Xây dựng quy trình áp dụng Basel II vào quản trị rủi ro trong hệ thống Ngân hàng đầu tư và phát triển Việt Nam

L I CAM OAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên c u khoa h c c a riêng tôi, không sao chép công trình c a ng i khác Các s li u, thông tin đ c

l y t ngu n thông tin h p pháp, chính xác và trung th c

Tôi ch u hoàn toàn trách nhi m n u có b t k s gian d i nào trong

đ tài nghiên c u này

TP H Chí Minh, ngày 24 tháng 12 n m 2010

Tác gi

Tr n Th San

M C L C

Trang

PH BÌA

M C L C

DANH M C B NG, DANH M C HÌNH

DANH M C CÁC T VI T T T

CH NG 1

QU N TR R I RO TRONG HO T NG C A CÁC NGÂN HÀNG TH NG

M I VÀ HI P C BASEL II

m i 4

1.1.1 Nh n di n các r i ro 4

1.1.2 S c n thi t c a qu n tr r i ro trong ho t đ ng ngân hàng 8

1.1.3 Kh ng ho ng kinh t toàn c u và v n đ qu n tr r i ro c a ngân hàng 9

1.1.4 Nh ng nguyên nhân d n đ n r i ro 10

1.1.5 Các công c qu n tr r i ro 11

1.2 Nh ng quy đ nh c a Basel II trong công tác qu n tr r i ro c a các ngân hàng th ng m i 16

1.2.1 R i ro tín d ng 17

1.2.2 R i ro ho t đ ng 20

1.2.3 R i ro th tr ng 20

 K t lu n Ch ng 1 22

CH NG 2

TH C TR NG QU N TR R I RO T I NGÂN HÀNG

U T VÀ PHÁT TRI N VI T NAM ( BIDV)

2.1 Gi i thi u v ngân hàng u t và Phát tri n Vi t Nam 23

2.2 Các ho t đ ng kinh doanh t i BIDV 23

2.3 nh h ng phát tri n trong th i gian t i 24

2.2 ánh giá hi u qu kinh doanh 2009 c a BIDV theo chu n m c qu c t 25

2.2.1 Quy mô v n ch s h u 25

2.2.2 Quy mô tài s n và ho t đ ng tín d ng 27

2.2.3 Kh n ng sinh l i 29

2.2.4 Kh n ng thanh kho n và huy đ ng v n 29

2.2.5 Ho t đ ng d ch v 31

2.3 ánh giá r i ro và các công c qu n tr r i ro t i BIDV 32

2.3.1 R i ro tín d ng 32

2.3.2 R i ro ho t đ ng 37

2.3.3 R i ro th tr ng 39

2.4 ánh giá nh ng đi u ki n th c hi n Basel II t i BIDV 44

2.4.1 Xây d ng mô hình x p h ng tín d ng n i b 44

2.4.2 Phân lo i n , trích l p và s d ng d phòng đ x lý r i ro tín d ng 44

2.4.3 m b o đ ngu n v n đ duy trì t l an toàn v n t i thi u 44

2.4.4 Xây d ng mô hình t ch c m i 45

2.4.5 ào t o ngu n nhân l c 45

2.4.6 Th c hi n chu n m c k toán qu c t 46

2.5 Kinh nghi m áp d ng Ba sel II t i các qu c gia trên th gi i 46

 K t lu n Ch ng 2 48

CH NG 3 XÂY D NG QUY TRÌNH ÁP D NG BASEL II VÀO NGÂN

HÀNG U T VÀ PHÁT TRI N VI T NAM

3.1 Xây d ng quy trình qu n tr r i ro t i BIDV 49

3.2 Gi i pháp th c thi 52

3.2.1 Hoàn thi n h th ng thông tin 52

3.2.2 Phát tri n h t ng công ngh thông tin 53

3.2.3 m b o v n an toàn cho NH 53

3.2.4 Hoàn thi n h th ng ki m tra n i b 54

3.2.5 y m nh công tác qu n lý nhân l c và đào t o cán b 54

3.3 Ki n ngh NHNN 55

3.3.1 Nâng cao ch t l ng thông tin tín d ng 55

3.3.2 Nâng cao hi u qu công tác thanh tra ki m soát, giám sát NH 55

3.3.3 Hoàn thi n h th ng v n b n pháp lu t 56

3.3.4 y nhanh ti n trình c ph n hóa các NHTM Nhà n c 57

 K t lu n Ch ng 3 58

K t lu n 59

H n ch c a đ tài 59

Danh m c tài li u tham kh o 60

Danh m c B ng:

- B ng 2.1: Quy mô v n ch s h u 25

- B ng 2.2: C c u d n theo lo i hình nghi p v 27

- B ng 2.3: Ch t l ng tín d ng c a BIDV 28

- B ng 2.4: K t qu ho t đ ng kinh doanh 29

- B ng 2.5: Các ch s v thanh kho n 30

- B ng 2.6: C c u thu ho t đ ng d ch v 31

- B ng 2.7: Cán cân thanh toán c a Vi t Nam (2007-2009) 42

Danh M c Hình: - Hình 1.1: Phân lo i r i ro trong kinh doanh ngân hàng 7

- Hình 2.1: V n ch s h u 26

- Hình 2.2: Ti n g i và các kho n ph i tr khách hàng 30

- Hình 2.3: Thu d ch v ròng 32

- Hình 2.4: T giá USD/VND 2008 – 2009 42

- Hình 3.1: Quy trình tín d ng c a BIDV 50

Ph l c 1:

- B ng PL 1.1: L trình hi p c Basel

- B ng PL 1.2: Tóm t t các đi m khác bi t gi a Basel I và Basel II

- B ng PL 1.3: Các nhân t đi u ch nh

Ph l c 2:

- B ng PL 2.1: Tr ng s r i ro qu c gia

- B ng PL 2.2: Tr ng s r i ro công ty

- B ng PL 2.3: H s r i ro c a ECAI đ i v i các ngân hàng

- B ng PL 2.4: H s chuy n đ i r i ro đ i v i kho n m c ngo i b ng

Ph l c 3:

- B ng PL 3.1: Gía tr LGD t i thi u đ i v i t tr ng đ m b o các ho t đ ng chính

- B ng PL 3.4: Thay đ i trong nhu c u v n: ph ng pháp chu n và IRB c b n

Ph l c 4:

- B ng PL 4.1: H s đ i v i t ng l nh v c ho t đ ng c a ngân hàng

- B ng PL 4.2: Ch s tài chính cho t ng nghi p v

- B ng PL 4.3: H s r i ro t ng ng v i t ng l nh v c ho t đ ng

Ph l c 5:

- B ng PL5.1: So sánh s khác nhau gi a Basel I v i Basel II và Thông t 13

Ph n m đ u

Lý do ch n đ tài

M c tiêu xây d ng m t n n kinh t có kh n ng h i nh p toàn c u tr thành m t xu

thành c h i, bi n nh ng khó kh n thành l i th c a b n thân, mu n th thì toàn b các

tham gia vào quá trình h i nh p

các qu c gia khác trên th gi i

ch a ti p c n nhi u v i phiên b n hai i u này th c t c ng gây khó kh n ít nhi u cho quá trình h i nh p trong l nh v c ngân hàng c a Vi t Nam

đang d n ti n t i áp d ng nh ng tiêu chu n và quy t c c a Hi p c Basel, nh ng trên

c a ngân hàng nhà n c Vi t Nam liên quan đ n vi c h ng d n cách áp d ng Basel I

Nam nói chung ph i hoàn t t trong n m 2015, vi c xây d ng công tác qu n tr r i ro theo

gi

c a mình

M c tiêu nghiên c u:

ro c a các ngân hàng

Basel II

đó đ ra các gi i pháp đ giúp Ngân hàng u T và Phát Tri n Vi t Nam nói riêng và các

d ng Basel II

i t ng nghiên c u:

phòng ch c n ng c a chi nhánh ng th i t ng h p d li u th c p và ti n hành phân tích các s li u t d li u thu đ c đ rút ra nh n xét đánh giá và đ xu t ki n ngh , gi i pháp

Ý ngh a th c ti n c a đ tài:

ng d ng Basel II nh m nâng cao s c c nh tranh trong ti n trình h i nh p qu c t

Nam

CH NG 1

1.1 R i ro và v n đ qu n tr r i ro trong ho t đ ng c a các ngân hàng th ng m i 1.1.1 Nh n di n các r i ro

B n ch t t nhiên c a ho t đ ng ngân hàng là r i ro.Qu n tr r i ro là ho t đ ng

hàng R i ro là nh ng tình hu ng x y ra ngoài d ki n gây nên nh ng t n th t kinh t , làm

Ngân hàng là m t doanh nghi p Vì là m t doanh nghi p, b n thân nó tr c nh t

đ xu t các gi i pháp ki m soát và tài tr r i ro thích h p

r i ro đ c thù

R i ro môi tr ng hay còn g i r i ro th tr ng : R i ro v môi tr ng luôn luôn

- R i ro môi tr ng v mô : môi tr ng mà ngân hàng ho t đ ng ch a đ y muôn vàn

đ ng r i ro c a ngân hàng, ho c gây cho ngân hàng nh ng thi t h i v tài chính Nh ng

đ t; r i ro v lu t pháp liên quan đ n vi c thay đ i các lu t l gây b t l i cho ngân hàng;

r i ro v kinh t nh l m phát, th t nghi p, suy thoái kinh t , kh ng ho ng; r i ro v đi u

ti n t , lãi su t đôi khi gây thi t h i cho ngân hàng

tác đ ng đ y r i ro bao g m :

đáp ng yêu c u c a các h p đ ng thanh toán R i ro này xu t phát t ch c n ng chuy n

d ng v n dài h n k h n các ngu n v n, nên ngân hàng có th v p ph i hai tình hu ng

càng ng n l i trong khi s d ng v n v n theo k h n không đ i

Th hai, r i ro lãi su t là r i ro xu t hi n khi có s thay đ i c a lãi su t trên th

ho c làm gi m thu nh p c a ngân hàng R i ro lãi su t làm cho chi phí ngu n v n tr nên

su t c đ nh và cho vay v i lãi su t bi n đ i Khi lãi su t gi m, r i ro lãi su t s xu t hi n

ho c huy đ ng v n v i lãi su t bi n đ i đ cho vay, đ u t v i lãi su t c đ nh, khi lãi su t

t ng r i ro s xu t hi n

Th ba, r i ro tín d ng là r i ro g n li n v i ho t đ ng ngân hàng, nó không gi i

d ng là v n đ đ c đ c bi t quan tâm không ch ph m vi các ngân hàng, mà c trong

nh ng thi t h i v uy tín c a ngân hàng, v m t lòng tin c a xã h i là nh ng t n th t còn

kh ng ho ng kinh t - xã h i

Th t , r i ro t giá h i đoái là r i ro phát sinh trong quá trình cho vay ngo i t

c a ngành hay l nh v c kinh doanh t o ra nh :

- R i ro v qu n lý: r i ro này có th b t ngu n t ban qu n lý ngân hàng do thi u

- R i ro tài s n th ch p: tài s n th ch p không đ giá tr đ bù đ p thi t h i cho ngân hàng

- R i ro cung c p các d ch v tài chính hay r i ro kinh doanh bao g m: r i ro v

ho t đ ng, r i ro v s n ph m, r i ro v v n hóa, r i ro v công ngh , r i ro đòn cân n và

r i ro do thi u n l c nghiên c u và phát tri n

h n ngân hàng có quy mô v n l n

- R i ro cung c p các d ch v tài chính hay r i ro kinh doanh bao g m: r i ro v

ho t đ ng, r i ro v s n ph m, r i ro v v n hóa, r i ro v công ngh , r i ro đòn cân n và

r i ro do thi u n l c nghiên c u và phát tri n

h n ngân hàng có quy mô v n l n

HÌNH 1.1: PHÂN LO I R I RO TRONG KINH DOANH NGÂN HÀNG

d ch v tài chính

R i ro đòn cân

n

R i ro thích ng

v n

R i ro tài s n

tr ng

v mô

R i ro môi

tr ng

c nh tranh

1.1.2 S c n thi t qu n tr r i ro trong ho t đ ng ngân hàng

Ho t đ ng kinh doanh c a b t c ngành ngh nào c ng ti m n r i ro, vi c nh n

di n r i ro và qu n tr r i ro đ đ t đ n hi u qu cao nh t trong kinh doanh là m c tiêu c a các nhà qu n tr và qu n tr r i ro trong ngân hàng c ng không ngo i l vì:

- R i ro làm nh h ng ho t đ ng kinh doanh c a ngân hàng:

Trong n n kinh t th tr ng, các quy lu t kinh t đ c thù nh quy lu t giá tr , quy

lu t cung c u, quy lu t c nh tranh ngày càng phát huy tác d ng Nh ng r i ro trong s n

c a các ngân hàng R i ro s gây t n th t v tài s n cho ngân hàng nh m t v n khi cho vay, gia t ng chi phí ho t đ ng, gi m sút l i nhu n, gi m sút giá tr c a tài s n H n n a,

l u chuy n v n và các ti n ích ngân hàng khác, nh ng r i ro s làm gi m uy tín ngân

phá s n là con đ ng t t y u

- Hi u qu kinh doanh ph thu c vào m c đ r i ro

mang l i r i ro, nhi u y u t b t kh kháng nên không tránh kh i r i ro Chính vì th h ng

đ n phá s n doanh nghi p

- R i ro trong kinh doanh ti n t và d ch v ngân hàngcó nh h ng toàn b n n kinh t trong và ngoài n c

t xã h i n u có tin đ n v m t ngân hàng nào đó đang g p r i ro, lâm vào tình tr ng thi u

nh h ng đ n t t c nh ng ng i g i ti n vào ngân hàng, kéo theo s s p đ c a hàng

1.1.3 Kh ng ho ng kinh t toàn c u và v n đ qu n tr r i ro c a ngân hàng

Kh ng ho ng tài chính 2007-2010 là m t cu c kh ng ho ng bao g m s đ v hàng

lo t h th ng ngân hàng, tình tr ng đói tín d ng, tình tr ng s t giá ch ng khoán và m t giá

Hoa K , là cu c kh ng ho ng trong nhi u l nh v c tài chính (tín d ng, b o hi m, ch ng

cu c kh ng ho ng tín d ng nhà th c p Và là ngu n g c tr c ti p c a cu c kh ng

ho ng tài chính toàn c u 2007-2010

m c th p nh t k t tháng 4 n m 1997 Ch trong vòng 6 tu n l , ch s này s t t i 20%

ch c tài chính c a Hoa K Nh ng n c châu Âu b r i lo n tài chính n ng nh t là Anh, Iceland, và Tây Ban Nha

Nguyên nhân c a kh ng ho ng là do tình tr ng bong bóng nhà và các s n ph m

cu c kh ng ho ng tài chính

Sau khi bong bóng Dot-com v vào n m 2001 và suy thoái kinh t hi n rõ sau s ki n

c c đ i và v

Sau khi bong bóng nhà v , các cá nhân g p khó kh n trong vi c tr n Nhi u t

ti n g i còn làm cho tình hình thêm nghiêm tr ng và di n ra nhanh chóng h n

n d n t i b t ch biên nhà th ch p Nh ng giá nhà xu ng khi n cho tài s n t ch biên

đ n cu c kh ng ho ng tài chính toàn c u nh đã trình bày trên

1.1.4 Nh ng nguyên nhân d n đ n r i ro c a ngân hàng th ng m i:

Có nhi u nguyên nhân d n đ n r i ro nh ng t u trung l i có ba nguyên nhân ch

y u sau:

- Nguyên nhân thu c v n ng l c qu n tr c a ngân hàng :bao g m m t s

v n quá nhi u vào m t doanh nghi p ho c m t ngành kinh t nào đó, trong đ u t ch chú

- Nguyên nhân thu c v phía khách hàng: bao g m m t s nguyên nhân nh

nh : thiên tai, h a ho n, tình hình an ninh, chính tr trong n c, khu v c không n đ nh,

th ng b ng cán cân thanh toán qu c t d n đ n t giá h i đoái bi n đ ng b t th ng

1.1.5 Các công c qu n tr r i ro :

- Qu n tr r i ro tín d ng:

Qu n tr r i ro tín d ng là là v n đ tr ng y u c a các ngân hàng trên kh p th gi i, các công c chính g m có:

chi phí qu n lý, ph n l i nhu n mong mu n và ph n bù r i ro c a kho n vay, kho n vay

thu c vào chính sách tín d ng c a t ng ngân hàng trong t ng th i k

X p h ng tín d ng: các ngân hàng đ nh k th c hi n x p h ng tín d ng l i cho

đi u ch nh l i gi i h n c p tín d ng cho phù h p ho c th c hi n nh ng bi n pháp c n thi t

vay; m t khác giá tr tài s n đ m b o ph thu c vào chu k kinh t , h th ng tài chính, tính

- Qu n tr r i ro thanh kho n: là vi c qu n lý có hi u qu c u trúc tính thanh

tr r i ro thanh kh an g m vi c duy trì m t t l thích h p gi a v n dùng cho d tr và

đ ng c a ngân hàng và đ m b o v t l kh n ng chi tr

Tài s n Có có th thanh toán ngay

T l v kh n ng chi tr = -

Tài s n n ph i thanh toán ngay

- S chênh l ch l n h n gi a ti n g i không k h n t i ngân hàng th ng

Kinh t và Phát tri n (Organization for Economic Cooperation and Development) phát hành

- Các lo i ch ng khoán do các ngân hàng c a các n c thu c kh i OECD phát hành

- Các h i phi u c a b ch ng t thanh toán hàng xu t kh u đã đ c ngân

- Giá tr c a các cam k t cho vay c a ngân hàng th ng m i đ n h n th c hi n

- T t c các tài s n N khác s đ n h n thanh toán

- Qu n tr r i ro lãi su t:

Trong n n kinh t th tr ng, r i ro lãi su t là m t hi n t ng th ng xuyên x y

đi u ti t r i ro lãi su t.Tuy có nhi u khái ni m v r i ro lãi su t nh ng t u trung các nhà kinh t đ u có quan đi m chung r ng r i ro lãi su t là h s chênh l ch lãi gi m khi lãi su t

th tr ng thay đ i:

Thu nh p lãi – Chi phí lãi

H s chênh l ch lãi thu n = -

(NIM) T ng tài s n có sinh l i

Thu nh p lãi: lãi cho vay , đ u t , lãi ti n g i t i ngân hàng khác, lãi đ u t ch ng khoán…

Chi phí lãi: chi phí huy đ ng v n, đi vay…

Ngoài ra, mu n bi t ngân hàng có r i ro lãi su t hay không, các nhà qu n tr ngân

đ c g i là khe h nh y c m lãi su t ( Interes Rate Sensitive Gap) :

R = Tài s n có nh y c m lãi su t – Tài s n n nh y c m lãi su t

Trong đó:

Tài s n có nh y c m lãi su t bao g m:

- Các kho n cho vay có lãi su t bi n đ i

- Các kho n cho vay có th i h n còn l i d i n tháng

nghi p…)

- Ti n g i trên th tr ng liên ngân hàng, ti n g i không k h n t i ngân hàng khác,

Tài s n n nh y c m lãi su t bao g m:

- Ti n g i thanh toán (ti n g i không k h n, ti n g i giao d ch) và ti t ki m không

s li u c th v m c đ r i ro lãi su t t ng th c a ngân hàng kh c ph c nh c đi m

r i ro lãi su t

Khe h K h n = (K h n hoàn v n trung bình c a Tài S n - K h n hoàn tr

trung bình c a n )* (T ng n / T ng tài s n)

Trong đó:

- K h n hoàn v n c a Tài S n là th i gian trung bình c n thi t đ thu h i kho n v n

đã b ra đ đ u t , là th i gian trung bình d a trên dòng ti n d tính s nh n đ c trong

t ng lai

- K h n hoàn tr c a tài s n n là th i gian trung bình c n thi t đ hoàn tr kho n

toán lãi và v n vay)

Có ba tr ng h p:

K h n hoàn tr trung bình n ):

+ N u lãi su t t ng s làm gi m giá tr ròng c a ngân hàng

+ N u lãi su t gi m s làm t ng giá tr ròng c a ngân hàng

h n hoàn tr trung bình n ):

+ N u lãi su t t ng s làm t ng giá tr ròng c a ngân hàng

+ N u lãi su t gi m s làm gi m giá tr ròng c a ngân hàng

t ng gi m c a giá tr n

- Qu n tr r i ro t giá:

Tr ng thái ngo i h i là ch tiêu c b n đ đánh giá r i ro t giá h i đoái Tr ng thái ngo i h i có th đ c tính cho t ng lo i ngo i t , ho c tính chung cho t t c các lo i ngo i

t hi n có t i ngân hàng Tr ng thái ngo i h i c a m i lo i ngo i t là chênh l ch gi a t ng

ng, các kho n mua, bán ngo i t giao ngay và có k h n Các ph ng pháp qu n tr r i ro

t giá :

- a d ng hóa các lo i ngo i t trong d tr và thanh toán, h n ch t p trung vào

m t lo i ngo i t

- Duy trì tr ng thái ngo i h i h p lý:

duy trì tr ng thái l ch âm (đo n th )

1.2 Nh ng quy đ nh c a Basel II trong công tác qu n tr r i ro c a các ngân hàng

th ng m i

y ban Basel v giám sát nghi p v ngân hàng là m t y ban bao g m các chuyên

đ c a ngân hàng Herstatt Tây c lúc b y gi Hi n nay, thành viên c a y ban này

trong m t n m

cung c p m t khuôn kh cho h th ng giám sát hi u qu D i đây là nh ng quy đ nh và

1.2.1 R i ro tín d ng

R i ro tín d ng theo đ nh ngh a y ban Basel II đó là r i ro x y ra s m t mát do

d a trên x p h ng n i b nâng cao

- Ph ng pháp chu n

đ c l p ho c x p h ng tín nhi m n i b M t đi m phát tri n t ng đ i quan tr ng trong

bán l , các kho n vay ph i thu v i doanh nghi p v a và nh (SMEs)

- Ph ng pháp x p h ng n i b IRB:

đ a ra c ng nh các hàm s r i ro đ c ch đ nh b i c quan giám sát Ph ng pháp lu n

m i này phù h p cho ngân hàng cho ngân hàng v i nhi u quy mô khác nhau, nhi u c u trúc doanh nghi p khác nhau và danh m c r i ro khác nhau

- Tài s n b o đ m

Hi p c ch p nh n s ghi nh p r ng h n v k thu t làm gi m r i ro tín d ng, k c

đ l ch nào đó gi a phòng ng a r i ro tín d ng và kh n ng b r i ro t ng ng l ch

đ c p đ n s chênh l ch v s l ng hay k đáo h n Trong c hai tr ng h p, các yêu

c u v v n s áp d ng đ i v i các r i ro còn l i

- V t c m c

nh n v t c m c là: ti n m t; m t s lo i h n ch các ch ng khoán n do các qu c gia, các

t ch c thu c khu v c công, ngân hàng, các công ty ch ng khoán, và các công ty c ph n

đ c phát tri n đ có m t ph ng pháp toàn di n h n đ i v i v t th ch p: Nh ng ph ng

đ th ch p hóa quá m c, m t giao d ch có th ch p có th không ph i s không g p r i

- V t đ m b o và các phái sinh tín d ng

i v i m t ngân hàng đ đ t đ c b t k s tr giúp v v n nào đó t vi c nh n các

đ c đ m b o

- Tính giá tr ròng ngoài b ng cân đ i k toán

Tính giá tr ròng ngo i b ng cân đ i k toán trong s sách ngân hàng là có th ph

tr ròng c a các kho n cho vay và ký g i v i c a m t đ i tác duy nh t

- Kh n ng k t thành danh m c

thi u không ch ph thu c vào tính ch t c a kh n ng b r i ro c a cá nhân mà còn ph thu c vào “r i ro t p trung” c a danh m c cho vay c a ngân hàng S t p trung ch rõ

áp d ng cho m i kh n ng b r i ro, ngo i tr nh ng kh n ng trong danh m c bán l X

m c tham kh o v i granularity đã bi t

- Các r i ro c th khác

Các v n đ ch ng khoán khác hóa liên quan đ n r i ro ho t đ ng S ch ng khoán

kho n cho vi c tài tr structure này theo nh ng đi u ki n nào đó), t o ra m t vài r i ro còn

l i Có m t kho n v n b ph t áp d ng cho r i ro phi h th ng nào đó

y ban xem tài chính d án đòi h i ph i có s x lý c th Hi p c này c ng đ t ra

th ng hay là nh ng s ki n khách quan bên ngoài

Các ngân hàng đ c l a ch n 1 trong 3 cách tính nhu c u v n c n thi t đ i phó r i ro

1.2.3 R i ro th tr ng:

R i ro th tr ng theo y ban Basel đó là r i ro x y ra s m t mát trong tr ng thái

b n lo i r i ro c b n trên các giao d ch s sách đó là r i ro lãi su t, tr ng thái v n, r i ro

t giá và r i ro hàng hóa

- Ph ng pháp chu n

đ i v i t ng y u t r i ro bao g m: r i ro lãi su t, r i ro tr ng thái v n, r i ro t giá và r i

ro hàng hóa

Các quy đ nh c th v cách tính toán yêu c u v n t i thi u đ i phó v i b n lo i r i

tài li u “Amendment to the Capital Accord to incorporate market risks” do y ban

Basel thông qua vào tháng 11 n m 2005

i v i r i ro t giá, các ngân hàng s theo dõi tr ng thái ròng đ i v i m i lo i ti n

b ng cách t ng h p tr ng thái các giao d ch giao ngay, giao d ch kì h n, giao d ch b o

đ m, v th thu nh p / Chi phí c a giao d ch giao sau… Riêng đ i v i các r i ro t giá trên

nhau

- Ph ng pháp mô hình n i b

- Ph i có h th ng qu n tr r i ro t ng thích, hi n đ i và đ y đ d li u c n thi t

không ch trong giao d ch mà còn trong qu n tr r i ro, ki m toán

đ nh v tính h p lý và chính xác khi đo l ng r i ro

- M t khi đã đ c ch p thu n th c hi n ph ng pháp mô hình n i b , các ngân hàng

s xây d ng mô hình qu n tr r i ro theo các tiêu chu n

- i v i r i ro t giá ( bao g m c bi n đ ng giá vàng), h th ng qu n tr r i ro ph i

k t h p các nhân t r i ro liên quan đ n t ng lo i ti n riêng l

l đ i v i t ng giao d ch liên quan đ n s bi n đ ng này

đ c giá tr c a r i ro Var c a m i giao d ch, c a các danh m c và c a toàn b ho t đ ng ngân hàng tin c y c a vi c tính toán này theo yêu c u ph i đ t t i thi u 99%

K T LU N CH NG I

v n Basel II là l i gi i cho bài toán qu n tr r i ro ngân hàng Nh ng gi i thi u và tóm t t

v nh ng yêu c u c a Basel II trong công tác qu n tr các lo i r i ro chính nh : r i ro tín

hình qu n tr r i ro hi n đ i và h u hi u trong vi c phòng tránh và qu n lý r i ro trong các

CH NG 2

TH C TR NG QU N TR R I RO T I NGÂN HÀNG

U T VÀ PHÁT TRI N VI T NAM ( BIDV)

2.1 Gi i thi u v ngân hàng u t và Phát tri n Vi t Nam

Ngân hàng u t và Phát tri n Vi t Nam (NH T&PTVN) đ c thành l p theo ngh

đ nh s 177/TTg ngày 26 tháng 4 n m 1957 c a Th t ng Chính ph , là m t doanh

đoàn) mang tính h th ng th ng nh t bao g m :

tâm công ngh thông tin

2.2 Các ho t đ ng kinh doanh t i BIDV

Huy đ ng v n:

Ngu n v n là y u t ch y u, chi m t tr ng l n trong tài s n n c a m i ngân

đ ng ngân hàng V i khách hàng cá nhân BIDV cung c p hàng lo t các s n ph m huy

đ ng v n nh : ti n g i ti t ki m tích l y; ti t ki m d th ng; ti t ki m “ tr ng vàng”;

phát hành thành công trái phi u v i k h n dài nh t là 20 n m, góp ph n t ng ch s CAR theo tiêu chu n Basel II, nâng t tr ng ngu n v n trung dài h n trên t ng ngu n v n huy

đ ng và đ c nh n gi i th ng “Trái phi u phát hành b ng đ ng n i t t t nh t n m khu

v c châu á” do t p chí Tài chính Châu Á bình ch n

Tín d ng:

trình, d án ph c v cho nhu c u phát tri n s n xu t c a các t ch c kinh t , đ c bi t là các

v i cá nhân có các s n ph m nh cho vay h kinh doanh cá th , cho vay du h c, cho vay

khác

Kinh doanh đ i ngo i:

- Quan h qu c t và phát tri n quan h kinh doanh v i các đ nh ch tài chính: thi t

doanh ngo i t

- Thanh toán qu c t và chuy n ti n qu c t : m và thanh toán L/C, thanh toán TTR,

nh thu D/A, D/P…

qu n lý hai d án Tài chính nông thôn I và II do Ngân hàng Th gi i tài tr

ATM, Internet - Mobile banking, ch ng khoán, b o hi m…

2.1.3 nh h ng phát tri n trong th i gian t i

Th nh t, hoàn thành t t k ho ch kinh doanh 2010 v i t ng tài s n là 342.000 t

đ ng, th c hi n ki m soát t ng tr ng tín d ng toàn ngành t 18 đ n 20% , góp ph n cùng

h th ng ngân hàng ki m soát t ng tr ng m c 25% G n t ng tr ng tín d ng phù

th ng

Th hai, Th c hi n tái c c u toàn di n v ho t đ ng kinh doanh: n n khách hàng,

Th ba, ti p t c hoàn thi n v c c u t ch c ho t đ ng phù h p v i quy đ nh, phù

2.2 ánh giá hi u qu kinh doanh c a BIDV theo chu n m c qu c t :

T VN

Hình 2.1: V N CH S H U

4.1% n m 2008 lên 4.8% 2009 góp ph n nâng cao n ng l c tài chính c a ngân hàng.Có

đ c nh v y là do v n đi u l và các qu t ng m nh (3.624 t ), k t qu l i nhu n trong

chu n m c qu c t do có s khác nhau v chu n m c trong vi c trích l p d phòng r i ro

2.2.2 Quy mô tài s n và ho t đ ng tín d ng:

Ngân hàng Nông Nghi p & Phát tri n nông thôn Vi t Nam

Chi m t tr ng l n nh t trong t ng tài s n là ho t đ ng tín d ng v i t tr ng 68%

nhi u l nh v c ,ngành ngh nh c s h t ng, công nghi p ch bi n, th ng nghi p, d ch

v , du l ch, nông lâm th y s n… , t tr ng cho vay doanh nghi p qu c doanh 21%,

cá th 10%

nh so v i 2008 song là m c th p so v i m t b ng chung trong b i c nh kinh t không

Ngu n: báo cáo th ng niên 2009

V n n khách hàng: 2009 là n m th 4 BIDV tri n khai th c hi n phân lo i n và

2.509 khách hàng chi m 39.3% t ng s khách hàng, gi m 5.7% so v i n m 2008; Khách

6.5% so v i n m2008; Khách hàng x p lo i t CCC tr xu ng là 117 khách hàng chi m 1.8% t ng s khách hàng, gi m 0.76% so v i n m 2008

Bên c nh đó, BIDV đã tri n khai có hi u qu ch ng trình h tr lãi su t, góp

Ngu n: báo cáo th ng niên 2009

2.2.4 Kh n ng thanh kho n và huy đ ng v n:

đã tác đ ng m nh đ n tình hình huy đ ng v n, thanh kho n và t ng tr ng c a h th ng

T VN

Hình 2.2 : TI N G I VÀ CÁC KHO N PH I TR KHÁCH HÀNG

chính sách ti n t n i l ng, c t gi m liên t c lãi su t c b n t 12% xu ng 7%, duy trì đ n

Ngu n: báo cáo th ng niên 2009

Ghi chú: (*) Ti n g i g m ti n g i c a dân c và t ch c kinh t , phát hành gi y t

TCTD khác

87% so v i 2008; Doanh s tài tr xu t kh u kho ng 1.200 tri u USD, doanh s tài tr

đ ng t ng 39% so v i 2008

BIDV nói riêng trong n m 2009 g p nhi u khó kh n, thách th c do nh ng di n bi n b t