Do vậy, khi viết tiếng Anh thì người học tiếng Anh learner of English phải nỗ lực thật nhiều để làm được những điều mà bản thân một người bản ngữ bình thường cũng cảm thấy khó khăn.. Trê
Trang 1Những vấn đề thường gặp khi viết tiếng Anh
Người học tiếng Anh thường nhận thấy rằng viết là kĩ năng khó nẵm vững nhất Đa số những người nói tiếng Anh là tiếng mẹ đẻ (native speaker of English) ngay khi viết về những chủ đề mà họ đã nắm rất rõ, cũng phải cố gắng rất nhiều mới viết đúng và hay Do vậy, khi viết tiếng Anh thì người học tiếng Anh (learner of English) phải nỗ lực thật nhiều để làm được những điều mà bản thân một người bản ngữ bình thường cũng cảm thấy khó khăn
Trên tinh thần ấy, người học tiếng Anh sẽ có lợi nếu hiểu rõ được ba loại lỗi chính yếu mà họ có thể sẽ phạm phải, cùng với những giải thích về nguyên nhân và những phương cách để tránh những lỗi này
1 Trước hết, và nghiêm trọng nhất, là loại lỗi sai dẫn đến những hiểu lầm
(misunderstanding) hoặc, nếu tệ hơn, hoàn toàn không thể giao tiếp (a total breakdown in communication) Nguyên nhân của những hiểu lầm và thất bại trong giao tiếp này có rất nhiều nên phạm vi bài viết chỉ nói đến những
a Có lẽ nguyên nhân thường gặp nhất dẫn đến việc không thông đạt ngữ
nghĩa khi viết là tình trạng dịch từ tiếng mẹ đẻ Chúng ta cần biết rằng dịch
là một “nghệ thuật” rất khó, không thể thực hiện bằng một quá trình lắp ghép từ ngữ đơn giản theo kiểu ghép một đối một với nhau (one word to one word matching) Tuy nhiên, trong thực tế người học thường nghĩ ra một câu trong tiếng mẹ đẻ của mình rồi dịch câu ấy sang tiếng Anh theo kiểu lắp ghép đơn giản như vừa nói Kết quả thường gặp là người đọc không thể hiểu những gì đã được viết Xét từng chữ một, hoặc từng cụm từ một, thì có thể thấy một ý nghĩa nào đó nhưng xét cả câu thì vô nghĩa Vì thế, lúc nào người học cũng nên cố gắng sử dụng những mẫu câu (sentence pattern) mà họ đã biết là đúng trong tiếng Anh Thông thường thì những mẫu câu này chính là những mẫu câu rất đơn giản đã được học ngay từ lúc bắt đầu học tiếng Anh Trong quá trình mở rộng kiến thức ngữ pháp qua nhiều trường hợp, thông qua vốn liếng tích luỹ được do đọc nhiều, và qua việc tiếp xúc với người nói tiếng Anh là tiếng mẹ đẻ, người học sẽ có thể vận dụng một số mẫu câu phức tạp hơn Người học cần đặt mục tiêu bỏ hẳn việc dịch trong khi viết Quả thực, cần phải cố “suy nghĩ bằng tiếng Anh” (think in English) Tuy nhiên, điều này rất hiếm khi đạt được trong những giai đoạn đầu học tiếng Anh
Trang 2Nhưng khi viết mà dịch từng từ một từ tiếng mẹ đẻ như thế thì hậu quả không chỉ dừng lại ở những lỗi sai về ngữ pháp Có thể có cả những lỗi về
từ vựng Sử dụng từ điển song ngữ (bilingual dictionary) – trừ phi là những từ điển được biên soạn rất kĩ và sử dụng thật cẩn thận– có thể làm cho nguy cơ xảy ra các lỗi sai cao hơn Một yếu tố khác đối với những người học có tiếng mẹ đẻ thuộc ngôn ngữ Ấn–Âu là họ hay sử dụng sai (misuse) những từ ngữ tiếng Anh có hình thái tương tự (similar form) với tiếng mẹ đẻ của mình Ví dụ, nhiều sinh viên người Tây Ban Nha cứ nghĩ
từ actually trong tiếng Anh có nghĩa giống như từ actualmente trong tiếng Tây Ban Nha, trong khi thực tế lại không phải như vậy
b Một nguyên nhân khác rất quan trọng là nguồn gốc cho việc không viết
được đó là người học có khuynh hướng dễ bị nhầm lẫn những cấu trúc ngữ pháp giống nhau về hình thức nhưng khác nhau về ngữ nghĩa Ví dụ như trường hợp của used to và to be used to Người học có thể viết:
Men are used to believing in their superiority over women Đàn ông quen với ý nghĩ rằng mình hơn hẳn phụ nữ
thay vì:
Men used to believe in their superiority over women Trước đây đàn ông thường nghĩ rằng họ hơn hẳn phụ nữ
Hai cấu trúc ngữ pháp này trông thì có vẻ tương tự nhau nhưng hoàn toàn khác nhau về ý nghĩa
c Nguyên nhân thứ ba là người học cứ hay thích viết những câu quá dài và
phức tạp thay vì những câu đơn giản hơn và có thể kiểm soát (handle) dễ dàng hơn Nhiều người học cứ nghĩ rằng viết đơn giản là biểu hiện một trình độ thấp Thực tế thì ngược lại, đơn giản mới là phẩm chất được đánh giá rất cao trong tiếng Anh Hầu hết người đọc đều thừa hiểu rằng đối với một chủ đề khó thì chỉ có thể viết một cách “đơn giản” nếu người viết hiểu vấn đề ấy thấu đáo Do vậy, người học cần biết sắp xếp (organize) cẩn thận những vấn đề mình sắp viết ra trước khi thật sự viết thành bài Phải biết dành thời gian suy nghĩ càng nhiều càng tốt trước khi viết Bằng cách này người viết có thể tập trung vào cấu trúc của những câu sẽ viết ra Một quy tắc nghiêm ngặt nhưng rất hữu ích mà người học luôn phải ghi nhớ là:
“Đừng bao giờ viết một câu dài hơn ba dòng” Điều hiển nhiên là câu càng dài thì nguy cơ viết sai càng cao và dễ gây nhiều khó khăn trong giao tiếp Đặc biệt, cần tránh viết một câu có quá nhiều mệnh đề phụ (subordinate clause)
Trang 3d Trường hợp ngược lại – và đây là nguyên nhân thứ tư dẫn đến những
thất bại trong giao tiếp bằng văn bản – nhiều khi người học viết những câu quá ngắn và không hoàn chỉnh Ví dụ, câu bị thiếu chủ ngữ hay động từ
Có trường hợp người viết hiểu biết rất nhiều về chủ đề mình đang viết và tưởng rằng mình đang diễn đạt vấn đề khá rõ ràng nhưng người đọc vẫn cứ không hiểu hoặc hiểu lầm ý tác giả muốn nói
2 Loại lỗi chính yếu thứ hai là những lỗi thường dễ gây bực mình và nhầm
lẫn tạm thời cho người đọc, mặc dù ít khi dẫn đến việc không diễn đạt được ý nghĩa Đó là chọn sai thì cho động từ (tense of verb) Ví dụ:
Before The Second World War Einstein has discoverd (*) his famous
Trước Chiến tranh thế giới thứ Hai, Einstein đã khám phá ra công thức nổi tiếng E = mc2
(*): Lẽ ra phải dùng thì quá khứ đơn (Simple Past) hoặc quá khứ hoàn thành (Past Perfect) thay cho thì hiện tại hoàn thành (Present Perfect)
Khi viết người học đã phạm một lỗi không ảnh hưởng đến ý nghĩa Thường thì người học hay phạm những lỗi ngữ pháp thuộc loại thứ hai này
và họ có thể tự sữa chữa chúng nếu biết cẩn thận đọc lại bài viết của mình
Và rồi đến những lỗi về:
– sự hoà hợp giữa chủ ngữ và động từ (agreement between subject and verb),
– trật tự từ (word order),
– vị trí của phó từ (position of adverb),
– sử dụng mạo từ (article)
– bỏ sót mạo từ
Tất cả những loại lỗi này rất thường gặp trong những bài luận hoặc báo cáo của người học tiếng Anh Do vậy, khi viết người học nên viết nháp (draft) nhiều lần Mỗi lần viết nháp cần kiểm tra lại những loại lỗi trên Nếu thấy mình thường phạm một lỗi nào đó nhiều lần hơn những lỗi khác, cần kiểm tra hai lần đối với lỗi ấy Dĩ nhiên làm như thế sẽ tốn nhiều thời gian (time–consuming) nhưng không có cách nào khác có thể thay thế được
3 Cuối cùng, chúng ta xét đến loại lỗi thứ ba Đây là loại lỗi ít quan trọng
nhất trong ba loại, mặc dù vẫn là một loại lỗi quan trọng Loại lỗi này có thể gọi là lỗi về phong cách (stylistic) Tiếng Anh, như các bạn đã biết, có rất nhiều từ đồng nghĩa (synonym) với nhau, nhưng những từ đồng nghĩa
Trang 4này không phải lúc nào cũng có thể thay thế cho nhau được (interchangeable) Ví dụ, hai từ được xem là đồng nghĩa với nhau là terrific và impressive Trong đàm thoại bình thường người học có thể nghe người ta nói:
Kết quả nghiên cứu rất tuyệt
Tuy nhiên, nếu muốn diễn đạt cùng một ý tưởng ấy trong bài báo cáo thì phải viết:
The results of the research were most impressive Kết quả nghiên cứu rất gây ấn tượng
Phạm vi sử dụng của terrific chỉ giới hạn ở văn nói thông tục mặc dù trong câu ví dụ trên nó cũng có nghĩa giống như most impressive Tương tự như vậy, hãy xét hai từ area và region Người học có thể đọc thấy the northern area of a country hoặc the nothern region of a country (miền Bắc của đất nước) Thế rồi nếu thấy người ta viết an interesting area of research (một lĩnh vực nghiên cứu rất thú vị) thì có thể sẽ nghĩ rằng mình cũng có thể viết an interesting region of research Vấn đề ở đây là từ region không thể
đi với từ research như vậy được Người đọc có thể hiểu ý người viết muốn nói gì với cụm từ an interesting region of research nhưng một người nói tiếng Anh mẹ đẻ thì không bao giờ diễn đạt theo kiểu như vậy
Trên đây chỉ là một vài lưu ý quan trọng giúp các bạn rèn luyện kĩ năng viết tiếng Anh Hãy cố gắng rèn luyện và ngày một nâng cao thêm kĩ năng viết của mình