Một loạt các vấn đề an ninh sinh thái, môi trường và tài nguyên mang tính toàn cầu và khu vực như sựthay đổi khí hậu mang tính toàn cầu, tầng ozone bị phá hỏng, tài nguyên nước bịthiếu n
Trang 1Xã hội loài người đang tiến gần hơn đến sự phát triển bền vững Đó là việcvừa phát triển kinh tế hiện đại song song với bảo vệ môi trường sinh thái Tuynhiên, tình trạng ô nhiễm môi trường vẫn đang hoành hành ở khắp mọi nơi trênhành tinh xanh Môi trường sinh sống, hoạt động và phát triển của con người vẫnđang ngày ngày bị tàn phá mặc dù cộng đồng quốc tế vẫn đang ra sức kêu gọi bảo
vệ môi trường Do đó, trong vài năm gần đây, thuật ngữ “An ninh sinh thái” đã xuấthiện và trở thành một trong những mục tiêu chiến lược phát triển của nhiều quốcgia Sau cách mạng công nghiệp, nền kinh tế thế giới như thay da đổi thịt với tốc độtăng trưởng kinh tế thần kỳ của nhiều nước Song sự lợi dụng tự nhiên của conngười cũng ngày càng phá hoại môi trường nghiêm trọng hơn Một loạt các vấn đề
an ninh sinh thái, môi trường và tài nguyên mang tính toàn cầu và khu vực như sựthay đổi khí hậu mang tính toàn cầu, tầng ozone bị phá hỏng, tài nguyên nước bịthiếu nghiêm trọng và khủng hoảng năng lượng đe doạ đến sự phát triển bền vữngcủa con người
Ô nhiễm môi trường trở thành một vấn đề toàn cầu và buộc mọi quốc gia phảiliên kết với nhau để cùng tìm phương thức giải quyết Hơn thế, vấn nạn sinh tháinày có ảnh hưởng trực tiếp hoặc gián tiếp đến toàn bộ nền kinh tể thế giới và đờisống chính trị quốc tế
Bài tiểu luận sẽ cung cấp một cái nhìn đầy đủ về vấn đề ô nhiễm môi trườngvới tư cách là một vấn đề toàn cầu Nguyên nhân nào làm môi trường sinh thái bị ônhiễm và tàn phá Thực trạng của vấn đề ra sao trên phạm vi toàn cầu Tác động củavấn đề đến quan hệ quốc tế và chính trị quốc tế là tích cực hay tiêu cực Cuối cùng,giải pháp nào là hiệu quả cho vấn đề sinh thái toàn cầu này Câu trả lời sẽ có trongnội dung chi tiết của bài tiểu luận
Trang 2CHƯƠNG I: THỰC TRẠNG Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG
I Khái niệm ô nhiễm môi trường
Ô nhiễm môi trường là sự có mặt của các chất lạ, độc hại gây nên những bi ếnđổi nghiêm trọng về chất lượng của các yếu tố của môi trường như đất, nước, khôngkhí vượt qua ngưỡng chịu đựng tự nhiên của sinh thể (dẫn đến biến dạng hoặcchết hàng loạt) và con người (ốm đau, bệnh tật, suy giảm sức khoẻ, thậm chí cả chếtngười)
Ngưỡng chịu đựng tự nhiên của các loài sinh vật khác nhau không giống nhau.Đối với con người, ngưỡng chịu đựng được xác định bằng những tiêu chuẩn môitrường - là những quy định về chuẩn mực, giới hạn cho phép đối với các yếu tố củamôi trường như đất, nước, không khí làm căn cứ để quản lí môi trường, nhằm đảmbảo sức sống của sinh thể, bảo vệ sức khoẻ, sự sống và khả năng lao động của conngười
II.Các dạng ô nhiễm môi trường
Ô nhiễm môi trường sống tồn tại dưới các dạng ô nhiễm nước, ô nhiễm khôngkhí, ô nhiễm đất, ô nhiễm tiếng ồn, ô nhiễm phóng xạ, các tia vũ trụ,v.v
Ô nhiễm nước là dạng ô nhiễm nguy hiểm nhất, bởi vì toàn bộ sự sống trêntrái đất gắn liền với nước Ô nhiễm nước là sự biến đổi của chất lượng nước bởi cácchất lạ, độc hại đến nước, gây nguy hiểm đến sự sống của các sinh vật, đến sự sống
và sinh hoạt của con người, tác động tiêu cực đến sản xuất nông nghiệp , côngnghiệp, ngư nghiệp và các hoạt động thương mại, nghỉ ngơi, giải trí Nếu xét theocác tác nhân gây ô nhiễm thì ô nhiễm nước có các loại như ô nhiễm vô cơ, ô nhiễmhữu cơ, ô nhiễm hoá chất, ô nhiễm sinh học, ô nhiễm bởi các tác nhân vật lí
Ô nhiễm không khí là sự có mặt của các chất lạ độc hại trong khí quyển, làmbiến đổi thành phần và chất lượng của không khí theo chiều hướng xấu đối với sựsống Ô nhiễm không khí cũng có hai nguồn: nguồn gốc tự nhiên ( do núi lửa, cháyrừng, gió bụi, các quá trình phân huỷ các chất hữu cơ trong tự nhiên,v.v ) và nguồngốc nhân tạo do các hoạt động sản xuất và tiêu dùng của con người gây nên nhiễmđất là sự biển đổi thành phần chất lượng của lớp đất ngoài cùng của thạch quyển,dưới tác động tổng hợp nước, không khí đã bị ô nhiễm, rác thải độc hại, các sinh vật
và vi sinh vật theo chiều hướng tiêu cực đối với sự sống của sinh vật và con người
Trang 3Sa mạc hoá là một trong những biểu hiện nguy hiếm nhất của sự suy thoái và ônhiễm đất Hiện tượng sa mạc hoá diễn ra đặc biệt mạnh ở các vùng thường xuyên
bị khô hạn Hiện nay trên thế giới có tới 3,6 tỉ ha đất đang chịu ảnh hưởng của sựsuy thoái đất
III Thực trạng chung của ô nhiễm môi trường hiện nay
Ô nhiễm môi trường đang là một thách thức lớn đối với tất cả chúng ta Chỉmất vài phút để đốn đổ một cái cây nhưng lại phải mất rất nhiều năm , thậm chí cảtrăm năm để trồng lại được một cái cây như thế Chính những hành động của conngười đã và đang tàn phá nghiêm trọng đến môi trường sinh thái Dưới đây là mộtvài con số thống kê giật mình, trên thực tế những con số này có lẽ còn cao hơn nữa.Khoảng 50% dân số trên hành tinh không có nước sạch 80% diện tích rừng đang bịtàn phá hoặc suy thoái, 6 triệu ha đất trồng đã bị biến thành hoang mạc Nếu tốc độkhai thác rừng tiếp tục như hiện nay thì chỉ khoảng trong 170 năm nữa, rừng trêntoàn cầu sẽ hoàn toàn biến mất
1/4 các loài động vật có vú và hàng loạt những loài động thực vật quý hiếm
khác đang có nguy cơ tuyệt chủng
IV Hậu quả chung của ô nhiễm môi trường
1 Đến sức khoẻ con người
Sự suy thoái của chất lượng nước, không khí và những nguy hiểm khác về môitrường đã ảnh hưởng trực tiếp hoặc gián tiếp lên sức khỏe con người, dẫn đến sựsuy giảm sức khỏe và các bệnh tật liên quan, bao gồm cả các căn bệnh gây ra bởi vitrùng và côn trùng do sự thay đổi của khí hậu như sốt rét, vàng da
Theo tố chức y tế thể giới hàng năm có khoảng hơn 2 triệu người chết vì cáccăn bệnh liên quan đến môi trường
Ngày 5/12/1952 tại Luân Đôn, Anh đã xảy ra hiện tượng “làn khói giếtngười” Người ta đo được hàm lượng khí Sunfua trong không khí đã cao tới 3,8mg/m3 - gấp 6 lần so với bình thường Nồng độ bụi khói lên tới 4,5mg/m3 cao gấp 10lần so với thường ngày Dân trong thành phố đều cảm thấy tức ngực, khó thở và holiên tục Chỉ trong vòng có 4,5 ngày đã có hơn 4000 người bỏ mạng, trong đó phầnlớn là trẻ con và người già, hai tháng sau lại có 8000 người nữa tiếp tục chết Khôngchỉ có tác động trực tiếp, ô nhiễm môi trường còn để lại những hậu quả lâu dài có
Trang 4khi đến vài thế hệ Điển hình như sự bùng nổ làng ung thư ở Việt Nam Sau mộtlàng ung thư đầu tiên ở Thạch Sơn - Phú Thọ, liên tiếp một loạt các làng ung thưkhác được nhắc tới ở Hà Nam, Hà Tây, Nghệ An, Quảng Nam và mới đây nhất làlàng ung thư ở Thuỷ Nguyên - Hải Phòng Có nơi số người chết lên tới hơn 1/3 dân
số của làng, bao gồm cà người già và trẻ em - tất cả đếu liên quan đến tình trạng ônhiễm môi trường trầm trọng
2 Đến kinh tế:
Ô nhiễm môi trường làm suy yếu sức khoẻ con người, từ đó dẫn đến giảmnăng suất lao động, đặc biệt là sản xuất nông nghiệp Mặt khác, sự suy thoái củachất lượng môi trường sẽ làm giảm hiệu năng các nguồn tài nguyên cho sản xuấtnhư sụ tổn thất trong nghề cá (do ô nhiễm nước), giảm sự phát triển của rừng do đất
bị xói mòn
Mặt khác, chi phí dành cho y tế cũng như chi phí để khắc phục hậu quả của ônhiễm môi trường không ngừng tăng lên Ở Nhật Bản, thiệt hại về kinh tế do ônhiễm môi trường 1955 là 132 triệu USD, đến năm 1970 (15 năm sau) con số này
đã lên tới 13 tỷ USD, tức là tăng 174 lần Ước tính thiệt hại về kinh tế do ô nhiễmmôi trường gây ra ở các nước Tây Âu tương ứng với 6% tổng thu nhập quốc dân.Ngoài ra ô nhiễm môi trường còn tác động trở lại môi trường tự nhiên Sự ônhiễm môi trường nước, không khí dẫn đến sự ô nhiễm môi trường sống Sự ônhiễm môi trường sống mang tính toàn cầu được chỉ báo bằng các hiện tượng chủyếu như hiệu ứng nhà kính, lỗ thủng tầng Ozon, mưa axit, sa mạc hoá, sự đa dạngsinh học bị giảm sút, v.v đó chính là những vấn đề bức xúc nhất đang đặt ra chotoàn nhân loại Một sự biến đổi nguy hiểm nhất do tác động ngược của ô nhiễm môitrường chính la sự biến đổi khí hậu trên trái đất Có thể coi sự biến đổi của khí hậutrên trái đất là hậu quả tổng hợp tất yếu của các hiện tượng do ô nhiễm môi trườnggây nên G.H Bronteman nguyên chủ tịch uỷ ban môi trường và phát triển thế giới
đã nói rằng trừ chiến tranh hạt nhân ra thì sự biến đổi của khí hậu là mối đe doạ lớnnhất đối với con người Nó không những đe doạ sự tồn vong của con người mà còn
uy hiếp cả tương lai của trái đất
Trang 5I - MỞ ĐẦU
Xã hội ngày càng phát triển, cùng theo đó là hàng loạt các vấn đề cần giảiquyết Hiện nay vấn đề về làm sao để bảo vệ môi trường sinh thái là vấn đề khôngchỉ diễn ra trên nước ta mà còn diễn ra trên toàn thế giới
Cùng với sự phát triển của nền kinh tế thị trường thì vấn đề về môi trườngngày càng nghiêm trọng Và hiện tượng ô nhiễm môi trương không phải chỉ diễn ra
ở các nước phat triển mà ở cả các nước đang phát triển trong đó có đất nước ViệtNam ta Hiện nay ô nhiễm môi trường đang ngày càng trầm trọng hơn không chỉ ônhiễm về không khí mà còn ô nhiễm về đất, nước và hậu quả mà chúng mang lại làảnh hưởng rất nhiều về mọi mặt đối với cuộc sống của con người
Các chất thải ngày càng nhiều và phong phú hơn, trong khi đó các biện pháp
xử lý thì kém hiệu quả cùng với sự không quan tâm một cách chính đáng đã làmcho môi trường ngày một tồi tệ hơn Vì vậy bảo vệ môi trường đang là một vấn đềcấp bách
Dựa trên những bất cập trên chúng tôi quyết định chọn tiểu luận “ vấn đề ônhiễm môi trường nông thôn ở Việt Nam” để thấy rõ hơn về thực trạng ô nhiễm môitrường ở nông thôn
II-NỘI DUNG
1 Các khái niệm
Nông thôn là nơi sinh sống và làm việc của một cộng đồng bao gồm chủ yếu
là nông dân, là vùng sản xuất nông nghiệp là chính Nông thôn có cơ cấu hạ tầng ,trình độ tiếp cận thị trường, trình độ sản xuất hàng hóa thấp hơn so với thành thị
Ô nhiễm môi trường là tình trạng môi trường bị ô nhiễm bởi các chất hóa học,sinh học gây ảnh hưởng đến sức khỏe con người, các cơ thể sống khác
Ô nhiễm môi trường đất là hậu quả các hoạt động của con người làm thay đổicác nhân tố sinh thái vượt qua những giới hạn sinh thái của các quần xã sống trongđất
Ô nhiễm nước là sự thay đổi theo chiều xấu đi các tính chất vật lý, hoá học,sinh học của nước, với sự xuất hiện các chất lạ ở thể lỏng, rắn làm cho nguồn nước
Trang 6trở nên độc hại với con người và sinh vật Làm giảm độ đa dạng sinh vật trongnước Xét về tốc độ 2 lan truyền và quy mô ảnh hưởng thì ô nhiễm nước là vấn đềđáng lo ngại hơn ô nhiễm đất.
Ô nhiễm môi trường không khí là sự có mặt một chất lạ hoặc một sự biến đổiquan trọng trong thành phần không khí, làm cho không khí không sạch hoặc gây ra
sự tỏa mùi, có mùi khó chịu, giảm tầm nhìn xa do bụi
2 Thực trạng
Nông thôn nước ta đang trong quá trình chuyên đổi và phát triến Theo đó,phát sinh không ít vấn đề về môi trường mà bức xúc nhất là tình trạng ô nhiễm môitrường Nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng ô nhiễm môi trường nông thôn,nhưng đáng nói là ý thức của mọi người về cách ngăn ngừa vẫn chưa được coitrọng
Hiện nay tình trạng ô nhiễm và suy thoái nguồn nước bao gồm nước mặt vànước ngầm đang xãy ra phổ biến ở nhiều nơi Chẳng hạn như nước ngầm đang đượckhai thác ở một số nhà máy nước thành phố Hà Nội cũng đã bị ô nhiễm như PhápVân, Mai Động hoặc như ở thành phố Hồ Chí Minh nước ngầm bắt đầu bị nhiễmmặn và suy giảm khả năng khai thác
Ô nhiễm không khí đã xãy ra tương đối nhiều tại các nơi và gây ra nhiều vấn
đề cần giải quyết, ngoài ra còn ảnh hưởng đến đời sống của người dân như thườngmắc các bệnh đường hô hấp, da và mắt
Hiện nay chưa thấy có tài liệu nào đề cập đến môi trường đất bị ô nhiễm bởicác tác nhân công nghiệp, nông ngiệp nhưng đất đã bị ô nhiễm bởi tác nhân sinhhọc Đó là do tập quán dùng phân bắc và phân chuồng tươi theo các hình thức (bónlót, pha loãng để tưới, ) trong canh tác vẫn còn phổ biến Tại vùng trồng rau MaiDịch, Từ Liêm, Hà Nội mật độ trứng giun đũa là 27,4 trứng/100g đất, trứng giun tóc3,2 trứng/l00g đất (Trần Khắc Thi, 1966) Theo điều tra của Viện Thổ nhưỡng Nônghóa (1993 - 1994) tại một số vùng trồng rau, người dân chủ yếu sử dụng phân bắctươi với liều lượng khoảng từ 7 - 12 tấn/ha Do vậy trong 1 lít nước mương mángcủa khu trồng rau có tới 360 E coli; ở giếng nước công cộng là 20, còn trong đất
lên tới 2 X 105/100g đất Chính vì thế, khi điều tra sức khỏe người trồng rau thường
Trang 7xuyên sử dụng phân bắc tươi có tới 60% số người tiếp xúc với phân bắc từ 5 - 20năm bị bệnh thiếu máu và các bệnh ngoài da.
Nhìn chung hiện nay tình hình ô nhiễm môi trường không chỉ diễn ra tại cácthành phố, khu công nghiệp mà còn diễn ra tại các nông thôn ngày một nghiêmtrọng
3 Nguyên nhân
3.1 Ảnh hưởng của hóa chất nông nghiệp
Trước tiên dẫn đến trình trạng ô nhiễm môi trường hiện nay là do việc lạm dụng
và sử dụng không hợp lý các loại hoá chất trong sản xuất nông nghiệp
Cuối những năm 1960, chỉ có khoảng 0,48% diện tích đất canh tác sử dụngthuốc bảo vệ thực vật thì hiện nay là 100% với trên 1.000 chủng loại thuốc, trong đónhiều loại thuốc có độc tính cao
Hằng năm, nước ta sử dụng trung bình 15.000 - 25.000 tấn thuốc bảo vệ thựcvật Bình quân 1ha gieo trồng sử dụng đến 0,4 - 0,5 kg thuốc bảo vệ thực vật Sửdụng không hợp lý, không tuân thủ theo đúng những quy định nghiêm ngặt về quytrình sử dụng nên thuốc bảo vệ thực vật gây nhiều tác hại cho chính người sử dụngthuốc và người tiêu dùng nông sản và thực phẩm có chứa dư lượng thuốc bảo vệthực vật, đồng thời ảnh hưởng đến môi trường sống
Báo cáo tổng hợp của Tổng cục Môi trường, Bộ Tài nguyên & Môi trường,mỗi năm hoạt động nông nghiệp phát sinh khoảng 9.000 tấn chất thải nông nghiệpnguy hại, chủ yếu là thuốc bảo vệ thực vật, trong đó không ít loại thuốc có độ độccao đã bị cấm sử dụng
Ngoài ra, cả nước còn khoảng 50 tấn thuốc bảo vệ thực vật tồn lưu tại hàngchục kho bãi; 37.000 tấn hóa chất dùng trong nông nghiệp bị tịch thu đang được lưugiữ chờ xử lý Môi trường nông thôn đang phải gánh chịu những bất lợi từ hoạtđộng sản xuất nông nghiệp
Nước ta có khoảng 1.500 làng nghề với đặc điểm tập trung phần lớn tại khu
vực nông thôn, phát triển, tự phát, quy mô sản xuất nhỏ phân tán xen kẽ trong khudân cư và hầu như không có công nghệ thiết bị thu gom, phân loại xử lý rác
Phần lớn các hộ, cơ sở sản xuất ở làng nghề sử dụng ngay diện tích ở làm nơisản xuất Khi quy mô sản xuất tăng lên, đòi hỏi đầu tư về thiết bị, sử dụng nguyên
Trang 8vật liệu, hóa chất nhiều hơn đồng nghĩa với việc gia tăng mức độ ô nhiễm môitrường 100% làng nghề đã xuất hiện đầy đủ các dạng ô nhiễm môi trường như Vật
lý, hóa học, sinh học Đặc tính chung của nước thải, rác thải làng nghề là giàu chấthữu cơ, dễ phân huỷ sinh học
Điển hình là nước thải, nước thải được xả thẳng ra cống rãnh, không qua bất
kỳ khâu xử lý nào, tồn đọng thời gian dài, gây ô nhiễm không khí và ngẩm xuốnglòng đất gây ô nhiễm môi trường đất, suy giảm chất lượng nước ngầm
Ngoài ra, không khí ở nông thôn đang bị ô nhiễm về nhiệt, tiếng ồn, hơi độc,bụi khói; không gian bị thu hẹp do đất bị chiếm dụng để xây dựng cơ sở sản xuất,chứa nguyên vật liệu, sản phẩm hàng hoá và nhất là chất thải đủ loại
Nước ngầm nhiều nơi bị ô nhiễm nặng về mặt sinh học và hóa học Một số ítlàng xây dựng được hệ thống cống rãnh thoát nước nhưng mất tác dụng do bị lấpbởi chất thải rắn, gây ngập úng mỗi khi mưa
3.2 Ảnh hưởng của công nghiệp hóa
Hiện nay, lĩnh vực được phát triển mạnh nhất khu vực nông thôn là côngnghiệp chế biến nông sản, thực phẩm, thủy hải sản Chất thải sau chế biến đềukhông được xử lý mà thải trực tiếp ra môi trường đất, nước, không khí Khảo sát tạilàng nghề sản xuất nước mắm Hải Thanh (Thanh Hoá), mức độ ô nhiễm COD lêntới 186mg/lít, trong khi tiêu chuẩn cho phép là 25mg/lít
Phần lớn các khu công nghiệp, khu chế xuất, liên doanh đặt tại khu vực nôngthôn Hầu như các khu công nghiệp, chế xuất, liên doanh ít quan tâm đầu tư côngnghệ xử lý môi trường, hoặc nếu có cũng chỉ là chống đối, hoạt động không thực sựhiệu quả
Phương thức chăn nuôi gia súc, gia cầm ở nông thôn mang tính truyền thống,thiếu khoa học Hiện tại, nông thôn nước ta có số hộ chăn nuôi gia súc, gia cầm rấtphát triển, khoảng trên 90% tổng số hộ gia đình
Phương thức chăn nuôi chủ yếu là thả rông, làm chuồng trại dưới nhà sàn,phân thải lâu ngày không được xử lý mà xả thẳng vào nguồn nước Ngoài ra, việcnuôi gia súc, gia cầm gần nơi ở đã làm cho môi trường nông thôn ngày càng ônhiễm
Trang 9Nước sinh hoạt và điều kiện vệ sinh môi trường nông thôn vẫn chưa được cảithiện đáng kể, tỷ lệ số hộ gia đình có hố xí hợp vệ sinh chỉ đạt 28% - 30%.
Ở miền Bắc và miền Trung vẫn còn tập quán sử dụng phân tươi (không ủ) đểbón cho các loại cây trồng Vùng Đồng bằng sông Cửu Long còn nhiều hộ sử dụng
hố xí trên kênh rạch Hiện cả nước mới có khoảng trên 60% số hộ ở nông thôn được
sử dụng nước sạch
3.3 Ảnh hưởng do chất thải sinh hoạt
Hiện nay, vấn đề đáng báo động tại vùng nông thôn là tình trạng chất thải sinhhoạt Cuộc sống của nhân dân được cải thiện, nhu cầu xả rác cũng không ngừngtăng, trong khi đó, ý thức vệ sinh công cộng của bộ phận dân chưa thực sự tốt, cơ sở
hạ tầng yếu kém, dịch vụ môi trường chưa phát triển nên khả năng xử lý ô nhiễmmôi trường hạn chế
3.4 Ảnh hưởng do ý thức
Ngoài các nguyên nhân trên làm cho môi trường nông thôn ô nhiễm thìnguyên nhân cơ bản khác là nhận thức, ý thức bảo vệ môi trường của người dânsinh sống ở nông
thôn chưa cao Người dân nông thôn vốn xưa nay còn phải quan tâm nhiềuhơn đến cuộc sống mưu sinh Khi đời sống chưa thực sự đảm bảo thì việc bảo vệmôi trường là thứ yếu Việc lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật trong sản xuất, việc xảnước, rác thải, sử dụng nước không đảm bảo vệ sinh, việc đầu tư các công trìnhphục vụ đời sống và sức khỏe (bể nước, cống rãnh thoát nước, nhà vệ sinh ), việctham gia công tác vệ sinh môi trường cộng đồụg sẽ rất hạn chế
4 Hậu quả
Ô nhiễm môi trường nông thôn góp phần gây ảnh hưởng trực tiếp đến sứckhỏe cộng đồng Tỷ lệ mắc các bệnh lý ở một số địa phương xấp xỉ 50% dân số; đặcbiệt mắc nhiều các bệnh như ung thư, mắt hột, đường ruột, tiêu chảy ngoài ra cònlàm gia tăng tỷ lệ người mắc bệnh đang lao động hoặc sinh sống trong vùng ônhiễm Làm giảm chất lượng cuộc sống về nhiều mặt
Ô nhiễm nguồn nước, đất, không khí đe doạ đến sức khoẻ người dân nôngthôn Nhiều “làng ung thư” đã xuất hiện ở Nghệ An, Hà Tĩnh, Phú Thọ, Hải Phòng;
Trang 10gần đây xuất hiện dịch bệnh, các loại bệnh lạ trong đó có phần liên quan đến môitrường.
bị thu gom bụi, hút khí tại các vị trí xả khí độc hại, tránh ô nhiễm nhiệt do các lònung, hầm sấy
Về công nghệ và thiết bị sản xuất, việc quan trọng cần giải quyết kịp thời làthay thế các thiết bị cũ kỹ, áp dụng công nghệ mới ít chất thải, hạn chế tiếng ồn vàrung, sử dụng các công nghệ phù họp có khả năng giảm thiểu các chất độc hại.Cần căn cứ cụ thể vào điều kiện tự nhiên của từng vùng, từng địa phương để
có giải pháp họp lý Phải đa dạng hóa các giải pháp bảo vệ môi trường nhằm tậndụng được các ưu thế và khắc phục được hạn chế của từng vùng Và giải pháp gom
và xử lý chất thải phải được đặt lên hàng đầu
Ngoài ra, Nhà nước cần có chính sách chuyển đổi cơ cấu sản xuất, khuyếnkhích phát triển ngành nghề nông thôn theo quy hoạch, tập trung các khu sản xuất,
kế hoạch gắn với bảo vệ môi trường, tôn tạo những di sản văn hoá ở địa phương.Cạnh đó là hoàn thiện hành lang pháp lý bảo vệ môi trường, đưa vấn đề môi trườngvào các dự án, vào hệ thống giáo dục cần có pháp lệnh thuế về môi trường, tăngcường thanh tra, kiểm tra, xử lý các cá nhân, tổ chức gây ô nhiễm Đa dạng hóa đầu
tư cho bảo vệ môi trường, các ban ngành có liên quan cần hỗ trợ thay đổi côngnghệ, quy hoạch khu sản xuất với hệ thống xử lý nước thải, rác thải
Trang 11nhận rõ được ý thức trách nhiệm to lớn của bản thân trong công tác bảo vệ môitrường, đồng thời thúc đẩy sự nghiên cứu tìm tòi các biện pháp xử lí chất thải độchại gây ô nhiễm môi trường nhưng song song với nó vẫn phát huy khả năng sảnxuất, cạnh tranh của hàng hoá Việt Nam Ý nghĩa quan trọne hơn rút ra từ bài tiểuluận đó là: con người luôn phải bảo vệ môi trường nói chung, hãy giữ cho trái đấtluôn xanh- sạch- đẹp bởi đây chính là ngôi nhà chung của chúng ta.
Trang 12Bài tiểu luận dưới đây của chúng tôi sẽ đến một cái nhìn khái quát về thựctrạng ô nhiễm môi trường ở nông thôn, nguyên nhân, hậu quả và những giải pháp.Rất mong nhận được sự quan tâm, đóng góp ý kiến của quý bạn đọc.
Trang 13NỘI DUNG
Ô nhiễm môi trường hiện nay không riêng gì ở thành phố và các khu, cụmcông nghiệp mà còn ở các vùng nông thôn Theo chúng tôi, có rất nhiều nguồn gây
ô nhiễm, song chủ yểu là 3 nguồn chính:
1 Ô nhiễm môi trường hoạt động sản xuất nông nghiệp.
1.1 Thực trạng.
Những năm gần đây, do thâm canh tăng vụ, tăng diện tích cũng như do thayđổi cơ cấu giống cây trồng nên tình hình sâu bệnh diễn biến phức tạp hơn Vì vậy sốlượng và chủng loại thuốc BVTV sử dụng cũng tăng lên Nếu như trước năm 1985.khối lượng thuốc BVTV dùng hàng năm khoảng 6.500 - 9.000 tấn thành phâm quyđổi và lượng thuốc sử dụng bình quân khoảng 0,3 kg hoạt chất/ha thì thời gian từnăm 1991 đến nay lượng thuốc sử dụng biến động từ 25.000 - 38.000 tấn và lượngthuốc sử dụng cũng tăng lên 0,67 - 1,01 kg hoạt chất/ha
(bao bi thuốc BVTV vứt bừa bài).
Tình trạng các thuốc BVTV tồn đọng không sử dụng, nhập lậu bị thu giữ đangngày càng tăng lên về số lượng và chủng loại Điều đáng lo ngại là hâu hết các loạithuốc BVTV tồn đọng này được lưu giữ trong các kho chứa tồi tàn hoặc bị chôn vùidưới đất không dung kỹ thuật nên nguy cơ thấm và rò rỉ vào môi trường là rất đángbáo động
Cùng với vấn đề BVTV, tổng khối lượng chất thải chăn nuôi bình quânkhoảng hơn 73 triệu tấn/năm (trong đó chất thải của trâu chiếm 21,9%, bò chiếm32,5%, lợn chiếm 33,4%) cũng là nguồn gây ô nhiễm lớn Nhiều xí nghiệp chănnuôi, xí nghiệp chế biến thực phẩm nằm lẫn trong khu dân cư, sản xuất còn nhỏ lẻ,manh mún thiếu các giải pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường Không chỉ trồng trọt,chăn nuôi mà tình trạng phát triển nuôi trồng thúy sản tự phát, thiếu quy hoạch, thức
ăn thừa không được xử lý, việc sử dụng kháng sinh tùy tiện cũng dẫn tới ô nhiễmmôi trường xảy ra nghiêm trọng ở một số nơi
1.2 Nguyên nhân
Trước hết phải kể đến nguyên nhân từ nhận thức, ý thức, tập quán canh táccủa người dân
Trang 14Việc sừ dụng hóa chất trong nông nghiệp như phân hóa học, thuốc bão vệ thựcvật (BVTV) gồm: Thuốc trừ sâu, thuốc trừ nấm, thuốc diệt chuột, thuốc trừ bệnh;thuốc trừ cỏ một cách tràn lan, không tuân thủ thời gian cách ly sau khi phun thuốc
và cả việc vứt bao bì thuốc BVTV
Kết quả kiểm tra tình hình sử dụng thuốc BVTV trên rau của 4.600 hộ nôngdân năm 2006 cho thấy, có tới 59.8% số hộ vi phạm về quy trình sử đụng thuốc.Trong đó, số hộ không giữ đúng thời gian cách ly là 20,7%; sử dụng thuốc cấm,thuốc ngoài danh mục là 10,31%; sử dụng thuốc hạn chế trên rau là 0,18% và sửdụng thuốc không rõ nguồn gốc, xuất xứ là 0,73%
(Thuốc BVTV không được quàn lý về nguồn gốc, xuất xứ, thành phần).
Kết quà kiêm tra dư lượng thuốc BVTV cũng cho thấy, có 33/373 mầu rauchiếm 13,46% vượt mức dư lượng cho phép Mặt khác, kết quả điều tra 156 hộnông dân ở Tiền Giang, 200 hộ ở Đan Phượng (Hà Tâv) và 200 hộ ở Từ Liêm (HàNội) cho thấy, có 80% số hộ vứt luôn bao bì thuốc tại ruộng, mương nước nơi sửdụng Thói quen rửa bình bơm và dụng cụ pha chế thuốc BVTV không đúng nơiquy định
Sừ dụng phân bón thừa thãi gây tồn đọng trong đất, nước, ảnh hưởng đến sứckhoẽ con người Việc sử dụng “phân chuồng tươi" liều lượng lớn, không tuân thủquy trinh kỹ thuật, các mẫu đất, nước, rau quả được nghiên cứu đều còn tồn dưlượng Fecal Coliorm Khi lạm dụng phân hóa học, đặc biệt là phân đạm, khiến tồn
dư Nitrate, có thể dẫn đến 2 bệnh hiểm nghèo là kim hãm sự phát triển của trẻ dưới
1 tuổi, làm trẻ xanh xao, gầy yếu và ung thư dạ dày, vòm họng ở người lớn (Theo GD&KH).
Sự thờ ơ của các cấp chính quyền địa phương trong việc xử lỷ vi phạm gây ônhiễm
Việc khẳc phục, xử lý ô nhiễm chưa nhận được sự quan tâm từ các ban ngànhchức năng
1.3 Hậu quả
Gây ô nhiễm nguồn nước: Thuốc trừ sâu gây ô nhiễm nguồn nước, gây ngộ
độc cho động vật thủy sinh Một số loại thuốc trừ sâu thường biến đổi sau khi sử