Các giải pháp hoàn thiện hệ thống kế toán trách nhiệm tại Tổng công ty đầu tư phát triển đô thị và khu công nghiệp Việt Nam (IDICO)

Các ch tiêu đánh giá thành qu c a trung tâm doanh thu ..... Báo cáo th c hi n và báo cáo đánh giá thành qu c a trung tâm chi phí ..... Theo nhóm tác gi A.. Theo nhóm tác gi D... Thông th

Tôi xin g i l i c m n chân thành và sâu s c đ n Ti n s Tr n Anh Hoa, ng i đã

h ng d n tôi ch n đ tài và t n tình góp ý ch nh s a b n th o lu n v n c a tôi trong su t quá trình th c hi n

Tôi xin chân thành c m n s giúp đ quý báu và t n tình c a Ban Giám đ c T ng Công ty IDICO, đ c bi t là K toán tr ng T ng Công ty và các anh, ch Phòng Tài chính – K toán, Phòng Khoa h c K thu t, Phòng u t và V n phòng T ng Công ty đã giúp đ tôi trong quá trình nghiên c u, thu th p thông tin c ng nh đã cho tôi nh ng ý ki n, nh n xét giá tr đ hoàn thành lu n v n

Tôi xin c m n các Th y Cô Tr ng i H c Kinh T TP HCM đã gi ng d y, dìu

d t và trao cho tôi nh ng ki n th c, kinh nghi m quý báu làm n n t ng trong quá trình th c hi n lu n v n

Tôi xin chân thành c m n Ti n s Tr n Ph c, Tr ng Khoa K Toán – Ki m Toán và các đ ng nghi p Tr ng i h c Công nghi p TP HCM đã t o đi u ki n thu n l i cho tôi trong quá trình th c hi n lu n v n

Tôi xin c m n Gia đình tôi đã luôn quan tâm khích l và h tr tôi trong quá trình

h c t p và th c hi n lu n v n này

Xin chân thành tri ân!

- Khánh Ly

L I CAM OAN

th c

Tác gi lu n v n

KHÁNH LY

M C L C

L I M U 1 

1 Tính c p thi t c a đ tài 1 

2 M c tiêu nghiên c u 2 

3 Ph m vi nghiên c u 2 

4 Ph ng pháp nghiên c u 3 

5 B c c c a lu n v n 3 

CH NG 1:T NG QUAN V K TOÁN QU N TR VÀ K TOÁN TRÁCH NHI M TRONG DOANH NGHI P 5 

1.1 Khái ni m – Vai trò – Ch c n ng c a k toán qu n tr 5  

1.1.1 Khái ni m 5 

1.1.2 Vai trò – Ch c n ng – Nhi m v c a k toán qu n tr 7 

1.1.3 i t ng s d ng và n i dung thông tin k toán qu n tr 8 

1.1.3.1 i t ng s d ng thông tin k toán qu n tr 8 

1.1.3.2 N i dung thông tin k toán qu n tr 9 

1.2 Khái ni m – Vai trò – N i dung c a h th ng k toán trách nhi m 10 

1.2.1 Khái ni m 10 

1.2.2 Vai trò – Ch c n ng c a k toán trách nhi m 11 

1.2.3 i t ng s d ng thông tin k toán trách nhi m 12 

1.2.4 N i dung c a k toán trách nhi m 12 

1.2.4.1 Các trung tâm trách nhi m 13 

1.2.4.2 Các ch tiêu đánh giá thành qu c a các trung tâm trách nhi m 15 

1.2.4.2.1 Ch tiêu đánh giá thành qu c a trung tâm chi phí 16 

1.2.4.2.2 Các ch tiêu đánh giá thành qu c a trung tâm doanh thu 18 

1.2.4.2.3 Các ch tiêu đánh giá thành qu c a trung tâm l i nhu n 19 

1.2.4.2.4 Các ch tiêu đánh giá thành qu c a trung tâm đ u t 19 

1.2.4.3 Báo cáo k t qu và hi u qu ho t đ ng c a các trung tâm trách nhi m 23 

1.2.4.4 M t s n i dung khác c a k toán trách nhi m 23 

1.3 nh h ng c a đ c đi m c c u t ch c c a T ng công ty ho t đ ng theo mô hình công ty m - con đ n công tác t ch c h th ng k toán trách nhi m 24  

1.4 Các bài h c kinh nghi m t vi c nghiên c u h th ng k toán trách nhi m m t s n c có n n kinh t th tr ng phát tri n 26

K t lu n Ch ng 1 29

Ch ng 2: TH C TR NG H TH NG K TOÁN TRÁCH NHI M T I T NG CÔNG TY U T PHÁT TRI N Ô TH VÀ KHU CÔNG NGHI P VI T NAM (IDICO) 30 

2.1 T ng quan v IDICO 30  

2.1.1 L ch s hình thành và nh ng ch ng đ ng phát tri n 30 

2.1.1.1 L ch s hình thành 30 

2.1.1.2 Nh ng ch ng đ ng phát tri n 32 

2.1.2 c đi m t ch c b máy qu n lý s n xu t kinh doanh c a IDICO 33 

2.2 Th c tr ng t ch c h th ng k toán trách nhi m t i IDICO 34 

2.2.1 c đi m t ch c b máy k toán và t ch c công tác k toán t i IDICO 34 

2.2.1.1 T ch c b máy k toán 34 

2.2.1.2 T ch c công tác k toán 36 

2.2.1.2.1 Ch đ , chính sách k toán áp d ng t i t ng công ty 36 

2.2.1.2.2 T ch c v n d ng ch đ ch ng t k toán 36 

2.2.1.2.3 T ch c h th ng tài kho n k toán 36 

2.2.1.2.4 T ch c v n d ng h th ng s k toán và hình th c k toán 37 

2.2.1.2.5 T ch c th c hi n ch đ báo cáo tài chính – báo cáo thu 37 

2.2.2 Phân quy n và th t c qu n lý t i các trung tâm trách nhi m c a IDICO 38 

2.2.3 H th ng báo cáo trách nhi m t i IDICO 40 

2.2.3.1 Báo cáo d toán t i các trung tâm trách nhi m c a IDICO 40 

2.2.3.1.1 Báo cáo d toán c a trung tâm chi phí 40 

2.2.3.1.1.1 D toán chi phí xây d ng c a d án 42 

2.2.3.1.1.2 D toán chi phí thi t b c a d án 45 

2.2.3.1.1.3 D toán chi phí b i th ng gi i phóng m t b ng và tái đ nh c 46 

2.2.3.1.1.4 D toán chi phí qu n lý d án (GQLDA) 46 

2.2.3.1.1.5 D toán chi phí t v n đ u t xây d ng (GTV) 47 

2.2.3.1.1.6 D toán chi phí khác (GK) 47 

2.2.3.1.1.7 D toán chi phí d phòng (GDP) 47 

2.2.3.1.1.8 Ph ng pháp xác đ nh đ n giá xây d ng công trình 49 

2.2.3.1.2 Báo cáo d toán c a trung tâm doanh thu 49 

2.2.3.1.3 Báo cáo d toán c a trung tâm l i nhu n 49 

2.2.3.1.4 Báo cáo d toán c a trung tâm đ u t 49 

2.2.3.2 Báo cáo th c hi n c a các trung tâm trách nhi m 50 

2.2.3.2.1 Báo cáo th c hi n c a trung tâm chi phí 50 

2.2.3.2.2 Báo cáo th c hi n c a trung tâm l i nhu n 50 

2.2.3.2.3 Báo cáo th c hi n c a trung tâm đ u t 50 

2.2.4 ánh giá tình hình t ch c k toán qu n tr và h th ng k toán trách nhi m t i IDICO 51 

2.2.4.1 ánh giá tình hình th c hi n k toán qu n tr c a T ng công ty IDICO 51 

2.2.4.1.1 u đi m 51 

2.2.4.1.2 H n ch 52 

2.2.4.2 ánh giá tình hình t ch c k toán trách nhi m t i IDICO 53 

2.2.4.2.1.V vi c thi t l p các trung tâm trách nhi m 53 

2.2.4.2.2 V vi c s d ng các ch tiêu đánh giá thành qu c a các trung tâm trách nhi m 54  2.2.4.2.3 V vi c xây d ng h th ng báo cáo trách nhi m 54 

2.2.4.2.3.1 V vi c xây d ng h th ng báo cáo d toán 55 

2.2.4.2.3.2 V vi c xây d ng h th ng báo cáo th c hi n 56 

2.2.4.2.4 M t s v n đ còn t n t i 57 

2.2.5 Nguyên nhân các m t h n ch c a k toán qu n tr và k toán trách nhi m t i IDICO 58 

K t lu n Ch ng 2 60 

Ch ng 3:CÁC GI I PHÁP HOÀN THI N H TH NGK TOÁN TRÁCH NHI M T I T NG CÔNG TY PHÁT TRI N Ô TH VÀ KHU CÔNG NGHI P IDICO 61 

3.1 Nh n th c chung v công tác t ch c h th ng báo cáo trách nhi m t i IDICO 61  

3.2 Quan đi m hoàn thi n 62  

3.2.1 T ch c k toán trách nhi m t i T ng công ty ph i phù h p v i đ nh h ng, chính sách đ i m i và phát tri n các T ng công ty theo c ch ho t đ ng mô hình công ty m - công ty con 62 

3.2.2 T ch c k toán trách nhi m t i T ng công ty IDICO ph i phù h p v i đ c đi m t ch c, đ c đi m ho t đ ng và yêu c u qu n lý c ng nh kh n ng và trình đ qu n lý c a doanh nghi p 64 

3.2.3 T ch c v n d ng k toán trách nhi m t i IDICO ph i phù h p v i yêu c u h i nh p kinh t , h i nh p k toán qu c t và các nguyên t c, chu n m c qu c t v k toán 66 

3.2.4 T ch c v n d ng k toán trách nhi m t i T ng công ty ph i đ m b o tính hi u qu v m t kinh t c a ho t đ ng k toán 66 

3.3 Gi i pháp hoàn thi n công tác t ch c k toán trách nhi m t i IDICO 67  

3.3.1 Phân quy n và trách nhi m báo cáo, cung c p thông tin qu n tr 67 

3.3.2 Xác l p quy trình xây d ng h th ng báo cáo trách nhi m 68 

3.3.3 T ch c, xây d ng các trung tâm trách nhi m 70 

3.3.3.1 Xác đ nh m c tiêu, nhi m v c a các trung tâm trách nhi m: 71 

3.3.3.1.1 Trung tâm chi phí: bao g m các đ i thi công hay các b ph n v n phòng qu n lý 71 

3.3.3.1.2 Trung tâm l i nhu n: g m các công ty xây l p 71 

3.3.3.1.3 Trung tâm đ u t : H i đ ng qu n tr và T ng giám đ c T ng công ty xây d ng 71 

3.3.3.2 Xây d ng h th ng báo cáo trách nhi m theo các trung tâm, bao g m: 71 

3.3.3.2.1 Xây d ng báo cáo d toán 71 

3.3.3.2.1.1 Xây d ng Báo cáo d toán c a trung tâm chi phí (Ph l c 24) 72 

3.3.1.2.1.2 Xây d ng báo cáo d toán trung tâm l i nhu n (Ph l c 25) 73 

3.3.3.2.1.3 Xây d ng Báo cáo d toán trung tâm đ u t (Ph l c 26) 73 

3.3.3.2.2 Xây d ng các báo cáo th c hi n và các báo cáo đánh giá thành qu c a các trung tâm trách nhi m 73 

3.3.3.2.2.1 Báo cáo th c hi n và báo cáo đánh giá thành qu c a trung tâm chi phí 73 

3.3.3.2.2.2 Báo cáo th c hi n và báo cáo đánh giá thành qu c a trung tâm l i nhu n (công ty thành viên) 75 

3.3.3.2.2.3 Xây d ng báo cáo th c hi n và báo cáo đánh giá thành qu c a trung tâm đ u

t 76 

3.3.4.1 V t ch c b máy k toán 78 

3.3.4.2 Hoàn thi n h th ng thông tin k toán trách nhi m theo h ng đo l ng hi u qu h n là xem xét trách nhi m 80 

3.3.4.2.1- Hoàn thi n công tác phân lo i chi phí 80 

3.3.4.2.2 Hoàn thi n h th ng đ nh m c, công c d toán b ng vi c c p nh t th ng xuyên các quy đ nh m i c a pháp lu t 80 

3.3.4.2.3 Hoàn thi n công tác thu th p phân tích s li u và d báo tình hình kinh doanh 81 

3.3.4.2.4 Xác l p m i liên h gi a các báo cáo t i các trung tâm trách nhi m 85 

3.3.4.2.5 Xác đ nh k l p báo cáo trách nhi m 86 

3.3.4.3 Nâng cao ch t l ng ho t đ ng ki m soát n i b 88 

3.3.4.4 ng d ng sâu r ng công ngh thông tin trong công tác t ch c k toán trách nhi m 90 

3.4 M t s ki n ngh 91  

K t lu n Ch ng 3 94 

L I M U

1 Tính c p thi t c a đ tài

Nh ng n m g n đây, các nhà qu n lý doanh nghi p ngày càng quan tâm nhi u

h n đ n k toán qu n tr đ nâng cao ch t l ng qu n lý, t ng c ng kh n ng thích

ng và c nh tranh trong n n kinh t toàn c u hóa, t i u hóa hi u qu s d ng v n hay c th h n là: ra nh ng quy t đ nh đúng đ n, k p th i c v m t chi n l c và chi n thu t trong ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p

Trên th gi i, k toán qu n tr đã t n t i r t lâu trong h th ng k toán doanh nghi p; tuy nhiên, nó ch m i đ c phát tri n m t cách có h th ng v lý lu n và

th c ti n nh ng th p niên g n đây, đ c bi t là các doanh nghi p có quy mô l n,

có trình đ nh t đ nh v khoa h c k thu t c ng nh trình đ qu n lý, đi u ki n x

lý thông tin

Vi t Nam, k toán qu n tr c ng đã xu t hi n, phát tri n g n li n v i chính sách, ch đ k toán áp d ng các doanh nghi p; tuy nhiên, k toán qu n tr ch

m i đ c đ c p m t cách có h th ng vào đ u nh ng n m 1990 và tr thành yêu

c u c p bách trong vi c xây d ng h th ng thông tin k toán vào đ u nh ng n m

2000 khi yêu c u nâng cao ch t l ng qu n lý đ t ng n ng l c c nh tranh trên th

tr ng Vi t Nam và m r ng ra th tr ng khu v c và th gi i V m t lu t pháp, thu t ng “k toán qu n tr ” ch đ c ghi nh n chính th c trong Lu t K toán Vi t Nam ban hành ngày 17/05/2003 và đ c h ng d n áp d ng trong doanh nghi p qua Thông t 53/2006/TT-BTC ngày 12/06/2006 c a B Tài chính

Nói đ n k toán qu n tr , không th không đ c p đ n k toán trách nhi m, v n

là m t trong nh ng n i dung và c ng là ph ng pháp c b n c a k toán qu n tr

nh m t ch c đi u hành và ki m soát ho t đ ng c a các t ch c kinh doanh m t cách hi u qu Trên th gi i, k toán trách nhi m đã đ c áp d ng m t cách khoa

h c, bài b n t h n 50 n m tr c Vi t Nam, k toán qu n tr nói chung và k toán trách nhi m nói riêng v n là m t l nh v c còn khá m i m Vì v y, vi c nghiên

c u và t ch c v n d ng k toán trách nhi m là m t yêu c u không nh ng c p thi t

mà còn mang tính quy t đ nh đ i v i s s ng còn c a m t doanh nghi p, đ c bi t là

các t ng công ty xây d ng quy mô l n, ph m vi ho t đ ng r ng đang trên đà phát tri n và trong quá trình h i nh p m nh m v i n n kinh t th gi i “ph ng” ngay

đ u th k 21 này

K toán trách nhi m bao g m ba m t: thông tin, trách nhi m và con ng i

Trong đó, m t thông tin là d li u, s li u đ c thu th p, phân tích, th m đ nh, báo

cáo, ch y u mang tính n i b , v ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p

M t trách nhi m g m h th ng các nguyên t c, quy trình xác đ nh trách nhi m c a

t ng phòng ban, cá nhân đ i v i nh ng s ki n tài chính phát sinh Con ng i là

ch th th c hi n k toán trách nhi m bên trong t ch c, đ c quy t đ nh b i n ng

l c chuyên môn, đ o đ c ngh nghi p và trình đ , kinh nghi m qu n lý c a t ng cá nhân Ba m t này có m i quan h kh ng khít nhau và là các y u t chính quy t đ nh

ch t l ng c a công tác t ch c k toán trách nhi m trong đ n v

Trong quá trình h i nh p và c nh tranh kh c li t nh hi n nay, các t ng công

ty xây d ng đang đ ng tr c nhi u c h i nh ng c ng g p không ít thách th c, khó

kh n đ xây d ng, kh ng đ nh và phát tri n th ng hi u Vì v y, nâng cao n ng l c

qu n lý và đánh giá trung th c, h p lý k t qu ho t đ ng c a các đ n v , b ph n

tr c thu c là m t trong nh ng bài toán c n gi i quy t ngay và gi i quy t m t cách tri t đ L i gi i cho bài toán này chính là t ch c v n d ng h th ng k toán trách nhi m m t cách khoa h c và hi u qu trong t ng đ n v

2 M c tiêu nghiên c u

Trên c s xem xét, phân tích đ c đi m ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a ngành xây d ng, c a c ch qu n lý theo mô hình t ng công ty đ n th c tr ng vi c t ch c h

th ng k toán qu n tr c ng nh k toán trách nhi m t i t ng công ty xây d ng đ t đó

đ a ra gi i pháp hoàn thi n h th ng k toán trách nhi m nh m nâng cao hi u qu ho t

đ ng s n xu t kinh doanh, gia t ng n ng l c c nh tranh cho đ n v

3 Ph m vi nghiên c u

Ph m vi nghiên c u c a lu n v n là k toán qu n tr và k toán trách nhi m t i các doanh nghi p s n xu t kinh doanh nh ng ch y u là k toán qu n tr và k toán trách nhi m t i công ty xây d ng

Qua nghiên c u, lu n v n t p trung gi i quy t ba v n đ c b n sau:

1- Phân tích th c tr ng c a h th ng k toán qu n tr nói chung và k toán trách nhi m nói riêng t i đ n v nh m ch ra nh ng m t h n ch v c c u

t ch c h th ng đã nh h ng đ n nh n th c v k toán trách nhi m

c ng nh tác d ng c a vi c ng d ng k toán trách nhi m trong qu n tr doanh nghi p

2- H th ng hóa m t s n i dung c b n c a k toán trách nhi m phù h p

v i đ c đi m và yêu c u qu n lý c a m t doanh nghi p s n xu t kinh doanh trên c s b o đ m m i liên h phù h p v i n i dung k toán qu n

tr nh m t o đ ng l c đ h th ng k toán phát huy cao nh t tính tích c c trong vi c cung c p thông tin ph c v ch c n ng qu n tr doanh nghi p 3- Xây d ng các gi i pháp có tính kh thi cao nh m hoàn thi n h th ng k toán trách nhi m t i T ng Công ty IDICO

đ t đ c m c tiêu nghiên c u, tác gi s d ng ph ng pháp bi n ch ng duy v t làm ph ng pháp chung có tính ch t ch đ o h ng nghiên c u c a đ tài,

đ ng th i g n vi c nghiên c u v i ph ng pháp l ch s nh m b o đ m v n đ nghiên c u mang tính h th ng, có ý ngh a th c ti n và kh thi

Bên c nh đó, đ nghiên c u và gi i quy t các v n đ c th , lu n v n còn s d ng các ph ng pháp khác nh : ph ng pháp so sánh đ i chi u, ph ng pháp phân tích t ng

Ch ng 2: Th c tr ng h th ng k toán trách nhi m t i T ng Công ty u t

Phát tri n ô th và Khu Công nghi p Vi t Nam (IDICO) (31 trang)

Ch ng 3: Các gi i pháp hoàn thi n công tác t ch c h th ng k toán trách

nhi m t i T ng Công ty u t Phát tri n ô th và Khu Công nghi p

Vi t Nam (IDICO) (38 trang)

CH NG 1

T NG QUAN V K TOÁN QU N TR VÀ K TOÁN

TRÁCH NHI M TRONG DOANH NGHI P

1.1 Khái ni m – Vai trò – Ch c n ng c a k toán qu n tr

1.1.1 Khái ni m

K toán qu n tr đã xu t hi n t hàng tr m n m tr c đây d i hình th c s khai qua nh ng ghi chép v thu - chi ti n m t, hay nh ng b n li t kê nh ng tài s n

có giá tr cao c a c s kinh doanh T th k 15 - 16, nh ng khái ni m n n t ng cho k toán qu n tr hi n đ i đã phôi thai hình thành và phát tri n Cho đ n đ u th

k 20, hàng lo t công ty, t p đoàn l n ra đ i và nhu c u qu n tr và đánh giá hi u

qu ho t đ ng c a doanh nghi p ngày càng thôi thúc h n Vào n a cu i th k 20,

k toán qu n tr th c s có nh ng đ t phá v ph ng pháp và h th ng ghi nh n chi phí d a trên ho t đ ng, t p trung vào vi c t ng giá tr s d ng cho khách hàng và l i nhu n cu i cùng c a doanh nghi p

N u nh các qu c gia nh Anh, M , Canada k toán qu n tr đã tr thành

m t ngh v i nh ng tiêu chu n ngh nghi p xác đ nh (CMA) t hàng th p niên

tr c thì Vi t Nam, thu t ng “k toán qu n tr ” m i ch đ c ghi nh n chính

th c trong Lu t K toán ban hành vào ngày 17/06/2003 (sau đó, B Tài chính ban hành Thông t s 53/2006/TT-BTC h ng d n áp d ng k toán qu n tr trong doanh nghi p vào ngày 12/06/2006) Theo đó, “K toán qu n tr là vi c thu th p,

x lý, phân tích và cung c p thông tin kinh t , tài chính theo yêu c u qu n tr và quy t đ nh kinh t , tài chính trong n i b đ n v k toán”

K toán qu n tr là m t b ph n trong h th ng k toán doanh nghi p K toán

qu n tr ch y u ph c v nhu c u qu n lý trong n i b doanh nghi p, giúp các nhà

qu n tr ra quy t đ nh, xác l p m c tiêu và đánh giá hi u qu c a m t k ho ch đ

có th k p th i đi u ch nh các m c tiêu đã đ ra

So v i k toán tài chính, k toán qu n tr có m t s đ c đi m khác và n i b t

nh : h ng đ n k t qu t ng lai, ch y u ph c v nhu c u qu n tr n i b , không

nh t thi t tuân th các chu n m c và ch p nh n nh ng đánh giá mang tính ch quan

do c l ng và d đoán d a trên c nh ng thông tin phi tài chính

K toán qu n tr gi vai trò quan tr ng trong vi c th c hi n m c tiêu chi n

l c c a doanh nghi p, bao g m vi c cung c p thông tin ra quy t đ nh s n xu t, kinh doanh, tiêu th , xác l p m c đ quan h v i các đ i tác v v n, h n m c tín

d ng… v i chi phí th p, ch t l ng b o đ m, giao hàng đúng h n và khuy n khích

vi c đ a ra sáng ki n trong su t quá trình s n xu t kinh doanh

- V b n ch t: K toán qu n tr là m t quá trình đo l ng

- V ph m vi: K toán qu n tr ti p nh n, x lý và đ a ra các báo cáo t các ngu n thông tin, d li u, s li u tài chính và phi tài chính nh ng có nh h ng đ n quá trình ra quy t đ nh c a doanh nghi p

- V m c đích: K toán qu n tr giúp doanh nghi p đ t m c tiêu chi n l c

nh ng không ph i là m c tiêu l p báo cáo tài chính hay báo cáo thu

Có th nói, m t h th ng k toán qu n tr t t là m t h th ng đo l ng t t,

h ng vào quy trình s n xu t và có tác đ ng tích c c đ n hành vi c a các cá nhân trong t ch c cùng h ng vào th c hi n m c tiêu chi n l c c a t ch c H th ng

- T p trung vào đo l ng k t qu theo t ng trung tâm trách nhi m trong doanh

nghi p Các nhà qu n lý c n hi u r ng k t qu ngày mai là n m trong t ch c th c

hi n công vi c s n xu t s n ph m hay d ch v ngay trong hôm nay Do quá trình s n

xu t hay d ch v đ c di n ra theo chi u ngang, ngh a là di n ra trong các b ph n

c a t ch c và h th ng đo l ng thông qua h th ng trách nhi m c a t ch c

1.1.2 Vai trò – Ch c n ng – Nhi m v c a k toán qu n tr

* Vai trò c a k toán qu n tr

K toán toán qu n tr đóng vai trò cung c p thông tin giúp nhà qu n tr ra các quy t đ nh qu n lý hay ho ch đ nh chi n l c K toán qu n tr còn là công c đ đánh giá vi c th c hi n nh ng m c tiêu thông qua vi c phân tích các chi phí, ki m tra quá trình th c hi n ho t đ ng s n xu t kinh doanh theo k ho ch đã đ ra, t đó

có nh ng quy t đ nh h p lý đ ho t đ ng ngày càng đ t hi u qu cao h n

* Ch c n ng c a k toán qu n tr

Tùy theo yêu c u qu n lý c a các nhà qu n tr trong n i b doanh nghi p, k toán qu n tr đ t ra các yêu c u thông tin c th cho t ng b ph n g n li n v i ph m

vi và m c tiêu qu n lý K toán qu n tr có các ch c n ng c b n sau:

- Ch c n ng phân tích: Ch c n ng này h ng vào vi c tính toán, phân tích các chi phí, k t qu và m i t ng quan gi a các y u t này v i nhau Theo ch c

n ng này, chi phí, doanh thu và k t qu ho t đ ng s n xu t kinh doanh có th đ c phân tích theo t ng lo i hàng hóa, d ch v , ho c theo ch c n ng ho t đ ng c a t ng

b ph n, t ng khâu hay ngành ho t đ ng, ch ng h n chi phí, doanh thu cho thuê phòng, nhà hàng, trò ch i gi i trí… Theo xu h ng m i, g n đây các doanh nghi p

h ch toán và phân tích chi phí theo kh n ng có th ki m soát đ c ho c không

ki m soát đ c ng v i t ng trung tâm trách nhi m phù h p v i s phân c p qu n

lý s n xu t kinh doanh trong doanh nghi p

Ki m tra qu n lý

Qu n lý các quy trình hành đ ng

K ho ch SXKD

K toán qu n tr : công c đánh giá ki m tra, phân tích chi phí

- Ch c n ng ho ch đ nh: M i ho t đ ng kinh doanh đ u đ c doanh nghi p

lên k ho ch tr c nh m đ nh h ng s n xu t, ki m tra trong quá trình th c hi n, và đánh giá k t qu chung c a doanh nghi p c ng nh c a t ng b ph n, t ng nhân viên trong doanh nghi p K toán qu n tr thu th p và cung c p thông tin ph c v

vi c l p k ho ch s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p, trong đó có các ch tiêu mang tính chi n l c, trung h n và ng n h n

- Ch c n ng ki m tra: K toán qu n tr đóng vai trò ki m tra ki m soát các

ho t đ ng tr c, trong và sau quá trình ho t đ ng s n xu t kinh doanh Ch ng h n,

k toán qu n tr có th tham gia vào ho t đ ng ký k t h p đ ng kinh t , chu n chi

và l p ch ng t , ki m kê hàng t n kho…

- Ch c n ng ra quy t đ nh: K toán qu n tr cung c p các thông tin v chi phí,

doanh thu, l i nhu n và c các thông tin phi tài chính khác (s li u th ng kê v th

ph n, s li u đi u tra dân s , tình hình cung - c u lao đ ng và th t nghi p, s thay

đ i chính sách đi u hành kinh t v mô c a nhà n c trong t ng th i k ) đ giúp các nhà qu n tr ra quy t đ nh hi u qu

* Nhi m v c a k toán qu n tr :

- Thu th p, x lý thông tin, s li u k toán theo ph m vi, n i dung k toán

qu n tr c a đ n v xác đ nh theo t ng th i k

- Ki m tra, giám sát các đ nh m c, tiêu chu n, d toán

- Cung c p thông tin theo yêu c u qu n tr n i b c a đ n v b ng báo cáo k toán qu n tr

- T ch c phân tích thông tin ph c v cho yêu c u l p k ho ch và ra quy t

đ nh c a Ban lãnh đ o doanh nghi p

i t ng s d ng thông tin k toán qu n tr là các nhà qu n tr bên trong doanh nghi p, nh ng ng i tr c ti p tham gia đi u hành ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p Vì th , thông tin k toán qu n tr thích h p và linh ho t s giúp các nhà qu n tr ra quy t đ nh đúng đ n, mang l i hi u qu cao cho doanh nghi p Tuy nhiên, tùy theo t ng c p qu n tr mà nhu c u và m c đích s d ng

thông tin có khác nhau Ch ng h n, nhà qu n tr c p c s (tr ng nhóm, t tr ng

s n xu t và nhân viên, nh ng ng i tr c ti p th c hi n nhi m v s n xu t kinh doanh c a đ n v ) thông qua k t qu làm vi c c a b n thân và nhân viên trong đ i, nhóm đ đánh giá trách nhi m đ t đó đ ra các quy t đ nh s a đ i ho c phát huy

kh n ng c a h và s d ng hi u qu h n n a các ngu n l c trong ph m vi h qu n

lý i v i các nhà qu n tr c p trung và c p cao, h s d ng thông tin đ ra các quy t đ nh c n thi t trong kinh doanh, đ l p ph ng án, k ho ch kinh doanh ng n, trung và dài h n, và đ đánh giá hi u qu ho t đ ng c a b ph n, phòng ban và c a toàn doanh nghi p

1.1.3.2 N i dung thông tin k toán qu n tr

Thông tin k toán qu n tr là h th ng các s li u tài chính và các d li u khác ph n ánh các ho t đ ng, quá trình, s n ph m, d ch v … c a m t doanh nghi p H th ng thông tin qu n tr là m t trong nh ng ngu n thông tin h tr cho vi c ra quy t đ nh c a các c p qu n tr Thông tin c a k toán qu n tr bao g m n i dung chính sau:

- Thông tin h tr vi c l p k ho ch, ch ng h n d toán ngân sách trong k , d

toán ngân sách cho t ng khâu s n xu t, phòng ban, l p k ho ch giá thành, k ho ch doanh thu - chi phí,…

- Thông tin ph c v đánh giá tình hình th c hi n k ho ch và ph n ánh tình

hình tài chính c a doanh nghi p t i m t th i đi m, m t chu k s n xu t hay m t giai đo n kinh doanh

- Thông tin h tr vi c ra quy t đ nh trong t t c các khâu c a quá trình s n

xu t, t vi c nghiên c u kh thi, l p d toán, xây d ng chi n l c marketing, đ nh

v th ng hi u, xây d ng chính sách giá bán, chính sách khuy n m i, ch m sóc khách hàng, kênh phân ph i…

- Thông tin ph c v cho h th ng tính giá thành s n ph m, d ch v làm c s

ra các quy t đ nh có liên quan đ n giá bán, c c u s n ph m hay d ch v cung c p

- Thông tin ph n ánh c th tình hình tài chính c a doanh nghi p cho nh ng

ng i s d ng thông tin bên trong doanh nghi p v tình hình tài s n, ngu n v n, k t

qu s n xu t kinh doanh t ng b ph n và toàn doanh nghi p trong m t k ho t

đ ng

1.2 Khái ni m – Vai trò – N i dung c a h th ng k toán trách nhi m

1.2.1 Khái ni m

Trên th gi i, thu t ng “k toán trách nhi m” (“responsibility accounting”) có

l đ c đ c p l n đ u tiên trong bài báo “Basic organizational planning to tie in with responsibility accounting” (t m d ch: "Ho ch đ nh c c u t ch c c s trong

s g n k t v i k toán trách nhi m") c a tác gi Ailman, H B trên t p chí chuyên

ngành N.A.C.A Bulletin vào tháng 05/1950

Theo nhóm tác gi A A Atkinson, R D Banker, R S Kaplan và S M Young thì k toán trách nhi m là m t h th ng cung c p thông tin đánh giá trách nhi m và k t qu công vi c c a các nhà qu n tr khía c nh chi phí và thu nh p mà

h là ng i n m quy n quy t đ nh tr c tiên H th ng này t o ra các báo cáo ph c

v công tác qu n tr doanh nghi p

Theo nhóm tác gi D F Hawkins, V G Narayanan, Jacob Cohen, Michelle Jurgens thì k toán trách nhi m là m t h th ng s n sinh ra các thông tin tài chính

và phi tài chính liên quan đ n ho t đ ng s n xu t kinh doanh và đ c lên k ho ch

b i các “trung tâm trách nhi m” (“responsibility center”) bên trong doanh nghi p

“Trung tâm trách nhi m chính là m t b ph n hay m t phòng ban ch c n ng

mà k t qu c a nó đ c g n trách nhi m tr c ti p c a m t nhà qu n lý c th ”

K toán trách nhi m h ng vào vi c so sánh k t qu th c hi n v i k ho ch đã

đ ra đ ng th i xác đ nh các các lu ng di chuy n các ngu n l c bên trong doanh nghi p và hi u qu s d ng chúng Nh ng trên h t, k toán trách nhi m h tr cho quá trình l p k ho ch, ki m soát và đánh giá vi c th c hi n k ho ch

Theo James R Martin, “K toán trách nhi m là m t h th ng cung c p các thông tin v k t qu và hi u qu ho t đ ng c a các b ph n bên trong m t doanh nghi p; là công c đo l ng, đánh giá ho t đ ng c a các b ph n có liên quan đ n

ho t đ ng đ u t , doanh thu, chi phí và l i nhu n mà m i b ph n có quy n ki m soát và ch u trách nhi m t ng ng.”…

Nh v y, có nhi u cách đ nh ngh a khác nhau v k toán trách nhi m, nh ng

chung qui, k toán trách nhi m bao g m ba thành t chính là con ng i, trách nhi m (hay s phân quy n) và các quy trình hay h th ng g n li n v i các ho t

đ ng s n xu t kinh doanh c a m t doanh nghi p S v n hành c a ba thành t này

t o ra k t qu c a k toán trách nhi m: thông tin qu n tr Nh v y, k toán trách nhi m có th đ c di n gi i trên ba m t sau:

- K toán trách nhi m là m t b ph n c u thành k toán qu n tr thông qua s

phân quy n theo c c u t ch c c a doanh nghi p S phân quy n này g n ch t v i

trách nhi m c a t ng cá nhân, t ng b ph n trong t ch c theo nh ng quy trình nghi p v c th

- K toán trách nhi m là m t h th ng cung c p thông tin đánh giá k t qu ho t

đ ng c a t ng cá nhân, t ng b ph n trong doanh nghi p và c a toàn th doanh nghi p nh m t i đa hóa k t qu ho t đ ng kinh doanh và/ ho c t i u hóa các quy trình nghi p v và ho t đ ng s n xu t kinh doanh

- K toán trách nhi m là m t h th ng trách nhi m đ c thi t k phù h p theo

t ng c c u t ch c ng v i đ c đi m kinh doanh c a doanh nghi p, môi tr ng t

ch c ho t đ ng, m c tiêu, s m nh và các thang giá tr c a t ch c

1.2.2 Vai trò – Ch c n ng c a k toán trách nhi m

K toán trách nhi m có các vai trò sau:

- Cung c p thông tin cho vi c th c hi n ch c n ng t ch c và đi u hành doanh nghi p: K toán trách nhi m xác đ nh các trung tâm trách nhi m giúp nhà qu n tr xây d ng và h th ng hóa các ch tiêu, công vi c và quy trình nghi p v c a t ng phòng ban K toán trách nhi m giúp nhà qu n tr theo dõi, đánh giá và đi u ch nh các ho t đ ng, quy trình đ phát huy hi u qu cao nh t

- Cung c p thông tin h tr vi c th c hi n ch c n ng ki m soát tài chính và

ch c n ng ki m soát qu n lý: Nh k toán trách nhi m, nhà qu n tr n m đ c thông tin v tình hình s d ng v n, tình hình doanh thu - chi phí - l i nhu n đ ra các quy t đ nh qu n lý phù h p, k p th i

- Giúp các nhà qu n tr h ng đ n vi c hoàn thành m c tiêu chung c a doanh nghi p thông qua vi c hoàn thành m c tiêu b ph n, phòng ban c a h

H th ng k toán trách nhi m xác đ nh các trung tâm trách nhi m phù h p v i

c u trúc t ch c và s phân c p qu n lý c a doanh nghi p đ đo l ng k t qu ho t

đ ng c a m t b ph n, m t phòng ban hay m t khu v c v i m c đích giúp nhà qu n

tr ki m tra, đánh giá trách nhi m qu n lý t ng c p qu n tr

Ch c n ng c a k toán trách nhi m th hi n ba khía c nh sau:

- K toán trách nhi m giúp các nhà qu n lý đi u hành b ph n c a mình theo

nh ng cách th c thích h p và nh t quán v i m c tiêu chung c a c doanh nghi p

- K toán trách nhi m t o c s cho ho t đ ng đánh giá thành qu n lý qu c a

t ng nhà qu n tr các c p qu n tr trong m t doanh nghi p

- K toán trách nhi m giúp các nhà qu n lý đo l ng s đóng góp c a t ng cá nhân,

t ng b ph n vào k t qu chung trong quá trình th c hi n m c tiêu c a doanh nghi p

i t ng s d ng thông tin c a k toán trách nhi m chính là các nhà qu n tr

c p c s cho đ n c p lãnh đ o cao nh t c a m t doanh nghi p

Nh k toán trách nhi m, các nhà qu n tr c p c s đ c đ nh h ng đ n m c tiêu chung c a t ch c thông qua vi c ki m soát các ho t đ ng làm phát sinh doanh thu, chi phí đ đi u ch nh các m c tiêu b ph n cho phù h p v i m c tiêu chung

i v i các nhà qu n tr c p trung, k toán trách nhi m giúp h th c hi n

ch c n ng ki m soát tài chính và ki m soát qu n lý Nhà qu n tr c p trung có th đánh giá phân tích tình hình tài chính qua các kho n doanh thu - chi phí nh m đ t

l i nhu n t i đa

i v i các nhà qu n tr c p cao, k toán trách nhi m cung c p thông tin cho

vi c th c hi n ch c n ng t ch c và đi u hành doanh nghi p K toán trách nhi m giúp nhà lãnh đ o xây d ng các trung tâm trách nhi m đ h th ng hóa công vi c, quy trình c a t ng trung tâm/ b ph n t đó xây d ng các ch tiêu đánh giá hi u qu công vi c và trách nhi m c a t ng phòng ban, cá nhân và đi u ch nh ho t đ ng n u

th y c n thi t

1.2.4 N i dung c a k toán trách nhi m

H th ng k toán trách nhi m là m t h th ng mang tính ki m soát qu n lý và

là t p h p c a các ph ng pháp thu th p và x lý thông tin m t cách khoa h c ph c

v cho quá trình l p k ho ch, ki m soát quá trình th c hi n và đánh giá k t qu

trong m t doanh nghi p H th ng mang tính ki m soát qu n lý đó ph i bao g m các n i dung sau:

- M c tiêu: các nhà qu n tr ph i hi u rõ và truy n thông rõ ràng m c tiêu c a

b ph n mình qu n lý và m c tiêu chung c a c t ch c đ n t ng nhân viên tr c thu c

- Ph ng pháp th c hi n: nhà qu n tr và nhân viên ph i n m rõ công vi c c n

làm đ đ t m c tiêu b ph n và m c tiêu chung

- ánh giá: nhà qu n tr ph i thông báo k t qu công vi c đ n t ng cá nhân,

t ng b ph n d i quy n đi u hành, hay nói cách khác là trong ph m vi trách nhi m

- M c tiêu hao các ngu n l c

- Cách th c các ngu n l c đã đ c s d ng và nên đ c s d ng nh th nào

đ đ t hi u qu t i u

1.2.4.1 Các trung tâm trách nhi m

Khái ni m: Trung tâm trách nhi m là m t b ph n trong doanh nghi p trong

đó các nhà qu n lý b ph n và nhân viên ch u trách nhi m v vi c hoàn thành các

m c tiêu c a b ph n mình theo đúng qu đ o đ hoàn thành m c tiêu chung c a doanh nghi p

K toán trách nhi m th ng phân lo i trung tâm trách nhi m thành b n lo i

l p d toán, giám sát và phân tích, báo cáo chênh l ch chi phí gi a th c hi n so v i

k ho ch

Trung tâm doanh thu: Trung tâm doanh thu là m t trung tâm trách nhi m

trong đó các nhà qu n lý và nhân viên tr c thu c ch ch u trách nhi m ki m soát v

m t doanh thu mà không ki m soát chi phí s n xu t hay chi phí phát sinh c a s n

ph m hay d ch v mà h bán ra; và c ng không ki m soát c p đ đ u t Nhà qu n

tr trung tâm doanh thu có th ki m soát giá bán, hàng hóa t n kho và các ho t đ ng khuy n m i H u h t các trung tâm doanh thu đ u phát sinh chi phí ti p th - bán hàng và vì th các nhà qu n tr có trách nhi m ki m soát các chi phí này các m c

đ khác nhau Trên th c t , trung tâm doanh thu r t ít khi t n t i

ki m soát và ch u trách nhi m c chi phí và doanh thu c a hàng hóa, d ch v bán ra Trung tâm l i nhu n ho t đ ng nh m t đ n v kinh doanh đ c l p, ngo i tr vi c giám đ c đi u hành (không ph i giám đ c trung tâm trách nhi m) ki m soát m c đ

đ u t trong trung tâm này

doanh đ c l p, ch u trách nhi m ki m soát doanh thu, chi phí và m i c p đ đ u t Nhà qu n lý trung tâm đ u t có quy n đi u ph i, s d ng, đ u t tài s n đ tìm

m c l i nhu n cao nh t S thành công c a trung tâm đ u t đ c đo l ng không

ch b i s l i nhu n t o ra mà còn là kh n ng sinh l i c a đ ng v n

TÓM T T - CÁC TRUNG TÂM TRÁCH NHI M

c đi m Trung tâm Chi phí

Trung tâm Doanh thu

Trung tâm L i nhu n Trung tâm u t

c ki m

soát b i Ban

qu n tr trung

tâm

Chi phí Doanh thu Chi phí & doanh thu

Chi phí, doanh thu

và ch y u ki m soát đ u t Không ki m

soát b i Ban

qu n tr trung

tâm

Doanh thu và đ u t xét trên ph ng

di n hàng t n kho và TSC

Chi phí và đ u t xét trên ph ng di n hàng t n kho và TSC

Doanh thu có liên quan đ n m t s

m c tiêu (th ng là

d toán ngân sách)

L i nhu n có liên quan đ n m t s

Ho t đ ng c a các

y u t quy t đ nh thành công ngoài khía c nh doanh thu

Ho t đ ng c a các

y u t quy t đ nh thành công ngoài khía c nh l i nhu n

Hi u qu c a các

y u t quy t đ nh thành công ngoài ROI

1.2.4.2 Các ch tiêu đánh giá thành qu c a các trung tâm trách nhi m:

M c đích c a k toán trách nhi m là đo l ng, qua đó đánh giá trách nhi m

qu n lý và k t qu ho t đ ng c a t ng trung tâm trách nhi m trong vi c th c hi n

m c tiêu chung c a toàn doanh nghi p Vi c đánh giá này đ c th c hi n thông qua

hai ch tiêu k t qu và hi u qu đ ng th i c hai m t đ nh tính và đ nh l ng

Ch tiêu k t qu là m c đ các trung tâm trách nhi m th c hi n các nhi m v

đã đ ra, đ c th hi n b ng m t con s tuy t đ i hay t ng đ i Ch ng h n, m c doanh thu k v ng đ i v i trung tâm doanh thu, t l ph n tr m hoàn v n c a trung tâm đ u t , m c t ng gi m kh i l ng/ s l ng th c hi n so v i k ho ch (c s tuy t đ i l n t l ph n tr m)…

Ch tiêu hi u qu là t l so sánh t ng đ u ra và t ng đ u vào c a m t trung tâm trách nhi m Ch tiêu này cho th y k t qu th c t đ t đ c trên các ngu n l c

đã b ra Ví d , ch tiêu l i nhu n trên v n, ch tiêu l i nhu n trên doanh thu, vòng quay v n,…

đánh giá các trung tâm trách nhi m, tr c tiên c n xác đ nh các tiêu chí đánh giá, sau đó thi t l p các ch tiêu đo l ng các tiêu chí đó Thông th ng, các doanh nghi p s d ng các tiêu chí sau đây:

(1) Nhóm tiêu chí ch t l ng: là nh ng ch tiêu th hi n s hài lòng c a khách hàng, t l s n ph m h ng, m c tiêu hao nguyên v t li u,…

(2) Nhóm tiêu chí v hi u qu s n xu t: nh ch tiêu giá tr hàng t n kho, chi phí s a ch a, b o trì,…

(3) Nhóm tiêu chí liên quan đ n giá tr c a doanh nghi p: nh uy tín th ng

hi u, danh ti ng, th giá c phi u,…

(4) Nhóm tiêu chí v s c c nh tranh c a doanh nghi p: nh các ch tiêu đánh giá đ nh n bi t th ng hi u, kh i l ng hàng bán, m ng l i phân ph i s n

th ng thông tin k toán c a doanh nghi p

Vi c cung c p thông tin thích h p và k p th i ph c v công tác ra quy t đ nh

c a các c p qu n tr là ch c n ng quan tr ng nh t c a k toán trách nhi m Tuy nhiên, doanh nghi p c n ph i xác đ nh rõ các ch tiêu đánh giá thành qu ho t đ ng

c a các trung tâm trách nhi m, hay nói chính xác h n là c a t ng phòng ban, t ng

cá nhân trong đ n v Vì th , các ch tiêu đo l ng các thành qu ph i đ c th hi n trên các báo cáo trách nhi m

M t khác, đ đánh giá trung th c và h p lý thành qu qu n lý c a nhà qu n

tr các trung tâm trách nhi m, c n ph i có s phân bi t rõ ràng chi phí ki m soát

đ c và không ki m soát đ c b i các nhà qu n tr các c p

1.2.4.2.1 Ch tiêu đánh giá thành qu c a trung tâm chi phí

Khi đánh giá thành qu trung tâm chi phí c n phân bi t hai d ng trung tâm chi phí:

(1) Trung tâm chi phí đ nh m c: u ra tuy không th hi n b ng hình thái

ti n t nh ng v n có th xác đ nh và l ng hóa đ c trên c s đã bi t phí t n đ u vào c n thi t đ t o đ u ra

Ví d , phân x ng s n xu t có th tính đ c giá thành s n xu t m t đ n v s n

ph m thông qua đ nh m c chi phí v t t tiêu hao, chi phí nhân công tr c ti p, chi phí s n xu t chung

thông qua m c đ hoàn thành k ho ch s n xu t trên c s b o đ m đúng th i h n, đúng tiêu chu n k thu t s n xu t hay không?

s so sánh gi a chi phí s n xu t th c t và chi phí đ nh m c Trên c s tính toán sai bi t chi phí, phân tích nh h ng c a các nhân t gây ra sai bi t đ xác đ nh nguyên nhân tác đ ng đ n tình hình th c hi n đ nh m c chi phí

(2) Trung tâm chi phí d toán: u ra c a các trung tâm này không th đ c

l ng hóa b ng ti n, đ ng th i m i quan h gi a đ u ra và đ u vào trung tâm này là không ch t ch , không th so sánh đ c

Ví d , phòng k toán – tài v có đ u ra là các báo cáo tài chính, báo cáo k toán…

Vì th , v m t k t qu , chúng ta ch đánh giá v m c đ hoàn thành k ho ch công vi c c a trung tâm

V m t hi u qu , đ c đánh giá ch y u d a vào vi c so sánh chi phí th c t phát sinh và chi phí d toán đã duy t

* Ch tiêu M c chênh l ch chi phí:

Sai bi t chi phí = Chi phí th c t - Chi phí đ nh m c

Trong đó:

Bi n đ ng v l ng = (L ng th c t - L ng d toán) * Giá d toán

Bi n đ ng v giá = (Giá th c t - Giá d toán) * L ng th c t

- Các ch tiêu này giúp đánh giá:

+ Kh n ng ki m soát chi phí trong m i quan h v i doanh s c tính

+ M c đ hoàn thành đ nh m c hay d toán chi phí

+ S l ng và ch t l ng s n ph m, d ch v t o ra so v i m c chi phí b ra

+ Kh n ng ki m soát các nhân t làm gia t ng chi phí

- Yêu c u thông tin:

Các báo cáo ph i cung c p thông tin k p th i, đ y đ , chính xác ph c v vi c đánh giá trách nhi m qu n lý và s d ng chi phí t i các b ph n, đ n v có phát sinh chi phí trên c s b o đ m nguyên t c có th ki m soát đ c c a ng i qu n lý b

ph n, qua đó c ng giúp nhà qu n lý ti t ki m và s d ng hi u qu chi phí trong b

ph n c a mình Thông tin này c n bao g m:

+ S li u v chi phí th c t phát sinh (phân lo i theo y u t chi phí, theo công

1.2.4.2.2 Các ch tiêu đánh giá thành qu c a trung tâm doanh thu:

tiêu th , trên c s đó phân tích chênh l ch doanh thu do nh h ng c a các nhân t có lien quan nh đ n giá bán; kh i l ng s n ph m tiêu th và k t c u

s n ph m tiêu th

M c chênh l ch doanh thu = Doanh thu th c t - Doanh thu d toán

- Yêu c u thông tin:

K toán trách nhi m các trung tâm doanh thu ph i b o đ m các yêu c u thông tin sau đây:

+ Thông tin v doanh thu th c t so v i d toán t i t ng b ph n

+ Thông tin v s bi n đ ng c a doanh thu các b ph n và các y u t nh

h ng đ n m c doanh thu

* V m t hi u qu : Do đ u ra c a trung tâm doanh thu đ c l ng hóa

b ng ti n, nh ng đ u vào thì không vì nhà qu n tr trung tâm doanh thu không ch u trách nhi m v giá thành hay giá v n s n ph m hàng hóa, trong khi đó chi phí phát sinh t i trung tâm doanh thu thì không th so sánh đ c v i doanh thu c a trung tâm Vì v y, đ đánh giá hi u qu ho t đ ng c a trung tâm hay nói khác đi là đ

đánh giá thành qu qu n lý c a nhà qu n tr trung tâm doanh thu chúng ta s xem xét tình hình th c hi n d toán c a trung tâm này trên c s so sánh chi phí ho t

đ ng th c t v i chi phí d toán đã l p

1.2.4.2.3 Các ch tiêu đánh giá thành qu c a trung tâm l i nhu n:

* V m t k t qu : đ c đánh giá thông qua tình hình th c hi n d toán l i nhu n,

so sánh l i nhu n đ t đ c th c t v i l i nhu n c tính theo d toán Qua đó, phân tích kho n chênh l ch l i nhu n do nh h ng b i các nhân t có liên quan:

M c chênh l ch l i nhu n = l i nhu n th c t - l i nhu n d toán

nên hi u qu ho t đ ng c a trung tâm l i nhu n có th đo l ng b ng các ch tiêu:

T su t l i nhu n trên doanh thu; t su t doanh thu trên chi phí; hay các ch tiêu

b ng s tuy t đ i: s d đ m phí b ph n; s d b phân ki m soát đ c; s d b

ph n; l i nhu n tr c thu …

Các ch tiêu này giúp đánh giá:

+ M c đ hoàn thành k ho ch l i nhu n

+ M c đ gia t ng l i nhu n tháng, quí, n m

+ T su t l i nhu n trên doanh thu

- Yêu c u thông tin:

K toán trách nhi m các trung tâm l i nhu n ph i b o đ m các yêu c u thông tin sau đây:

+ Thông tin v l i nhu n th c t so v i k ho ch t t c các b ph n, đ n v , chi nhánh, xí nghi p, công ty thành viên, công ty liên doanh, liên k t…

+ S li u v doanh thu, chi phí các b ph n t ng ng

+ Thông tin v s bi n đ ng c a l i nhu n các b ph n, đ n v qua các y u

t doanh thu, chi phí, t ng y u t chi phí và giá thành s n ph m…

1.2.4.2.4 Các ch tiêu đánh giá thành qu c a trung tâm đ u t

V m t k t qu , k toán trách nhi m s d ng các ch tiêu t ng t các ch tiêu đánh giá c a trung tâm l i nhu n

V m t hi u qu , k toán trách nhi m s d ng các ch tiêu nh ROI, RI, EVA

* Ch tiêu T l hoàn v n đ u t (ROI - Return on Investment):

M c dù ROI là m t ch tiêu quan tr ng và đ c các nhà qu n tr s d ng r ng rãi đ đánh giá thành qu c a trung tâm đ u t , ROI v n có m t s h n ch sau đây:

- M t là, ROI là s t ng đ i (%) nên không th hi n đ c ph n chênh l ch tuy t đ i khi các nhà qu n tr áp d ng các gi i pháp nh m nâng cao ROI, vì th

c ng không bi t đ c ph n thay đ i c a l i nhu n t ng thêm hay gi m đi là bao nhiêu con s tuy t đ i

- Hai là, ROI thiên v hi u qu đ u t ng n h n h n là quá trình sinh l i dài

h n, vì th n u nhà qu n tr quá chú tr ng vào ROI s b qua m t s c h i đ u t

mà k t qu ch xu t hi n rõ ràng sau m t th i gian dài h n

- Ba là, ROI có th không hoàn toàn ch u s tác đ ng c a nhà qu n tr c p c

s vì trung tâm đ u t có quy n chi ph i ROI

- B n là, ROI không đ c p đ n hi n giá c a đ ng ti n nên nh h ng đ n vi c phân tích hi u qu v n đ u t

Vì v y, k toán qu n tr s d ng m t ch tiêu n a đ đánh giá thành qu c a trung tâm chi phí nh m h n ch các nh c đi m c a ROI Ch tiêu đó là RI - Lãi

th ng d (hay còn g i là L i t c còn l i - Residual Income)

* Ch tiêu Lãi th ng d (RI)

Trong đó:

Chi phí s d ng v n = V n đ u t * T su t chi phí v n (%)

Song, nh ROI, ch tiêu RI c ng có h n ch riêng c a nó mà các nhà qu n tr

c n l u ý khi s d ng Vì RI là con s tuy t đ i nên công ty này không th dùng đ đánh giá thành qu c a các trung tâm có quy mô khác nhau kh c ph c nh c

đi m này c a RI, k toán qu n tr s d ng ch tiêu T l l i nhu n còn l i trên v n

đ u t (%RI) Công th c tính nh sau:

* Ch tiêu giá tr kinh t gia t ng (EVA)

Do ROI và RI đ u có nh ng h n ch nh t đ nh nên vào nh ng n m 1990, Công ty t v n đ u t Stern Steward, M đã phát minh ra và đ ng ký b n quy n

khái ni m và công th c tính EVA d a vào khái ni m l i nhu n kinh t (không ph i

l i nhu n k toán) xu t phát t công th c tính RI, nh ng có nh ng đi m khác c

b n nh sau:

M t là, l i nhu n trong công th c tính RI đ c thay b ng l i nhu n sau thu Hai là, t l hoàn v n k v ng t i thi u đ c thay b ng lãi su t bình quân

Ba là, v n đ u t đ c thay b ng ph n còn l i c a t ng tài s n ho t đ ng tr

đi n ng n h n không ph i tr lãi

Công th c tính EVA (giá tr kinh t gia t ng) đ c th hi n nh sau:

Trong đó:

- Lãi su t bình quân đ c tính nh sau:

- T ng tài s n ho t đ ng là nh ng tài s n tham gia vào ho t đ ng s n xu t kinh doanh t o ra l i nhu n

- N ng n h n không ph i tr lãi g m: N khách hàng, chi phí trích tr c, n khác

Hi n nay, EVA đ c v n d ng ph bi n trong phân tích d án đ u t và đo

l ng giá tr t ng thêm cho các doanh nghi p và c c đông EVA đ c a chu ng

và ca ng i là m t công c đánh giá đ u t r t u vi t, tr c h t là do EVA k t h p

đ c c ba ch c n ng ch y u trong l nh v c tài chính, đó là ho ch đ nh v n, đánh

giá thành qu qu n lý và ph n th ng kinh doanh Và th đ n là, các ch tiêu đánh giá đ u t khác nh ROI, RI, EPS, NPV, IRR… có th cho ra nh ng thông tin trái

ng c nhau trong vi c l a ch n ph ng án đ u t t i u thì EVA là công c thích

h p h n c đ các nhà đ u t ra quy t đ nh kinh doanh, vì EVA chính là th c đo

l i nhu n, đ c hi u m t cách đ n gi n là ph n l ch gi a l i nhu n sau thu tr c chi phí ho t đ ng tài chính tr đi chi phí s d ng v n bình quân c a t t c các tài

s n đ c dùng vào vi c t o ra l i nhu n cho doanh nghi p

Ngoài ra, các nhà qu n tr còn s d ng m t s ch tiêu khác nh ch tiêu T

su t thu nh p trên v n ch s h u và T su t thu nh p trên v n vay đ

+ ánh giá m c đ t i đa hóa l i nhu n

+ Xác đ nh t l hoàn v n đ u t , hay nói cách khác là t c đ (th i gian) thu

h i v n đ u t

+ Xác đ nh su t l i nhu n trên doanh thu

+ Cân đ i c c u v n đ u t và phân c p qu n lý v n hi u qu

Trung tâm đ u t g n ch t v i c p qu n lý cao nh t trong doanh nghi p, c th

là h i đ ng qu n tr và ban t ng giám đ c công ty Nhu c u qu n tr c a trung tâm này là thông tin đ c t ng quát hóa t các trung tâm l i nhu n trong đó kh n ng sinh l i c a đ ng v n g n v i vi c s d ng tài s n thông qua các ch tiêu t su t hoàn v n đ u t ROI, lãi th ng d RI, …

C th h n, k toán trách nhi m trung tâm đ u t ph i b o đ m th a mãn các thông tin sau đây:

+ Thông tin v hi u qu s d ng v n đ u t trong k

+ Thông tin t ng h p v doanh thu, chi phí, l i nhu n đ xác đ nh k t qu

ho t đ ng kinh doanh trong k

+ Thông tin phân tích tính h p lý c a ngu n v n, tính cân đ i gi a tài s n - ngu n v n,… và các thông tin phi tài chính khác nh ng có nh h ng đ n quy t

đ nh đ u t c a doanh nghi p

K t qu và hi u qu ho t đ ng c a các trung tâm trách nhi m đ c t ng h p trên các báo cáo đ c trình bày m t cách h th ng th hi n các con s th c hi n và

d toán c a t ng trung tâm

Báo cáo c n t p trung phân tích tình hình th c hi n d toán và các kho n chênh

l nh t ng/ gi m các con s có tính so sánh đ c, k toán trách nhi m c n s d ng các b ng d toán linh ho t đ l p ra đ c các chu n so sánh th ng nh t ph c v cho t ng

m c tiêu đánh giá doanh thu, chi phí và l i nhu n c a doanh nghi p

1.2.4.4 M t s n i dung khác c a k toán trách nhi m

Bên c nh vi c xác đ nh các ch tiêu đánh giá k t qu và hi u qu c a các trung tâm trách nhi m và t o l p h th ng báo cáo, k toán trách nhi m c n chú ý m t s

n i dung sau đây:

- Xây d ng h th ng d toán cho các trung tâm trách nhi m: Khi xây d ng

chi n l c cho doanh nghi p, các nhà qu n tr thi t l p các ch tiêu qua m t b n d toán t ng h p, sau đó đ c chia thành các d toán trách nhi m nh h n đ th c

hi n Vi c phân chia này giúp các nhà qu n tr hi u ra các m c tiêu c n hoàn thành

t i t ng b ph n

- Phân b chi phí cho các trung tâm trách nhi m: K toán viên c n l a ch n

các tiêu th c phân b phù h p các lo i chi phí gián ti p cho t ng trung tâm trách nhi m ây chính là m c đích c a vi c ki m soát trung tâm chi phí, khuy n khích

ti t ki m và nâng cao hi u qu ho t đ ng c a t ng trung tâm

- Phân tích bi n đ ng doanh thu - chi phí - l i nhu n d a theo các con s k

ho ch K toán trách nhi m ti n hành phân tích chênh l ch gi a ch tiêu th c hi n

và ch tiêu d toán c a các trung tâm, t đó nh n ra các y u t nh h ng đ n k t

qu và hi u qu c a t ng b ph n

- M i quan h gi a chi phí - kh i l ng - l i nhu n (CPV): ây là mô hình

tính toán các ch tiêu s d đ m phí, t l s d đ m phí, đòn b y kinh t và r t có ý

ngh a đ i v i các trung tâm l i nhu n ngang c p Qua ch tiêu s d đ m phí, k toán trách nhi m phân tích các s d mà các trung tâm l i nhu n đ l i đ cân đ i chi phí ho t đ ng, ph n ánh k t qu và hi u qu c a trung tâm này

Vi c phân tích thông qua mô hình CVP không ch giúp doanh nghi p l a ch n dây chuy n s n xu t phù h p, đ nh giá bán s n ph m h p lý, xây d ng chi n l c tiêu th và chi n l c marketing hi u qu mà còn giúp ích nhi u cho vi c xem xét

r i ro c a doanh nghi p

có th cung c p s n ph m, d ch v qua l i l n nhau s làm phát sinh v n đ giá chuy n đ i Giá này có th xác đ nh theo giá th tr ng, chi phí s d ng ho c giá

th ng l ng K toán trách nhi m c n l u ý r ng giá chuy n đ i này nh h ng

đ n k t qu ho t đ ng c a các trung tâm có tham gia chuy n đ i Vì th , vi c đ nh giá ph i h p lý và có th ch p nh n đ c

- T giá h i đoái: các công ty, t p đoàn đa qu c gia, các trung tâm có th

hi n di n nhi u n c khác nhau trên th gi i Vì th , k toán ph i quy đ i theo t giá đ ng ti n c a t ng n c t i th i đi m ghi nh n các giao d ch Vi c quy đ i này

s t o ra s chênh l ch t giá gi a các trung tâm và gi a các th i đi m báo cáo

Các nhân t sau đây s nh h ng đ n vi c t ch c v n d ng k toán trách nhi m trong m t doanh nghi p:

- c đi m ho t đ ng s n xu t kinh doanh

- Quy mô đ u t

- a bàn kinh doanh

- Trình đ qu n lý doanh nghi p

- N ng l c c a đ i ng nhân l c làm k toán

- M c đ phân c p qu n lý kinh t - tài chính

K toán trách nhi m g n li n v i trách nhi m c a t ng con ng i, t ng b

ph n trong m t doanh nghi p d a trên quy n qu n tr và s ch u trách nhi m v m i

ho t đ ng, k c tài chính và phi tài chính, trong ph m vi qu n lý c a t ng ng i,

t ng b ph n Vì th , đ c đi m ho t đ ng s n xu t kinh doanh, quy mô đ u t , đ a bàn kinh doanh, trình đ qu n lý doanh nghi p, n ng l c c a đ i ng k toán là

nh ng nhân t có nh h ng đ n ch t l ng và hi u qu c a công tác t ch c k toán trách nhi m t i đ n v

Song, chính m c đ phân c p qu n lý, phân c p tài chính m i là nhân t nh

h ng l n nh t đ n ch t l ng c a k toán trách nhi m B i vì đây là n n t ng đ thi t l p các trung tâm trách nhi m, xây d ng h th ng các ch tiêu trách nhi m và

h th ng báo cáo đánh giá trách nhi m và thành qu qu n lý c a doanh nghi p Vi c xây d ng các trung tâm trách nhi m là b c đi đ u tiên trong vi c t o l p m t c

c u t i u cho t ch c k toán trách nhi m S phân chia trách nhi m đ c th hi n qua các ch tiêu đánh giá trách nhi m qu n lý đ c xác đ nh m t cách c th , rõ ràng, có s k t n i liên t c và không t o l h ng trách nhi m hay qu n lý Bên c nh

đó, vi c phân quy n giúp m i cá nhân, b ph n thông su t m c tiêu chung và ph n

h i thông tin m t cách k p th i, đ y đ và chính xác theo h th ng thu th p và x lý thông tin đã đ c thi t l p

Ngoài ra, đ i v i các t ng công ty 90 – 91 c a Vi t Nam, các nhân t sau đây

nh h ng không nh đ n vi c t ch c v n d ng k toán trách nhi m t i đ n v :

- Lo i hình doanh nghi p: Các t ng công ty 90 - 91 thu c quy n s h u nhà n c,

vì th , t ch c k toán qu n tr ngoài vi c tuân th các quy đ nh c a Lu t K toán và Thông t 53/2006/TT-BTC ngày 12/06/2006 h ng d n t ch c k toán qu n tr trong doanh nghi p còn ph i ch p hành theo Lu t Doanh nghi p Nhà n c và Thông t 72/2005/TT-BTC ngày 01/09/2005 h ng d n xây d ng Quy ch qu n lý tài chính c a công ty nhà n c ho t đ ng theo mô hình "Công ty m - Công ty con"

- Quan h s h u: Do đ c nhà n c c p/giao v n 100% nên m c đích t i

th ng c a t ch c công tác k toán trách nhi m các t ng công ty 90 - 91 là nh m

ph c v l i ích qu c gia, l i ích c a nhân dân ch không ph c v l i ích c a m t nhóm c đông có nh h ng nào trong doanh nghi p C ng do m i quan h s h u này mà t ng công ty ki m soát g n nh toàn b ho t đ ng s n xu t và tình hình tài chính c a các doanh nghi p thành viên (công ty con)

- Qu n lý hành chánh nhà n c: Do n m d i s lãnh đ o tr c ti p c a Chính

ph , B ngành ho c UBND c p t nh (v n không ph i là m t th c th kinh doanh),

ho t đ ng c a các t ng công ty còn ch u s ch đ o mang tính m nh l nh hành chánh t các đ nh ch này Vi c b nhi m ch t ch H QT ho c t ng giám đ c/ giám đ c doanh nghi p do c quan ch qu n quy t đ nh

1.4 Các bài h c kinh nghi m t vi c nghiên c u h th ng k toán trách nhi m

Trên c s nghiên c u tài li u v h th ng k toán trách nhi m c a m t s

n c có n n kinh t th tr ng phát tri n, tác gi đi sâu vào nghiên c u n i dung,

ph ng pháp thu th p và x lý thông tin c ng nh vi c xây d ng mô hình k toán

trách nhi m c a các t p đoàn Abbott (Hoa K - đ c thành l p t n m 1988), t p đoàn Dupont (đ c thành l p b i nhà công nghi p ng i Pháp tên là Eleuthère Irénée du Pont t i M vào n m 1802) và vi c t ch c k toán trách nhi m thông qua

lý thuy t “KAIZEN” c a Nh t Qua nghiên c u tác gi đã h th ng hóa đ c nh ng

n i dung c b n c ng nh các l i ích t vi c t ch c h th ng k toán trách nhi m

nh m đ nh h ng cho vi c xây d ng các gi i pháp hoàn thi n h th ng k toán trách nhi m t i IDICO Ch ng 3

- S phân quy n qu n lý theo nhóm trách nhi m: C u trúc c a m t t ch c phát

tri n khi các m c tiêu, trình đ công ngh , đ i ng nhân viên thay đ i Quá trình này

th ng di n ra theo h ng t qu n lý t p trung sang qu n lý phân quy n Abbott nh n

th c r t rõ nhu c u phân quy n; t m ho t đ ng đa qu c gia c a h cho th y các c p qu n

lý các khu v c khác nhau trên th gi i có kh n ng phát huy t i đa ngu n l c c a doanh nghi p V i Dupont c ng th Và phát tri n m nh h n n a là tri t lý qu n tr doanh nghi p “KAIZEN”c a Nh t - KAIZEN – “C i ti n liên t c” g n li n v i trách nhi m c a m i thành viên trong doanh nghi p Gi ng nh các công c qu n lý ch t

l ng ISO, TQM… Kaizen c ng đ c tri n khai trên c s vòng l p xoáy trôn c g m

b n y u t : K ho ch - Th c hi n - ánh giá - C i ti n Kaizen là m t tri t lý qu n lý, tuy không đòi h i v n đ u t l n nh ng yêu c u s cam k t và n l c t m i cá nhân, m i

c p trong doanh nghi p (đ c bi t là c p lãnh đ o) Các y u t quy t đ nh s thành công

c a Kaizen bao g m: Cam k t c a lãnh đ o cao nh t, vai trò c a cán b qu n lý các

phòng ban, t , nhóm, s n l c tham gia c a m i ng i, vi c tri n khai các c i ti n ph i

đ c th c hi n liên t c, hàng ngày

Vì th , m t s tin t ng đ các nhà qu n tr c p cao phân quy n qu n lý cho các c p qu n tr th p h n s t o nên m t h th ng ki m soát và t ch c đi u hành

ho t đ ng hi u qu , đ m b o toàn b gu ng máy v n đ ng thông su t Nó giúp m i

cá nhân làm vi c trong t ch c thông su t m c tiêu chung và ph n h i thông tin m t cách k p th i, đ y đ và chính xác theo h th ng c c u t ch c c a công ty Nh ng thông tin này đ c bi t giá tr đ i v i các t ch c có mô hình qu n lý tr c tuy n t khâu thu mua nguyên li u thô cho đ n khâu phân ph i s n ph m cho khách hàng

Và t ng ng m t h th ng k toán trách nhi m đ c v n hành t t ph i thi t

l p đ c các trung tâm trách nhi m phù h p v i đ c đi m ho t đ ng và c u trúc

qu n lý trong m t t ch c

chuy n giá thông qua vi c t ch c h th ng k toán trách nhi m:

* V n đ xác đ nh giá chuy n giao: Giá chuy n giao n i b là giá tr hàng hóa,

d ch v phát sinh khi b ph n này cung c p hàng hóa d ch v cho b ph n khác

Vi c xác đ nh giá chuy n nh ng cao s làm t ng doanh thu c a trung tâm giao hàng nh ng c ng làm t ng chi phí c a b ph n nh n hàng, và ng c l i, m c dù l i nhu n chung c a toàn đ n v không đ i i u này gây khó kh n cho vi c đánh giá thành qu ho t đ ng c a các trung tâm trách nhi m, b i có r t nhi u ph ng pháp

đ nh giá

M c tiêu c a vi c xác đ nh giá chuy n giao n i b nh m khuy n khích các nhà

qu n lý b ph n cùng h ng v m c tiêu chung c a t ch c ng th i ph i xét đ n n

l c qu n lý và s t ch c a các b ph n trong vi c ra quy t đ nh kinh doanh

Vì v y, nh m có th đáp ng đ c m t cách t ng đ i c 3 khía c nh trên, qua

đó có th đánh giá đúng đ n thành qu ho t đ ng c a các b ph n c ng nh h tr cho vi c ra quy t đ nh c n xác đ nh giá chuy n giao là giá th a thu n d a trên giá

th tr ng c nh tranh có s đi u ch nh cho nh ng kho n chi phí không phát sinh do

đ c chuy n giao n i b

M t khác, vi c t n d ng k thu t chuy n giá có th đ c phát huy khi t ch c

h th ng k toán trách nhi m các t p đoàn đa qu c gia đó là c n c vào nh ng khác bi t trong chính sách thu , chính sách u đãi đ u t , phí h i quan, chi phí b o

hi m, v n chuy n, thu xu t nh p kh u, chính sách ki m soát t giá h i đoái… mà các chính sách chuy n giá linh ho t gi a các trung tâm trách nhi m s đ c v n

d ng đ t i u hóa l i nhu n cho t p đoàn

- V n d ng k thu t qu n tr theo m c tiêu: K toán trách nhi m d a trên

qu n tr m c tiêu, các k thu t tài chính v l p d toán ngân sách c n đ c s d ng, ngân sách c n đ c giám sát và theo dõi liên t c gi a k ho ch v i th c t Do đó,

k toán trách nhi m c ng đòi h i k thu t phân tích các kho n bi n đ ng chi phí và doanh thu

- V n đ phân b chi phí chung: Kho n chi phí chung c a toàn công ty

th ng đ c phân b cho t ng trung tâm l i nhu n đ tính toán ch tiêu l i nhu n

b ph n tr c thu nh m đánh giá k t qu v m t kinh t đ i v i t ng trung tâm l i nhu n Th nh ng, đây là nh ng kho n chi phí c b n đ duy trì ho t đ ng c a công

ty, nó không thu c quy n ki m soát c a các b ph n Vì v y, b t k m i s n l c nào đ phân b chi phí chung này cho các trung tâm l i nhu n c ng đ u làm sai

l ch k t qu ho t đ ng c a trung tâm, nh h ng đ n k ho ch sinh l i c a b ph n,

đ ng th i d n đ n s đánh giá thành qu qu n lý c a ng i qu n lý b ph n là không trung th c và không h p lý Do v y, v n đ đ t ra đây là n u các nhà qu n

lý c p cao c a t ch c mong mu n các trung tâm l i nhu n t o ra thu nh p không

ch bù đ p đ c chi phí c a b n thân trung tâm mà còn góp ph n trang trãi chi phí chung c a t ch c, thì h c n đ a ra m c chu n v s d b ph n đ đ bù đ p các

chi phí chung phát sinh t i công ty, i u này s t o đ ng l c thúc đ y các nhà qu n

lý trung tâm l i nhu n n l c gia t ng doanh s bán hàng và gi m các chi phí có th

ki m soát đ c nh m làm t ng s d b ph n

qu n lý và ngu n nhân l c c a mình đ thi t k h th ng thông tin k toán qu n tr phù

h p h ng v m c tiêu chung c a doanh nghi p Trong quá trình xây d ng các trung tâm trách nhi m, c n l u ý t ch c phân lo i chi phí, l a ch n tiêu th c phân b chi phí h p

lý đ ng th i xây d ng h th ng báo cáo b ph n phù h p yêu c u đánh giá thành qu

qu n lý

các t ng công ty xây d ng, các công c c a k toán trách nhi m cung c p

nh ng thông tin thích h p đ đánh giá thành qu qu n lý trên các m t kh i l ng,

ch t l ng, ti n đ thi công, công tác đ u th u, v.v…

Ngoài vi c s d ng các công c đánh giá thành qu qu n lý thông qua các báo cáo hay vi c th c hi n các ch tiêu, nhà qu n tr c n xem xét tính h p lý c a các

ph ng pháp xây d ng ch tiêu xác đ nh k t qu và hi u qu ho t đ ng Vì th , nghiên c u c s lý lu n c a h th ng k toán trách nhi m giúp nhà qu n tr đánh giá đúng th c tr ng và đ ra nh ng bi n pháp đi u ch nh thích h p đ hoàn thi n h

th ng k toán trách nhi m t i T ng công ty IDICO

T ng Công ty u t Phát tri n ô th và Khu Công nghi p Vi t Nam (g i t t

90/TTg (T ng công ty 90) ngày 07/3/1994 c a Th t ng Chính ph IDICO đ c thành l p theo v n b n s 1011/CP- MDN ngày 7/11/2000 c a Th t ng Chính

ph và Quy t đ nh s 26/2000/Q -BXD ngày 06/12/2000, Quy t đ nh chuy n đ i hình th c ho t đ ng theo mô hình công ty m - công ty con s 1768/Q -BXD ngày 21/11/2006 c a B tr ng B Xây d ng, v i các chi ti t nh sau:

- Tên doanh nghi p:

- Tên ti ng Anh:

Vietnam Urban and Industrial Zone Development Investment Corporation

Tên giao d ch: IDICO

Logo:

Website: idico.com.vn Email: headoffice@idico.com.vn

- Ngân hàng và tài kho n:

Ngân hàng u t và phát tri n Vi t Nam - Chi nhánh ng Nai

Tài kho n Vi t Nam đ ng: 670.10.00.000018.3

* Thi công xây d ng các công trình dân d ng, công nghi p, giao thông, th y

l i, th y đi n, b u chính vi n thông, công trình k thu t h t ng, đ ng dây và tr m

bi n th đi n

* Thi công l p đ t máy móc, thi t b , k t c u kim lo i ph c v công tác xây

d ng, s n xu t v t li u xây d ng và phát tri n đô th

* Khai thác, ch bi n, s n xu t kinh doanh v t t , nguyên li u, nhiên li u, v t

li u xây d ng

* T v n đ u t xây d ng các d án công nghi p, dân d ng, c s h t ng đô

th và khu công nghi p

* Kinh doanh xu t nh p kh u v t t , thi t b , v t li u xây d ng và công ngh xây d ng; đ a lao đ ng và chuyên gia Vi t Nam đi làm vi c có th i h n n c ngoài

* u t kinh doanh khách s n và d ch v du l ch

* Kinh doanh v n t i

* Khai thác, nghiên c u, ng d ng và chuy n giao công ngh m i, công ngh thông tin, công ngh xây d ng

* Xây d ng th c nghi m các công trình thu c các d án th nghi m công ngh

m i ho c thu c các đ tài nghiên c u khoa h c

* C i t o, duy tu, trùng tu các công trình v n hoá và b o t n l ch s

* T ch c đào t o, b i d ng cán b , công nhân

* Kinh doanh các ngành ngh khác theo quy đ nh c a pháp lu t

2.1.1.2 Nh ng ch ng đ ng phát tri n

a Thành l p T ng công ty - n m 2000

T ng công ty IDICO đ c thành l p theo Quy t đ nh s 26/2000/Q -BXD ngày 6/12/2000 c a B tr ng B Xây d ng Các đ n v nòng c t đ thành l p IDICO là Công ty Phát tri n đô th và khu công nghi p, Công ty Xây d ng d u khí, Công ty Xây d ng Mi n Tây là các doanh nghi p thu c B Xây d ng và m t s doanh nghi p thu c y ban Nhân dân các t nh nh Công ty Xây d ng Long An

b Chuy n sang mô hình Công ty m - Công ty con - n m 2006

Theo Quy t đ nh s 1768/Q -BXD ngày 21/11/2006 c a B tr ng B Xây

d ng, IDICO đã chuy n chuy n đ i hình th c ho t đ ng theo mô hình công ty m - công ty con

Vi c chuy n đ i mô hình ho t đ ng đã góp ph n nâng cao n ng l c và s ch

đ ng trong vi c đi u hành ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a các đ n v , qua đó

n ng l c c nh tranh và th ng hi u IDICO ngày càng đ c nâng cao, đ c bi t là qua vi c tri n khai các d án đ u t khu công nghi p, th y đi n, giao thông, nhà ,

s n xu t v t li u xây d ng và qua các l nh v c thi công xây l p, t v n thi t k …

Ngày 20/2/2008, Th t ng Chính ph ban hành V n b n s 1065/VPCP- MDN

ch n IDICO làm nòng c t thành l p T p đoàn u t xây d ng và kinh doanh b t đ ng

s n Ph ng Nam và B Xây d ng ban hành V n b n s 319/BXD-TCCB ngày 28/2/2008 v vi c giao IDICO xây d ng đ án thành l p T p đoàn kinh t

T p đoàn u t xây d ng và kinh doanh b t đ ng s n Ph ng Nam đ c thành l p v i nhi m v là t ch c thay m t Nhà n c đ phát tri n và đi u ti t th

tr ng b t đ ng s n theo quy đ nh c a pháp lu t

Trung (COSEVCO) – n m 2008

Ngày 13/11/2008, Th t ng Chính ph ban hành V n b n s MDN và B tr ng B Xây d ng ra Quy t đ nh s 1405/Q -BXD ngày 03/12/2008 chuy n giao quy n và ngh a v c a đ i di n ch s h u Nhà n c t i

1963/TTg-T ng công ty Mi n 1963/TTg-Trung cho H i đ ng qu n tr IDICO Hi n nay, IDICO đang

cùng T ng công ty Mi n Trung đang ki n toàn t ch c b máy, c c u tài chính và phát tri n các d án đ u t đ phát tri n b n v ng doanh nghi p.

Qua 10 n m hình thành và phát tri n, IDICO đã v n lên đ ng trong hàng ng

nh ng doanh nghi p m nh nh t và giàu ti m n ng nh t trong “làng” xây d ng Vi t Nam IDICO ch n h ng đi cho mình trong l nh v c đ u t , t p trung đ u t vào 4

l nh v c chính: Khu công nghi p, nhà & đô th , giao thông và đi n n ng

T i IDICO, b máy t ch c đ c thi t l p theo mô hình tr c tuy n - ch c

n ng IDICO hi n có 4 phòng ban tham m u, 11 đ n v thành viên, 2 ban qu n lý và

5 công ty liên doanh liên k t đóng trên đ a bàn các t nh Nam – Trung – B c c

bi t, IDICO có m t "t ng công ty con" là T ng công ty Mi n Trung COSEVCO

ây là mô hình qu n lý đ u tiên đ c áp d ng t i Vi t Nam: T ng công ty trong