Thuôc tốnh cua bơt đông san .... Phơn loai bơt đông san ..... Giá tr th tr ng th hi n m c giá hình thành trên th tr ng công khai, c nh tranh.
Trang 22
M C L C
CH NG I: C S LÝ LU N 4
I.T ng quan v b t đ ng s n 4
1 Khái ni m 4
2 Thuôc tốnh cua bơt đông san 5
3 Ćc đ c tr ng c b n c a b t đ ng s n 7
4 Phơn loai bơt đông san 7
5 c đi m b t đ ng s n 8
6 P h́p ĺ b t đ ng s n 8
II T ng quan v th m đ nh giá 9
1) Khái ni m v th m đ nh giá 9
2) M c đích c a th m đ nh giá 10
3) C s giá tr trong th m đ nh giá b t đ ng s n 10
4) S l c các cách ti p c n trong th m đ nh giá 12
III.Các y u t nh h ng t i giá tr b t đ ng s n 17
1) Quy n tài s n 17
2) i u ki n bán 17
3) V trí 17
4) Môi tr ng 18
5) An ninh 18
6) Phong th y 18
CH NG II: PHỂN TệCH CỄC Y U T TỄC NG N GIÁ TR B T NG S N TRểN NG CÁCH M NG THÁNG TÁM 20
1.Cách đánh giá các y u t tác đ ng t i giá tr b t đ ng s n t i công ty c ph n Th m đ nh giá EXIM 20
A S l c công ty c ph n th m đ nh giá EXIM 20
B Ćch đ́nh gí t́c đ ng c a y u t đ i v i giá tr b t đ ng s n t i công ty c ph n th m đ nh giá EXIM 21
2 Cách tính giá đ t c a v trí trong h m so v i m t ti n c a UBND Thành ph H Chí Minh 22
A V trí m t ti n 22
Trang 3B Ch y mô hình h i quy và phân tích k t qu 26
4 Áp d ng mô hình vào trong công tác d báo giá tr b t đ ng s n 33
Tóm t t ch ng 2 37
Tài li u tham kh o
Ph l c
Trang 4Theo Wikipedia ( 2010), b t đ ng s n ( real estate) là m t thu t ng pháp quy đ
ch đ n các tài s n bao g m đ t đai vƠ các c i thi n( improvement) cho đ t đai nh lƠ
nhà, công trình xây d ng g n li n v i v trí đ t đai, vƠ có tính không d ch chuy n đ c
Thu t ng “c i thi n đ c” hƠm Ủ các công trình xơy d ng ho c các ho t đ ng t o l p
c a con ng i trên v trí đ t đai xác đ nh nƠo đó
Theo đ nh ngh a c a Bloomber, b t đ ng s n lƠ “m t m nh đ t đai vƠ t t c các tài
s n g n li n v i đ t”
Theo t đi n Oxford, b t đ ng s n lƠ “tƠi s n d i d ng đ t đai vƠ công trình xơy
d ng”
Theo t ch c Economic Adventure, b t đ ng s n lƠ đ t đai bao g m t t c các tài
nguyên thiên nhiên và công trình xây d ng v nh vi n g n li n v i đ t”
Thu t ng b t đ ng s n th ng đ c hi u đ ng ngh a v i thu t ng quy n tài s n
b t đ ng s n (real property) vƠ trái ngh a v i quy n tài s n đ ng s n (personal
property)
Theo đ nh ngh a c a y ban Tiêu chu n th m đ nh giá Qu c t ( IVSC), thu t ng
quy n tài s n b t đ ng s n là khái ni m mang tính ch t pháp lí bao g m quy n và l i ích liên quan đ n b t đ ng s n
Tuy nhiên, m t s tr ng h p c th nƠo đó thì thu t ng b t đ ng s n (real
estate) ch nh m nh c đ n: đ t, và công trình g n li n v i đ t, tách bi t hoàn toàn so
v i so v i thu t ng quy n tài s n b t đ ng s n, v n ám ch đ n quy n s h u đ t đai
và các tài s n đi kèm
Nh v y, đ nh ngh a b t đ ng s n không ch ám ch t i đ t và công trình g n li n
v i đ t t c là m t tài s n h u hình mƠ kèm theo đó lƠ quy n đ i v i tài s n b t đ ng
s n đó Nh v y có th đ nh ngh a b t đ ng s n nh sau:
Bơt đông san: môt tai san h u hinh
Các thƠnh ph n v t th c a không gian va vi tri bao gôm:
- t đai
- Các c i thi n, tôn tao, công trinh xơy d ng “g n liên v i đơt” trên đơt đai: các c u tŕc c đ nh nh : nhƠ vƠ công trình ph tr , công trinh xơy d ngầ
Trang 5đ ng kinh doanh và th ch g n ch t v i vi c phát tri n, mua bán, s d ng đ t đai vƠ
các công trình xây d ng Thu t ng nƠy đ c s d ng đ ám ch các ho t đ ng c a
ngành g n ch t v i vi c đ nh giá, t o l p, mua, qu n lý và bán tài s n b t đ ng s n
Ngh nghi p g n v i b t đ ng s n: môi gi i b t đ ng s n, cho thuê, d ch v qu n
lý b t đ ng s n; d ch v th m đ nh vƠ t v n b t đ ng s n; ch n đ a đi m mua và phát
tri n b t đ ng s n; xây d ng; cung c p d ch v tài tr có th ch p và ch ng khoán hóa;
đ u t b t đ ng s n c a các doanh nghi p và các th ch ; và các ho t đ ng chính quy n
nh : quy ho ch, ban hành lu t
2 Thuôc tốnh cua bơt đông san
- Cô đinh
Bơt đông san g n liên v i môt vi tri cu thê , thuôc tinh nay co anh h ng l n va tao
ra gia tri bơt đông san Thuôc tinh nay dung lam c s đê phơn biêt gi a bơt đông san
vƠ đ ng s n Bơt đông san không đ c di chuyên t n i nay sang n i khac t đai
ch c ch n tuyêt đôi không thê di chuyên đ c i v i nhƠ vƠ công trình xơy d ng g n liên v i đơt, m c du co môt sô loai co thê di chuyên đ c nh ng nhin chung thi cac tai
s n nƠy ch đ c di chuy n trong m t s đi u ki n b t bu c nƠo đó
ng th i do tính c đ nh v v trí nên giá tr vƠ kh n ng sinh l i c a b t đ ng s n c̀n ch tác đ ng b i y u t môi tr ng , yêu tô t nhiên , điêu kiên kinh tê , điêu kiên môi tr ng va tinh chơt xa hôi
Thuôc tinh nay la nhơn tô lam cho thi tr ng bơt đông san không hoan hao , ph́c
l i xa hôi không đ c tôi u hoa
Trang 66
c a mình, s d bi t này giúp cho th tr ng b t đ ng s n tr thành m t tài s n có nhi u
s n ph m gíp nhƠ đ u t có nhi u s l a ch n h n
M i b t đ ng s n thì s h u m t v trí khác nhau làm nên tính khác bi t cho t ng
b t đ ng s n Trong nghi p v th m đ nh giá thì khi đinh gia bơt đông san cơn l u y thuôc tinh di biêt gi a các b t đ ng s n đê co s điêu chinh phu h p t đó đ a ra m c
giá ch d n chính xác
Chính do thu c tính nƠy lam gia t ng chi phí tìm ki m cho khách hàng, do chi phí
t ng thêm có th làm nh h ng t i giá tr ban đ u c a b t đ ng s n làm cho b t đ ng
s n không th hi n đ́ng giá tr c a mình, t đó t o nên thông tin sai l ch v s n ph m
là giá càng cao thì giá tr s d ng càng l n, đi u này làm cho th tr ng tr nên m t
i v i các công trình xơy d ng, tuôi tho đ c tinh t chuc n m cho t i tr m n m
Vì v y, chu ki khai thac, s dung cho các m c tiêu c tŕ , th ng mai va cac muc tiêu khác th ng lƠ r t lơu dƠi
- Ć gí tr cao
B t đ ng s n hình thành t đ t đai vƠ các công trình xơy d ng nên khi giá tr đơt đai, chi phí đ u t xơy d ng cao dơn đơn gia tri bơt đông s n cao Mang giá tr cao nên khi đ u t b t đ ng s n đ̀i h i ph i có v n l n, v n dài h n T đó phat sinh nhu c u
n dài h n cao Chính vì đi u này mà khi b t đ ng s n t ng tr ng m nh thì th ng kéo theo đó lƠ s t ng tr ng v tín d ng ng th i thì c ng có m t s quan đi m cho
r ng t ng tr ng tín d ng đ c xem nh lƠ tín hi u đ đo m c đ phát tri n c a th
tr ng b t đ ng s n Qu th t, tín d ng b t đ ng s n đóng vai tr̀ quan tr ng trong phát
tri n th tr ng b t đ ng s n
- nh h ng l n nhau
Các bơt đông san th ng co tac đông lơn nhau va co anh h ng đên hoat đông kinh tê- xƣ h i thông qua nh h ng t i th tr ng lao đ ng, v t li u xây d ngầ, Do vơy,
s thông nhơt quan ly vê bơt đông san cua Nha n c lƠ đi u ti t c n thi t
Khi đơu t xơy d ng cac công trinh phai tinh đên s anh h ng đôi v i công trinh khai thac khac , đôi v i môi tr ng va canh quan ; đi u ki n kinh t - xã h i Khi đanh giá ph i tính đ n kh n ng nh h ng n u có công trinh khac ra đ i, xem xét k nh ng tác đ ng ích c c và tiêu c c mà b t đ ng s n đó mang l i
Trang 77
3 Ćc đ c tr ng c b n c a b t đ ng s n
Cung bơt đông san co gian kem
Cung là s l ng hƠng hóa mƠ ng i bán mu n bán t i m c giá có th i v i b t
đ ng s n, cung b t đ ng s n lƠ l ng đ t đai, vƠ nhƠ , công trình xây d ng g n li n
v i đ t đ c cung ng trên th tr ng t i m t th i đi m nƠo đó theo các m c giá cân
b ng trên th tr ng Ngu n cung co b n c a b t đ ng s n lƠ đ t đai Do di n tích đ t đai lƠ có gi i h n nên l ng cung b t đ ng s n là có gi i h n Bên c nh đó thì do th i gian đ xây d ng công trình g n li n v i đ t th ng kéo dài lâu nên cung b t đ ng s n
co gi n kém, không t ng k p so v i m c c u Chính vì b t đ ng s n có cung co gi n
kém nên giá b t đ ng s n th ng ph thu c vào c u b t đ ng s n Và chính vì do cung
b t đ ng s n co gi n kém nên đơy lƠ m t trong nh ng nguyên nhân khi n cho th
tr ng b t đ ng s n mang tính chu kì
Th i gian giao dich keo dai va chi phố l n
Xu t phát t giá tr b t đ ng s n th ng có giá tr cao nên khi mua bán s n ph m
b t đ ng s n thì khách hƠng th ng e dè, ph i xem xét k chính đi u này làm cho th i
gian giao d ch th ng kéo dƠi ng th i thì chính do vi c tài s n b t đ ng s n có tính
d bi t nên đ bi t rõ v thông tin s n ph m thì khách hàng ph i t n chi phí l n đ có
th n m b t thông tin và t đó ch n đ c b t đ ng s n phù h p thì khách hàng ph i đ̀i
h i có chi phí giao d ch l n th tr ng ho t đ ng hi u qu thì đ̀i h i chi phí giao
d ch ph i nh , chính vì đ c tr ng nƠy đƣ lƠm cho th tr ng b t đ ng s n tr nên kém
hi u qu h n, gơy th t b i th tr ng
Tính thanh kho n th p
Do b t đ ng s n th ng có giá tr l n, th i gian giao d ch kéo dài nên làm cho s n
ph m b t đ ng s n có kh n ng chuy n thành ti n kém làm cho s n ph m b t đ ng s n
có tính thanh kho n kém Tuy nhiên, theo tác gi thì tính thanh kho n b t đ ng s n còn
ph thu c r t nhi u vào các chu kì b t đ ng s n, khi th tr ng trong giai đo n m r ng
thì kh n ng chuy n thành ti n c a b t đ ng s n làm cho nó tr thành s n ph m có tính
thanh kho n cao Vì v y khi đ c p đ n tính thanh kho n b t đ ng s n thì c n đ c p
đ n giai đo n th tr ng b t đ ng s n đ t đó có th có quy t đ nh sáng su t khi tham
gia th tr ng này
Ć s can thi p vƠ qu n lí ch t ch c a NhƠ n c
S n ph m b t đ ng s n có giá tr cao, đ ng th i thì th tr ng b t đ ng s n là ngƠnh “đ u tƠu” đ có th kéo theo các ngành khác phát tri n, nên th tr ng b t đ ng
s n đóng vai tr̀ quan tr ng trong n n kinh t , có nh h ng m nh m t i đi u ki n
kinh t xã h i nên c n có s qu n lý ch t ch c a NhƠ n c
4 Phơn loai bơt đông san
Bơt đông san ć đơu t xơy d ng
B t đ ng s n đ u t xơy d ng bao g m:
- B t đ ng s n nhà ;
Trang 8trong các b t đ ng s n, đơy lƠ b t đ ng s n c b n và là b t đ ng s n này chi m tuy t
đ i đa s trong các giao d ch trên th tr ng ng th i thì đơy lƠ b t đ ng s n có tính
ch t ph c t p và ch u nh h ng c a nhi u y u t ch quan va khách quan, góp ph n
quan tr ng vào quá trình phát tri n đô th b n v ng
Bơt đông san không đơu t xơy d ng
Ch y u lƠ đ t nông nghi p, đ t r ng, đ t nuôi tr ng th y s n, đ t hi mầ
Bơt đông san đ c biêt
ơy lƠ d ng b t đ ng s n có kh n ng tham gia vƠo th tr ng th p nh t trong 3
d ng b t đ ng s n nh : công trình b o t n qu c gia, di s n v n hóa, nhƠ th h , mi u
m o, ngh a trang
5 c đi m b t đ ng s n
Hình d ng
Th hi n qua hình thù lô đ t, có 3 d ng ch y u:
Vuông v n: đơy lƠ d ng hình d ng ph bi n nh t trong các d ng b t đ ng
s n hi n nay, chi u r ng nh nhau trên su t b t đ ng s n
N h u: chi u r ng phía sau l n h n chi u r ng phía tr c
Tóp h u: chi u r ng phía sau nh h n chi u r ng phía tr c
Th hi n qua h ng c a nhà, n c ta thì h ng ông vƠ Nam thì có khí h u t t
nh t nên h th ng ch n nh ng nhƠ có h ng này
V trí
V trí mang tính ch t hƠnh chánh thì đó lƠ thu c xã ( th tr n, ph ng), huy n (
qu n), t nh, thành ph V trí hành chính mang tính ch t qu n lý
Vi trí theo ngh a khác lƠ ám ch : v trí th ng m i, v trí ti m n ngầChính v trí
này làm gia t ng giá tr b t đ ng s n
B t đ ng s n tuy có gi ng nhau v c u trúc, k t c u nh ng không th nào có th
nào gi ng nhau v v trí, chính s khác nhau v v trí đƣ t o nên d bi t cho b t đ ng
s n, vƠ thêm vƠo đó thì chính v trí đƣ có th t o nên kh n ng ti p c n cho b t đ ng
s n V trí nào có th d dàng ti p c n thì giá cƠng cao, vƠ ng c l i
6 Ph́p ĺ b t đ ng s n.
Giá tr c a b t đ ng s n không nh ng ph thu c vào nh ng y u t t n t i
trong chính b n thân nó mà còn ph thu c nhi u vào tình tr ng pháp lý c a b t
đ ng s n đó Khi b t đ ng s n càng hoàn thi n v m t pháp lý thì giá càng cao Xét
v pháp lý b t đ ng s n thì bao gôm:
Trang 99
Giơy t h p phap
S h ng là gi y ch ng nh n quy n s h u nhà và quy n s d ng đ t do
UBND t nh, thành ph c p và có giá tr pháp lí cao nh t đ i v i m t b t đ ng s n;
S đ là gi y ch ng nh n quy n s d ng đ t Tr c đơy s đ ch c p cho đ t
ch a xơy d ng công trình trên đ t nên khi xây d ng công trình thì ch công trình ph i
đ ng kí đ i sang s h ng đ th hi n công trình
Giơy t h p lê
Các lo i quy t đ nh nh Quy t đ nh h p th c hóa nhà, Quy t đ nh mua bán nhà,
Quy t đ nh c p ch quy n nhà do UBND Thành ph , S NhƠ đ t thành ph , UBND
Qu n/ Huy n c p vƠ đƣ n p l phí tr c b
Gi y phép xây d ng nhà kèm theo gi y s h u nhà ho c gi y c p đ t, gi y giao đ t
h p l Gi y phép y quy n nhà do S NhƠ đ t thành ph ho c UBND Qu n/ Huy n
c p đƣ th c hi n th t c tr c b
Ngoài ra, các lo i gi y t sau đơy kèm theo gi y ch quy n nhà cùa ch c
c ng coi lƠ h p l v s h u nhà
T di chúc ho c phân chia tài s n v nhà , có ch ng nh n c a C quan Công
ch ng B n án ho c quy t đ nh c a Tòa án công nh n quy n s h u nhƠ, đ có hi u l c
pháp lu t H p đ ng mua bán nhƠ đƣ có công ch ng và n p l phí tr c b V n b n mua bán nhƠ đ u giá c a Trung tâm d ch v bán đ u giá ho c mua phát mãi c a các c
Có m t s ý ki n cho r ng đ nh giá và th m đ nh giá là m t nh ng th t ra đó lƠ
nh ng v n đ th c s khác nhau C n c vƠo các v n b n pháp lý thì ta có s phân bi t
gi a đ nh giá và th m đ nh giá
Theo Pháp l nh c a y ban Th ng v Qu c h i s 40/2002/PL-UBTVQH10
ngƠy 10 tháng 5 n m 2002 v giá, i u 4 quy đ nh“Th m đ nh gí l̀ vi c đ́nh gí
ho c đ́nh gí l i gí tr c a t̀i s n phù h p v i th tr ng t i m t đ a đi m, th i đi m
nh t đ nh theo tiêu chu n c a Vi t Nam ho c thông l qu c t ”
Các tác gi Nguy n V n Th , Ph m Hu nh Nhung vƠ Tr n Công Lu n ( 2008)
đ nh ngh a “Th m đ nh gí tr b t đ ng s n l̀ s c tính v gí tr c a ćc quy n s
Trang 1010
h u b t đ ng s n c th b ng h̀nh th c ti n t cho m t m c đích đụ đ c x́c đ nh rõ trong nh ng đi u ki n c a m t th tr ng nh t đ nh v i nh ng ph ng ph́p phù h p”
Th m đ nh giá lƠ vi c c tính giá tr th tr ng h p lỦ c a m t tƠi s n, m t cách
khách quan, không thiên v d i d ng v n b n, th ng đ c áp d ng cho m t tƠi s n
th m đ nh ( subject property), t i m t th i đi m nh t đ nh
VƠ đ nh giá b t đ ng s n là ho t đ ng t v n, xác đ nh giá c a m t b t đ ng s n c
th t i m t th i đi m xác đ nh
Th m đ nh giá là m t khoa h c vì nó d a vào công vi c phơn tích do đó đ̀i h i
ph i có ki n th c chuyên môn, ngh nghi p v ng vƠng c ng nh có nh ng trình đ c n
thi t, đ ng th i nó c ng lƠ m t ngh thu t vì nó đ̀i h i s nh y c m t t đ i v i th
Th m đ nh giá là yêu c u c a nhi u lo i hình nghi p v b t đ ng s n mà sinh ra
(m c đích s d ng b t đ ng s n) M t khác, th m đ nh giá b t đ ng s n có liên quan
đ n l i ích nhi u m t c a các đ ng s , các bên tham gia Vi c đ a ra th c đo giá tr
th tr ng c a b t đ ng s n là ch c n ng c b n c a th m đ nh giá Có th c đo chính xác lƠ c s đ b o h cho đ ng s các quy n l i h p pháp, đ m b o nghi p v b t
đ ng s n ti n hành thu n l i
Vi c th m đ nh giá b t đ ng s n nh m m c đích: góp v n, mua s m tài s n, kh u
hao tài s n, b o hi m, b i th ng vƠ đánh giá tƠi s n, ph c v thu
3) C s giá tr trong th m đ nh giá b t đ ng s n
Các thu t ng v giá c , chi phí, giá tr th tr ng và giá tr phi thi tr ng có ý ngh a quan tr ng trong ho t đ ng th m đ nh giá Trong đó:
Giá c : là s th hi n b ng ti n c a giá tr b t đ ng s n trong đi u ki n th tr ng
c th
Chi phí: là s ti n b ra đ t o l p vƠ đ a vƠo s d ng m t b t đ ng s n Chi phí
có th là s ti n b ra đ t o l p nên tài s n b t đ ng s n, hay là giá mua b t đ ng s n
Trong m t s đi u ki n c th thì chi phí giúp t o nên giá tr b t đ ng s n, m t khác l i
có m t s tr ng h p thì chi phí có th làm gi m giá tr b t đ ng s n
Giá tr th tr ng: giá bán có xác su t cao nh t c a tài s n đó (most probable
selling price), gi đ nh trong đi u ki n “ bình th ng” Theo đó, giá tr th tr ng đ c
Trang 11Theo tiêu chu n s 1 c a th m đ nh giá qu c t phiên b n 2005, giá tr th tr ng
đ c đ nh ngh a: Giá tr th tr ng là s ti n c tính c a tài s n s đ c trao đ i vào
ngày th m đ nh gi a m t bên s n lòng bán và m t bên s n lòng mua trong m t giao
d ch khách quan, sau quá trình ti p th thích h p, t i đó các bên tham gia đ u hành
đ ng m t cách hi u bi t, th n tr ng và không ch u b t c áp l c nào
Các gi thuy t trong khái ni m th tr ng:
Nh ng đi u ki n giao d ch trên th tr ng trong đi u ki n th ng m i bình th ng
Giá tr th tr ng th hi n m c giá hình thành trên th tr ng công khai, c nh tranh
Khái ni m giá tr th tr ng ph n ánh nh ng nh n th c và nh ng ho t đ ng chung
trên th tr ng vƠ lƠ c s cho vi c th m đ nh giá tài s n trong n n kinh t th tr ng
Khái ni m v giá tr th tr ng không ph thu c vào m t giao d ch mua bán c th
t i th i đi m th m đ nh giá Giá tr th tr ng đ i di n cho m c giá bên mua và bên bán
đ ng ý, th a thu n s ti n hƠnh mua bán, sau khi đƣ có th i gian quan sát, cân nh c các
c h i
Tính đa d ng, thay đ i liên t c là b n ch t c a th tr ng, do đó các th m đ nh viên
ph i xem xét các s li u thu th p đ c trên th tr ng có đáp ng các tiêu chu n v giá
th tr ng hay không Trong nh ng tình hu ng cá bi t, đôi khi giá tr th tr ng có th
là m t con s ơm ó lƠ nh ng tr ng h p m t s tài s n đ c bi t, nh ng ng i nhƠ c
mà chi phí tháo d l n h n giá tr c a m nh đ t, nh ng tài s n gây ô nhi m môi
tr ng
Giá tr phi th tr ng
Theo quy t đ nh s 77/ 2005/ Q - BTC, Tiêu chu n 2 Giá tr phi th tr ng lƠm c
s cho th m đ nh giá tài s n: Giá tr phi th tr ng c a tài s n là m c gí c tính theo
nh ng c n c khác v i giá tr th tr ng ho c có th mua b́n, trao đ i theo các m c
giá không ph n ánh giá tr th tr ng nh gí tr đ u t , gí tr tính thu , giá tr th
ch p, giá tr đ c bi t
Trang 1212
Ngoài ra, có th xem giá tr phi th tr ng là t ng s ti n c tính mà khi th m
đ nh giá tài s n d a vào công d ng kinh t ho c các ch c n ng c a tài s n h n lƠ kh
n ng đ c mua bán trên th tr ng c a tài s n ho c khi th m đ nh giá tài s n trong đi u
ki n th tr ng không đi n hình hay không bình th ng
Các d ng giá tr phi th tr ng tiêu bi u trong nghi p v th m đ nh giá nh :
Giá tr b t đ ng s n chuyên d ng: là giá tr c a b t đ ng s n chuyên bi t có công
d ng đ i v i m t hay m t nhóm ng i không đ i di n cho th tr ng; Giá tr th ch p
c a b t đ ng s n; Giá tr đ u t b t đ ng s n; Giá tr b o hi m tài s n b t đ ng s n; Giá
tr thay th kh u hao; Giá tr tính th b t đ ng s n; Giá tr thanh lý; Giá tr bu c ph i
bán
4) S l c các cách ti p c n trong th m đ nh giá
Trong th m đ nh giá b t đ ng s n có nhi u ph ng pháp nh ng ch có 3 cách ti p
c n: ti p c n so sánh, ti p c n chi phí, ti p c n thu nh p Vi c áp d ng cách ti p c n nào làm ch đ o trong công tác th m đ nh giá ph thu c nhi u lo i hình, đ c đi m b t
đ ng s n và k t h p cùng v i kinh nghi m c a th m đ nh viên
A Ti p c n so sánh giá bán
Trong các ti p c n thì ti p c n so sánh là cách ti p c n thông d ng nh t th ng
đ c các th m đ nh viên áp d ng
a) C s lý lu n
Giá tr th tr ng c a m t b t đ ng s n có quan h m t thi t đ i v i các giá tr c a
các tài s n c nh tranh đƣ đ c mua bán tr c đó, quá trình đi u ch nh các khác bi t v
Sau khi s d ng ngu n d li u th tr ng thì chúng ta ti n hƠnh đi u ch nh nh ng
y u t khác bi t gi a tài s n so sánh và tài s n th m đ nh đ đ a ra m c giá ch d n
h p lí, s khác bi t đó ch́ng ta có th l ng hoa1 chúng b ng ti n ho c b ng t l
Trang 1313
ph n tr m so v i giá bán Có 2 lo i đi u ch nh: đi u ch nh giao d ch vƠ đi u ch nh trên
b t đ ng s n, và gom chung l i thì có các y u t c n đi u ch nh là:
Quy n tài s n: n u nh b t đ ng s n th m đ nh có quy n s h u hoàn toàn,
còn b t đ ng s n so sánh có th i h n cho thuê dài h n ch không ph i theo giá th
tr ng, thì th m đ nh viên c n xem xét đ đi u ch nh Quy n tài s n c̀n liên quan đ n
m c đ hoàn thi n v m t pháp lí c a tài s n, b t đ ng s n nào có s hoàn thi n v m t
pháp lí càng cao thì giá tr càng l n, đ làm t t v vi c đánh giá tình tr ng pháp lí thì đ̀i h i th m đ nh viên ph i lƠ ng i am hi u các quy đ nh c a nhƠ n c, cac pháp lu t liên quan đ n quy n s h u
i u ki n tài chính: khi th m đ nh giá b t đ ng s n thì c n quan t m đ n
đi u ki n tài chính Nh ng đi u ki n trong th a thu n tài chính c a b t kì giao d ch nào
c n hi u bi t m t cách đ y đ vì đi u ki n tài chính khác nhau làm cho m c giá ph i
tr cho m t b t đ ng s n khác bi t so v i m t tài s n t ng t : b t đ ng s n đ c bán
tr góp, đi u ki n tr góp, kho n tr góp, ngh a v thu ầ.đ u là nh ng y u t c n tính
đ n trong quá trình đi u ch nh đ đ a ra m c giá ch d n thích h p cho tài s n
i u ki n bán: vì m t đ ng c nƠo đó mƠ trong m t s tr ng h p thì ng i mua vƠ ng i bán đƣ đ a ra m c giá b t h p lí, có th lƠ cao h n h c th p h n so v i
giá tr th tr ng nh m đ t đ c m c đích c a h Vd: ng i bán s p đi xu t c nh, hay
h b n ầnh ng đi u này thì th m đ nh viên ph i có s đi u ch nh thích h p trong
đi u ki n bán
Chi phí b ra sau khi mua: m t nhƠ đ u t thông minh h có th tính c
l ng ra s ti n mà h ph i b ra sau khi ti p nh n b t đ ng s n nên h th ng yêu c u
ng i bán trích cho h kho n chi t kh u này Khi th m đ nh tài s n b t đ ng s n thì
th m đ nh viên c n l u Ủ t i m c chi t kh u hay m c chi phí này nh m đ a ra m c giá
th m đ nh h p lí
i u ki n th tr ng: th i gian giao d ch khác nhau thì d n đ n m c giá giao
d ch khác nhau, b i vì th i gian khác nhau thì đi u ki n th tr ng c ng thay đ i, hay nói khác đi thì th i gian khác nhau thì b t đ ng s n s n m trong giai đo n khác nhau
trong chu kì Bên c nh đó thì th i gian khác nhau thì co th có nh ng chính sách c a NhƠ n c khác nhau: chính sách th , quy đ nh lãi su t, chính sách tƠi khóaầ Nh ng
y u t nƠy đ c các th m đ nh viên đi u ch nh theo t l ph n tr m so v i giá bán
V trí: m i b t đ ng s n có m t v trí khác nhau V trí th hi n qua các m t
nh : kh n ng ti p c n c a b t đ ng s n nh bơt đ ng s n n m trên m t ti n hay n m
trong h m b t đ ng s n càng d ti p c n thì giá càng cao, l i th kinh doanh c a tài s n
t đó nh h ng t i kh n ng sinh l i c a tài s n làm nh h ng t i giá tr c a b t
đ ng s n ,ầ Nh ng khác bi t v v trí đôi khi lƠ hi n nhiên đôi khi l i ti m n không
d nh n th y nên đ̀i h i khi phân tích v trí thì th m đ nh viên ph i lƠ ng i có kinh
Trang 1414
nghi m v r t am hi u th tr ng đ có th nh n bi t đ a ra các đánh giá đáng tin
c y v giá tr b t đ ng s n th m đ nh viên c n phân tích t m các khác bi t nƠy đ ti n hƠnh đi u ch nh sao cho phù h p
c đi m v t ch t là: chi u r ng, chi u dƠi lô đ t, di n tích m t b ng, đ a hình, đ a th , ch t l ng và tu i th công trình, tùy vào s khác bi t nh th nào mà
đi u ch nh; đ c đi m v t ch t c ng có th lƠ đ c đi m c a các c i t o trong đ t Khi phơn tích đ c đi m công trình xây d ng trên đ t thì nguyên t c đóng góp có vai tr̀
quan tr ng Giá tr t ng thêm hay gi m đi khi có m t ho c thi u v ng c a m t y u t
trong m t bơt đ ng s n so sánh th ng không ngang v i chi phí tháo d nó Vi c đi u
ch nh ph i d a theo giá tr đóng góp c a v t đó vƠo gia tr bât đ ng s n và nh ng c n
c ph i c n c th tr ng
c đi m kinh t : bao g m các y u t nh h ng t i thu nh p thu n c a b t
đ ng s n đó Th m đ nh viên c n ph i nghiên c u k đ c đi m v t ch t và v trí tác
đ ng nh th nƠo đ i v i thu nh p thu n c a b t đ ng s n đ có th đi u ch nh h p lí
Vi c s d ng hi n t i: b t kì s khác nhau nào trong vi c s d ng hi n t i
ho c s d ng t t nh t và hi u qu nh t c a giao d ch so sánh ti m n ng vƠ tƠi s n th m
đ nh ph i đ c làm rõ Th m đ nh viên ph i làm rõ s khác nhau và ti n hƠnh đi u
ch nh n u các giao d ch là m t so sánh phù h p Và ch nh ng tài s n mà s s d ng
t t nh t và hi u qu nh t m i đ c s d ng trong phân tích so sánh
Giá tr các thành ph n không thu c b t đ ng s n: chúng không ph i là nh ng
b t đ ng s n nh ng c ng có th góp ph n vào vi c t o nên giá tr th tr ng lúc giao
d ch nên c n ph i đi u ch nh chúng cho phù h p
d ng công th c thì giá tr b t đ ng s n s bi u di n nh sau:
Giá tr b t đ ng s n= Giá tr đ t+ giá tr công trình g n li n trên đ t+ giá tr th ng
Trang 1515
b) Tr ng h p áp d ng
Ti p c n chi phí th ng đ c lƠm ph ng pháp ch đ o khi vi c th m đ nh giá
đ c s d ng cho các m c đích: th ch p, đ n bù, đánh thu , phân chia tài s n, th a
Trong ti p c n này thì gi thuy t coi nh lƠ có đ n giá đ t bình quân, vi c c n
ph i th c hi n lƠ xác đ nh giá tr còn l i c a công trình
Ph ng pháp chi phí tái t o: đơy lƠ ph ng pháp áp d ng cho các công trình
m i Chi phí tái t o lƠ chi phí c tính theo giá v t t , nhơn công hi n hành t i th i th i
đi m th m đ nh giá đ xây d ng m t công trình hoƠn toƠn t ng t , ho c g n nh
t ng t đ i v i tòa nhà th m đ nh, s d ng cùng lo i v t li u, thi t k ki n trúc, tiêu
chu n xây d ng, tay ngh công nhân, bao g m nh ng đi m l i th i, l c h u nh tƠi s n
th m đ nh
Ph ng pháp chi phí thay th kh u hao theo k t c u chính: áp d ng cho các công trình c Chi phí thay th lƠ chi phi c tính theo giá v t t , nhơn công t i th i
đi m th m đ nh giá đ xây d ng m t t̀a nhƠ có công n ng tác d ng t ng t v i tòa
nhà c n th m đ nh giá, s d ng v t li u hi n đ i, theo các tiêu chu n thi t k , ki n trúc
hi n hƠnh Sau khi tìm ra đ c chi phí thay th thì đ nh viên đ̀i h i ph i tính đ c t
l ch t l ng còn l i c a công trình theo k t c u chính c a công trình đ t đó tính ra
giá tr hi n t i c a công trình
Ph ng pháp chi phí thay th kh u hao theo tu i đ i gi ng nh ph ng pháp
chi thí thay th kh u hao theo k t c u chính nh ng ph ng pháp nƠy có s khác bi t
trong cách tính t l ch t l ng còn l i c a công trình Ph ng pháp nƠy áp d ng cách
tính kh u hao theo tu i đ i c a công trình đ t đó tìm ra giá tr hi n t i c a công trình
C Ti p c n thu nh p
a) C s lý lu n
Trong 3 cách ti p c n th m đ nh giá tr tài s n : ti p c n so sánh, ti p c n chi phí,
ti p c n thu nh p thì lỦ do đ c đ a ra khi th m đ nh giá tr theo ph ng pháp thu
nh p là: giá tr c a b t đ ng s n th m đ nh có th c tính t thu nh p hay dòng thu
nh p đ c t o ra t b t đ ng s n th m đ nh, chuy n v giá tr hi n t i thông qua t su t
Trang 1616
v n hóa ho c t su t sinh l i thích h p Vì v y, giá tr c a m t b t đ ng s n là m t
hàm s c a dòng thu nh p đ c kì v ng sinh ra
Tr ng h p áp d ng, ti p c n thu nh p đ c s d ng đ tính:
Giá tr đ u t , lƠ giá tr mà m t nhƠ đ u t c th đ t ra cho m t lo i tài s n Giá tr
đ u t d a trên nh ng kì v ng c a t ng cá nhơn nhƠ đ u t , không ph i trên th tr ng
nói chung Vì v y, ng i mua s không chi tr nhi u h n cho b t đ ng s n so v i giá
tr hi n t i c a dòng thu nh p đ c t o ra t b t đ ng s n đó trong t ng lai, vƠ ng i bán c ng không s n lòng bán khi nh n ít h n cho b t đ ng s n so v i giá tr hi n t i
c a dòng thu nh p đ c t o ra t b t đ ng s n đó trong t ng lai
Thu nh p n đ nh v nh vi n Thông th ng gi đ nh là m c ti n thuê trên th th
tr ng là có th bi t đ c đ d đoán d̀ng thu nh p trong t ng lai có th tính toán
phù h p
R i ro đ i v i thu nh p t ng lai m c n đ nh và r i ro nƠy đ c ph n ánh trong
t su t v n hóa
Giá tr thu h i ph i d đoán có c s khoa h c
S n m d đoán d̀ng thu nh p ph i c th và không quá dài Theo ý ki n c a tác
gi , thì s n m d đoán d̀ng thu nh p kho ng m t chu kì kinh t là phù h p vì:
Th nh t, giá tr b t đ ng s n c ng dao đ ng cùng pha so v i chu k kinh t
Th hai, th i gian d đoán cƠng dƠi thì cƠng không đ m b o nh ng r i ro di n ra
đ i v i dòng thu nh p
d) Ćc ph ng ph́p trong ti p c n thu nh p
V n hóa tr c ti p
Chi t kh u dòng thu nh p
M i cách ti p c n có nh ng u đi m, khuy t đi m riêng nên khi trong công tác
th m đ nh giá thì th m đ nh viên nên có cách nhìn toàn di n v tài s n đ ng th i k t
Trang 1717
h p nhi u cách ti p c n đ tránh tình tr ng quá nghiêng v v m t cách ti p c n nƠo đó
đ nh m đ a ra m c giá ch d n cho tài s n khách quan h n
Giá tr b t đ ng s n ch u nh h ng c a nhi u y u t Khi th m đ nh giá b t đ ng
s n chung ta ph i xem xét k l ng tác đ ng c a t ng y u t đ i v i giá tr b t đ ng
s n Các y u t đó bao g m:
1) Quy n tài s n
Quy n tài s n là kh n ng pháp lỦ mà ch b t d ng s n có th khai thác b t
đ ng s n khi kh n ng nƠy cƠng l n thì giá tr b t đ ng s n càng cao, và th hi n
b ng s hoàn thi n v m t pháp lí c a b t đ ng s n B t đ ng s n nào càng hoàn
thi n v m t pháp lý thì cáng có giá tr càng l n
2) i u ki n bán
ơy lƠ m t trong nh ng y u t c n đi u ch nh khi so sánh gi a b t đ ng s n
so sánh và b t đ ng s n th m đ nh Trong m t s tr ng h p, thì ng i bán và
ng i mua có th đ a ra m c giá cao h n ho c th p h n giá tr th tr ng đ đ t
m c đích nƠo đó, c n xem xét y u t đi u ki n bán khi th m đ nh giá b t đ ng s n
Theo nguyên t c đóng góp thì khi h th ng c s h t ng này có ch t
l ng cao thì s góp ph n t ng thêm giá tr b t đ ng s n
Giao thông: th hi n qua chi u r ng l gi i, s chi u l u thông, có con l n
gi a đ ng hay không Y u t giao thông th hi n vi c ti p c n các tài s n b t đ ng
s n có d dàng và nhanh chóng hay không Khi y u t giao thông càng có ch t l ng
thì giá tr b t đ ng s n càng cao
L i th kinh doanh: đ c th hi n qua các thành t chi u r ng ti p xúc m t
ti n, chi u r ng v a hè, ti p giáp m y m t ti n Y u t này nh h ng t i dòng thu
nh p c a b t đ ng s n, khi y u t giao thông càng thu n l i thì giá tr càng cao
C nh quan: c nh quan cƠng đ p thì ng i ta càng s n lòng tr v i m c giá tr cao h n M t b t đ ng s n có c nh quan cƠng đ p thì giá tr càng cao
Trang 1818
Trong các y u t nh h ng t i giá tr b t đ ng s n thì có th nói v trí là y u t hàng
đ u, quan trong nh t tác đ ng tr c ti p t i giá tr b t đ ng s n M t v trí càng t t thì giá tr
th Y u t an ninh lƠm cho ng i s h u có c m giác an tơm đ i v i khu b t đ ng
s n t a lac, c m th y an tâm v tính m ng và tài s n Khi b t đ ng s n t a l c có
m c đ an ninh t t thì nhƠ đ u t s s n lòng tr giá cao h n cho b t đ ng s n, đi u
này cho th y y u t an ninh t t s đóng góp tích c c vào giá tr b t đ ng s n
6) Phong th y
H ng c a, hình d ng đ t, hình d ng công trình, l gi i giao thông tr c nhƠầ các y u t nay hình thành thành y u t phong th y trong b t đ ng s n Theo quan đi m c a m t s ng i tin vào phong th y thì h có th ch p nh n tr m c giá cao h n th tr ng đ đ t đ c b t đ ng s n mà h mong mu n
Trang 1919
Tóm t t ch ng I
B t đ ng s n là tài s n l n có giá tr l n, đ ng th i là tài s n đ t bi t v a xu t hi n
trong th tr ng tài s n v a hi n di n trên th tr ng không gian B t đ ng s n luôn t n
t i trong chính mình tính b t đ ng, d bi t, tính lâu b n, và nh h ng l n nhau t i nên
m t “ gói” s n ph m mang tính ch t đ a ph ng đ ng th i c ng chính nh ng thu c
tính này làm cho b t đ ng s n tr thành hàng hóa riêng Có th phân lo i b t đ ng s n
nh tình tr ng s d ng, theo quy n tài s n, theo ch c n ng s d ng ho c theo hi n
tr ng c a b t đ ng s n Tùy vào t ng lo i b t đ ng s n mà b n thơn nó có tác đ ng nh
Trang 20Thông báo s 48/ TB-BTC ngày 21/ 01/ 2011 c a B Tài Chính v vi c cho phép
Công ty EXIMA đ c phép hành ngh th m đ nh giá theo Pháp l nh giá và Ngh đ nh 101/2005/N -CP ngƠy 03/ 08/ 2005 quy đ nh v th m đ nh giá
V tên g i
Tên g i ti ng Vi t: CÔNG TY C PH N TH M NH GIÁ EXIM
Tên ti ng Anh: EXIM APPRAISAL CORPORATION
Tên vi t t t: EXIMA CORP
Th m đ nh giá đ ng s n:các may móc thi t b gia d ng, ph ng ti n đi l i, v n t i
đ ng th y, đ ng b ; các ph ng ti n k thu t, máy xây d ng, máy công c ; các thi t
b đi n, đi n t , đi n gia d ng, đi n công nghi p; các máy thi t b công nghi p, dây
chuy n s n xu t đ ng b
Trang 2121
Th m đ nh giá b t đ ng s n: th m đ nh giá nhà ph , nhà bi t th , nhƠ chung c ;
th m đ nh giá nhƠ x ng, nhà máy, b n bãi, b n c ng; th m đ nh giá đ t , đ t chuyên
dùng, các khu resort;
Th m đ nh giá tr doanh nghi p: xác đ nh giá tr doanh nghiêp đ lên sàn giao d ch
ch ng khoán; xác đ nh giá tr doanh nghi p đ c ph n hóa, thành l p m i, liên doanh
liên k t, gi i th , mua ban, chuy n nh ng; xác đ nh giá tr quy n khai thác: nhà hàng,
khách s n, nhƠ máy n c
Ngoài ra thì EXIMA còn ho t đ ng trên l nh v c khác nh :
D ch v bán đ u giá tài s n: b t đ ng s n, các lo i tàu bi n, tàu sông, máy, thi t b ,
dây chuy n s n xu t, tranh ngh thu t, đ c ,ầ
D ch v khách: môi gi i b t đ ng s n, t v n đ u th u, giám sát và l p đ t máy,
li u th tr ng và d a vào kinh nghi m c a th m đ nh viên đ ti n hành công tác th m
đ nh giá c ng nh đánh giá m c đ nh h ng c a các y u t lên giá tr b t đ ng s n
nói riêng trên nguyên t c thay đ i, nguyên tác đóng góp, nguyên t c cân b ng đ th c
hi n
Ph ng pháp so sánh tr c ti p d a trên lý lu n cho r ng giá tr th tr ng c a m t
tài s n có m i quan h m t thi t v i giá tr c a các tài s n t ng t có th so sánh đ c
đƣ mua th tr ng Vì th ph ng pháp nƠy quan tơm đ n s nh n bi t vƠ đo l ng tác đ ng c a s hi n h u, ho c thi u v ng m t, ho c m t s đ c tính có trong tài s n có
th so sánh đ c hay đó c ng nh lƠ vi c đang áp d ng ba nguyên t c trên, c th :
- Nguyên t c thay đ i: giá tr c a tài s n thay đ i theo s thay đ i c a nh ng
y u t hình thành nên giá tr c a nó Giá tr c a tài s n đ c hình thành trong quá trình thay đ i liên t c ph n ánh hàng lo t các m i quan h nhân qu gi a các y u t nh
h ng đ n giá tr B n thân các y u t nh h ng đ n giá tr luôn luôn thay đ i i u
đó, c n th m đ nh viên ph i n m đ c m i quan h nhân qu gi a các nhân t
tr ng thái đ ng, ph i phơn tích quá trình thay đ i nh m xác đ nh m c s d ng tài s n
t t nh t và hi u qu nh t
Trang 2222
- Nguyên t c đóng góp: m c đ mà m i b ph n c a tài s n đóng góp vƠo
t ng thu nh p t toàn b tài s n có tác đ ng đ n t ng giá tr c a tài s n đó Giá tr c a
m t tác nhân s n xu t hay m t b ph n c u thành tài s n ph thu c vào s v ng m t
c a tác nhơn đó lƠm gi m đi bao nhiêu giá tr c a toàn b tài s n, có ngh a lƠ l ng giá
tr mƠ nó đóng góp váo giá tr toàn b tài s n là bao nhiêu
- Nguyên t c cân b ng: m i quan h gi a đ t và công trình ph i cân b ng đ
b t đ ng s n đ t đ n giá tr t i u Khi b t đ ng s n càng cân b ng thì giá tr càng l n
vƠ ng c l i
i v i cách th c hi n v i kinh nghi m c a th m đ nh viên, ng i th m đ nh viên
trong quá trình th c hi n công tác th m đ nh giá đƣ s d ng các d li u quá kh trong
th c t , các ph ng pháp đánh giá khác đƣ tích l y vƠ đ́c ŕt ra m t cách nhìn nh n, đánh giá chung, nhanh chóng nh t, có đ tin c y t ng đ i cao, v i m c đ v đ tin
c y thì còn tùy thu c vƠo trình đ c a m i th m đ nh viên
2 Ćch tính gí đ t c a v trí trong h m so v i m t ti n c a UBND Thành ph
Q.10 Võ Th Sáu Ranh gi i Tân Bình 22
B V trí h m
V trí 1: có chi u r ng h m l n h n 5m đ c tr i nh a ho c bê tông, xi m ng
V trí 2: có chi u r ng h m t 3m đ n 5m đ c tr i nh a ho c bê tông, xi m ng
V trí 3:có chi u r ng h m t 2m đ n 3m đ c tr i nh a ho c bê tông, xi m ng
V trí 4: có chi u r ng h m d i 2m đ c tr i nh a ho c bê tông, xi m ng
C Phơn c p h m
H m c p 1: là h m có v trí ti p giáp v i m t ti n đ ng
Các c p h m còn l i
Trang 23Cách tính c a UBND Thành Ph đ n gi n, rõ rƠng, nhanh chóng xác đ nh
đ c giá b t đ ng s n, thu n ti n cho vi c tính thu quy n s d ng đ t, tính thu khi
chuy n nh ng mua bán, cho vi c b i th ng khi nhƠ n c thu h i đ t s d ng vào
m c đích qu c phòng, an ninh, l i ích qu c gia, phát tri n kinh t ầ
Nh c đi m:
i v i cách tính c a UBND TP, giá c a b t đ ng s n trong h m khác nhau
khi c p h m c a b t đ ng s n khác nhau, không xét đ n r ng trong cùng c p h m giá
c a b t đ ng s n c ng khác nhau do ch a xét đ n y u t đ sâu c a t ng b t đ ng s n
so v i m c ti n đ ng
Cách tính giá tr b t đ ng s n trong h m so v i m t ti n đ ng phù h p
trong n i thƠnh, nh ng không phù h p v i qu n huy n vùng ven
3 ng d ng mô hình h i quy trong vi c phân tích t́c đ ng c a các y u t t i giá tr b t đ ng s n
A K ho ch kh o sát
M c đích kh o sát
Kh o sát giá nh ng b t đ ng s n trên đ ng Cách M ng tháng tám đang giao d ch,
nh m tìm ra giá th ng l ng c a các b t đ ng s n ng th i ghi nh n các y u t thu c tính ch t v trí: chi u r ng l gi i, di n tích, và kho ng cách t b t đ ng s n t i
đ ng Cách M ng tháng 8
V trí kh o sát
có th cho các m u đi u tra có tính đ ng nh t nh t đ nh nên tác gi quy t đ nh
ch n các b t đ ng s n trên cùng con đ ng, tránh cho các b t đ ng s n có tính d bi t
nhi u V trí kh o sát mà tác gi ch n lƠ đ ng Cách M ng tháng 8
Ph ng th c kh o sát