Lịch sử phát triển tư tưởng giáo dục của Khổng Tử

Văn hoá- Giáo dục • Thời kì hoàng kim của văn hoá và triết học • Sự hưng thịnh của hoc thuật“chư tử bách gia” • Sự cần thiết của đạo học » • Quản Trọng... Tư tưởng giáo dục của Khổng T

Lịch sử phát triển tư tưởng

1.Bối cảnh lịch sử và tiểu sử 2.Nội dung những tư tưởng giáo dục

cơ bản của Khổng Tử

3 Bài học

Bối cảnh lịch sử

Thời Xuân Thu

(772-481 TCN)

Văn hoá- Giáo dục

• Thời kì hoàng kim

của văn hoá và triết học

• Sự hưng thịnh của

hoc thuật“chư tử bách gia”

• Sự cần thiết của đạo học

»

• Quản Trọng

Khổng Tử

(551-479 TCN)

Gia cảnh

• Tên là Khâu, tự Trọng Ni

• Sinh ngày 27 tháng 8 năm 551 TCN tại làng Xương Bình, huyện Khúc Phụ, nước Lỗ( tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc)

• Dòng dõi quí tộc sa sút từ nước Tống dời

- Năm 3tuổi mồ côi cha sống với mẹ trong cảnh nghèo khó

Thời kì tham chính và dạy học

-Từ năm 19 tuổi – 34 tuổi làm chức quan nhỏ

và mở lớp dạy học trò (mở lớp năm 22 tuổi)

- Từ năm 34 tuổi dẫn học trò đi khắp các nước trong vùng để truyền bá tư tưởng và tìm người dùng các tư tưởng đó (kéo dài gần 20 năm)

- Năm 51 tuổi quay lại nước Lỗ và được vua Lỗ mời ra làm quan chức Trung Đô Tể

- Một năm sau giữ chức Tư Không, rồi thăng

lên Đại Tư Khấu (Hình Bộ Thượng Thư) coi

việc hình án

- Bốn năm sau làm Nhiếp Tướng Sự( Tướng

Quốc), coi việc chính trị trong nước

- Sau 3 tháng nước Lỗ trở nên thịnh trỊ.

- Bị li gián, gièm pha, ông từ quan và đi chu du các nước chư hầu

-14 năm: cùng học trò đi chu du các nước chư hầu nhưng không thành công

- 68 tuổi: quay về nước Lỗ mở mang việc dạy học và soạn sách

- Viết sách Xuân Thu

- Tạ thế ngày 18 tháng 2 năm Nhâm Tuất, thọ

73 tuổi

Các triều đại phong tặng

- Năm 739, vua Đường Huyền Tôn phong tặng

Đức Khổng Tử là Văn Tuyên Vương

- Năm 1008, vua Tống Chân Tông phong Ngài

là: Đại Thánh Văn Tuyên Vương

- Năm 1306, vua Minh Thế Tông phong tặng

Ngài là Chí Thánh Tiên Sư.

- Năm 1645, vua Thanh Thế Tổ phong Ngài là

Đại Thành Chí Thánh Văn Tuyên Vương Thánh Sư Khổng Phu Tử.

Tư tưởng giáo dục của Khổng Tử

* Quan điểm giáo dục

* Phương pháp học

* Cách thức giáo dục

Các nguyên tắc cơ bản sau:

• Học nhi tri chi

• Đại học chi đạo

• Tại minh minh đức

• Tại thân dân

• Tại chi ư chi thiện

Quan điểm giáo dục

Quan điểm giáo dục

• "Học nhi tri chi" : Do học mà biết

• "Đại học chi đạo": ": nghĩa là học cho đến

mức biến hóa được dân, đổi được phong tục tập quán của dân, làm cho người gần thì

khâm phục, người xa thì yêu mến

• "Tại minh minh đức": nghĩa là học đến mức thấu hiểu được các nguyên lý của trời đất, thấu hiểu mọi chân tơ kẽ tóc

Quan điểm giáo dục

• "Tại thân dân": Tức là sự học phải xuất phát

từ tinh thần yêu dân mà học, học cho dân, cho con người

• "Tại chi ư chi thiện": tức là học cho tới hoàn thiện

• Nghe rồi nghĩ, nghĩ rồi làm : Theo Khổng Tử,

người học phải: Nghe - Nghĩ - Làm Ông nói:

"Học nhi bất tư tắc võng, tư nhi bất học tắc đãi" (Học mà không suy nghĩ thì mờ mịt, suy nghĩ mà không học thì nguy hại), "Học nhi thời tập chi, bất diệc duyệt hồ?" :( học mà thực hành theo

điều mình học há chẳng vui sao?)

Phương pháp học

• Học không chán

Cách học của ông là: "Mặc nhi thức tri, học nhi bất yếm" (Lặng lẽ mà ghi nhớ lấy, học mà không chán) Người học phải tạo được hứng thú trong việc học thì sự học mới không chán

• Học cũ biết mới

Người học phải: "Ôn cố nhi tri tân, khả vi sư hỹ" (Ôn cũ biết mới, đáng làm thầy vậy) Theo ông người học phải học nữa, học mãi, nhà bác học không ngừng học Học điều xưa để áp dụng cho thời nay, đó là người khéo vận dụng tri thức

Phương pháp học

vấn" (Không thẹn học người dưới)

* Học đi đôi với hành

Cách thức giáo dục

• Nhận thức về giáo dục : Khổng Tử rất coi trọng việc giáo dục, coi đó là cái gốc sâu xa, lâu bền để đào tạo ra con người nhân, lễ,

nghĩa, trí, tín (ngũ thường), thực hiện được

mối quan hệ “Tam cương” là cho đạo trời, đạo người hoà hợp trong một xã hội thanh bình.

Cách thức giáo dục

• Việc học không phân biệt đẳng cấp

Khổng Tử chủ trương "Hữu giáo vô loại"

(việc giáo dục không phân biệt đẳng cấp) nghĩa

là không phân biệt xuất thân giàu, nghèo, sang, hèn, không phân biệt nơi ở, đều có thể tiến hành giáo dục, đả phá sự lủng đoạn của lãnh chúa

quý tộc chủ nô đối với giáo dục

Cách thức giáo dục

• Dạy không mệt

Theo quan niệm của Khổng Tử, người dậy học phải thật tâm huyết với sự nghiệp giáo dục nên mới: "Hối nhân bất quyện" (dạy người

không chán)

• Giáo dục phù hợp đối tượng

Trong dạy học Khổng Tử chủ trương “Dạy dỗ học trò, nếu học trò không phẫn vì không hiểu được thì thầy không giảng, không hậm hực vì không nói ra được thì thầy không khơi gợi”

Bài học

1 Coi trọng giáo dục trong sự phát triển văn hóa,

kinh tế và ổn định chính trị của đất nước

2 Cần phải nâng cao dân trí, mọi người đều

được học tập và phát huy tính độc lập, sáng tạo

tư duy của người học và giáo dục phù hợp đối tượng

Bài học

3 Học tập gắn liền với thực tiễn cuộc sống: học

phải đi đôi với hành và phải biết vận dụng kiến thức học tập vào cuộc sống

4 Cần thiết phải xây dựng một đội ngũ thầy giáo

đầy đủ phẩm chất, năng lực mới có thể phát

triển mạnh nền giáo dục của nước nhà

Bài học

5 Hạn chế trong tư tưởng của Khổng Tử:

Khổng tử coi việc làm ruộng là của kẻ tiểu

nhân, còn kẻ sĩ “hà tất phải học làm ruộng” Đó

là sự thể hiện tư tưởng xem thường lao động

chân tay của Khổng tử Không chỉ xem thường

kẻ lao lực, Khổng tử còn không tin vào khả năng nhận thức của họ