Bài 22: Xã hội Việt Nam trong cuộc khai thác lần thứ nhất của thực dân Pháp

Bài 22: XÃ HỘI VIỆT NAM TRONG CUỘC KHAI THÁC LẦN THỨ NHẤT CỦA THỰC DÂN PHÁP... Những chuyển biến về kinh tế-Năm 1897, Pháp tiến hành cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất ở Việt Nam với

KIỂM TRA BÀI CŨ

Câu 2: Trình bày những nét cơ bản về cuộc khởi nghĩa Yên Thế (1884 – 1913)

Câu 1: Lập bảng thống kê kiến thức về hai cuộc khởi nghĩa

Ba Đình (1886 – 1887) và khởi nghĩa Hương Khê (1885 – 1896) trong phong trào Cần Vương cuối thế kỷ XIX

Tiết 28 Bài 22: XÃ HỘI VIỆT NAM TRONG CUỘC KHAI THÁC

LẦN THỨ NHẤT CỦA THỰC DÂN PHÁP

1 Những chuyển biến về kinh tế

-Năm 1897, Pháp tiến hành cuộc

khai thác thuộc địa lần thứ nhất ở

Việt Nam với quy mô lớn Nhiều

cơ sở và thiết bị khai thác

được xây dựng

- Nông nghiệp: đẩy mạnh cướp đoạt ruộng đất,

lập đồn điền trồng lúa, cà phê, cao su…

-Trong công nghiệp, tập trung khai thác mỏ Một số ngành công

nghiệp nhẹ, công nghiệp chế biến, chế tạo vật liệu xây dựng ra đời

Pháp đã thực hiện khai thác về kinh tế trên những lĩnh vực nào và thực hiện khai thác ra sao?

- Về giao thông vận tải, Pháp xây dựng hệ thống giao thông đường sắt và đường bộ khá hiện đại

Pháp thực hiện chương trình khai thác thuộc địa ở Việt Nam nhằm mục đích gì?

Nhằm khai thác, bóc lột, vơ vét của cải, tài nguyên, biến Việt Nam trở thành thị trường tiêu thụ của thực dân Pháp

0 200000

400000

600000

800000

1000000

1200000

1400000

1600000

Biểu đồ thực dân Pháp chiến đoạt ruộng đất của nhân dân Việt Nam

trước và trong cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất.

Cả nước 10.900ha

Cả nước 301.000ha

Nam kỳ 1.528.000ha

Bắc kỳ 470.000ha

0 50000

100000

150000

200000

250000

300000

350000

400000

450000

500000

Biểu đồ sự khai thác than đá của thực dân Pháp

ở Việt Nam đầu thế kỷ XX

285.915 tấn 415.000 tấn 500.000 tấn

Dưới tác động của cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất

của thực dân Pháp, nền kinh tế Việt Nam

có những biến chuyển như thế nào?

Kinh tế Việt Nam bước đầu hòa nhập vào thị trường thế giới và khu vực; phương thức sản xuất tư bản Chủ nghĩa được du nhập vào Việt Nam

Việc duy trì phương thức bóc lột phong kiến trong quá trình thống trị của thực dân Pháp ở Việt Nam khiến cho nền kinh tế nước ta trì trệ, sự phân hóa xã hội diễn ra chậm chạp

Nông

nghiệp

Trong cuộc khai thác lần thứ nhất Cuối thế kỷ XIX

Thủ CN

Thương nghiệp

Nông nghiệp

Công nghiệp

Thủ CN

Thương nghiệp

Giao thông vận tải Biến chuyển của kinh tế Việt Nam

2 Những chuyển biến về xã hội.

Trong cuộc khai thác thuộc địa của thực dân Pháp, tình hình xã hội nước ta

phân hóa như thế nào?

Thái độ của từng giai cấp đối với vấn đề giải phóng dân tộc?

-Giai cấp địa chủ phong kiến

- Sự phân hóa xã hội diễn ra nhưng chưa mạnh mẽ

Một bộ phận giàu có, dựa vào Pháp, chiếm đoạt ruông đất

của nông dân

Bộ phận địa chủ vừa và nhỏ bị chèn ép, ít nhiều có tinh thần

yêu nước

Giai cấp nông dân Số lượng đông đảo, bị áp bức nặng nề, bị

cướp ruộng đất, cuộc sống khổ cực

Sẵn sàng hưởng ứng, tham gia cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc

Giai cấp công nhân

Có tinh thần đấu tranh chống giới chủ, nhằm cải thiện đời sống

Xuất thân từ nông dân, làm việc ở đồn điền, hầm mỏ, nhà máy, lương thấp, đời sống khổ cực

Tầng lớp tư sản

Là các nhà thầu khoán, chủ xí nghiệp, xưởng thủ công, chủ hãng buôn…, bị thực dân kìm hãm, tư bản chèn ép

Tầng lớp tiểu

tư sản thành thị

Là chủ các xưởng thủ công nhỏ, cơ sở buôn bán nhỏ, viên chức cấp thấp,

những người làm nghề tự do

Tầng lớp sĩ phu Có những chuyển biến tích cực về

tư tưởng, chính trị

Giai cấp cũ

Địa chủ phong kiến

Giai cấp mới

Nông dân

Công nhân

Tầng lớp tư sản

Tầng lớp tiểu tư sản

Những chuyển biến trong xã hội, nhất là sự xuất hiện những lực lượng

xã hội mới là cơ sở quan trọng cho phong trào yêu nước

và cách mạng đầu thế kỷ XX

BÀI TẬP CỦNG CỐ

So sánh cơ cấu kinh tế - xã hội Việt Nam trước và trong

cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất của thực dân Pháp

Chủ yếu là nông nghiệp, công nghiệp, thương

nghiệp kém phát triển

Địa chủ phong kiến, nông dân, công nhân, tư sản tiểu tư sản

CN, TN, GTVT bước đầu phát triển nhưng nông nghiệp vẫn là chủ yếu

Hai giai cấp cơ bản là địa chủ phong kiến và nông dân

Kinh tế

Xã hội

Trong cuộc khai thác Trước cuộc khai thác

BÀI TẬP VỀ NHÀ

1 Trả lời câu hỏi 1,2 SGK trang 140

2 Học bài cũ, đọc bài mới