qua quá trình giáo d c t ti n ph thông cho
đ n khi th o ngh làm ra s n ph m Kinh nghi m phát tri n ngu n nhân l c
giáo d c đào t o đ c chia thành hai lo i; đào t o t i ch và đào t o bên ngoài xí nghi p Trong đó d ng đào t o t i ch v a h c v a làm gi vai trò quan tr ng
nh t S d ng i Nh t B n chú ý lo i hình này vì h cho r ng đây là d ng đào
t o ít t n kém, ng i lao đ ng h c h i ngay trong quá trình làm vi c, h n n a
ho t đ ng đào t o t i ch có tính linh ho t cao, có th đi u ch nh nh ng ho t
đ ng đ đáp ng nhu c u th c ti n, đ c đi m và n ng l c c a t ng cá nhân H n
th , đào t o t i ch cho phép t p trung s chú ý tr c ti p vào vi c phát tri n các
đ c đào t o
V s d ng và qu n lý nhân l c: h th ng qu n lý lao đ ng Nh t B n là
m t b ph n quan tr ng trong qu n lý doanh nghi p Nh t B n Th c t qu n lý
Trang 25chi n tranh, khi có công ty l n c nh tranh v i nhau đ thu hút và gi đ c nh ng
+ Ch đ làm vi c su t đ i: Làm vi c su t đ i hay cam k t làm vi c su t
đ i t n t i ph bi n nhi u công ty l n Nh t B n, có ngh a là công nhân đ c
đ n lúc v h u đ tu i nh t đ nh, th ng là 55 tu i Nh ng ng i công nhân
trong su t cu c đ i
+ Ch đ lên l ng và t ng th ng theo thâm niên: Ch đ làm vi c su t
đ i và lên l ng, đ b t theo thâm niên các công ty Nh t B n có nh ng l i
th : t ng c ng s g n bó gi a công nhân và công ty, công ty c ng s n sàng đ u
t đào t o nhân viên mà không s h b đi; t o s n đ nh n i làm vi c nh s n
đ nh lâu dài đ i ng lao đ ng, do đó đ m b o đ c m c s ng v t ch t và t o c
h i ti n thân r ng rãi cho m i ng i, lao đ ng trong công ty t o đi u ki n cho
đ c s ph n kháng c a ng i công nhân đ i v i vi c di chuy n ng i lao đ ng,
+“Công đoàn trong nhà”: Nh t b n, quy n l i c a công nhân g n ch t
v i m nh l nh c a công ty và công đoàn Công đoàn liên h ch t ch v i quy n
l i xí nghi p, công đoàn s không t n t i đ c n u không có xí nghi p Quan h
gi a công đoàn và xí nghi p là quan h h p tác, mang tính xây d ng
+ Ch đ tham d : Khác v i các n i khác, qu n lý tr c h t là ra quy t
đ nh, nh ng Nh t B n, quy t đ nh đ t đ c trên c s s nh t trí Có ngh a là
quy t đ nh nào có th đ t đ c n u nh t t c các thành viên có liên quan trong công ty ch a đ ng ý Các hình th c tham gia qu n lý c a công nhân trong công
ty th ng ph bi n n i làm vi c
Trang 26Tóm l i, s thành công v kinh t c a Nh t b n c ng nh s l n m nh c a các công ty m t ph n nh xác đ nh đúng đ n vi c phát tri n ngu n nhân l c V n
đ đào t o, s d ng và qu n lý ngu n nhân l c trong các công ty đ c ng i
Nh t th c hi n m t cách linh ho t có hi u qu
1.3.1.3 Kinh nghi m c a Hàn Qu c
Kinh nghi m c a Hàn Qu c cho th y đ t ng tr ng kinh t c n có s đ ng b trong ti n trình phát tri n, s đ ng b trong các y u t , các b ph n c u thành l c
l ng s n xu t, trong đó nhân t quan tr ng là ngu n nhân l c, Nh ng chính sách
c a Hàn Qu c v phát tri n ngu n nhân l c:
Chính sách v giáo d c và đào t o: Tr c n m 1945, n n giáo d c c a
Hàn Qu c phát tri n ch m, sau n m 1945, cùng v i s có m t c a chính quy n
v giáo d c, luôn đ c xây d ng phù h p v i đòi h i c a n n kinh t Trong xây
d ng và phát tri n kinh t vi c đào t o xây d ng và phát tri n ngu n nhân l c
ph i đi tr c m t b c S thi u h t trong l nh v c đào t o nh t là đào t o đ i
ng cán b , công nhân k thu t t h n s không ti n k p theo đà phát tri n kinh
t Ngay trong đào t o theo quan đi m c a h tùy t ng giai đo n phát tri n khác nhau trong giai đo n đ u c n ph i chú tr ng gi ng d y các ki n th c khoa h c
ng d ng nhi u h n các ki n th c khoa h c c b n M t con s mà chúng ta c n suy ng m Hàn Qu c n u c p ti u h c t l đ n tr ng là 100% thì trung h c là
b n, khoa h c t nhiên và k thu t Hàn Qu c luôn đ ng đ u
Trang 27ngh a v và quy n l i công dân, v các v n đ v môi tr ng, v quy n ph n ,
v quy n ng i tiêu th , c a ng i lao đ ng
Chính sách v qu n lý và s d ng nhân l c: cách qu n lý và s d ng
nhân tài c a Hàn Qu c v a mang phong cách truy n th ng Nh t b n, v a mang
t ng h p Harvard (M ), t ng k t và đánh giá có 12 đ c đi m phân bi t h th ng
qu n lý c a Hàn Qu c v i Nh t B n và c a M :
còn Nh t b n công ty là m t c ng đ ng, còn M ít nh n m nh vào tính c ng
đ ng
+ Hai, gi ng nh M , trong các công ty Hàn Qu c có s ph n bi t rõ ràng
gi a ba đ i tác là gi i ch , ng i qu n lý và công nhân Trong khí đó Nh t b n không có s phân bi t rõ ràng gi a công nhân và gi i ch
còn M không có ý t ng làm vi c su t đ i
đ n h th ng c p b c chung Trong khi đó th b c trong h th ng qu n lý c a M
c a M ch y u liên quan đ n ch c n ng công vi c;
Nh t b n thì đ cao tinh th n h p tác, hòa thu n và nh t trí trong công vi c, còn
Trang 28+ Tám, Hàn Qu c quy n qu n lý b h n ch ph n l n b i quy n l i và chính sách c a gi i ch , Nh t b n quy n qu n lý b h n ch do thay đ i v nhân
l c trong n c; còn M quy n qu n lý do gi i công đoàn quy t đ nh
+ Chín, gi ng nh Nh t B n, vi c đào t o th c ti n trong công ty c a Hàn
th c ti n cho t ng công vi c c th ;
h t là nghi p đoàn, còn M thì công đoàn;
ty c a Hàn Qu c có s luân phiên và linh ho t, còn M thì t p trung vào m t công vi c c th v i nh ng ràng bu c c th ;
s đ tu i, kinh nghi m và h c v n Trong khi đó các công ty M l i nh n
m nh vào k n ng và kinh nghi m c n thi t đ làm m t s công vi c c th Ta
th y phong cách qu n lý nhân l c trong các công ty Hàn Qu c khá gi ng phong cách qu n lý c a các công ty Nh t b n
Chính sách v thu hút các nhân tài các n c: Hàn Qu c xây d ng Vi n
nghiên c u Chính Ph Hàn Qu c còn ký h p đ ng phát tri n ngu n nhân l c v i
1.3.1.4 Kinh nghi m c a Trung Qu c
khi chuy n d n sang n n kinh t tri th c Trong b i c nh toàn c u hóa di n ra m t cách sâu r ng, m c đ c nh tranh ngày càng kh c li t nh hi n nay, có th nói tài
Trang 29đ mà Chính ph Trung Qu c dang h t s c quan tâm làm sao đào t o và s d ng
hi u qu ngu n nhân l c trong n c Chính ph Trung Qu c đ t ra nh ng giá tr
đ phát tri n ngu n nhân l c đ t n c, g m:
- Phát tri n ngu n nhân l c là v n đ c t y u c a Chi n l c “Khoa h c và Giáo d c ti p s c cho Trung Qu c” là m t chính sách qu c gia c b n N u nh khoa h c và giáo d c là hai bánh xe cho s ti n vào th k m i c a Trung Qu c thi nhân tài là tr c c a bánh xe và phát tri n ngu n nhân l c s quy t đ nh t c đ
c a nh ng bánh xe đó Vì th , vi c th c hi n chi n l c này t o ra nhi u không gian cho phát tri n ngu n nhân l c
l i làm cho s thi u h t ngu n nhân l c khác tr m tr ng h n Trung Qu c có
phân chia cho con s 1,3 t ng i thì c ng ch còn l i r t ít cho m i ng i
- Phát tri n ngu n nhân l c là c s đ gi i quy t v n đ “tam nông”
đ i khan hi m Các vùng nông thôn có s dân đông nh ng ch t l ng th p, có ngu n nhân l c ti m n ng th c s d i dào, ch a đ ng s c s n xu t ti m n ng r t
l n
Chi n l c c a Chính ph Trung Qu c trong phát tri n ngu n nhân l c
- Thay đ i quan ni m và hi n th c hóa khái ni m ngu n nhân l c là ngu n
l c hàng đ u: Tr c tiên, đ thay đ i các quan ni m, cán b , công ch c các c p khác nhau ph i thay đ i t duy H c n hi u ý ngh a c a phát tri n ngu n nhân
l c và c i thi n ch t l ng ngu n nhân l c m t cách th c s , th c hi n vi c đó
nh chi n l c c b n và chính sách qu c gia V i ngu n nhân l c t nhiên t ng
đ i khan hi m, Trung Qu c bu c ph i l a ch n m t ph ng th c t p trung và ti t
ki m ngu n l c đ phát tri n kinh t , đó là m t ph ng th c c a s phát tri n liên
t c
- Ti p t c t ng c ng giáo d c c b n, t p trung vào trau d i kh n ng t duy c a sinh viên và h ng h t i s tri th c hóa; nâng cao ch t l ng giáo d c,
Trang 30t p trung vào b i d ng n ng l c sáng t o và th c hành c a sinh viên; đ y
m nh s phát tri n toàn di n v ph m ch t đ o đ c,tri th c, th l c và th m
đ ng; t ng c ng giáo d c ngh nghi p, đ ng viên gíao d c dân s và đ u t
đa d ng cho giáo d c, m r ng ph m vi bao quát c a giáo d c Trung Qu c
n a phát tri n ngu n l c con ng i t t h n, M r ng các kênh đ u t đa
h ng hái đ u t cho giáo d c và xa h n là phát tri n ngu n nhân l c
- C i thi n c c u thông qua phát tri n ngu n nhân l c: S x p x p h p
lý ngu n nhân l c giúp nâng c p c c u ngành ngh , t o ra s phát tri n kinh
t liên vùng m t cách hài hòa V i vi c gia nh p vào WTO, Trung Qu c đang
đ i m t v i quy đ nh v c c u ngành ngh và v n đ phát tri n mi n Tây
Do đó, trong t m c a phát tri n ngu n l c nhân l c là vùng nông thôn nh m
đ y l c l ng lao đ ng d th a nông thôn chuy n qua ngành ngh phi nông nghi p nh là tài chính
- C i ti n nh ng h th ng b t h p lý, hoàn thi n h th ng th tr ng lao
đ ng, t o ra môi tr ng phát tri n và s d ng ngu n nhân l c t t h n: nên
c n ph i c i cách nh ng h th ng b t h p lý
+ Th nh t, thi t l p h th ng đ u t cho ngu n nhân l c và thu l i l i ích
+ Th hai, thi t l p h th ng luân chuy n l ng lao đ ng
+ Th ba, thi t l p h th ng s d ng ngu n nhân l c S d ng hi u qu
và s p x p h p lý có ý ngh a quan tr ng trong phát tri n ngu n nhân l c
Trang 31- ãi ng trí th c trong n c: trong nh ng n m qua, TQ r t chú tr ng công
vi c c i cách, qu n lý ngu n nhân tài và chuyên gia theo m t c ch đánh giá và tuy n d ng m i tiên ti n h n Trong khi đó, kinh phí đ u t cho ngành giáo d c liên t c t ng, hi n chi m kho ng 3.2% GDP c a qu c gia C ch tuy n d ng, b trí công vi c t i các c quan nhà n c đ c th c hi n theo h ng linh ho t , thi t
th c, công b ng: không ràng bu c h kh u, có th c ng tác thêm n i khác đ t ng
nhân tài mà không phân bi t v n b ng, đ a v xã h i hay qu c t ch
bi n pháp nh m thu hút đông h n gi i doanh nhân, trí th c Hoa ki u tr v n c
đ a ph ng khác đã th c thi ch đ đãi ng , tr l ng cao theo trình đ , c p nhà
h c thuy t phù h p đ phát tri n ngu n nhân l c, đ ng th i, chính ph c ng đ a
ra nh ng lý lu n chi n l c, đ nh h ng trong l nh v c này Hi n t i, nh ng mô hình phát tri n th c ti n hi n có đang đ c khuy n khích, vì th đã góp ph n c i thi n m c đ phát tri n ngu n nhân l c Trung Qu c
1.3.1.5 Kinh nghi m c a Singapore
n c có trình đ dân trí cao và h th ng giáo d c phát tri n hàng đ u Châu Á, n i
c a Singapore r t linh ho t và luôn h ng đ n kh n ng, s thích c ng nh n ng khi u c a t ng h c sinh nh m giúp các em phát huy cao nh t ti m n ng c a mình
Trang 32Bên c nh vi c ng d ng các ti n b c a s phát tri n khoa h c công ngh m i nh t trên th gi i vào công tác gi ng d y, ch ng trình đào t o c a Singapore c ng luôn chú tr ng vào giáo d c nhân cách, truy n th ng v n hóa dân t c
Ngoài ra, Singapore còn có chính sách r t thi t th c nh m thu hút sinh viên qu c t đ n h c t p t i Singapore thông qua vi c chính ph Singapore
chính, chi phí h c t p v a ph i, môi tr ng h c t p hi n đ i, các ngành nghê đào t o đa d ng, h c sinh đ c c p v n b ng qu c t Nh v y, Singapore tr thành n i h c t p lý t ng c a r t nhi u du h c sinh qu c t
Chính sách v giáo d c Cao đ ng, i h c c a Singapore:
doanh, truy n thông đ i chúng, thi t k , thông tin vi n thông M t s môn
mu n theo đu i m t ngh riêng c a mình sau này Sinh viên t t nghi p t các
tr ng cao đ ng đ c các nhà tuy n d ng tìm đ n vì h có th hòa nh p ngày vào môi tr ng làm vi c nh s trang b m t cách hoàn thi n các k n ng
h c
-Các tr ng đ i h c đào t o ra nh ng sinh viên t t nghi p n i danh trên
th gi i t i các tr ng này có r t nhi u c h i cho công tác nghiên c u và c
thông tin th i s m i nh t c a l nh v c mình ph trách giúp sinh viên khi
ra tr ng không ph i đào t o l i, không b l i nh p v i các công vi c thì đ i
ng giáo viên bu c ph i không ng ng n m b t thông tin, s h u và truy n đ t
nh ng tri th c m i, nóng nh t thu c chuyên ngành c a mình
Kinh nghi m rút ra t Singapore là: Nhà n c ch đ u t vào r t ít tr ng công
l p đ có ch t l ng m u m c, có chính sách tín d ng thích h p đ thu hút đào
t o nhân tài Còn kh i ngoài công l p đ c t o đi u ki n phát tri n, nh t là
Trang 33khuy n khích vi c liên thông liên k t v i n c ngoài, m i g i các đ i h c qu c t
đ t chi nhánh
- Các u đi m v gi ng d y t i Singapore: t l 1 GV/10 SV, 100% gi ng viên
có trình đ t Ti n s tr lên ho c đã t t nghi p t i các tr ng đ i h c danh ti ng th
gi i (MIT, Harvard, Cambridge…).Giáo d c trên t ng r ng, chú tr ng tính toàn
b ng do tr ng tr c ti p qu n lý, bao g m: toàn b h c phí và ti n sinh ho t phí:
cho vay c a chính ph Ph n vay b ng 80% h c phí, s 20% còn l i có th vay ti p
viên qu c t đ c t o đi u ki n đ h c t p Singapore Tuy nhiên, sau khi ra
tr ng, các sinh viên này có ngh a v v i chính ph Singapore
1.3.2 Bài h c kinh nghi m
d ng qu n lý nhân l c là m t công vi c h t s c c n thi t Tuy nhiên, vi c tham kh o
và l a ch n c n ph i đ c ti n hành m t cách th n tr ng và khoa h c phù h p v i
nh ng kinh nghi m c a các qu c gia nêu trên, tôi xin rút ra m t s bài h c cho t nh
1.3.2.1 V giáo d c đào t o:
- M t là, quán tri t quan đi m v th c hi n chi n l c phát tri n ngu n nhân
l c cho t ng đ n v , c quan, t ch c và t ng đ a ph ng
- Hai là, th c hi n hi u qu c i cách h th ng giáo d c – đào t o, nh t là đào
t o ngh nghi p và k n ng cho ng i lao đ ng; đ y m nh xã h i hóa giáo d c
Trang 34
- Ba là, th c hi n c i cách v ch ng trình giáo d c , đào t o, cách d y và
h c; t ng c ng k t h p giáo d c – đào t o v i s n xu t, kinh doanh; xây d ng
đ án phát tri n ngu n nhân l c trong t ng giai đo n phát tri n kinh t - xã h i
- B n là, th c hi n chính sách nâng cao th l c và đ o đ c ng i lao đ ng
khoa h c gi i, góp ph n nâng cao ch t l ng nghiên c u, giáo d c- đào t o
hi qu ti n t i xây d ng ki u qu n lý phù h p
1.3.2.2 V s d ng và qu n lý ngu n nhân l c:
- M t là, có chính sách linh ho t trong l nh v c tuy n d ng và gi chân
quy n l i v v t ch t và tinh th n c a ng i lao đ ng
- Hai là, xây d ng môi tr ng làm vi c thân thi n, hi u qu ; th c hi n “ch
đ tham d ” theo mô hình c a Nh t b n trong môt s c quan doanh nghi p
- Ba là, phát huy hi u qu ho t đ ng c a t ch c công đoàn trong các doanh
ngu n nhân l c, nhân tài…
Trang 35Tóm t t ch ng 1
n ng huy đ ng vào quá trình phát tri n kinh t - xã h i và g n v i đ i s ng v t
ch t, tinh th n và truy n th ng dân t c n i mà ngu n nhân l c t n t i Phát tri n ngu n nhân l c là quá trình t o ra s bi n đ i v s l ng và ch t l ng ngu n nhân l c v i vi c nâng cao hi u qu s d ng chúng nh m đáp ng ngày càng t t
h n nhu c u phát tri n kinh t - xã h i c a đ t n c, c a vùng, c a ngành hay c a
m t doanh nghi p
T nh ng c s lý lu n, quan đi m, chính sách phát tri n ngu n nhân l c
trong phát tri n ngu n nhân l c c a các qu c gia nh M , Nh t B n, Hàn Qu c,
phát tri n kinh t – xã h i, c th là th c hi n thành công s nghi p CNH, H H
đ n n m 2020 thì vi c quan tâm tri n khai các gi i pháp góp ph n phát tri n ngu n nhân l c là b t bu c và c n thi t i v i t nh Lâm ng v n đ phát tri n ngu n nhân l c l i càng c p bách h n Chính sách phát tri n ngu n nhân l c c n
ph i đi tr c m t b c (giai đo n ít nh t ph i t 5 đ n 10 n m) so v i k ho ch phát tri n v kinh t – xã h i, trong đó c n chú tr ng ngu n nhân l c ch t l ng cao
nh ng bài h c kinh nghi m m i có th nghiên c u và tri n khai áp d ng vào th c
ti n
Trang 36Ch ng 2: TH C TR NG NGU N NHÂN L C T NH LÂM NG 2.1 Gi i thi u khái quát v t nh Lâm ng
2.1.1 Ví trí đ a lý
đ trung bình t 18˚C đ n 25˚C Sau ngày đ t n c hoàn toàn th ng nh t, t nh
đây Hi n nay Lâm ng có 12 đ n v hành chính g m: Thành ph à L t, th xã
trong đó có 47 xã vùng sâu, vùng xa, vùng tr ng đi m n m trong danh sách các
xã đ c bi t khó kh n Thành ph à L t là trung tâm hành chính - kinh t - xã h i
c a t nh
V i đ a hình cao nguyên, đ c đi m n i b t c a đ a hình Lâm ng là s phân
bi t rõ nét t B c xu ng Nam Phía B c t nh là vùng núi cao, v i nhi u đ nh đ
đ a hình núi th p, v i đ cao trung bình t 500-1.000m Phía nam là vùng chuy n
ti p gi a cao nguyên và bán bình nguyên C n c theo đ cao, có th chia thành 4
ki u đ a hình: đ a hình núi, đ a hình cao nguyên, đ a hình đ i, đ a hình thung l ng
thành ph H Chí Minh, các t nh thu c vùng Tây Nguyên, các t nh Duyên h i
Mi n Trung B và t nh l 723 n i à L t v i Nha Trang – Khánh hoà có chi u
3.250m, hi n nay có nhi u chuy n trong ngày bay t Hà N i – à L t, thành ph
Trang 37H Chí Minh – à L t và đ ng cao t c D u Giây – à L t đang l p d án đ u
t xây d ng
đi n, vi n thông, thu l i Hi n nay ngu n đi n cung c p cho Lâm ng khá n
đ nh, đ kh n ng cung c p t i đa ph t i hi n t i, tho mãn nhu c u đi n liên t c
trong n m 2010
Thành ph à L t là m t đô th lo i I tr c thu c t nh Lâm ng, v i nhi u
Á s c ng là m t đ a đi m phát tri n m nh các ho t đ ng d ch v
Trang 38Lâm ng n m trong khu v c ch u nh h ng c a khí h u nhi t đ i gió mùa bi n thiên theo đ cao, trong n m có 2 mùa rõ r t; mùa m a t tháng 5 đ n tháng 11, mùa khô t tháng 12 đ n tháng 4 n m sau Nhi t đ thay đ i rõ r t gi a các khu v c, càng lên cao nhi t đ càng gi m Nhi t đ trung bình n m c a t nh dao đ ng t 18 – 250
nh ng bi n đ ng l n trong chu k n m Thu n l i cho phát tri n du l ch ngh
d ng và phát tri n các
lo i cây tr ng, v t nuôi có ngu n g c ôn đ i c bi t Lâm ng có khí h u ôn
đ i ngay trong vùng khí h u nhi t đ i đi n hình và n m không xa các trung tâm
đô th l n và vùng đ ng b ng đông dân
2.1.2 Tình hình kinh t - xã h i
V Kinh t :
2007 đ t 9,72 tri u đ ng và t ng lên 12,5 tri u đ ng n m 2009 Thu ngân sách nhà
n m 2009, có 160.000 ha/ 280.000 ha cho thu nh p trên 50 tri u đ ng/n m
Trang 39ph m th m nh c a t nh, công nghi p th y đi n đã có s phát tri n m nh, công nghi p khai thác khoáng s n, đ c bi t là khai thác và ch bi n qu ng bô-xít b c
đ u đ c tri n khai t t
L nh v c du l ch c ng đ t nh ng k t qu tích c c, l ng khách du l ch đ n
đ a ph ng n m 2009 t ng bình quân 18,9%/n m, c s l u trú t ng h n 37% so
v i n m 2005 Nhi u d án đ u t trên l nh v c du l ch đã và đang ti p t c đ c
đ ng)
Nông, Lâm nghi p và
th y s n
Công Nghi p
Ngu n: Niên giám th ng kê t nh Lâm ng 2009
N n kinh t phát tri n ch a th c s b n v ng do nông nghi p còn chi m t
tr ng cao trong GDP (n m 2009 chi m h n 48,95%), c c u kinh t ch a chuy n
d ch theo h ng t ng t tr ng ngành công nghi p, d ch v ; nông nghi p phát tri n nhanh nh ng quy mô còn nh ; công nghi p ch bi n nông - lâm s n là th m nh
c a t nh nh ng ch m phát tri n, xu t kh u ch y u là s n ph m thô và s ch ; ch a khai thác có hi u qu ti m n ng, th m nh v l nh v c lâm nghi p trong khi di n tích đ t lâm nghi p chi m trên 60% di n tích t nhiên toàn t nh; l nh v c du l ch tuy gi đ c s phát tri n nh ng t t h u so v i các n c trong khu v c; thu hút
Trang 40đ u t khá nhi u nh ng tri n khai đ u t ch m; t l h nghèo còn cao, nh t là vùng đ ng bào dân t c thi u s ; ngu n nhân l c ch a đáp ng yêu c u
t o ngày càng đ c nâng cao, đ c bi t là các đô th l n trong t nh
Trên l nh v c khoa h c – công ngh , t nh đã ban hành m t s chính sách c
th , b c đ u t o đ c môi tr ng pháp lý thông thoáng, có tác đ ng tích c c đ n
vào tri n khai các ch tr ng phát tri n kinh t - xã h i c a đ a ph ng; t ch c
th c hi n có tr ng tâm, tr ng đi m M t s công trình nghiên c u đ c ng d ng vào s n xu t và qu n lý có hi u qu , nh t là trên l nh v c s n xu t nông nghi p
nhân dân ã tri n khai có hi u qu m t s ch ng trình m c tiêu y t qu c gia
b nh nguy hi m x y ra T l suy dinh d ng c a tr em d i 5 tu i còn 24,7%
Ho t đ ng v n hóa thông tin, v n h c ngh thu t, báo chí, phát thanh truy n
nhi u chi u h n Phong trào th d c th thao có b c phát tri n; n m 2009 toàn
t nh có 39 thôn, buôn, khu ph đ t chu n v n hóa và có 76.682 h đ t gia đình v n hóa
Th c hi n có k t qu ch ng trình xóa đói gi m nghèo, đã gi m t l h đói