Bài 2- Một số phương pháp biểu hiện các Đối tượng địa lý trên bản đồI/ Mục tiêu: 1.. Kiến thức: - HS hiểu và trình bày được một số phương pháp biểu hiện các đối tượng địa lý trên bản đồ
Trang 1Bài 2- Một số phương pháp biểu hiện các Đối tượng địa lý trên bản đồ
I/ Mục tiêu:
1 Kiến thức:
- HS hiểu và trình bày được một số phương pháp biểu hiện các đối tượng địa
lý trên bản đồ
- HS hiểu được rằng muốn đọc được bản đồ địa lý trước hết phải tìm hiểu bảng chú giải (ước hiệu) của bản đồ,
2 Kĩ năng:
Qua các ước hiệu của bản đồ, HS nhận biết được các đối tượng địa lý thể hiện ở từng phương pháp
II/ Đồ dùng dạy học:
- Một số bản đồ treo tường Việt Nam hoặc bản đồ các nước trên thế giới trong đó có sử dụng phương pháp ký hiệu, phương pháp kí hiệu đường chuyển động, phương pháp chấm điểm,
- phóng to các lược đồ, bản đồ trong bài
III/ Hoạt động dạy học:
1 ổn định:
2 Kiểm tra bài cũ:
Phép chiếu phương vị đứng thường được dùng để vẽ những loại bản đồ khu vực nào? Hệ thống kinh tuyến, vĩ tuyến của phép chiếu này có đặc điểm gì?
3 Bài mới:
Mở bài: Người ta dùng các phương pháp khác nhau để biểu hiện các đối tương địa lý thường lên bản đồ Bài học hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu rõ về một số phương pháp đó
Hoạt động 1:
Phương pháp kí hiệu
- Phương pháp kí hiệu được sử dụng để biểu
hiện các đối tượng địa lý phân bố như thế
nào ?
HS nghiên cứu SGK trang 9 và các bản đồ
treo tường để trả lời
Có các dạng kí hiệu chính nào?
HS quan sát hình 2,1 để trả lời
- Hãy đọc tên từng đối tượng mà kí hiệu thể
hiện ở dạng a và b ( hình 2.1.)
Yêu cầu nêu được:
1 Phương pháp kí hiệu:
Để biểu hiện các đối tượng phân bố theo những điểm cụ thể: các điểm dân cư, mỏ khoáng sản, hải cảng
- Có 3 dạng kí hiệu chính là: + Kí hiệu hình học
+ Kí hiệu chữ + Kí hiệu tượng hình
Trang 2a) Sắt, than đá, crôm, kim cương, vàng,
nước khoáng đá quý
b) Apatít, uraniom, bỗit, niken, thủy ngân,
antimony (Sb) , molipđen
- Phương pháp kí hiệu có thể biểu hiện được
các thuộc tính nào của đối tượng địa lý ?
Lấy ví dụ chứng minh
HS nghiên cứu SGK trang 9 để trả lời
Lấy ví dụ từ hình 2.2 “ Công nghiệp điện”
để chứng minh
+ Thấy được vị trí các nhà máy nhiệt điện,
thủy điện
+ Thấy được các nhà máy đã đưa vào sản
xuất và đang được xây dựng
- Biểu hiện được tên, vị trí, số lượng, (Quy mô) cấu trúc, chất lượng và động lực phát triển của đối tượng
Hoạt động 2
Phương pháp kí hiệu đường chuyển động
- Phương pháp kí hiệu đường chuyển động
được sử dụng để thể hiện những đối tượng
địa lý nào?
HS nghiên cứu SGK trang 11, 12 để trả lời
câu hỏi
- Đó là những hiện tượng nào trên bản đồ tự
nhiên và bản đồ kinh tế - xã hội?
Phải nêu được:
* Trên bản đồ tự nhiên là hướng gió, dòng
biển
* Trên bản đồ kinh tế – xã hội là các luồng di
dân, vận chuyển hàng hóa, hành khách
- Phương pháp kí hiệu đường chuyển động
có khả năng biểu hiện những gì?
HS nghiên cứu SGK trang 12 để trả lời
- Ví dụ: Phương pháp kí hiệu đường chuyển
động có thể biểu hiện được những nội dung
gì của gió và bão trên bản đồ?
HS quan sát hình 2.3 để trả lời, qua đó ta
thấy được:
- Hướng chuyển động của gió, bão
2 Phương pháp kí hiệu đường chuyển động:
- Thể hiện những di chuyển của các hiện tượng địa lý tự nhiên, kinh tế -xã hội trên lãnh thổ
- Biểu hiện được:
+ Hướng di chuyển + Khối lượng di chuyển + Tốc độ di chuyển
Trang 3- Tần xuất có bão ở từng miền nước ta
Hoạt động 3
Phương pháp chấm điểm
- Phương pháp chấm điểm biểu hiện các đối
tượng địa lý có sự phân bố như thế nào?
HS nghiên cứu SGK trang 12 để trả lời
- Sử dụng phương pháp này như thế nào?
Nêu được: người ta đặt ra các chấm có
kích thước khác nhau, mỗi cỡ tương ứng
với một giá trị (số lượng, khối lượng ) nào
đó
Trên hình 2.4 mỗi chấm có kích thước
khác nhau ứng với bao nhiêu người?
- Chấm lớn = 8 triệu người;
- Chấm trung bình = 5 triệu đến 8 triệu
người
- Chấm nhỏ = 500.000 người
3 Phương pháp chấm điểm:
- Thể hiện các đối tượng địa lý phân bố phân tán, lẻ tẻ ( các điểm dân cư nông thôn, các cơ
sở chăn nuôi ) bằng các điểm chấm trên bản đồ
Hoạt động 4
Phương pháp bản đồ - biểu đồ
Phương pháp bản đồ - biểu đồ có hình thức
như thế nào, tác dụng gì?
HS nghiên cứu SGK trang 13 và hình 2.5
để trả lời
GV: Ngoài ra còn có các phương pháp
khác để biểu hiện các đối tượng địa lý trên
bản đồ
HS nhận biết được một số phương pháp
khác:
- Kí hiệu theo đường
- Đường đẳng trị
- Khoanh vùng
- Nền chất lượng
4 Phương pháp bản đồ - biểu đồ:
- Hình thức: sử dụng các biểu
đồ đặt vào phạm vi các đơn vị lãnh thổ
- Tác dụng: Thể hiện giá trị tổng cộng của một hiện tượng địa lý trên lãnh thổ đó
IV/ củng cố: Quan sát hình 2.2 , cho biết tên của phương pháp biểu hiện các đối tượng trên bản đồ Phương pháp này thể hiện được những nội dung nào của đối tượng địa lý