Bài giảng môn Quang phổ ứng dụng - Phần Quang phát Quang, đại học khoa học tự nhiên

Bài giảng môn, Quang phổ ứng dụng, Phần Quang phát Quang, đại học khoa học tự nhiên

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN

KHOA VẬT LÝ

BỘ MÔN VẬT LÝ ỨNG DỤNG

QUANG PHÁT QUANG (PHOTOLUMINESCENCE )

GVHD : TS Lê Vũ Tuấn Hùng

HVTH : Phạm Văn Thịnh

Võ Văn Thọ Nguyễn Đỗ Minh Quân

MÔN : QUANG PHỔ ỨNG DỤNG

Địa chỉ bạn đã tải:

http://mientayvn.com/Cao%20hoc%20quang%20dien%20tu/Semina%20tren%20lop/seminar.html

Địa chỉ bạn đã tải:

http://mientayvn.com/Cao%20hoc%20quang%20dien%20tu/Semina%20tren%20lop/seminar.html

Nơi bạn có thể thảo luận:

http://myyagy.com/mientay/

Nơi bạn có thể thảo luận:

http://myyagy.com/mientay/

Dịch tài liệu trực tuyến miễn phí :

http://mientayvn.com/dich_tieng_anh_chuyen_nghanh.html

Dịch tài liệu trực tuyến miễn phí :

http://mientayvn.com/dich_tieng_anh_chuyen_nghanh.html

Dự án dịch học liệu mở :

http://mientayvn.com/OCW/MIT/Co.html

Dự án dịch học liệu mở :

http://mientayvn.com/OCW/MIT/Co.html

Liên hệ với người quản lí trang web :

Yahoo: thanhlam1910_2006@yahoo.com

Gmail: frbwrthes@gmail.com

Liên hệ với người quản lí trang web :

Yahoo: thanhlam1910_2006@yahoo.com

Gmail: frbwrthes@gmail.com

Nội dung :

I Giới thiệu sơ lược về Quang phát quang,

cơ chế và nguyên lý hoạt động

4. Sự kích thích quang phát quang

1 Sự phát quang :

 Là sự phát sáng khi vật nhận kích thích bằng ánh sáng nhìn thấy, tia tử ngoại, hồng ngoại, chùm điện tử, khi thực hiện phản ứng hóa học hay dưới tác dụng của điện trường …

 Thời gian phát quang bằng chu kì dao động của ánh áng (10 -13  10-15s) Sự phát quang gần như dừng hẳn khi ngưng kích thích.

Luminescence (Sự phát quang)

Fluorescence

(Huỳnh quang)

Phosphorescence (Lân quang )

Electroluminescence

(Điện quang)

Photoluminescence (Quang phát quang)

Cathodeluminescence

2 Quang phát quang (Photoluminescence) :

 Quang phát quang

(Viết tắt : PL) là sự

phát quang của vật

khi vật nhận những

kích thích quang (ví

dụ chiếu ánh sáng

nhìn thấy, tia tử

ngoại, hồng ngoại,

laser …)

3 Nguyên tắc quang phát quang :

 Chiếu chùm sáng (Ví dụ : laser) vào mẫu

 xảy ra hiện tượng phát quang

 Dùng thấu kính hội tụ để hội tụ chùm phát quang

 Chùm phát quang hội tụ cho đi qua một quang phổ kế

 Cuối cùng sử dụng máy đếm tín hiệu quang để phân tích

Cơ chế phát photon

Hấp thụ Bức xạ

W k

W i

Trạng thái quang phát

quang

Năng lượng kích thích Cường độ kích thích.

4 Sự kích thích quang phát quang :

1 Năng lượng kích thích :

- Độ xuyên sâu của ánh sáng kích thích:

nhỏ

Độ hấp thụ của mẫu càng giảm.

Xác xuất tái hợp giảm

Năng lượng lớn.

 phù hợp Xác xuất tái hợp lớn.

Độ dịch chuyển Stoke :

 Sự chênh lệch về năng lượng giữa đỉnh hấp thụ và đỉnh bức xạ gọi là độ dịch chuyển Stoke

 Độ dịch chuyển này là do khi dịch chuyển xuống các mức dưới đã có những mức không phát huỳnh quang (mà tạo ra phonon) Điều này gây nên tổn hao trong PL

Cường độ kích thích :

Cường độ ánh sáng tới ảnh hưởng Mật độ e/h được quang kích thích.

- Mật độ trạng thái bề mặt :

Khi nồng độ hạt tải thấp :

Phép đo bị chi phối bởi sai hỏng và tạp chất.

Tái hợp Schocley-Read-Hall

Tốc độ tái hợp ~ n Tốc độ bức xạ ~ n2

Khi mật độ hạt tải cao:

Xảy ra thêm hiện tượng tái hợp Auger

Tốc độ tái hợp n 3 (~Cn 3 )

- Vận tốc tái hợp ở mặt phân cách : S

+ S Bề dày của lớp quang hoạt.

Mật độ hạt tải.



+ S  Trạng thái tự nhiên của mẫu.

Nếu có 2 mặt phân cách tham gia vào quá trình PL S = S1 + S2

~

Công suất kích thích :

 Khi kích thích vào mẫu sẽ phát ra hoặc là ánh sáng (photon) hoặc là dưới dạng nhiệt (phonon) Vì vậy khi tăng lượng phát quang thì lượng nhiệt sẽ giảm

 Cường độ của ánh sáng phát ra và sự thay đổi nhiệt độ là hàm của ánh sáng kích thích

5 Phổ quang phát quang :

 Một mẫu hấp thụ hay bức xạ photon s cho ta ẽ cho ta

bi t những thông tin v nh ng trạng thái điện tử ết những thông tin về những trạng thái điện tử ề những trạng thái điện tử ững trạng thái điện tử khác nhau tương ứng với mức năng lượng khác nhau c a vật liệu nghiên cứu.ủa vật liệu nghiên cứu

 Ph hấp thụ PL :ổ hấp thụ PL : là phương pháp tốt để thăm dò cấu trúc vùng n ng l ng của v t li u ăng lượng của vật liệu ượng của vật liệu ật liệu ệu

 Ph phát xạ PL ổ hấp thụ PL : : có hiệu quả đặc biệt trong phân tích các mặt phân cách (nơi t p trung các ật liệu trạng thái sai hỏngvà tạp chất)

CẢM ƠN THẦY VÀ

CÁC BẠN!!