thảo luận khoa U nâng cao hiểu biết về luật thương mại quốc tế có như vậy mới nâng cao vị thế của Việt Nam trên thị trường thế giới.

Đây là biện pháp chống trợ cấp còn gọi là biện pháp đối kháng nhằm vàocác nhà sản xuất xuất khẩu nước ngoài được trợ cấp thông qua thủ tục điềutra chống trợ cấp do nước nhập khẩu tiến hà

BIÊN BẢN ĐÁNH GIÁ

Trên đây là bản đánh giá của nhóm 02 về từng thành viên của nhóm trong quá trình hoàn thành bài thảo luận Nhóm 02 xin cam kết những đánh giá trên là minh bạch và chính xác!

đánh giá Ghi chú1

- Thời gian : Thứ ngày tháng năm 2015

- Địa điểm : Sân nhà U gần thư viện ĐH Thương Mại

II Thành phần họp nhóm

- Số thành viên có mặt :

III Nội dung

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

……….

IV.Cuộc họp kết thúc vào

Nhóm Trưởng

Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam

Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

BIÊN BẢN HỌP NHÓM

I Thời gian họp

- Thời gian : Thứ ngày tháng năm 2015

- Địa điểm : sân nhà U gần thư viện ĐH Thương Mại

Đây là biện pháp chống trợ cấp (còn gọi là biện pháp đối kháng) nhằm vàocác nhà sản xuất xuất khẩu nước ngoài được trợ cấp (thông qua thủ tục điềutra chống trợ cấp do nước nhập khẩu tiến hành) chứ không nhằm vào chínhphủ nước ngoài đã thực hiện việc trợ cấp (WTO quy định các cơ chế xử lýkhác mang tính đa phương cho trường hợp này).

b)Điều kiên áp dụng

Không phải cứ có hiện tượng hàng hoá nước ngoài được trợ cấp là nướcnhập khẩu có thể áp dụng các biện pháp đối kháng đối với hàng hoá đó.Theo quy định của WTO thì việc áp dụng các biện pháp đối kháng chỉ có thểthực hiện nếu cơ quan có thẩm quyền của nước nhập khẩu, sau khi đã tiếnhành điều tra chống trợ cấp, ra kết luận khẳng định sự tồn tại đồng thời của

cả 03 điều kiện sau:

(i) Hàng hoá nhập khẩu được trợ cấp (với biên độ trợ cấp không thấp hơn1%);

(ii) Ngành sản xuất sản phẩm tương tự của nước nhập khẩu bị thiệt hạiđáng kể hoặc bị đe doạ thiệt hại đáng kể hoặc ngăn cản đáng kể sự hìnhthành của ngành sản xuất trong nước (gọi chung là yếu tố “thiệt hại”);

(iii) Có mối quan hệ nhân quả giữa việc hàng nhập khẩu được trợ cấp vàthiệt hại nói trên;

Theo quy định của WTO, nước nhập khẩu không được tiến hành điều tra(và không được áp thuế chống trợ cấp) nếu nước xuất khẩu là nước đangphát triển và có lượng nhập khẩu sản phẩm liên quan ít hơn 4% tổng nhậpkhẩu hàng hoá tương tự vào nước nhập khẩu Là một nước đang phát triển

c)Cách xác định mức trợ cấp

Để xác định hàng hoá nhập khẩu có được trợ cấp hay không, cơ quan điềutra nước nhập khẩu sẽ tiến hành tính toán mức trợ cấp của hàng hoá đó.Phương pháp tính toán chi tiết tuân thủ pháp luật của nước điều tra về vấn đềnày, nhưng về cơ bản theo các hướng dẫn sau:

- Nếu Nhà nước cho doanh nghiệp vay một khoản với mức lãi suất thấp hơnmức lãi suất thương mại bình thường cho khoản vay tương tự: Mức trợ cấpđược tính là phần chênh lệch giữa 2 mức lãi suất này;

- Nếu Nhà nước bảo lãnh vay với phí bảo lãnh thấp hơn chi phí mà doanhnghiệp phải trả cho khoản vay thương mại tương tự nếu không có bảo lãnhcủa Nhà nước: Mức trợ cấp sẽ được tính là phần chênh lệch giữa 2 mức này;

- Nếu Nhà nước mua hoặc cung cấp hàng hoá, dịch vụ với giá mua cao hơnmức hợp lý hoặc giá cung cấp thấp hơn mức hợp lý (xác định theo các điềukiện thị trường của hàng hoá/dịch vụ liên quan): mức trợ cấp là mức chênhlệnh giá

Biên độ trợ cấp được tính theo phần trăm mức trợ cấp trên trị giá hàng hoá

d)Cách xác định yếu tố “thiệt hại”

Việc xác định “thiệt hại” là một bước không thể thiếu trong một vụ điều trachống trợ cấp và chỉ khi kết luận điều tra khẳng định có thiệt hại đáng kểcho ngành sản xuất nội địa nước nhập khẩu thì nước nhập khẩu mới có thểxem xét việc áp dụng các biện pháp chống trợ cấp

- Về hình thức, các thiệt hại này có thể tồn tại dưới 02 dạng: thiệt hại thực tế,hoặc nguy cơ thiệt hại (nguy cơ rất gần);

- Về mức độ, các thiệt hại này phải ở mức đáng kể;

- Về phương pháp, các thiệt hại thực tế được xem xét trên cơ sở phân tích tất

cả các yếu tố có liên quan đến thực trạng của ngành sản xuất nội địa (ví dụ

tỷ lệ và mức tăng lượng nhập khẩu, thị phần của sản phẩm nhập khẩu, thayđổi về doanh số, sản lượng, năng suất, nhân công…)

e) Thủ tục điều tra và áp dụng thuế chống trợ cấp:

- Nộp hồ sơ: bằng văn bản của ngành sản xuất sản phẩm tương tự tại nướcnhập khẩu,hoặc của một nhóm các nhà sản xuất đại diện cho ngành đó; trongmột số trường hợp đặc biệt, cơ quan điều tra của nước nhập khẩu có thểquyết định bắt đầu tiến hành điều tra dù không có hồ sơ của ngành sản xuấthoặc đại diện ngành đề nghị

- Quá trình điều tra: phải kết thúc trong thời hạn 12 tháng, và trong trườnghợp đặc biệt chỉ được kéo dài tới tối đa là 18 tháng kể từ khi chính thức bắtđầu điều tra

Nếu mức trợ cấp thấp hơn mức ngưỡng cho phép hoặc không đủ bằng chứngthì cơ quan điều tra sẽ chấm dứt điều tra Mức ngưỡng cho phép là 1% đốivới nước thành viên phát triển, là 2% với nước thành viên đang phát triển và3% với nước thành viên kém phát triển nhất

* Nguyên tắc áp dụng thuế chống trợ cấp

- Mức thuế chống trợ cấp không được cao hơn giá trị trợ cấp tính theo đơn vịsản phẩm

nhập khẩu được trợ cấp;

- Thuế chống trợ cấp phải được áp dụng trên cơ sở không phân biệt đối xử

- Nếu có nhà xuất khẩu do thuộc nước xuất khẩu bị áp dụng thuế chống trợcấp nhưng trên thực tế đã không được điều tra (vì lý do khác việc từ chốihợp tác với cơ quan điều tra) thì sẽ được tiến hành điều tra nhanh để xácđịnh một mức thuế riêng hợp lý

f) Thời hạn áp dụng và rà soát thuế chống trợ cấp

Thuế chống trợ cấp được áp dụng tối đa là 5 năm kể từ ngày bắt đầu áp dụng

và có thể kéo dài thêm 5 năm nếu thông qua việc rà soát cuối kỳ cho thấyvẫn cần áp dụng thuế chống trợ cấp

- Hàng nông nghiệp ít bị đánh thuế chống trợ cấp hơn hàng công nghiệp mặc

dù trợ cấp đối với hàng nông nghiệp lớn hơn nhiều so với hàng công nghiệp

- Thuế chống trợ cấp thường tập trung trong một số ngành nhất định là cácngành có côngnghệ thấp, thường các nước đang phát triển có lợi thế cạnhtranh

Theo quy định của WTO, nước nhập khẩu không được tiến hành điều tra (vàkhông được áp thuế chống trợ cấp) nếu nước xuất khẩu là nước đang pháttriển và có lượng nhập khẩu sản phẩm liên quan ít hơn 4% tổng nhập khẩuhàng hoá tương tự vào nước nhập khẩu Là một nước đang phát triển, ViệtNam được hưởng quy chế này

Tuy nhiên, quy định này sẽ không được áp dụng nếu tổng lượng nhập khẩu

từ tất cả các nước xuất khẩu có hoàn cảnh tương tự chiếm trên 9% tổnglượng nhập khẩu hàng hoá tương tự vào nước nhập khẩu

1.2 Nhận xét chung về việc áp dụng thuế chống trợ cấp

- Các nước đều chủ động xây dựng luật về Chống trợ cấp từ trước khi Hiệpđịnh SCM có

hiệu lực và về cơ bản dựa trên các quy định của WTO

- Các nước đều có sự kết hợp chặt chẽ giữa Luật chống trợ cấp và Luậtchống phá giá

- Về tổ chức thực hiện, cơ quan chủ trì việc điều tra và khuyến nghị áp dụngcác biện pháp

chống trợ cấp đều là Bộ Thương mại (hoặc Bộ Công Thương), Bộ Tài chính

- Thuế chống trợ cấp chỉ có thể được áp dụng sau khi có hiểu biết thấu đáo

về trợ cấp và có tổ chức bộ máy hoàn thiện để có thể áp dụng thuế chống trợcấp một cách hiệu quả

* Cơ quan điều tra và tổ chức thực hiện

- Bộ Thương mại (MOFCOM): chịu trách nhiệm chính thực hiện việc điềutra và áp dụng thuế chống trợ cấp Cục Thương mại Xuất Nhập khẩu vàThương mại Bình đẳng của MOFCOM chịu trách nhiệm cụ thể về tổ chứcđiều trần trong quá trình điều tra

- Uỷ ban Chính sách Thuế thuộc Hội đồng Nhà nước: đưa ra quyết định cuốicùng về áp dụng thuế tạm thời khi có đề xuất của MOFCOM và cũng là cơquan quyết định đánh thuế chống trợ cấp.

- Cơ quan Hải quan chịu trách nhiệm thu thuế sau khi có quyết định của Uỷban Chính sách Thuế về việc đánh thuế chống trợ cấp

* Trình tự và thủ tục áp dụng

Tổng thời gian dành cho một cuộc điều tra trợ cấp không được vượt quá 12tháng kể từ ngày bắt đầu điều tra cho đến khi đưa ra kết luận cuối cùng,trong một số trường hợp có thể được xem xét và kéo dài thêm 6 tháng Thủtục bao gồm:

- Hồ sơ đề nghị điều tra có đầy đủ bằng chứng chứng minh 3 yếu tố như quyđịnh của WTO MOFCOM phải xem xét tính đại diện ngành của hồ sơ đềnghị, nội dung và các bằng chứng trong hồ sơ trong vòng 60 ngày

- MOFCOM sẽ gửi giấy mời tới chính phủ nước xuất khẩu sản phẩm đang bịxem xét đến để thương lượng về trợ cấp Một khi đã quyết định điều tra,MOFCOM sẽ thông báo cho các bên liên quan - Điều tra chính thức,MOFCOM tiến hành gửi câu hỏi, chọn mẫu, tổ chức điều trần để các bênliên quan trình bày ý kiến, điều tra tại cơ sở, v.v để tìm bằng chứng về trợcấp và thiệt hại do trợ cấp gây ra MOFCOM cũng ban hành các Quy tắcTạm thời về điều trần trong quá trình điều tra để áp dụng thuế chống trợ cấp

- Sau quá trình điều tra ban đầu, MOFCOM sẽ đưa ra các kết luận điều tra sơ

bộ riêng rẽ Căn cứ vào kết luận đó, Uỷ ban Chính sách Thuế thuộc Hộiđồng Nhà nước có thể quyết định áp dụng thuế chống trợ cấp tạm thời

- Kết luận chính thức sẽ được đưa ra trong vòng 12 tháng kể từ ngày khởixướng điều tra, trường hợp đặc biệt có thể kéo dài thêm 6 tháng Mức thuế

và thời gian áp dụng thuế theo quy định của WTO Trong quá trình áp dụngthuế chống trợ cấp, MOFCOM có thể rà soát lại sự cần thiết phải đánh thuế,dựa trên những bằng chứng hợp lý mà các bên liên quan đưa ra cũng nhưnhững lý do hợp lý mà MOFCOM tự nhận thấy

* Một số vấn đề khác

- Cam kết tự nguyện

Trong quá trình điều tra để đánh thuế chống trợ cấp, MOFCOM có thể xemxét chấm dứt

hoặc ngừng điều tra nếu nước xuất khẩu sản phẩm trợ cấp đưa ra cam kếtloại bỏ hoặc hạn chế

2.Quy định của Việt Nam về chống trợ cấp cho hàng hóa nhập khẩu vào Việt Nam(theo pháp lệnh của chính phủ năm 2004)

a) Khái niệm

1 Trợ cấp là sự hỗ trợ về tài chính của Chính phủ hoặc cơ quan của Chínhphủ dành cho tổ chức, cá nhân khi sản xuất, xuất khẩu hàng hóa vào ViệtNam và đem lại lợi ích cho tổ chức, cá nhân đó

2 Ngành sản xuất trong nước là tập hợp các nhà sản xuất trong nước hoặcđại diện của họ có khối lượng, số lượng hoặc trị giá hàng hóa sản xuất chiếm

tỷ lệ chủ yếu trong tổng khối lượng, số lượng hoặc trị giá hàng hoá tương tựđược sản xuất ở trong nước với điều kiện các nhà sản xuất này không nhậpkhẩu và không có mối quan hệ liên kết trực tiếp với tổ chức, cá nhân sảnxuất, xuất khẩu, nhập khẩu hàng hóa bị yêu cầu áp dụng biện pháp chống trợcấp

3 Thuế chống trợ cấp là thuế nhập khẩu bổ sung được áp dụng trong trườnghợp hàng hóa được trợ cấp nhập khẩu vào Việt Nam gây ra hoặc đe dọa gây

ra thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước

4 Thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước là tình trạng suy giảmđáng kể hoặc kìm hãm tăng trưởng về sản lượng, mức giá, mức tiêu thụ hànghóa, lợi nhuận, tốc độ phát triển sản xuất, việc làm của người lao động, đầu

tư và các chỉ tiêu khác của ngành sản xuất trong nước hoặc là tình trạng dẫnđến khó khăn cho việc hình thành một ngành sản xuất trong nước

5 Đe dọa gây ra thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước là khảnăng trước mắt, rõ ràng và chứng minh được sẽ gây ra thiệt hại đáng kể chongành sản xuất trong nước

6 Hàng hoá tương tự là hàng hoá có tất cả các đặc tính giống với hàng hóa

bị yêu cầu áp dụng biện pháp chống trợ cấp hoặc trong trường hợp không có

hàng hóa nào như vậy thì là hàng hóa có nhiều đặc tính cơ bản giống vớihàng hóa bị yêu cầu áp dụng biện pháp chống trợ cấp.

7 Mức trợ cấp không đáng kể là mức trợ cấp thấp hơn 1% trị giá sản phẩm

8 Trợ cấp có tính riêng biệt là trợ cấp chỉ áp dụng riêng cho tổ chức, cánhân hoặc ngành sản xuất nhất định hoặc trợ cấp chỉ áp dụng cho tổ chức, cánhân hoặc ngành sản xuất trong khu vực địa lý nhất định của nước hoặcvùng lãnh thổ bị điều tra áp dụng biện pháp chống trợ cấp

b) Điều kiện áp dụng

Điều kiện áp dụng biện pháp chống trợ cấpnhập khẩu vào Việt Nam khi có

đủ các điều kiện sau đây:

.- Hàng hóa nhập khẩu được xác định có trợ cấp theo quy định tại Điều 3 củaPháp lệnh này;

- Hàng hoá nhập khẩu quy định tại khoản 1 Điều này là nguyên nhân gây rahoặc đe dọa gây ra thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước

c)Xác định trợ cấp

Việc xác định trợ cấp được thực hiện theo quy định sau đây:

- Xác định hàng hóa được trợ cấp nhập khẩu vào Việt Nam, trợ cấp có tínhriêng biệt và mức độ trợ cấp mà hàng hóa đó được hưởng;

- Tổng giá trị trợ cấp Cách tính tổng giá trị trợ cấp được quy định như sau:

*Trường hợp trợ cấp là một khoản cấp không hoàn lại thì giá trị trợ cấpđược tính trên cơ sở giá trị trợ cấp thực tế cấp cho tổ chức, cá nhân đó;

* Trường hợp trợ cấp được cấp dưới hình thức một khoản vay thì giá trịtrợ cấp được tính trên cơ sở chênh lệch giữa mức lãi suất phải trả cho khoảnvay đó theo điều kiện thương mại bình thường và mức lãi suất mà tổ chức,

cá nhân thực tế phải trả cho khoản vay đó;

* Trường hợp trợ cấp được cấp dưới hình thức bảo lãnh vay thì giá trị trợcấp được xác định trên cơ sở phần chênh lệch giữa mức lãi suất phải trảtrong trường hợp không được bảo lãnh và mức lãi suất thực tế phải trả khiđược bảo lãnh;

* Trường hợp trợ cấp được cấp dưới hình thức chuyển giao cổ phần thì giátrị trợ cấp được xác định trên cơ sở lượng vốn thực tế mà doanh nghiệp đượcnhận;

* Trường hợp trợ cấp được cấp dưới hình thức Chính phủ hoặc cơ quan củaChính phủ mua hàng hóa, dịch vụ vào với giá cao hơn giá thị trường và bán

ra với giá thấp hơn hoặc bằng giá thị trường cho tổ chức, cá nhân thì giá trịtrợ cấp được xác định trên cơ sở phần chênh lệch giữa giá thị trường với giáthực tế mà Chính phủ hoặc cơ quan của Chính phủ phải trả cho hàng hóa,dịch vụ đó hoặc phần chênh lệch giữa giá mua vào với giá bán ra của Chínhphủ hoặc cơ quan của Chính phủ cho tổ chức, cá nhân;

- Giá trị trợ cấp được cấp dưới hình thức khác sẽ được tính một cách côngbằng, hợp lý và không trái với thông lệ quốc tế

d) Xác định thiệt hại và đe dọa gây ra thiệt hại cho ngành sản xuất trong nước

Việc xác định thiệt hại và đe dọa gây ra thiệt hại được thực hiện theo quyđịnh sau đây:

-Việc xác định thiệt hại vật chất và nguy cơ gây thiệt hại đối với ngành sảnxuất trong nước phải bảo đảm dựa trên những bằng chứng cụ thể;

- Xác định mức độ thiệt hại hoặc đe dọa gây ra thiệt hại đáng kể cho ngànhsản xuất trong nước trên cơ sở xem xét các nội dung sau:

* Số lượng, khối lượng hoặc trị giá hàng hóa nhập khẩu được hưởng trợ cấp

đã và đang tăng lên đáng kể do giá bán thấp làm giảm thị phần của ngànhsản xuất trong nước, thay đổi cơ cấu tiêu thụ, giảm năng suất của ngành sảnxuất trong nước;

*Giá hàng hóa nhập khẩu thấp do được hưởng trợ cấp dẫn đến giá hàng hóa

do ngành sản xuất trong nước bị giảm theo;

* Tác động của hàng hóa nhập khẩu được trợ cấp đối với các yếu tố về chỉ

số kinh tế, năng suất, lợi nhuận của ngành sản xuất trong nước;

* Tác động của hàng hóa nhập khẩu được trợ cấp trong tương quan với sảnlượng của sản phẩm tương tự sản xuất trong nước Trường hợp việc xác định

đó không thực hiện được thì tác động này được đánh giá thông qua việc xemxét sản lượng của một nhóm sản phẩm nhất định hoặc một sản phẩm trongphạm vi hẹp nhất của sản phẩm tương tự sản xuất trong nước;

- Khi hàng hóa nhập khẩu từ hai hay nhiều nước hoặc vùng lãnh thổ cùng làđối tượng điều tra để áp dụng biện pháp chống trợ cấp thì cơ quan điều tra

có thể đánh giá tác động của việc nhập khẩu từ các nước hoặc vùng lãnh thổ

đó khi đã xác định được:

* Tổng giá trị trợ cấp được áp dụng liên quan tới hàng hóa nhập khẩu từtừng nước hoặc vùng lãnh thổ là đáng kể và khối lượng hàng hóa nhập khẩu

từ mỗi nước hoặc vùng lãnh thổ là đáng kể;

* Điều kiện cạnh tranh giữa hàng hóa nhập khẩu với nhau và điều kiện cạnhtranh giữa hàng hóa nhập khẩu với hàng hóa do ngành sản xuất trong nướcsản xuất để làm cơ sở hợp lý cho việc đánh giá tác động

-Biện pháp chống trợ cấp chỉ được áp dụng trực tiếp đối với hàng hoá đượctrợ cấp nhập khẩu vào Việt Nam theo quy định của Pháp lệnh này

- Việc áp dụng các biện pháp chống trợ cấp không được gây thiệt hại đến lợiích kinh tế - xã hội trong nước

f)Thủ tục và quá trình điều tra

-Các bên liên quan đến quá trình điều tra không bắt buộc phải có mặt tại cáccuộc tham vấn; nếu bên nào không có mặt tại các cuộc tham vấn thì lợi íchcủa bên đó liên quan đến việc áp dụng biện pháp chống trợ cấp vẫn đượcbảo đảm.

-Việc tiến hành tham vấn không được gây cản trở đến quá trình điều tra và

áp dụng biện pháp chống trợ cấp theo quy định của Pháp lệnh này

Bảo mật thông tin

-Cơ quan điều tra chịu trách nhiệm giữ bí mật thông tin được cung cấp khinhận được yêu cầu thỏa đáng của các bên liên quan đến quá trình điều tra vàyêu cầu các bên này cung cấp tóm tắt thông tin cần giữ bí mật

- Các bên liên quan đến quá trình điều tra được phép tiếp cận các thông tin

đã cung cấp cho cơ quan điều tra, trừ thông tin cần giữ bí mật

Thời hạn điều tra

- Thời hạn điều tra để áp dụng biện pháp chống trợ cấp là không quá mườihai tháng, kể từ ngày có quyết định điều tra

- Trong trường hợp đặc biệt, Bộ trưởng Bộ Thương mại có thể quyết địnhgia hạn thời hạn điều tra nhưng không quá sáu tháng

Kết luận sơ bộ

- Trong thời hạn chín mươi ngày, kể từ ngày có quyết định điều tra, cơ quanđiều tra công bố kết luận sơ bộ về các nội dung liên quan đến quá trình điềutra quy định tại các điều 13, 14 và 15 của Pháp lệnh này Trường hợp đặcbiệt, thời hạn công bố kết luận sơ bộ có thể được gia hạn nhưng không quásáu mươi ngày

- Kết luận sơ bộ và các căn cứ chính để kết luận sơ bộ phải được thông báobằng phương thức thích hợp cho các bên liên quan đến quá trình điều tra Kết luận cuối cùng