SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 17 thôngătinăchínhăxátăcóăch tăl ngăvƠăphátăhi nănh ngăgianăd iăc aăkháchăhƠngănh :ăkhaiăbáoăsaiă l chăthôngătin,ăgi yăt ,ăbáoăcáoătƠiăchính,ăcóăhƠnhăviăl aăđ o
Trang 1KHOA KINH T PHÁT TRI N
TÀI :
TH C TR NG X P H NG TÍN NHI M DOANH NGHI P
T I NGÂN HÀNG EXIMBANK- CHI NHÁNH HÒA BÌNH
Gi ngăviênăh ng d n: T.S Hay Sinh
Sinh viên th c hi n: Nguy n Th H ngăS ng
Mã s sinh viên: 108204130
L p: Th măđ nh giá 01-K34
Tp H Chí Minh- n mă2012
Trang 2SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 2
X p h ng tín nhi m doanh nghi păđƣăxu t hi n t r t lâu trên th gi i và
hi n v nă đ c các ngân hàng và t ch c tín d ng khác trên th gi i s d ng
Nh ngămƣiăđ n g năđơyăvaiătròăvƠătácăd ng c a nó m iăđ c các ngân hàng Vi t
Namă chúă Ủăđ n Vi c ch mă đi m doanh nghi p s cho ngân hàng cái nhìn t ng
quát v nhi u m t:ătìnhăhìnhătƠiăchính,ăn ngăl c ho tăđ ng, uy tín, r i ro kinh doanh
c a doanh nghi pầăt đóăngơnăhƠngăcóăth căl ng r i ro mà mình có th g p
ph i khi cho vay, h tr cho vi c ra quy tăđ nh c p tín d ng,ăxátăđ nh th i h n, lãi
xu t, bi năphápăđ m b o ti năvayầăNgoƠiăra,ăvi c áp d ng h th ng x p h ng tín
nhi m v i s tr giúp c a máy tính s t ngătínhăch quan, h n ch r i ro t cán b
tín d ng Bên c nh nh ng l i ích trên thì vi c x p h ng doanh nghi p còn giúp
ngân hàng phân lo i khách hàng, t đóăcóăchínhăsáchăphùăh p v i t ng lo i khách
hàng khác nhau
tƠiă ắTh c tr ng x p h ng tín nhi m doanh nghi p t i ngân hàng
EximbankăchiănhánhăHòaăBìnhẰ, s mangăđ n m t cái nhìn th c t v vi c áp d ng
x p h ng tín nhi m n i b t i ngân hàng Eximbank (m t trong s nh ng ngân hàng
l n c a Vi t Nam), nh ng m tăđ tăđ c và h n ch T đó,ăđ aăraăcácăgi i pháp
nh m hoàn thi n h th ng x p h ng tín nhi m doanh nghi p Eximbank nói riêng
c ngănh ăcácăngơnăhƠngăth ngăm i n c ta nói chung
X p h ng tín nhi mălƠăl nhăv c còn khá m i m Vi t Nam, bên c nhăđóă
v i nh ng ki n th c và hi u bi t còn h n ch c a b năthơnănênăchuyênăđ c a em
còn không ít thi u xót Kính mong th yă côăđóngăgópăỦăki năđ em có th hoàn
thi năh năchuyênăđ t t nghi p c a mình
Tp H Chí Minh- n mă2012
SVTT: Nguy n Th H ngăS ng
Trang 3SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 3
M CăL C
Ph năm ăđ u
CH NGă1:ă C ăS ăLụăLU NăV ăX PăH NGăTệNăNHI MăDOANHăNGHI P
1.1 Ho t đ ng tín d ng c a Ngân hàng th ng m i 1
1.1.1 Khái ni m v ho t đ ng tín d ng 1
1.1.2 Vai trò c a ho t đ ng tín d ng 3
1.1.3 c đi m c a ho t đ ng tín d ng 3
1.2 X p h ng tín nhi m doanh nghi p 3
1.2.1 Khái ni m v x p h ng tín nhi m 3
1.2.2 Vai trò c a vi c x p h ng tín nhi m trong ho t đ ng cho vay t i ngân hàng 4
1.2.3 Nhân t nh h ng đ n k t qu x p h ng tín nhi m doanh nghi p 7
1.2.4 Các t ch c x p h ng tín nhi m t i Vi t Nam và th gi i 9
1.2.4.1.Trên th gi i 9
1.2.3.2 Vi t Nam 16
K t lu n ch ng 1 19
CH NGă2:ăTH CăTR NGăX PăH NGăTệNăNHI MăT IăNGÂNăHẨNGăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăă XU TăNH PăKH UăVI TăNAMăăEXIMBANK
2.1 Khái quát v Ngân hàng Eximbank 20
2.1.1 L ch s hình thành 20
2.1.2 Các d ch v chính c a Ngân hàng Eximbank 20
2.1.3 C c u t ch c và b máy qu n lý 21
2.1.4 Tình hình ho t đ ng kinh doanh c a Ngân hàng Eximbank 22
Trang 4SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 4
2.2 Th c tr ng x p h ng tín nhi m doanh nghi p t i Ngân hàng Eximbank 24
2.2.1 Nguyên t c chung trong x p h ng tín nhi m doanh nghi p t i Eximbank 24
2.2.2 Quy trình x p h ng tín d ng n i b t i Eximbank 25
2.2.3 K t qu x p h ng tín nhi m t i Eximbank qua các n m 32
2.2.4 Nh ng h n ch và nguyên nhân 35
K t lu n ch ng 2 37
CH NG3:ă NGăD NGăX PăH NGăTệNăNHI MăCÔNGăTYăC ăPH NăTH YăS Nă MÊKÔNGăN Măă2010ầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầ.39 CH NGă4:ăăăăM TăS ăGI IăPHÁPăNH MăNÂNGăCAOăCH TăL NGăX PăH NG
TệNăNHI MăT IăNGÂNăHẨNGăEXIMBANK
3.1 Gi i pháp nâng cao ch t l ng x p h ng tín nhi m 45
3 1.1 Nâng cao ch t l ng đ i ng cán b tín d ng 45
3.1.2 Nâng cao ch t l ng thông tin 46
3.1.3 Xây d ng các tiêu chí ch m đi m tín d ng phù h p 48
3 1.4 M t s gi i pháp khác 49
3.2 M t s ki n ngh nh m nâng cao ch t l ng x p h ng tín nhi m 51
3.2.1 Ki n nghi đ i v i nhà n c và chính ph 51
3.2.2 Ki n ngh đ i v i b Tài chính 52
3.2.3 Ki n ngh đ i v i ngân hàng nhà n c 52
K t lu n ch ng 3 53
K t Lu n đ tài
Tài li u tham kh o
Ph l c
Trang 5SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 5
DANH M C B NG VÀ HÌNH V
Bi uăđ 2.1: Tình hình ngu n v n kinh doanh c a chi nhánh Eximbank Hòa Bình 2008-2010
Bi uăđ 2.2:ăTìnhăhìnhăd ăn tín d ng c a chi nhánh Eximbank Hòa Bình 2008-2010
Bi uăđ 2.3:ăC ăc u x p h ng tín nhi m doanh nghi p c a chi nhánhăHòaăBìnhăn mă2008
Bi uăđ 2.4:ăC ăc u x p h ng tín nhi m doanh nghi p c aăchiănhánhăHòaăBìnhăn mă2009
Bi uăđ 2.5:ăC ăc u x p h ng tín nhi m doanh nghi p c aăchiănhánhăHòaăBìnhăn mă2010
B ng 2.1:ă C ă c u x p h ng tín nhi m doanh nghi p c a chi nhánh Eximbank- Hòa Bình
quaăcácăăn mă2008-2010
1 Lý do ch năđ tài
Các nghi p v ngân hàng ch u nhăh ng tr c ti p và sâu s c b i nh ngăđ c
tr ngăc a n n kinh t nói chung và m căđíchăho tăđ ng c a ngân hàng nói riêng
Trang 6SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 6
trong t ng th i k nh tăđ nh Công tác th măđ nh trong ho tăđ ng cho vay c ngă
khôngăđ ng ngoài nguyên t c này
Vi c gia nh p và th c hi n các cam k t WTO s mang l i nh ngăthayăđ i theo
h ng t o ra m t th tr ng m h năvƠăcóătínhăc nhătranhăcaoăh n,ăthúcăđ y khu
v căngơnăhƠngăt ngătr ng c v qui mô và tính ph c t p
Kinh doanh ngân hàng là m tă l nhă v c r t nh y c m, hàm ch a nhi u r i
ro,đ c bi t trong ho tăđ ng cho vay R i ro tín d ng là kh n ngăx y ra nh ng t n
th t mà ngân hàng ph i gánh ch u do khách hàng không tr n đúngăh n,không tr
đ c ho c không tr đ yăđ c v n l n lãi Ho tăđ ng cho vay có quy mô l n nh t
trong t t c các ho tă đ ng t i ngân hàng, mang l i l i nhu n ch y u cho ngân
hàng, nên khi có r i ro, thì r iăroăđóătácăđ ngăđ n t t c các ho tăđ ng khác trong
ngơnăhƠngănh ăhuyăđ ng v n, kinh doanh d ch v , k toánăthanhătoán,ầ h n
ch r i ro tín d ng, ngân hàng c n tìm ki m nh ng khách hàng có kh n ngăvayăvƠă
l i l i nhu năđ ra quy tăđ nh cho vay Mu n v y, ngân hàng c n làm t t công tác
đangăđ c s d ng hi u qu hi n nay là x p h ng tín d ng doanh nghi p, nh m
cung c p thông tin t ng quát nh t v ắtìnhăhìnhăs c kh eẰăc a doanh ngi p Giúp
ngân hàn găđ aăraăquy tăđ nh c p tín d ng,ăxácăđ nh h n m c tín d ng, th i h n,
m c lãi su tăđ i v i các doanh nghi p,ăđ h n ch m c th p nh t r i ro có th x y
ra, cân b ng gi a r i ro và l i nhu n có th thu
nghi p t i Eximbank- chiănhánhăHòaăBìnhẰăchoăbáoăcáoăt t nghi p c a mình
Trang 7SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 7
2 M c tiêu nghiên c u
- Nghiên c u,ăphơnătích,ăđánhăgiáăth c tr ng x p h ng tín nhi m doanh nghi p
t i ngân hàng Eximbank chi nhánh Hòa Bình
- ra các gi i pháp nh m nâng cao ch tăl ng h th ng x p h ng tín nhi m
n i b t i chi nhánh Hòa Bình
Trang 8SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 8
3 iăd ng và ph m vi nghiên c u
- iă t ng: Th c tr ng x p h ng tín nhi m doanh nghi p t i ngân hàng
Eximbank chi nhánh Hòa Bình
- Ph m vi nghiên c u: Tìm hi u ho tă đ ng x p h ng tín nhi m n i b t i
Eximbank, các tiêu chí ch măđi m mà ngân hàng áp d ng cho vi c x p h ng doanh
nghi p, k t qu đ tăđ căc ngănh ăh n ch còn t n t i T đóătìmăhi u nguyên
nhơnăvƠăđ ra gi i pháp giúp hoàn thi n h th ng x p h ng tín nhi m doanh nghi p
t i chi nhánh
4 Ph ngăphápănghiênăc u:
Ti m hi uăcácăph ngăphápăx p h ng tín nhi m doanh nghi p c a t ch c t i
Vi t Nam và th gi i so sánh v i quy trình c a Eximbank
Ti n hành phân tích báo cáo tài chính c aăcôngătyăđ x p h ng doanh nghi p
5 ụăngh aăth c t c aăđ tài
X p h ng tín nhi m doanh nghi păđƣăxu t hi n t r t lâu trên th gi iănh ngă
mƣiăđ n g năđơyăvaiătròăvƠătácăd ng c a nó m iăđ c các ngân hàng Vi t Nam chú
Ủăđ n Vi c ch măđi m doanh nghi p s cho ngân hàng cái nhìn t ng quát v nhi u
m t:ătìnhăhìnhătƠiăchính,ăn ngăl c ho tăđ ng, uy tín, r i ro kinh doanh c a doanh
nghi pầăt đóăngơnăhƠngăcóăth căl ng r i ro mà mình có th g p ph i khi cho
vay, h tr cho vi c ra quy tăđ nh c p tín d ng,ăxátăđ nh th i h n, lãi xu t, bi n
phá păđ m b o ti năvayầă tài này, s mangăđ n m t cái nhìn th c t v vi c áp
d ng x p h ng tín nhi m n i b t i ngân hàng Eximbank (m t trong s nh ng ngân
hàng l n c a Vi t Nam), nh ng m tăđ tăđ c và h n ch T đó,ăđ aăraăcácăgi i
Trang 9SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 9
pháp nh m hoàn thi n h th ng x p h ng tín nhi m doanh nghi p Eximbank nói
riêngăvƠăcácăngơnăhƠngăth ngăm i n c ta nói chung
6 K t c u c aăđ tài: ngoài ph n m đ u và k t lu năđ tài g m 4 ph n
Ch ngă1:ăC ăs lỦălu năv ăx păh ngătínănhi mădoanhănghi p
Ch ngă2:ăTh cătr ngăx păh ngătínănhi măt i ngân hàng xu tănh păkh uăVi tăNamăEximbank
Ch ng3:ă ngăd ngăx păh ngătínănhi măcôngătyăc ăph năth yăs năMêKôngăn mă2010
Ch ngă4:ăM tăs ăgi iăphápănh mănơngăcaoăch tăl ngăx păh ngătínănhi măt iăngơnăhƠngă
Trang 10Theo ngôn ng dân gian Vi t Nam, "tín d ng"ăcóăngh aălƠăs vayăm n Tín d ng là s
chuy nănh ng t m th i quy n s d ng m tăl ng giá tr d i hình th c hi n v t hay ti n t , t
ng i s h uăsangăng i s d ngăsauăđóăhoƠnătr l i v i m tăl ng giá tr l năh n
Khái ni m tín d ngătrênăđơyăđ c th hi n ba m tăc ăb năsauăđơy:
Có s chuy n giao quy n s d ng m tăl ng giá tr t ng iănƠyăsangăng i khác
S chuy n giao mang tính ch t t m th i
Khi hoàn l iăl ng giá tr đƣăchuy n giao choăng i s h u ph i kèm theo m tăl ng giá
tr dôi thêm g i l i t c M t quan h đ c g i là tín d ng ph iăđ yăđ c ba m t
Tín d ngăraăđ i r t s m g n li n v i s raăđ i và phát tri n c a s n xu tăhƠngăhoá.ăC ăs ra
đ i c a tín d ng xu t phát t :
Có s t n t i và phát tri n c a hàng hoá
Có nhu c uăbùăđ p thi u h t khi g p bi n c nh măđ m b o s n xu tăkinhădoanh,ăđ m
b o cu c s ngăbìnhăth ng
Có nhi uăđ nhăngh aăkhácănhauăv tín d ng, tu thu căvƠoăgiácăđ ti p c n mà tín d ng có
th đ c hi uănh ălƠ: S traoăđ i các tài s n hi n t iăđ đ c nh n các tài s n cùng lo i trong
trong lai Ho c có th đ nhăngh aătínăd ngănh ălƠăquanăh kinh t ,ătheoăđóăm tăng i tho thu n
Trang 11SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 11
đ ng iăkhácăđ c s d ng s ti n hay tài s n c a mình trong m t th i gian nh tăđ nh v iăđi u
ki n có hoàn tr
Trongăđ i s ng, tín d ng hi n di năd i nhi u hình thái khác nhau Tín d ngăth ngăm i là
m t doanh nghi p th a thu n bán ch u hàng hóa cho khách hàng Tín d ng Ngân hàng vi c các
NgơnăhƠngăth ngăm iăhuyăđ ng v n c a khách hàng đ sauăđóăl i cho khách hàng khác vay v i
m căđíchăki m l i
Ngoài ra, vi c Chính ph hay nh ng doanh nghi p phát hành các trái phi u ra ngoài công
chúngăđ vay ti n c a các t ch c,ăcáănhơnăc ngăđ c xem là nh ng hình th c tín d ng
c bi t,ătrongăđi u ki n n n kinh t th tr ng, nghi p v cho thuê tài chính do nh ng
công ty cho thuê tài chính th c hi năđ i v i khách hàng là các doanh nghi păc ngăđ c xem là
m t hình th c tín d ngăđ c thù c a n n kinh t th tr ng
1.1.1.2 Khái ni m ho t đ ng tín d ng ngân hàng
Theo kho n 8 và kho nă10,ăđi u 20, Lu t các t ch c tín d ng, ho tăđ ng tín d ngăđ c
đ nhăngh aălƠăvi c t ch c tín d ng s d ng ngu n v n t có, ngu n v năhuyăđ ngăđ tho thu n
c p tín d ng cho khách hàng v i nguyên t c có hoàn tr b ng các nghi p v cho vay, chi t kh u,
cho thuê tài chính, b o lãnh Ngân hàng và các nghi p v khác
Khác v i các lo i hình giao d ch khác nh ngăđ căđi măsauăđơy:
V ch th , m t bên tham gia giao d ch bao gi c ngălƠăt ch c tín d ngăcóăđ cácăđi u
ki n ho tăđ ng tín d ngătheoăquiăđ nh c a pháp lu t Ch th này tham gia giao d ch v iăt ăcáchă
lƠăng iăđ uăt ă(ng i cho vay hay ch n ) và có quy năđòiăti n c aăng i nh năđ uăt ă(ng i
vay hay con n ) khi h păđ ngăđáoăh n
V ngu n v n, các t ch c tín d ng khi c p tín d ng cho khách hàng ch y u d a vào
ngu n v năhuyăđ ng c a t ch c, cá nhân thông qua các hình th c nh n ti n g i, phát hành trái
phi u hay vay n c a t ch c tín d ng khác trên th tr ngăliênăNgơnăhƠng.ă căđi m này cho
phép phân bi t ho tăđ ng tín d ng c a các t ch c tín d ng v i ho tăđ ng tín d ng c a Ngân
hƠngăNhƠăn c, v iăđ c tính c a ngu n v n cho vay là v n d tr phát hành
Trang 12SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 12
Tóm l i, tín d ng ngân hàng là quan h tín d ng phát sinh gi a các ngân hàng, các t ch c
tín d ng v iăcácăđ i tác kinh t - tài chính c a toàn xã h i, bao g m doanh nghi p, cá nhân, t
Huyăđ ng v n và cho vay v năđ u th c hi năd i hình th c ti n t
NgơnăhƠngăđóngăvaiătròătrungăgianătrongăquáătrìnhăhuyăđ ng v n và cho vay
Quá trình v năđ ng và phát tri n c a tín d ng ngân hàng không hoàn toàn phù h p v i
quy mô phát tri n s n xu tăvƠăl uăthôngăhƠngăhóaăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăăă
Tín d ngăngơnăhƠngăthúcăđ y quá trình t pătrungăvƠăđi u hòa v n gi a các ch th trong
n n kinh t
1.2.ăX păh ngătínănhi mădoanhănghi p
1.2.1 Khái ni m v x p h ng tín nhi m
X p h ng tín nhi m (credit ratings) là thu t ng b t ngu n t ti ng Anh (credit: s tín
nhi m, ratings: s x p h ng)ădoăJohnăMoodyăđ aăraăvƠoăn mă1909ătrongăcu năắc m nang ch ng
khoánăđ ng s tẰăkhiăti n hành nghiên c u, phân tích và công b b ng x p h ng tín nhi m l n
đ u tiên cho 1.500 lo i trái phi u c a 250 công ty theo m t h th ng ký hi u g m 3 ch cái ABC
đ c x p l năl tălƠăAaaăđ n C (hi n nay nh ng ký hi uănƠyăđƣătr thành chu n m c qu c t )
Tuy nhiên x p h ng tín nhi m ch phát tri n nhanh M sau cu c kh ng ho ng kinh t
n mă1929ăậ 1933 khi hàng lo t các công ty vay n b phá s n, v n Th i k này chính ph Hoa
K đƣăcóănhi uăquyăđ nh v vi c c măcácăđ nh ch đ uăt ă(cácăqu h uătrí,ăcácăqu b o hi m,
Trang 13SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 13
ngân hàng d tr ) b v năđ uăt ămuaătráiăphi uăcóăđ tin c y th păd i m c an toàn trong b ng
x p h ng tín nhi m Nh ng quyăđ nhănƠyăđƣălƠmăchoăuyătínăc a các công ty x p h ng tín nhi m
ngày m t lên cao Song trong su tăh nă50ăn m,ăvi c x p h ng tín nhi m ch đ c ph bi n M ,
ch t nh ngăn mă1970ăđ n nay, d ch v x p h ng tín nhi m m iăđ c m r ng và phát tri n khá
m nh nhi uăn c
TheoăcôngătyăMoody’săthìăắx p h ng tín nhi m là ý ki n v kh n ngăvƠăs s n sàng c a
m t nhà phát hành trong vi căthanhătoánăđúngăh n cho m t kho n n nh tăđ nh trong su t th i
h n t n t i c a kho n n Ằ
Theo t đi n th tr ng ch ng khoán thìăắx p h ng tín nhi mălƠăcáchă c tính chính th c
tín nhi m t tr căđ n nay c a cá nhân hay công ty v kh n ngăchiătr bao g m t t c các s li u
ki m tra, phân tích, h s ăl uătr v kh n ngătráchănhi m tín d ng c a cá nhân và công ty kinh
doanhẰ
T i nhi uăn c trên th gi i, h u h t các công ty l n và các t ch căchoăvayăđ u thi t l p
b ng x p h ng tín nhi măđ i v i các khách hàng hi n t iăc ngănh ăt ngălaiăc a h
T cácă đ nhă ngh aă trên,ă chúngă taă đ aă raă đ nhă ngh aă chung:ă ắx p h ng tín nhi m doanh
nghi pălƠăđánhăgiáăn ngăl c tài chính, tình hình ho tăđ ng hi n t i và tri n v ng phát tri n trong
t ngălaiăc a doanh nghi păđ c x p h ng t đóăxácăđ nhăđ c m căđ r i ro không tr đ c n
và kh n ngătr n trongăt ngălaiẰ
1.2.2 Vai trò c a vi c x p h ng tín nhi m trong ho t đ ng cho vay t i ngân hàng
NgƠyănayăcácăngơnăhƠngăth ngăm iăđ u s d ng k t qu x p h ng tín nhi m c a m t t
ch c x p h ng tín nhi măđ c l p, có uy tín ho c t mình xây d ng m t h th ng x p h ng tín
nhi măriêngăđ đánhăgiáăkh n ngătr n c a khách hàng vay, m căđ r i ro c a kho n vay, làm
c ăs đ đ aăraăquy tăđ nh c p tín d ng, qu n lý r i ro, xây d ngăcácăchínhăsáchăkháchăhƠngăđ i
v i t ng h ng khách hàng theo k t qu x p h ng cho phù h p
Ngoài ra x p h ng tín nhi m khách hàng còn nh m m căđíchăphơnălo i và giám sát danh
m c tín d ng,ăđơyălƠăho tăđ ng v n còn m i m Vi t Nam Hi n nay trên th gi i v năch aăcóă
m t chu n m c th ng nh t trong vi c phân lo i và x p h ng danh m c tín d ng Công vi c này
Trang 14SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 14
ph thu căvƠoăđ c thù môiătr ng kinh t v ămôăvƠămôiătr ng kinh doanh c a t ngăn c, trong
đóăy u t l ch s đóngăm t vai trò không nh
Vi c x p h ng tín nhi măkháchăhƠngălƠmăc ăs cho vi c phân lo i và giám sát danh m c
tín d ngăđ u nh măđ t t i 4 m căđíchăch y u sau :
1.2.2.1 Ra quy t đ nh c p tín d ng
Hi n nay, h th ng x p h ng tín nhi m c aăcácăngơnăhƠngăth ngăm iăth ng do các t
ch c ki m toán l n xây d ng Vi căxátăđ nh các ch tiêu, tr ng s ầđ uăđ c d aătrênăc ăs khoa
h c, h pălỦ.ăDoăđóăvi c áp d ng x p h ng tín nhi m trong quy trình cho vay s gi m thi u r i ro
cho ngân hàng
Sau khi ti p nh n h s ăvayăv n, cán b tín d ng s ti n hành th măđ nh tín d ng,ătrongăđóă
khách hàng vay là cá nhân và doanh nghi păđ uăđ c ch măđi m, x p h ng.ăC năc thông tin
trên b ng x p h ng tín nhi mămƠăngơnăhƠngăxátăđ nh h n m c tín d ng, th i h n, m c lãi su t,
bi năphápăđ m b o ti năvayăđ t đóăquy tăđ nh có phê duy t hay không duy t kho n vay
i v i khách hàng có k t qu x p h ng tín nhi m t t s đ c c p tín d ng,ăvƠăchoăh ng
nhi uă uăđƣiăv lãi su t, h n m c, th i gian vay Còn nh ng doanh nghi p b x p h ng th p, t c
có r i ro cao s khôngăđ c c p tín d ng
1.2.2.2 Giám sát khách hàng sau khi c p tín d ng
Vi c x p h ng khách hàng trong quá trình ra quy tăđ nh c p tín d ng s cho phép ngân
hƠngăl ngătr c nh ng r i ro c a kho n n , t đóăcóăbi n pháp phòng ng a, ki m tra và giám
sát (m căđ tuân th theo h păđ ng tín d ng, tình hình s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p )
nh m gi m thi u m căđ r i ro, nâng cao hi u qu tín d ng
i v i khách hàng có k t qu x p h ng tín nhi m t tălúcăđ u ngân hàng v năkhôngăđ c
l ălƠăvi c giam sát vay v n B i sau khi gi i ngân s có m t s bi năđ ngălƠmăt ngăr i ro, ch ng
h n doanh nghi p có th s d ng v n vay sai m căđíchầăhayănguyênănhơnăkháchăquanănh :ăsuyă
thoái kinh t , thiên tai, h a ho nầăTrongăkhiăđóăcóănh ngăkháchăhƠngălúcăđ uăđ c x p h ng
th p,ănh ngăsauăth iăgianănơngăcaoăn ngăl c tài chính, s d ng hi u qu vay v n, có thi n chí
trong vi c tr lãi và n g c cho ngân hàngầDoă đó,ă ngơnă hƠngă ph iă th ng xuyên giám sát
kho năvayăvƠăđ nh k đánhăgiáăl i h ng c a doanh nghi p
Trang 15SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 15
1.2.2.3 Giúp xây d ng và phát tri n chính sách khách hàng phù h p
X p h ng tín nhi mălƠăc ăs giúp ngân hàng phân lo i khách hàng t đóăcóăchínhăsáchăcho
v i t ng h ng doanh nghi p,ăđ ng th iăđ ra k ho ch marketing thích h p
i v i doanh nghi păđ c x p h ng tín nhi m cao, có uy tín trong quan h tín d ng v i
ngân hàng, thì ngân hàng s t p trung xây d ng m i quan h lâu dài, áp d ngăchínhăsáchă uăđãi
v lãi su t, phí d ch v và bi năphápăđ m b o ti n vay
i v i doanh nghi p có k t qu x p h ng th p s khôngăđ c vay v n ho căđ c vay v i
h n m c th p,ăkhôngăđ căh ngă uăđƣi,ăbu c ph i có tài s năđ m b o, gi m th p d năd ăn
1.2.2.4 Xát đ nh kho n n có v n đ đ trích l p d phòng r i ro tín d ng
ắN có v năđ Ằăđ c hi uătheoăngh aăr ng, không ch là kho n vay quá h n thanh toán mà
bao g m c kho n vay trong k h nănh ngăcóăd u hi u không an toàn d n t i r i ro.Vi c trích
l p d phòng s giúp ngân hàng h n ch thi t h i do kho n n có v năđ gơyăra,ăthôngăth ng
vi c trích l p d phòng d a trên vi c phân lo i n
Theoă i u 7 Quy tăđ nh s 493/2005/Q -NHNN,ăc năc vào k t qu x p h ng tín nhi m
doanh nghi p mà n đ c phân làm 5 lo iănh ăsau:
Nhóm 1 (N đ tiêu chu n): Các kho n n đ c t ch c tín d ngăđánhăgiáălƠăcóăkh n ngă
thu h iăđ yăđ c g căvƠălƣiăđúngăh n
Nhóm 2 (N c năl uăỦ):ăCácăkho n n đ căđánhăgiáăălƠăkh n ngăthuăh iăđ yăđ lãi và n
g cănh ngăkháchăhƠngăcóăd u hi u suy gi m kh n ngătr n
Nhóm 3 (N d i tiêu chu n): Các kho n n đ căđánhăgiáăkhôngăcóăkh n ngăthuăh i lãi
và n g căkhiăđ n h n Kho n n nƠyăđ c t ch c tín d ngăđánhăgiáăcóăth b t n th t m t ph n
Trang 16Trongăđó: R:ăs ăti năd ăphòngăph iătrích
A:ăgiáătr ăc aăkho năn ă C:ăgiáătr ăc aătƠiăs năb oăđ mă r:ăt ăl ătríchăl păd ăphòng
1.2.3 Nhân t nh h ng đ n k t qu x p h ng tín nhi m doanh nghi p
1.2.3.1 Trình đ cán b tín d ng
Trongăquyătrìnhăx păh ngătínănhi măkháchăhƠngăthìăcánăb ătínăd ngăluônăgi ăvaiătròăquană
tr ngăkhôngăth ăthi uăđ c,ăvìăh ălƠăng iătr căti păđiăthuăth păthôngătin,ăch măđi măcácăch ătiêuă
tƠiăchínhăvƠăphiătƠiăchínhăc aădoanhănghi p,ăxemăxétăk tăqu ăr iăđ aăraăỦăki năđ ătrìnhălênăc pă
trênăphêăduy t
Trìnhăđ ăchuyênămôn,ăkinhăngh măc aăcánăb ătínăd ngăcóă nhăh ngăl năđ năhi uăqu ăx pă
h ngătínănhi m.ăTrongăvi căthuăth păthôngătin,ăn uăcánăb ăthi uăkinhănghi măs ăkhóătìmăđ că
Trang 17SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 17
thôngătinăchínhăxátăcóăch tăl ngăvƠăphátăhi nănh ngăgianăd iăc aăkháchăhƠngănh :ăkhaiăbáoăsaiă
l chăthôngătin,ăgi yăt ,ăbáoăcáoătƠiăchính,ăcóăhƠnhăviăl aăđ oăch ăm tătƠiăs năth ăch pămƠăvayăv nă
ănhi uăn iầă iăv iăvi căphơnătíchăthôngătinăcóăđ c,ăđòiăh iăcánăb ătínăd ngăph iăhi uăth ă
tr ngăvƠăngƠnhăngh ămƠădoanhănghi păđangăho tăđ ng,ăki năth căv ătƠiăchính,ăth măđ nhăd ăánă
đ uăt ầthìăk tăqu ăm iăchínhăxát,ăph ăv ăhi uăqu ăchoăho tăđ ngătínăd ngăc aăngơnăhƠng
1.2.3.2 Ch t l ng thông tin
Thuăth păthôngătinălƠăb căđ uătiênăvƠăvôăcùngăquanătr ngătrongăvi căch măđi mădoanhă
nghi p.ăCh ănh ngăthôngătinăch tăl ngăm iăgiúpăchoăvi căx păh ngătínănhi măđ căchínhăxát,ă
ph năánhăđ yăđ ăr iăroăcóăth ăx yăđ năv iăngơnăhƠng,ătránhăđ cănh ngăh uăqu ănghiêmătr ngă
nh :ăkhôngăthuăh iăv năvƠălƣiăvayăhayăm tăv năhoƠnătoƠn
Ch tăl ngăthôngătinăph ăthu căvƠoănhi uă y uăt :ăth iăgiană(đúngălúc,ă c pănh tăth ngă
xuyênầ),ăn iădungă(chínhăxát,ăphùăh p,ăđ yăđ ầ),ăhìnhăth că(rõărƠng,ăchiăti t,ăcóătr tăt ầ),ăm tă
vƠiăy uăt ăkhácă(anătoƠn,ătinăc yầ)
NgơnăhƠngăph iăthuăth păthôngătinăt ănhi uăngu năkhácănhau:ăt ăkháchăhƠng,ăđiăki mătraă
th căt ,ăquaăb năhƠngăc aădoanhănghi p,ăc ăquanănhƠăn c,ăthôngătinăđ iăchúngầăb iăng iăđiă
vayăth ngăcóăxuăh ngăkhaiăkhôngăchínhăxátănh ngăthôngătinătƠiăchínhăđ ăthuy tăph căngơnă
hƠngăc păv n.ăVìăv y,ăth măđ nhăl iăthôngătinădoăkháchăhƠngăkhaiăbáoălƠăvi căvôăcùngăc năthi tă
đ ănơngăcaoăch tăl ngăx păh ngătínănhi m
1.2.3.3 H th ng ch m đi m tín nhi m
Vi căch măđi mădoanhănghi păs ăd aăvƠoăcácătiêuăchíă(v ăquyămôădoanhănghi p,ăch ătiêuă
tƠiăchính,ăphiătƠiăchính)ăvƠătr ngăs ăc aăt ngătiêuăchíănƠy.ăVìăv y,ăvi căxơyăd ngăh ăth ngăch mă
đi măv iăcácătiêuăchíăvƠătr ngăs ăthíchăh p,ăăkhoaăh călƠăr tăc năthi t.ăHi nănay,ăm iăngơnăhƠngă
th ngăm iăcóăh ăth ngăx păh ngătínănhi măn iăb ăv iănh ngătiêuăchíăkhácănhau,ăd năđ năm tă
doanhănghi păcóăth ăđ căđánhăgiáăkhôngăgi ngănhauă ăcácăngơnăhƠng.ăV năđ ăđ tăraălƠăngơnă
hƠngăc nătíchăc cănghiênăc u,ăxơyăd ngăh ăth ngăch măđi măh pălỦ,ăkhoaăh căđ ăh năch ăr iăroă
tínăd ngăchoăngơnăhƠngămình
Trang 18SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 18
1.2.3.4 Môi tr ng v mô
NgoƠiănh ngănhơnăt ăch ăquanănêuătrên,ăh ăth ngăx păh ngătínănhi mădoanhănghi păcònă
ch uătácăđ ngăc aăcácăy uăt ăkháchăquanănh :
Môiătr ngăkinhăt :ăN năkinhăt ăkhôngă năđ nhădoăkh ngăho ngăhayăsuyăthoáiăkinhăt ,ă
l măphátăcao,ăchínhăsáchănhƠăn căth ngăxuyênăthayăđ iầlƠmă nhăh ngăđ năcácăch ăth ătrongă
n năkinhăt ăc ngănh ăk tăqu ăx păh ngătínănhi măc aăh
Môiătr ngălu tăpháp:ăKhiăth măđ nhăm tăkho năvay,ăcánăb ătínăd ngăc năn mărõăcácăquyă
đ nhăc aăphápălu tăliênăquanăt iăkho năvayăn ăđó.ăVìăv y,ăkhiălu tăphápăcóăđi uăch nhăs ătácăđ ngă
đángăk ăđ năho tăđ ngăs năxu tăkinhădoanhăc aăcácădoanhănghi păvƠăngơnăhƠng
Môiătr ngăchínhătr :ăăTình hìnhăchínhătr ăc aăm tăqu căgiaăc ngă nhăh ngăkhôngănh ă
t iăcácăch ăth ătrongăn năkinhăt ăVíăd ăđi năhìnhălƠăb tă năchínhătr ă ăTháiălanăđƣătácăđ ngăl nă
t iăngƠnhăduăl chăc aăn cănƠy,ăh uăqu ăn ngăn ănh tăthu căv ăcácădoanhănghi pătrongăngƠnhăduă
l ch,ăv iăk tăqu ăkinhădoanhănh ăv yăh ăkhóăcóăth ăđ căx păh ngătínănhi măcao
Môiătr ngăcôngăngh :ăCu căcáchăm ngăkhoaăh căcôngăngh ăvƠoăth ăk ăXXălƠmăthayăđ iă
m iăm tăđ iăs ngăconăng i,ăđ yăm nhăs ăgiaoăl uăkinhăt ,ăv năhóa,ăkhoaăh căgi aăcácăn c.ă
N uădoanhănghi păbi tă ngăd ngădơyăchuy n,ămáyămóc,ăthi tăb ,ăcôngăngh ăhi năđ iăvƠoăs năxu tă
s ăti tăki măchiăphí,ăgi măgiáăthƠnh,ăt ngăn ngăsu tălaoăđ ngầăt ngăn ngăl căc nhătranhătrênăth ă
tr ng,ăvìăth ăk tăqu ăx păh ngăc ngăcaoăh n
Môiătr ngăthiênănhiên:ăCác y uăt ăt ănhiênă nhăh ngăl năđ năcácădoanhănghi păvƠăcáă
nhơnătrongăl nhăv cănôngănghi p:ăh năhán,ăl ăl t,ăd chăb nh,ăôănhi mămôiătr ngầăăă
1.2.4 Các t ch c x p h ng tín nhi m t i Vi t Nam và th gi i
1.2.4.1.Trên th gi i
Nh căđ năcácăcôngătyăx păh ngătínănhi măn iăti ngătrênăth ăgi iăng iătaăth ngănh căđ nă
cácăhƣngănh ăStandard&Poor’s,ăMoody’săvƠăFitchăratings.ăKhiăth ătr ngătƠiăchínhăphátătri nă
ngƠyăcƠngăph căt p,ăbaăhƣngăđánhăgiáăx păh ngătínănhi mănƠyăv iăvaiătròălƠănh ngăphơnătíchăđ că
l păđƣătr ăthƠnhăm tăph năquanătr ngătrongăh ăth ngătƠiăchínhătoƠnăc u
Trang 19SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 19
a.Fitch
Fitchăđ căđánhăgiáălƠăm t trong nh ng công ty x p h ng tín d ngăhƠngăđ u trên th gi i,
có tr s đ t t iăNewăYorkăvƠăLuơnă ôn,ăv i h th ngăv năphòngăvƠăcácăcôngătyăliênădoanhă
trên 49 khu v c và lãnh th c a 90 qu c gia, cùng v i kho ngăh nă2000ăcôngătyăb o hi m
Fitchingăratingăđ c bi tăđ n là m t trong nh ng b ph n chính c a Fimalac SA, m t công
ty cung c p các d ch v h tr kinh doanh có tr s t i Paris, Pháp
Fitch group là m t t păđoƠnătƠiăchínhăbaoăg m các b ph nănh ăb ph n cung c p gi i pháp
Fitch solutions, là m tăcôngătyăt ăv n cung c p các s n ph m và d ch v cho các ngành công
nghi pă tƠiă chínhầFitchă ratingă đ c y ban ch ng khoán M SEC ch ng nh n là m t trong
nh ng công ty x p h ng tín nhi m b c qu c gia cùng v iăMoody’săvƠăStandardă&ăPoor
Fitch n m trong t ch c th ng kê x p h ng c p qu că giaă đ c tín nhi m vi t t t là
NRSROs Tuy nhiên, Hãng ch chi m m t th ph n nh trong h atăđ ng x p h ng tín nhi m so
v i hai hãng Standard& Poor và Moody
Ph ngăphápăx păh ngătínănhi mădoanhănghi păc aăFitch
Fitch x păh ngădoanhănghi p d aătrênăphơnătíchăđ nhătínhăvƠăphơnătíchăđ nhăl ng.ăPh ngă
phápăphơnătíchăc aăFitchăbaoăg măphơnătíchăd ăli uătƠiăchínhăvƠăho tăđ ngăkinhădoanhăc aădoanhă
nghi pătrongăkho ngăth iăgianăítănh tălƠă5ăn m.ăM cătiêuăch ăy uătrongăcáchăti păc năc aăFitchălƠă
phơnătíchăsoăsánhămƠăFitchăs ăd ngăđ ăđánhăgiáăs căm nhăc aăm iădoanhănghi păvƠăr iăroăkinhă
doanh trongăm iăquanăh ăv iăcácădoanhănghi păkhácătrongăcùngăm tănhómăcácădoanhănghi pă
t ngăđ ng.ăThêmăvƠoăđó,ăphơnătíchăđ ănh yăc ngăđ căth căhi năthôngăquaăm tăvƠiăk chăb năđ ă
đánhăgiáăkh ăn ngăc aădoanhănghi păkhiăđ ngăđ uăv iănh ngăthayăđ iătrongămôiătr ng kinh
doanh.ăM tănhơnăt ăx păh ngăthenăch tătheoăFitchălƠătínhălinhăho tătƠiăchínhămƠănóăd aăph năl nă
vƠoăkh ăn ngăt oăraădòngăti năt ădoăt ăho tăđ ngăkinhădoanhăc aădoanhănghi p
Phơnătíchăđ nhătínhă
R iăroăngƠnh:ăFitchăx păh ngătínănhi măcácădoanhănghi pătrongăb iăc nhăchungăc aăngƠnhă
mƠănóăho tăđ ng.ăNh ngăngƠnhăt ngătr ngăth p,ăc nhătranhă ăm căcao,ăđòiăh iăv năl n,ăcóătínhă
Trang 20SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 20
chuăk ăhayăkhôngă năđ nhăthìăr iăroăv năcóăs ăl năh năcácăngƠnhă năđ nhăv iăítăđ iăth ăc nhă
tranh,ărƠoăc năgiaănh păngƠnhăcao,ănhuăc uăcóăth ăd ăbáoăd ădƠng
Môiătr ngăkinhădoanh:ăFitchăkh oăsátăt ăm ănh ngăr iăroăvƠăc ăh iăcóăth ătácăđ ngăđ nă
ngƠnhăt ăs ăthayăđ iăt păquánătiêuădùng,ădơnăs ,ăkhoaăh căk ăthu t ăVíăd ,ăk tăc uădơnăs ăngƠyă
cƠngăgiƠăđiăchoăth yăm tăs ăs tăgi mătrong tri năv ngăngƠnhăbánăl ăvƠăm tăs ăgiaăt ngătri năv ngă
c aăngƠnhăd chăv ătƠiăchính
V ăth ăcôngăty:ăm tăvƠiănhơnăt ătácăđ ngăđ năn ngăl căc nhătranhăc aădoanhănghi pănh ăv ă
th ăc aădoanhănghi pătrênăth ătr ng,ăs ăxu tăhi năcácăs năph măthayăth ,ăkh ăn ngăm căc ăv iă
ng iămuaăvƠăng iăbán.ă ăduyătrìăv ăth ăc aămìnhăcácăcôngătyăph iăd aăvƠoăs ăđaăd ngăhóaăs nă
ph m,ăbánăhƠngătr iăđ uăkh păcácăkhuăv c,ăđaăd ngăhóaăkháchăhƠngăvƠăng iăcungă ng,ăqu nălỦă
t tăchiăphíăs năxu t
V ăn ngăl căc aăbanăqu nătr :ăcác đánhăgiáăv ăch tăl ngăqu nătr ăth ngămangătínhăch ă
quanădoăđơyălƠăm tăy uăt ăđ nhătính.ăNênăng iătaăth ngăthôngăquaăcácăch ătiêuătƠiăchínhăđ ălƠmă
th căđoăn ngăl căbanăqu nătr ,ăđi uănƠyăs ăkháchăquanăvƠăd ăsoăsánhăh n.ăFitchăc ngăđánhăgiáă
thành tích c aăbanăqu nătr ăthôngăquaăkh ăn ngăt oăraăs ăhƠiăhòaăv ăm iăm tătrongădoanhănghi p,ă
duyătrìăhi uăqu ăho tăđ ngăkinhădoanhăvƠăc ngăc ăv ăth ăcôngătyătrênăth ătr ng
V ăk ătoán:ăm cătiêuăc aăphơnătíchăk ătoánălƠănghiênăc uăchínhăsáchăk ătoánănh ănguyênălỦă
k ătoán,ăph ngăphápăđ nhăgiáăhƠngăt năkho,ăph ngăphápăkh uăhao,ănh nădi năthuănh p,ăcáchă
x ălỦătƠiăs năvôăhìnhăvƠăk ătoánăngoƠiăb ng.ăSauăđóăđi uăch nhăvƠătrìnhăbƠyăl iăbáoăcáoătƠiăchínhă
c aădoanhănghi păđ ăcóăth ăsoăsánhăv iăcácăcôngătyăkhác,ătránhăx yăraătìnhătr ngăkhácăbi tăv ă
chínhăsáchăk ătoán
Phơnătíchăđ nhăl ng
Trongăphơnătíchăđ nhăl ng,ăFitchănh năm nhăđ năth căđoădòngăti năc aăthuănh p,ăcácă
kho năđ măb oă(coverage)ăvƠăđònăb y.ăDòngăti năt ăho tăđ ngăkinhădoanhăcungăc păchoădoanhă
nghi păs ăđ m b oăr iăroătínăd ng nhi uăh nălƠăt ăngu nătƠiătr ăbênăngoƠi.ăVƠăFitchăquanătơmăt iă
phơnătíchăxuăh ngăc aăm tănhómăcácăt ăs ăh năvi căphơnătíchăb tăk ăm tăt ăs ăriêngăl ănƠo
Trang 21SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 21
Fitchăs ăd ngăm tăcáchăđaăd ngăcácăth căđoăđ nhăl ngăv ădòngăti n,ăthuănh p,ăđònăb yă
vƠăcácăkho năđ măb oăn ăđ ăđánhăgiáăr iăroătínăd ng.ăFitchăc ngănh năm nhăvaiătròăc aăEBITDAă
- m tăth căđoăquanătr ngăv ăkh ăn ngăt oăraăthuănh păch aătínhăđ năđònăb yătƠiăchínhăvƠăđ că
s ăd ngăph ăbi nătrongăquáătrìnhăđ nhăgiá.ăSauăđơyălƠănh ngăth căđoăchínhămƠăFitchădùngăđ ă
phân tích r iăroătínăd ng
Trang 22
SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 22
b Standard &Poor's
Standard & Poor's (vi t t t là S & P) là m t b ph n c a t păđoƠnăMcGraw-Hill, t păđoƠnă
chuyên xu t b n nghiên c u và phân tích tài chính, ch ng khoán Tên tu i c a Standard & Poor
g n li n v i các ch s ch ngă khoánă nh :ă ch s S&P500 c a M , S&P/ASX200 c a Úc,
S&P/TSX c a Canada, S&P/MIB c a Ý và S&P CNX Nifty c a nă
Standard & Poor's ho tăđ ng v iăt ăcáchălƠăm t công ty d ch v tƠiăchínhăđ c l p Ho t
đ ng c a hãng g m có xây d ng các ch s x p h ng S & P, x p h ng tín nhi m và các qu đ u
t ,ăt ăv năđ uăt ,ăđ aăraăcácăgi i pháp nh m ki m soát r i ro, cung c p d ch v qu n tr ,ăđánhăgiá,ă
và các d ch v v d li u.ă iăt ng ph c v c a hãng là các chuyên gia, các t ch c tài chính,
các t păđoƠnăt ăv nătƠiăchính,ăvƠăcácănhƠăđ uăt ăt ănhơnătrênătoƠnăth gi i Standard & Poor's là
m t trong nh ng nhà cung c păthôngătinăhƠngăđ u c a th tr ng tài chính Qu c t Là ngu n
cung c p các x p h ng tín nhi m,ăđ uăt ănghiênăc u,ăđánhăgiáăr i ro và các d li u Standard &
Poor's cung c p các thông tin c n thi tăchoăcácăđ iăt ng ra quy tăđ nh trên th tr ng tài chính,
giúp h có th c m th y ch c ch năh năv quy tăđ nh c a mình
T i S&P, x p h ng tín nhi m là ch s th hi năquanăđi m v r i ro tín d ng X p h ng này
d a trên nh ng phân tích c a các chuyên gia có kinh nghi m, d a trên thông tin thu th p t các
t ch c phát hành và t các ngu năkhác.ăNgoƠiăph ngăphápăchuyênăgia,ăS&Păc ngănh ăcácăt
ch c x p h ng khác còn k t h p s d ng mô hình toán h c trong vi c xây d ng và phân tích ch
(5) ánhăgiáăvƠăb ăphi uăc aăh iăđ ngăđánhăgiá (c aăS&P)
(6) Thôngăbáoăt iăt ăch căphátăhƠnh/kháchăhƠng
(7) Côngăb ăk tăqu ăx păh ngăraăcôngăchúng
Trang 23SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 23
Ph ngă phápă S&Pă baoă g mă c ă phơnă tíchă đ nhă tínhă vƠă đ nhă l ng.ă S&Pă c ngă t pă trungă
nhi uăvƠoăphơnătíchădòngăti năvƠăkh ăn ngăthanhătoánătrongăquáăkh ăV ăphơnătíchăkh ăn ngăsinhă
l i,ătheoătiêuăchu năx păh ngădoanhănghi pă2006,ălƠăm tăph nătrongăb căphơnătíchăr iăroătƠiă
chínhă c aă doanhă nghi pă nh ngă theoă tiêuă chu nă x p h ngă tínă nhi m doanhă nghi pă 2008,ă S&Pă
nh năm nhăkh ăn ngăsinhăl iănh ăm tăph năc aăb căđánhăgiáăr iăroăkinhădoanhăvƠăn ngăl că
c nhătranh
Trongăquyătrìnhăx păh ng,ăS&Păkhôngăphơnălo iătheoătínhăch tăc aăd ăli uămƠăphơnălo iă
theoăr iăroălƠăr iăroăkinhădoanhăvƠăr iăroătƠiăchính
R iăroăkinhădoanhăbaoăg măr iăroăngƠnh,ăkh ăn ngăc nhătranh/ăv ăth ădoanhănghi pătrongă
ngƠnh/ăl iăth ăkinhăt ,ăkh ăn ngăsinhăl iătrongăs ăsoăsánhăv iăcácădoanhănghi păkhácătrongănhómă
t ngăđ ng.ăS&Pănh năm nhănhơnăt ăchínhătrongăr iăroăkinhădoanhălƠăkh ăn ngăc nhătranhăc aă
doanhănghi p.ăVìăcácăv năđ ăphơnătíchătrongăr iăroăkinhădoanhăhayătrongăphơnătíchăđ nhătínhăc aă
Fitch,ăS&PăvƠăMoody'săh uăh tălƠăgi ngănhauănênăs ăkhôngăđ cănh căl i
R iăroătƠiăchínhăg măphơnătíchăchínhăsáchătƠi chính,ăchínhăsáchăvƠăthôngătinăk ătoán,ăkh ă
n ngăđápă ngăc aădòngăti n,ăc uătrúcăv n,ăkh ăn ngăthanhătoánăng năh n.ă ăđánhăgiáăkh ăn ngă
tr ăn ,ăS&Păđ aăraăm tăs ăt ăs ăchínhăđ ăphơnătích:
Trang 24SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 24
Moody’săCorporationălƠăcôngătyăch qu n c a các công ty d ch v đ uăt ăthu c t păđoƠnă
Moody's, th c hi n các nghiên c u và phân tích tài chính cho các doanh nghi p và các th ch
Côngătyăcònăđánhăgiáăx p h ng tín d ng cho nh ngănhƠăđ uăt ăb ng cách s d ng m t tiêu chu n
đánhăgiáăcóăquyămô
Trang 25SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 25
Moody’să Investorsă Serviceă lƠă côngă tyă đánhă giáă thu c t pă đoƠnă Moody’să Corporation.ă
c thành l păn mă1909ăb i John Moody M t trong nh ng ch s h u l n nh t c aăMoody’să
là công ty Berkshire Hathaway c a t phú Warren Buffet Hi n t iăMoody’săchi m 40% th ph n
th tr ngăđánhăgiáătínănhi m trên toàn th gi i
Ph ngăphápăx păh ngătínănhi mădoanhănghi păc aăMoody's
Moody'săthi tăl pă11ăt ăs ăchungănh tăđ ăs ăd ngătrongăphơnătíchăsoăsánh,ăcácăt ăs ănƠyă
đ căMoody'să ngăd ngăr ngărƣiă ănh ngăqu căgiaăkhácănhau,ănh ngăngƠnhăkhácănhauăvƠăc ă ă
các báo cáo x păh ngătínănhi m doanhănghi p.ăTuyănhiên,ătrongăquyătrìnhăc ăth ,ăMoody'săcóăth ă
xemăxétăb tăho căthêmăvƠoăcácăch ătiêuăchoăphùăh păv iăt ngăngƠnhăriêngăbi t.ă11ăt ăs ăth ngă
đ căMoody'săs ăd ngăg m:
Trang 26SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 26
1.2.3.2 Vi t Nam
a CIC
TrungătơmăThôngătinătínăd ngă(CIC)ălƠăt ăch căs ănghi păNhƠăn căthu c Ngân hàng Nhà
n căVi tăNam.ăNgƠyă28.04.2004ăTh ngăđ căngơnăhƠngănhƠăn căđƣăkỦăquy tăđ nhă473/Q
-NHNNăchínhăth căphêăduy tăđ ăán phơnătíchăx păh ngădoanhănghi p,ăchoăphépăCICătr ăthƠnhăc ă
quanăđi uătraăđ uătiênăth căhi năx păh ngătínănhi măđ uătiênăt iăVi tăNam.ăTheoăquy tăđ nhănƠyă
CICăcóăch căn ngăthuănh n,ăl uătr ,ăphơnătích,ăx ălỦ,ăd ăbáoăthôngătinătínăd ngăph căv ăchoăyêuă
c uăqu nălỦănhƠăn căc aăNgơnăhƠngăNhƠăn c,ăth căhi năcácăd chăv ăthôngătinăngơnăhƠngătheoă
quyăđ nhăc aăNgơnăhƠngăNhƠăn căvƠăc aăphápălu t
năngƠyă21.06.2006ăTh ngăđ căngơnăhƠngănhƠăn căđƣăbanăhƠnhăquy tăđ nhăs ă1253/Q
-NHNNăchoăphépăCICăchínhăth căth căhi nănghi păv ăx păh ngătínănhi mădoanhănghi p,ăph căv ă
choăcácăt ăch cătínăd ngăvƠădoanhănghi păcóănhuăc uăt ăđánhăgiáăn ngăl căho tăđ ngăc aămình.ă
S năph măvƠăd chăv ăc aăCICălƠăm tăkênhăthôngătinătinăc y,ăđóngăgópătíchăc cătrongăcôngătácă
qu nălỦăc aăNHNNăc ngănh ăb oăđ măho tăđ ngăkinhădoanhătínăd ngăanătoƠn,ăhi uăqu ,ăgópă
ph nă vƠoă vi că nă đ nhă h ă th ngă ngơnă hƠng.ă K tă qu ă ho tă đ ngă c aă CICă đ că Bană Lƣnhă đ oă
NHNN,ăcácăđ năv ăNHNN,ăcácăchiănhánhăNHNNăt nh,ăthƠnhăph ăvƠăcácăt ăch cătínăd ngăđánhă
giáăcao.ă căbi tăv iănh ngăk tăqu ăđó,ăBáoăcáoăđánhăgiáămôiătr ngăkinhădoanhăc aăNgơnăhƠngă
Th ăgi iă(WB)ăti păt căđánhăgiáăho tăđ ngăthôngătinătínăd ngăVi tăNamăcóăb căc iăthi n,ăch ăs ă
v ăthôngătinătínăd ngăđ căduyătrì,ăgópăph nănơngăcaoăch ăs ăti păc nătínăd ngăc aăVi tăNamăn mă
2008ălênă5ăb că(x păh ngă43/181)
Hi nănay,ăCICăth căhi năx păh ngădoanhănghi păd aătrênăvi căthuăth păvƠăphơnătíchăcácă
thôngătinătƠiăchínhă(ch ăy uăl yătrongăbáoăcáoătƠiăchínhăc aădoanhănghi p)ăvƠăphiătƠiăchínhă(thôngă
tin pháp lý, ban lãnh đ o,ăngƠnhăngh ăkinhădoanh,ăc nhătranhăth ătr ngầ).ă
Trang 27SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 27
Sauăđóăti năhƠnhăphơnătíchăvƠăch măđi mătínăd ng,ăk tăqu ăx păh ngădoanhănghi păđ că
phơnălƠmă9ăh ng:ăAAA,ăAA,ăA,ăBBB,ăBB,ăB,ăCCC,ăCC,ăCătheoăm căđ ăr iăroăt ăth păđ năcao.ă
b CRV
Côngătyăc ăph năx păh ngătínănhi mădoanhănghi pă(CredităRatingăVietnamă ậ CRV Jsc)
đ că thƠnhă l pă theoă quy tă đ nhă s ă 0103014815ă doă s ă k ă ho chă vƠă đ uă t ă HƠă n iă c pă ngƠyă
05/12/2006 LƠăm tăt ăch căđ căl p,ăcácăđánhăgiáătínăd ngăc aăCRVăhoƠnătoƠnăkháchăquanănh mă
giúpăcácănhƠăđ uăt ăti păc năv iăh ăth ngăthôngătinăminhăb ch.ă
CRVăch ăy uăx păh ngăcácădoanhănghi păđ căniêmăy tătrênăsƠnăgiaoăd chăch ngăkhoán,ă
đánhăgiáăt ng quan v các y u t bên trong và bên ngoài c a doanh nghi pănh :ămôiătr ng c a
doanh nghi p, s n ph m và th tr ng, qu n tr , tình hình tài chính
V ăk tăqu ăx păh ngăcácădoanhănghi păniêmăy tăc aăCICăvƠăCRVăcóăs ăkhácănhau nh ng
đơyălƠăđi uăbìnhăth ng,ăkhôngăcóăgìăđángăquanăng i.ăB iăngayăc ă ăcácăt ăch căx păh ngăl nă
trênăth ăgi iănh ăMoody’s,ăStandardă&ăPoor’să(S&P)ăhayăFitchăc ngăđƣăđ aăraănh ngăđánhăgiáă
khácănhauăv ăm căđ ătínănhi măc aăcácădoanhănghi p.ăS ăkhácănhauănƠyălƠădoăhi nănayătrênăth ă
gi iăc ngănh ă ăVi tăNam,ăm iăt ăch căx păh ngăđ uăápăd ngătheoăph ngăphápăriêngăc aămình.ă
óăl iălƠănh ngăbíăquy t,ăk ăn ngăkhôngăth ăs năsƠngăđ căcôngăb ăc ngănh ăti păc năđ c.ăVìă
v y,ăm căđ ăchínhăxácăc aăcácăk tăqu ăx păh ngănƠyăs ăđ căki măch ngăquaăth iăgian,ăvi căs ă
d ngăk tăqu ănƠoăs ădoăcácăngơnăhƠng,ănhƠăđ uăt ăt ăquy tăđ nh
Trang 28SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 28
M t s doanh nghi p có s sai khác l n v x p h ng
(Theo th ng kê c aăCICăn mă2010)
Trang 29SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 29
K t lu n ch ng 1
Ho tăđ ng tín d ngăđóngăvaiătròăquanătr ng trong n n kinh t và là ngu n thu nh p ch y u
c aăcácăngơnăhƠngăth ngăm i hi n nay Tuy nhiên, nó ch aăđ ng nhi u r iăro,ătácăđ ng tiêu c c
đ n ngân hàng làm gi m l i nhu n,ăt ngăt l n x u, nghiêm tr ngăh năcóăth làm ngân hàng phá
s n, kh ng ho ng kinh t Trong th c ti n ho tăđ ng ngân hàng, qu n tr r iăroăđ c xem là m c
xích vô cùng quan tr ng.Và vi c này ch mang l i hi u qu n uăcóăph ngăánăphòngăng a r i ro
đ c xây d ngă trênă c ă s khoa h c, ki m ch ng b ng th c ti n.ă Ph ngă phápă x p h ng tín
nhi m doanh nghi păđƣăđ c ra đ i khá lâu trên th gi i,ănh ngăv n còn khá m i m Vi t
Nam.ăPh ngăphápănƠyăđangăđ c ngân hàng n c ta áp d ng nh m h n ch r i ro tín d ng
nh :ăh tr quy tăđ nh cho vay, giám sát, qu n lý danh m căkháchăhƠngầăđ có chính sách phù
h p giúp nâng cao hi u qu trong ho tăđ ng tín d ng c a ngân hàng
Trang 30SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 30
CH NGă 2:ă TH Că TR NGă X Pă H NGă TệNă NHI Mă T Iă NGỂNă HẨNGăăăăăă
XU TăNH PăKH UăVI TăNAMăăEXIMBANK
2.1.ăKháiăquátăv ăNgơnăhƠngăEximbank
2.1.1 L ch s hình thành
Eximbankăđ c thành l p vào ngày 24/05/1989 theo quy tăđ nh s 140/CT c a Ch T ch
H iă ng B Tr ng v i tên g iăđ u tiên là Ngân hàng Xu t Nh p Kh u Vi t Nam (Vietnam
Export Import Bank), là m t trong nh ngăNgơnăhƠngăth ngăm i c ph năđ u tiên c a Vi t Nam
NgơnăhƠngăđƣăchínhăth căđiăvƠo ho tăđ ng ngày 17/01/1990 Ngày 06/04/1992, Th ngă c
NgơnăhƠngăNhƠăn c Vi t Nam ký gi y phép s 11/NH-GP cho phép Ngân hàng ho tăđ ng trong
th i h nă50ăn măv i s v năđi u l đ ngăkỦălƠă50ăt đ ngăVNăt ngăđ ngă12,5ătri u USD v i
tên m i là Ngân hàng Th ngăM i C Ph n Xu t Nh p Kh u Vi t Nam (Vietnam Export Import
Commercial Joint - Stock Bank), g i t tă lƠă Vietnamă Eximbank.ă n nay v nă đi u l c a
Eximbankăđ t 8.800 t đ ng V n ch s h uăđ t 13.627 t đ ng Eximbank hi n là m t trong
nh ng Ngân hàng có v n ch s h u l n nh t trong kh i Ngân hàng TMCP t i Vi t Nam Ngân
hàng TMCP Xu t Nh p Kh u Vi tăNamăcóăđ a bàn ho tăđ ng r ng kh p c n c 124 Chi nhánh,
đƣăthi t l p quan h đ i lý v iăh nă750ăNgơnăhƠngă t i 72 qu c gia trên th gi i
TrongăđóăchiănhánhăHòaăBìnhăđ căkhaiătr ngăngƠyă10/04/2003ăt i 10-12 Nhiêu Tâm
Tháng 5/2005, chi nhánh chuy n v 461ă Ană D ngă V ngă P.3,ă Q.5,ă Tp.ă HCM.ă NgƠyă
24/10/2009 chi nhánh chuy n v 78 Nguy n Trãi P.3, Q.5, Tp.HCM
2.1.2 Các d ch v chính c a Ngân hàng Eximbank
Huyăđ ng ti n g i ti t ki m, ti n g i thanh toán c aăcáănhơnăvƠăđ năv b ng VND, ngo i t
và vàng Ti n g i c aăkháchăhƠngăđ c b o hi mătheoăquyăđ nh c aăNhƠăn c
Cho vay ng n h n, trung và dài h n;ăchoăvayăđ ng tài tr ; cho vay th u chi; cho vay sinh
ho t, tiêu dùng; cho vay theo h n m c tín d ng b ng VND, ngo i t và vàng v iăcácăđi u ki n
thu n l i và th t căđ năgi n
Trang 31SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 31
Mua bán các lo i ngo i t theoăph ngăth căgiaoăngayă(Spot),ăhoánăđ i (Swap), k h n
(Forward) và quy n l a ch n ti n t (Currency Option) Thanh toán, tài tr xu t nh p kh u hàng
hóa, chi t kh u ch ng t hàng hóa và th c hi n chuy n ti n qua h th ng SWIFT b oăđ m nhanh
chóng, chi phí h p lý, an toàn v i các hình th c thanh toán b ng L/C, D/A, D/P, T/T, P/O,
Cheque
Phát hành và thanh toán th tín d ng n iăđ a và qu c t : Th Eximbank MasterCard, th
Eximbank Visa, th n iăđ a Eximbank Card Ch p nh n thanh toán th qu c t Visa, MasterCard,
JCB thanh toán qua m ng b ng Th
Th c hi n giao d ch ngân qu ,ăchiăl ng,ăthuăchiăh , thu chi t i ch ,ăthuăđ i ngo i t , nh n
và chi tr ki u h i, chuy n ti nătrongăvƠăngoƠiăn c
Các nghi p v b oălƣnhătrongăvƠăngoƠiăn c (b o lãnh thanh toán, thanh toán thu , th c
hi n h păđ ng, d th u, chào giá, b o hành, ngătr c )
D ch v tài chính tr n gói h tr du h c.ăT ăv năđ uăt ă- tài chính - ti n t
D ch v đaăd ng v a c; Home-Banking; Telephone-Banking
Các d ch v khác: B i hoàn chi phi u b m t c pă đ i v iă tr ng h p Thomas Cook
Traveller' Cheques, thu ti n làm th t c xu t c nh (I.O.M), cùng v i nh ng d ch v và ti n ích
NgơnăhƠngăkhácăđápă ng yêu c u c a Quý khách
2.1.3 C c u t ch c và b máy qu n lý
Phòng giao d ch K Hòa, ng Khánh vƠăHòaăH ng
Banăgiámăđ c:ăG ăLơmăHòaă tăvƠă2ăphóăGiámăđ c
Phòng ngân qu - hƠnhăchính:ă20ăng i
+ Phòng ngân qu
+ Phòng hành chính
Trang 322.1.4.1 Ngu n v n kinh doanh
Ngu n v năhuyăđ ng t i chi nhánh Eximbank Hòa Bình liên t căt ngăquaăcácăn măchoăth y
thành công c a ngân hàng trong vi c thu hút v năđ uăt ăvƠăti n g i ti t ki m t bên ngoài
(Theo ngu n thông tin c a Eximbank Hòa Bình)
Bi uăđ 2.1 Tình hình ngu n v n kinh doanh c aăchiănhánhăEximbankăHòaăBìnhăn mă2008-2010
Trang 33SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 33
2.1.4.2 D n tín d ng
Chi nhánh Hòa Bình s d ng ngu n v n ch y u vào ho tăđ ng tín d ng, t ngăd ăn n mă
sauăluônăcaoăh năn mătr c
(Theo ngu n thông tin c a Eximbank Hòa Bình)
Bi uăđ 221:ăTìnhăhìnhăd ăn tín d ng c aăchiănhánhăEximbankăHòaăBìnhăn mă2008-2010
2.2.ăTh cătr ngăx păh ngătínănhi măt iăNgơnăhƠngăEximbank
2.2.1 Nguyên t c chung trong x p h ng tín nhi m doanh nghi p t i Eximbank
2.2.1.1 M c đích c a vi c x p h ng tín nhi m n i b
Ra quy tăđ nh c p tín d ng:ăxátăđ nh h n m c tín d ng, th i h n, m c lãi su t, bi n pháp
b oăđ m ti năvay,ăđ phê duy t hay không phê duy t
Trang 34SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 34
GiámăsátăvƠăđánhă giáăkháchăhƠngăkhiăkho n tín d ngăđangăcònăd ăn Vi c x p h ng
khách hàng cho phépăEximbankăl ngătr căđ c nh ng d u hi u cho th y kho năd ăn đangăcóă
ch tăl ng x uăđiăvƠăđ aăraănh ng bi năphápăđ i phó k p th i
Phát tri n chi năl c marketing nh măh ng t iăđ iăt ng khách hàng có r i ro th p và
căl ng m c v năđƣăvayăcóăkh n ng không thu h iăđ căđ trích l p d phòng t n th t tín
d ng
2.2.1.2 Nguyên t c ch m đi m và x p h ng tín nhi m
Vi căchoăđi m và x p h ng tín nhi m doanh nghi p ph i d a trên các tiêu chí, b ng tiêu
chu năđánhăgiá,ăx p h ng, ch măđi măđ c ban hành theo quyăđ nh
Vi c x p h ng tín nhi m ph iăđ c th c hi n m tăcáchăkháchăquan,ăđ c l p Thông tin,
d li u ph c v cho vi c x p h ng c năđ c thu th păđ yăđ , trung th c, chính xát, trên nh ng
Lƣnhăđ o b ph n tín d ng s giao d ch và chi nhánh th c hi n vi c ki m tra, ki m soát
nôi dung ch măđi m và x p h ng tín d ng c a cán b tín d ngăvƠătrìnhăbanăgiámăđ c phê duy t
k t qu
Giámăđ c (ho c cán b đ c y quy n) phê duy t k t qu x p h ng tín d ng khách hàng
t i s giao d ch và chi nhánh
Kh i khách doanh nghi p, kh i khách hàng cá nhân và kh i giám sát ho tăđ ng th c hi n
vi c ki m tra n i dung ch măđi m, x p h ng tín d ng khách hàng t i s giao dich, chi nhánh,
th ng xuyên theo dõi c p nh tăcácătiêuăchíăchoăđi m phù h p v i tình hình th c t vƠăđ căđi m
c a Eximbank
Trang 35+ D ánăđ uăt ,ăph ngăánăs n xu tăkinhădoanhầtrongăđóăcóănhuăc u vay v n, cách th c
s d ng v n,ăph ngăánătr v n và lãi vay trong kho ng th iăgianăxátăđ nh
+ăBáoăcáoăd ăn vay, s d ăbƣoălƣnhăt i các t ch c tín d ngăvƠăngơnăhƠngăđ n th iăđi m
xin vay v n (n u có)
Các tài li u khác: thông tin v nhân s ,ălaoăđ ngầ
2.2.1.5 M t s tiêu chí x p h ng tín nhi m đ i v i doanh nghi p
Có nhi uătiêuăchíăđ ch măđi m tín nhi m doanh nghi p,ănh ngăth ngăđ c phân làm 3
lo i ch y uănh ăsau:
Tiêu chíăđánhăgiáăquyămôăc a doanh nghi p : v n ch s h u, s laoăđ ng, t ng tài s n
nh măxátăđ nh quy mô doanh nghi p là l n, v a hay nh
Tiêuăchíăđánhăgiáăn ngăl c tài chính: ch măđi m khách hàng d a trên các ch s tài chính
c năb nănh :ăkh n ngăthanhătoán hi n hành, vòng vay v n, ROE, ROA
Ch tiêu phi tài chính: d a trên tiêu chu năđ nhătínhănh ăn ngăl c và kinh nghi m c a ban
lƣnhăđ o, quan h v iăkháchăhƠng,ăcácăngơnăhƠngăth ngăm i ăđ ch măđi m khách hàng
B c 1: Phân lo i doanh nghi p (DN) theo qui mô và ngành ngh kinhădoanh.ăTr c h t
DNăđ c chia thành 3 nhóm theo qui mô DN l n, DN v a và DN nh b ngăcáchăchoăđi m các
ch tiêuălaoăđ ng, v n, doanh thu, tài s nănh ă:
B ng: Tiêu chí phân lo i qui mô doanh nghi p (Ph l c 1)
Trang 36SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 36
Sau khi phân lo i theo qui mô s xácăđ nh ngành ngh kinh doanh c a DN d aătrênăc ăs
đ i chi u ngành kinh doanh chính c a DN có t tr ng l n nh t ho c chi m t 40% doanh thu tr
lên theo 4 nhóm ngành: Nông-Lâm-Ng ă nghi p,ă Th ngă m i-d ch v , Xây d ng và Công
nghi p
B ng: X p h ng doanh nghi pătheoăl nhăv c/ngành (Ph l c 2)
B c 2:ăTrênăc ăs ngành ngh và qui mô, s d ng các b ng ch măđi măt ngă ng v i
ngành ngh kinh doanh chính c a DN
B ng: Tiêu chu năđánh giá các ch tiêu tài chính c a doanh nghi p (Ph l c 3,4,5,6)
i m tr ng s c a ch tiêu tài chính l y b ng nhau là 10% không phân bi t nhóm ch tiêu
T A v phíaătrái:ă100ăđi m;ăăsauăAăđ năB:ă75ăđi m; sau Băđ năC:ă50ăđi m;ăsauăCăđ n D:
25ăđi m T sau D v phía ph i:ă0ăđi m
Các ch s l i nhu n trong m că9,10ă<0:ă0ăđi m
T s N ph i tr / VCSH trong m că7ă<0:ă0ăđi m
Không phân bi t tr ng s cho các lo i hình doanh nghi păđ đ m b o s công b ng trong
đánhăgiá
M i ch tiêu ch măđi m tài chính s có 5 kho ng giá tr chu năt ngă ng v i 5 m căđi m
0,ă25,ă50,ă75,ă100ă( i măbanăđ u)
i m theo tr ng s là tích s gi aăđi măbanăđ u và tr ng s t ngă ngăđ c trình bày
B ng đi m c a các ch tiêu tài chính (Ph l c 7)
B c 3: Ch măđi m các ch tiêu d báoănguyăc ăkhóăkh nătƠiăchínhăc a DN d a trên các
tiêu chí bao g m: tri n v ng ngành, chính sách c aănhƠăn cătácăđ ngăđ n DN, hàm th ng kê
Z-Score c a Altman, tình hình tr n c a các khách hàng
B ng: B ngăđi m c a các ch tiêu d báoăkhóăkh nătƠiăchínhă(Ph l c 8)
Ch ăs ăZăc aăEdwardăI.ăAltma
Trang 37SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 37
Ch ăs ăZăđ căxơyăd ngăb iăEdwardăI.ăAltmană(1968),ă iăH căNewăYork,ăd aăvƠoăvi c
nghiênăc uăkháăcôngăphuătrênăs ăl ngăl năcácăcôngătyăkhácănhauăt iăM ăCh ăs ăZălƠăcôngăc ă
đ căc ăhaiăgi iăh căthu tăvƠăth căhƠnh,ăcôngănh năvƠăs ăd ngăr ngărƣiănh tătrênăth ăgi i.ăM că
dùăch ăs ăZăđ căphátăminhăt iăM ,ănh ngăh uăh tăcácănu căv năcóăth ăs ăd ngăv iăđ ătinăc yă
kháăcaoănh ăMexico,ăIndianầă
Ch ăs ăZăbaoăg mă5ăt ăs ăX1,ăX2,ăX3,ăX4,ăX5:
X1= V năluơnăchuy n
T ngătƠiăs n
V n luân chuy n = tài s n ng n h n - n ng n h n
Nh ng kho n thua l trong ho tăđ ng kinh doanh s làm gi m t s X1
X2 = L iănhu năgi ăl i
T ngătƠiăs n
T s nƠyăđoăl ng l i nhu n gi l iătíchăl yăquaăth i gian
S tr ng thành c aăcôngătyăc ngăđ căđánhăgiáăquaăt s này Các công ty m i thành
l păth ng có t s này th păvìăch aăcóăth iăgianăđ tíchăl yăl i nhu n Theoămôtănghiênăc uăcuaă
Dun & Bradstreet (1993), kho ngă50% côngătyăphaăsanăch ho tăđ ngătrongă5ăn m
X3 = EBIT
T ngătƠiăs n
S t n t iăvaăkhaăn ngătraăn ăcuaăcôngătyăsauăcùngăđêuăd a trên kh n ngăt o ra l i nhu n
t các tài s n c a nó Vìăv y, t ăs ănƠy theoăAtlmanăthêăhiênătôtăh năcacăth căđoătyăsuơtăsinhăl i
X4 = Giáăth ătr ngăc aăv năc ăph n Giáăs ăsáchăc aăn
N = n ng n h n + n dài h n
Vônăcôăphơnă= côăphơnăth ngă+ côăphơnă uăđai
Trang 38SVTT: Nguy n Th H ngăS ng 38
T ăs ănƠyăchoăbi tăgiá tr ătƠiăs năc aăcôngătyăs tăgi măbaoănhiêuăl nătr căkhiăcôngătyălơmă
vƠoătìnhătr ngăm tăkh ăn ngăthanhătoán ơyălaămôtăphiênăbanăđaăđ căs aăđôiăcuaămôtătrongăcacă
biênăđ căFisherăs ădungăkhiănghiênăc uătyăsuơtăsinhăl iăcu aătraiăphiêuă (1959) Nêuătyăsôănayă
thơpăh nă1/3 thìăxácăsu tăcôngătyăpháăs nălƠăr tăcao
i v iăcôngătyăch aăc ph n hóa thì giá tr th tr ngăđ c thay b ng giá tr s sách c a
T ăs ănƠyăcóăm căỦăngh aăth pănh tătrongămôăhìnhănh ngănóălƠăm tăt ăs ăquanătr ngăvìă
giúpăkh ăn ngăphơnăbi tăc aămôăhìnhăđ cănơngăcao
X5ăthayăđ i trên m t kho ng r ngăđ i v i các ngành khác nhau và qu c gia khác nhau
M tăs ănghiênăc uăvƠoăth păniênă1960ăch ăraăr ngăt ăs ădòngăti nătrênăn ălƠăt ăs ăr tăt tă
đ ăd ăbáoănh ngădoătrongăgiaiăđo nănƠy,ăd ăli uăv ădòngăti năvƠăkh uăhaoăc aăcácădoanhănghi pă
khôngănh tăquánănênăch ăs ăZăc aăAltmanăkhôngăbaoăg măcácăt ăs ăcóăliênăquanăđ nădòngăti n.ă
i uănƠyăkháăphùăh păv iăth cătr ngăv ăthôngătinătƠiăchínhăc aădoanhănghi păVi tăNamăhi nănay,ă
h năn aăch ăs ăZăđƣăđ căs ăd ngăhi uăqu ă ăM ă(d ăbáoăchínhăxácă95%ăđ iăv iăm uăd ăli u)ăvƠă
nhi uăn căkhácăthìăr tăcóăth ăc ngăs ăth căhi năt tăt iăVi tăNamătrongăl nhăv căx păh ngătínă
nhi măhayăd ăbáoăpháăs n
T ăm tăch ăs ăZăbanăđ u,ăAltmanăphátătri năthêmăZ'ăvƠăZ"ăđ ăcóăth ăápăd ngătheoăt ngălo iă
hìnhăc aădoanhănghi p:ă
iăv iădoanhănghi păđƣăc ăph năhoá,ăngƠnhăs năsu t:ă
Z = 1.2X1 + 1.4X2 + 3.3X3 + 0.64X4 + 0.999X5
N u Z >2.99: Doanh nghi p n mătrongăvùngăanătoƠn,ăch aăcóănguyăc ăpháăs n
N u 1.8< Z <2.99: Doanh nghi p n m trong vùng c nh báo, có th có nguyăc ăpháăs n
N u Z <1.8: Doanh nghi p n m trong vùng nguy hi m,ănguyăc ăpháăs n cao