đồ án kiến trúc cảnh quan Thiết kế Logo – thương hiệu cùng bộ nhận diện thương hiệu cho Công ty TNHH An Khánh và bộ bao bì sản phẩm Socola

Chương II Tình hình đồ họa Việt NamChương III Sự lựa chọn đề tài và nội dung Chương IV Phần kinh tế Tính lợi nhuận của đồ án tốt nghiệp PHẦN III KẾT LUẬN BẢN CAM KẾT TÀI LIỆU THAM KHẢO

LỜI CẢM ƠN

Em xin chân thành cảm ơn công lao to lớn của các thầy cô trong KhoaTạo Dáng Công Nghiệp – Viện Đại Học Mở Hà Nội đã chỉ bảo, hướng dẫn vàgiáo dục em trong suốt quá trình học tập và thực hiện đồ án cũng như khóaluận tốt nghiệp

Để hoàn thành khóa luận này em xin tỏ lòng biết ơn sâu sắc và lời cảm

ơn chân thành tới Thầy Nguyễn Ngọc Dũng ( hướng dẫn thực hiện lý luận tốtnghiệp ), thầy Lê Tất Lợi ( hương dẫn thực hiện Đồ án Tốt nghiệp) , thầyNguyễn Văn Vĩnh (hướng dẫn thực hiện mảng lợi nhuận kinh tế), Cô PhạmLan Oanh ( hướng dẫn thực hiện lý luận tốt nghiệp), cùng toàn thể các thầy côgiáo trong khoa tọa dáng công nghiêp đã giúp đỡ em thực hiện Đồ án tốtnghiệp một cách tốt nhất

Cuối cùng em kính chúc quý Thầy, Cô dồi dào sức khỏe và thành côngtrong sự nghiệp cao quý và hạnh phúc trong cuộc sống

Sinh viên:

Nguyễn Thị Nguyệt Ánh Lớp: K15 - ĐH

M C L C ỤC LỤC ỤC LỤC

Phần I – PHẦN MỞ ĐẦU 4

1 Lời nói đầu 4

2 Lý do chọn đề tài 5

3 Mục tiêu nghiên cứu, thiết kế 6

Phần II– NỘI DUNG NGHIÊN CỨU 8

Chương 1: ĐỒ HỌA VÀ SỰ PHÁT TRIỂN CỦA NGÔN NGỮ ĐỒ HỌA 8

1.1 Vài nét về ngôn ngữ và nghệ thuật đồ họa 8

1.2 Vai trò của đồ hoạ trong đời sống: 10

1.3.Phân loại đồ họa 11

1.3.1 Đồ hoạ nghệ thuật 11 1.3.2 Đồ hoạ phục vụ sách báo 14 1.3.3 Đồ hoạ trang trí ứng dụng: 14 CHƯƠNG II 17

TÌNH HÌNH ĐỒ HỌA VIỆT NAM 17

2.1 Đánh giá thực trạng, xu hướng phát triển của Đồ hoạ thế giới 17

2.1.1 Thực trạng của đồ họa thế giới 17 2.1.2 Xu hướng phát triển của đồ họa thế giới 21 2.1.3 Ứng dụng đồ họa với cuộc sống hiện tại 23 2.2 Đánh giá thực trạng, xu hướng phát triển của Đồ hoạ Việt Nam 24

2.2.1 Thực trạng và xu hướng phát triển đồ họa Việt Nam 24 2.2.2 Xu hướng phát triển của đồ họa nghệ thuật Việt Nam 25 2.2.3 Xu hướng phát triểncủa đồ họa ứng dụng Việt Nam 28 2.2.4 Xu hướng phát triển Đồ họa tạo hình ở Việt Nam 32 2.2.5 Giải pháp phát triển cho đồ họa Việt Nam: 34 CHƯƠNG III 37

SỰ LỰA CHỌN ĐỀ TÀI VÀ NỘI DUNG 37

3.1Đồ họa ứng dụng – Đề tài tự chọn – Socola 37

3.1.1 Giới thiệu 37 3.1.2 Bao bì và chức năng của bao bì 38 3.1.3Thiết kế logo - nhãn hiệu - CI 38 3.2 Ý tưởng đồ họa ứng dung thiết kế đề tài 40

CHƯƠNG IV – PHẦN KINH TẾ 48

Tính lợi nhuận của đồ án tốt nghiệp 49

4.1 GIỚI THIỆU KHÁI QUÁT: 49

4.2Phần kinh tế của đồ họa ứng dụng: 50

4.2.1 Chi phí cố định (C 1 )50

4.2 2 Chi phí cho nguyên vật liệu: ( C 2 ) 50

4.2.3 Chi phí nhân công: (C ) 51

4.3.2 Chi phí cho nguyên vật liệu: 54

4.3.3 Chi phí nhân công: 54

PHẦN I – PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lời nói đầu

Cái đẹp là nghệ thuật và trong nghệ thuật có cái đẹp, cái đẹp không phải làhữu hình mà cũng chẳng là vô hình Sự cảm nhận của con người là vô cùngvà khác nhau Nhưng mỗi người đều mong tìm đến được một cái đẹp hoànhảo, một nghệ thuật của tạo hóa Cái đẹp tạo nên những vẻ đẹp, vẻ đẹp vậtchất và vẻ đẹp tinh thần Vẻ đẹp mà con người luôn hướng tới tới để hoànthiện,

Từ xa xưa lòai người đã biết đến cái đẹp, biết làm đẹp cho mình bằngnhững đồ tráng sức và hình vẽ Trải qua hàng ngàn năm tồn tại và phát triểucho đến ngay nay và sau này “ Cái đẹp “ không bao giờ mất đi, con người sẽluôn tìm cái đẹp, sáng tạo cái đẹp và tôn thờ nghệ thuật của cái đẹp

Nghệ thuật của cái đẹp hay nói cách khác là mỹ thuật ngày nay càng đượccon người đón nhận và phát triển một cách mạnh mẽ Và rồi đi sâu hơn nữađể tạo những vẻ đẹp phục vụ nhu cầu con người mỹ thuật công nghiệp ra đời.Trong sự phát triển chung của mỹ thuật công nghiệp, đồ họa ứng dụng có mộtvị trí hết sức quan trọng, nó chính là bộ phận không thể thiếu trong nền kinhtế trị trường phát triển mạnh mẽ thay đổi từng ngày Đồ họa bao bì chính làmột trong những hoạt đông đó đã góp phần không nhỏ phục vụ cho nhu cầu

về thưởng thức cái đẹp của con người Đây là lĩnh vực khá lý thú nhưng nó lạimới mẻ đối với ngành đồ họa nươc nhà bởi nền kinh tế Việt Nam còn non trẻ

so với Thế giơi Vì thế, trong thời buổi kinh tế thị trường cạnh tranh gay gắtnhư hiện nay, sản phẩm hàng hóa của Việt Nam muốn tới được tay người tiêudùng và có được tiếng nói chung với kinh tế Thế giới thì sản phẩm đó ngoàichất lượng tốt còn phải mang giá trị thẩm mỹ cao Đây cũng chính là mộttrong những yếu tố tiếp thị có hiệu quả cao nhất đưa sản phẩm đến với người

tiêu dùng, với vai trò đó bao bì thực sự có vị trí quan trọng trong việc xâydựng và phát triển thương hiệu hàng hóa của đất nước nói chung và của mộtđơn vị sản xuất nói riêng.

Luận văn nghiên cứu về: “ Ngôn ngữ đồ họa trong thiết kế bao bì” là kếtquả tìm tòi, niêm say mê của em dưới sự giúp đở của các thấy cô với mongmuốn đóng góp một phần nào đó về quan niệm thiết kế đồ họa tới sự nhậnthức về giá trị thẩm mỹ của mỗi người

2 Lý do chọn đề tài

Càng đi sâu vào thực tế em càng nhận thấy việc trang trí, làm đẹp cho cácbao bì sản phẩm của họa sĩ thiết ké đồ họa đóng vai trò lớn trong việc tiêu thụhang hóa và phát triển thương hiệu Bao bì ra đời không chỉ đóng vai trò bảovệ sản phẩm mà nó còn mang giá trị thẩm mỹ cao, với những ý tưởng sángtạo mới mẻ của họa sĩ thiết kế mà sản phẩm bao bì đang ngày càng được hoànthiện và trở thành một lĩnh vực nghệ thuật trong thiết kế đồ họa

Trong sự phát triển chung của MTCN, đồ hoạ ứng dụng có vị trí rấtquan trọng, nó bao trùm lên phần lớn các hoạt động thiết kế, quảng cáo đưa

ra những định hướng thẩm mỹ cho từng lĩnh vực nhằm hoà nhập với xu thếchung của toàn nhân loại Đồ hoạ bao bì chính là một trong những hoạt độngđó đã góp phần không nhỏ phục vụ cho nhu cầu về thưởng thức cái đẹp củacon người

Ngành thiết kế đồ họa là lĩnh vực khá lý thú nhưng nó lại mới mẻ bởinền kinh tế Việt Nam còn non trẻ so với Thế giới Vì thế, trong thời buổikinh tế thị trường cạnh tranh gay gắt như hiện nay, sản phẩm hàng hoá củaViệt Nam muốn tới được tay người tiêu dùng và có được tiếng nói chung vớikinh tế Thế giới thì sản phẩm đó ngoài chất lượng tốt còn phải mang giá trịthẩm mỹ cao, tính thẩm mỹ của một sản phẩm ở đây thông qua bao bì chứađựng nó Đây cũng chính là một trong những yếu tố tiếp thị có hiệu quả cao

nhất đưa sản phẩm đến với người tiêu dùng, với vai trò đó bao bì thực sự cóvị trí quan trọng trong việc xây dựng và phát triển thương hiệu hàng hoá củađất nước nói chung và của một đơn vị sản xuất nói riêng.

Ý thức được điều đó, là một sinh viên Mỹ Thuật Tạo Dáng CôngNghiệp, chuyên ngành Đồ hoạ em nhận thấy việc đề cao vai trò và giá trị củanhững yếu tố đồ hoạ đã tạo nên giá trị thẩm mỹ trong mỗi sản phẩm bao bìcũng như vai trò của nó trong việc quảng cáo và tiêu thụ sản phẩm Mongmuốn của khóa luận là đóng góp và làm phong phú hơn quan niệm về ngànhthiết kế đồ họa, thiết kê bao bì, bổ sung khả năng thẩm mỹ đồng thời giúp chongười tiêu dùng nhận thức được tầm quan trọng của bao bì đối với sự pháttriển hiện nay của kinh tế Việt Nam, hơn thế nữa là sự tìm tòi học hỏi muốnđưa vốn kiến thức đã học, đã được đào tạo để trở thành một nhà thiết kế đồhoạ trong tương lai

3 Mục tiêu nghiên cứu, thiết kế

- Làm rõ những vấn đề lý luận cơ bản về thiết kế - nghề thiết kế nói chungvà thiết kế - thiết kế đồ họa nói riêng

- Sơ lược về khái niệm và các phương pháp thiết kế Logo – thương hiệu,quảng cáo thương hiệu trên các phương tiện , thiết kế ứng dụng đồ họa nghệthuật vào sản phẩm thực tế

- Thiết kế Logo – thương hiệu cùng bộ nhận diện thương hiệu cho Công tyTNHH An Khánh và bộ bao bì sản phẩm Socola mang thương hiệu An Khánhvà

- Thiết kế đèn ốp tường trang trí nghệ thuật

Nội dung khóa luận bao gồm

PHẦN I PHẦN MỞ ĐẦU

PHẦN II NỘI DUNG NGHIÊN CỨU

Chương II Tình hình đồ họa Việt Nam

Chương III Sự lựa chọn đề tài và nội dung

Chương IV Phần kinh tế Tính lợi nhuận của đồ án tốt nghiệp

PHẦN III KẾT LUẬN

BẢN CAM KẾT

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Mặc dù em đã hết sức cố gắng nhưng do vốn kiến thức còn hạn chế nên đềtài không tránh khỏi những sai sót Em rất mong nhận được sự đóng góp,hoàn thiện, bổ sung của các thầy, cô giáo để khóa luận có chất lượng cao hơn

Phần II– NỘI DUNG NGHIÊN CỨU

ĐỒ HỌA VÀ SỰ PHÁT TRIỂN CỦA NGÔN NGỮ ĐỒ HỌA

1.1 Vài nét về ngôn ngữ và nghệ thuật đồ họa

Nghệ thuật hội hoạ đã ra đời rất sớm khi con người vừa thoát ra khỏi thời

kỳ “ăn hang ở lỗ”, khi đó con người đã biết làm ra cái đẹp và thưởng thức cái đẹp Trên các hang động, những nét khắc đã được tìm thấy ở nhiều nước trên thế giới, nó đã chứng minh chức năng của nghệ thuật đồ hoạ trong đời

sống xã hội trước khi có các ngành nghệ thuật khác Vậy đồ hoạ là hình thứcđầu tiên về nghệ thuật tạo hình của loài người

Trải qua bao nhiêu thăng trầm với những biến cố trong một quá trìnhlịch sử lâu dài, đồ hoạ không ngừng phát triển và con người ngày càng dùngnhiều hình thức thể hiện để biểu đạt tâm tư tình cảm của mình với nhiều chấtliệu khác nhau Từ đó đến nay nghệ thuật tạo hình nói chung và nghệ thuật đồhoạ nói riêng ngày càng ngày phát triển, người ta đã tìm ra rất nhiều chất liệuđể diễn đạt nghệ thuật như : khẵc gỗ, khắc kim loại, cao su, khắc đá, khắckẽm, in lưới … Nó vẫn được duy trì và phát triển, ngày càng có tiếng nóimạnh mẽ trong đời sống các dân tộc trên thế giới, đây là một ngôn ngữ đặcsắc nhất của đồ hoạ Ngôn ngữ đặc trưng của đồ hoạ là đường nét chấm phá,mảng miếng, để diễn tả màu sắc khác nhau hay chấm mảng làm phương tiệndiễn đạt chủ yếu Đồ họa ngày càng có những ảnh hưởng sâu sắc đến đời sốngcủa các dân tộc trên thế giới

Do tốc độ phát triển nhanh chóng cuả khoa học kỹ thuật, sự phát triểnthẩm mỹ đã hình thành thẩm mỹ tư duy, tư tưởng thời đại Những sản phẩmcông nghiệp, chức năng sử dụng còn có ý nghĩa về mặt thẩm mỹ, văn hoá của

ra đời của nó phải dựa trên cơ sở kế thừa tính dân tộc và phát triển ngang tầmthời đại với cuộc sống khi nó ra đời nhưng chứa đựng trong đó tinh thần dântộc, cốt lõi dân tộc chứ không phải hình thức dân tộc Sự ra đời của mỹ thuậtcông nghiệp là tất yếu của quá trình xã hội loài người khi khoa học kỹ thuậtcông nghiệp và công nghệ phát triển cao Mỹ thuật công nghiệp góp phần vôcùng to lớn vào quá trình phát triển của các ngành công nghiệp, dịch vụ, kinhtế, đem lại hiệu quả to lớn về xã hội và làm phong phú, làm giàu cho kho tàngvăn hoá nghệ thuật nhân loại Tất cả những ai yêu mến cái đẹp đều có thểsáng tạo hay có nhu cầu thưởng thức cái đẹp, cuộc sống luôn cần đến cái đẹpvà cái đẹp thúc đẩy cuộc sống phát triển, cái đẹp trong cuộc sống đó là nhucầu của con người nhân văn

Trong quá trình nghiên cứu các chất liệu đồ hoạ người ta đã tìm ra rấtnhiều thể loại đồ hoạ khác nhau như : tranh sơn khắc, khắc kẽm, sơn mài…Tranh khắc được thể hiện với nhiều chất liệu và kỹ thuật khắc in khác nhanhư : khắc đồng, khắc kẽm (khắc kim khô và khắc ăn mòn), khắc gỗ và khắccao su… Kể cả các loại tranh khắc trên các chất liệu khác nhau, đến nay đã cómột kho tàng nghệ thuật tranh khắc khổng lồ với các tên tuổi như Botlicelli,Durer, Rembrandt, Goya, Utamaro, Hokusai, Maserell, Mendes, Korvitxo,Phavoski… Với mỗi nghệ sỹ khác nhau, bằng những thủ pháp khác nhau họđã chứng minh khả năng to lớn của loại hình nghệ thuật này, đã đem lại nhiềumặt của giá trị thẩm mỹ, ví dụ như do tranh in nhiều lần, theo số lượng củamảng màu, nên có độ đậm nhạt và độ màu đa dạng

Đặc trưng của ngôn ngữ đồ họa là sử dụng đường nét, chấm vạch, mảng, màu: Cũng như hội họa, đồ họa cũng sử dụng những đường nét, chấm

vạch là ngôn ngữ chính, chủ yếu và cơ bản để thể hiện Nét trong đồ họakhông hoàn toàn là nét vẽ mà có khi là những nhát khắc, những nét vạch,chấm to nhỏ, nông sâu, mau thưa… để dựng lên hình tượng Mảng trong đồhọa có khi do đường nét bao quanh mà thành, có khi do tập hợp nhiều chấm,nhiều nét tạo nên Mảng tạo cho hình tượng vững chãi, tạo nên độ đậm nhạtkhả năng diễn tả nông, sâu, khả năng tạo khối… và trong nhiều hình tượng,mảng kết hợp với đường, nét tạo ra tiếng nói hình thức cho tác phẩm

1.2 Vai trò của đồ hoạ trong đời sống:

Đồ họa là ngành nghệ thuật gắn với cuộc sống, gần gũi với cuộc sống.Đồ họa ra đời từ quá trình lao động và từ nhu cầu nhất thiết của cuộc sống bởicon người có tư duy thẩm mỹ và óc sáng tạo Đồ họa phục vụ con người mộtcách hiệu quả từng ngày từng giờ, nó luôn luôn hướng đến các sự kiện đờisống xã hội Cho đến nay, các tác phẩm đồ họa đã trở thành một bộ phận hữu

cơ trong cuộc sống hàng ngày của hết thảy chúng ta mà mỗi cái nhìn chúng tađều bắt gặp Bên cạnh đời sống vật chất ngày càng cao con người luôn có nhucầu thưởng thức đời sống tinh thần ở mức cao nhất, đầy đủ và lành mạnh.Con người luôn tìm kiếm sáng tạo ra cái đẹp: Cái đẹp trong thơ ca, trong nghệthuật, điện ảnh, kiến trúc, kể cả trong các phương tiện đi lại, trong tất cả vậtdụng hàng ngày Đồ họa góp phần không nhỏ vào nhiệm vụ nâng cao tinhthần đời sống con người, giáo dục thẩm mỹ Nếu như cuộc sống con ngườikhông có đồ họa thì sẽ buồn tẻ sẽ khô cứng khó mà tưởng tượng

Đồ hoạ của thế giới cũng như của Việt Nam là một trong những loạihình mỹ thuật phục vụ con người một cách hiệu quả hàng ngày, hàng giờ Đồhoạ luôn luôn hướng về các sự kiện của đời sống xã hội Ngôn ngữ sinh độngcủa nó có tác dụng yêu cầu, kêu gọi cổ vũ con người hành động Nói cáchkhác, đồ hoạ không chỉ có ’’người” đề xướng những tư tưởng tiến bộ mà cònlà phương tiện biểu hiện rõ nhất những mối rung cảm thân tình và tinh tế củacon người Cho đến nay, các tác phẩm đồ hoạ đã trở thành một bộ phận hữu

cơ trong cuộc sống hàng ngày của hết thảy chúng ta – từ những quảng caóhàng hoá, những tranh cổ động chính trị đến những bức tranh vẽ nét trên hàngtrăm hàng ngàn dụng cụ sinh hoạt mà mỗi cái nhìn của chúng ta đều bắt gặp.Nếu như đồ hoạ không có vai trò đặc biệt đối với nhân loại thì làm sao nó cóthể tồn tại và phát triển như ngày nay Bên cạnh đời sống vật chất ngày càng

cao, con người luôn luôn có nhu cầu thưởng thức đời sống tinh thần ở mứccao nhất, đầy đủ nhất và lành mạnh Con người luôn tìm kiếm sáng tạo ranhững cái đẹp : như cái đẹp trong thơ ca, trong nghệ thuật, trong điện ảnh,kiến trúc, trong những bức tranh …Trong các phương tiện đi lại, trong tất cảcác vật dụng hàng ngày để chúng phục vụ con người nhàm hoàn thiện conngười hoặc cuộc sống Đồ hoạ là loại hình nghệ thuật đã góp phần không nhỏvào nhiệm vụ chung đó và có vị trí xứng đáng trong việc nâng cao tinh thầnđời sống của con người.

1.3.Phân loại đồ họa

1.3.1 Đồ hoạ nghệ thuật

Đây là các tác phẩm tranh do các hoạ sỹ sáng tác bằng ngôn ngữ của đồhoạ Những đường nét, mảng, miếng được sử dụng một cách tối đa để tạohiệu quả hấp dẫn đối với người thưởng thức nghệ thuật Người nghệ sỹ đãkhông còn phải phụ thuộc vào một khuôn, quy định sẵn có, những đường nét,hình mảng biến đổi linh hoạt vô cùng Thể loại này gồm có: tranh sơn khắc,khắc gỗ, in đá, in lưới … do người hoạ sỹ tự chế bản và in Các loại tranh invà khắc có đặc điểm là có thể làm ra được nhiều bài và phổ cập rộng rãi nêncòn được gọi là tranh ấn loát

Đồ họa nghệ thuật chia làm hai lĩnh vực: Đồ họa độc lập (Đồ họa giávẽ) và Đồ họa ấn loát

* Đồ họa độc lập:

Đồ họa độc lập hay còn gọi là Đồ họa giá vẽ là một trong những bộmôn nghệ thuật tạo hình kinh viện Trong ngành Mỹ thuật người ta thườngdùng thuật ngữ "đồ họa" để chỉ Đồ họa độc lập như một khái niệm đồngnhất.Người ta dùng các kỹ thuật in để thể hiện một tác phẩm đồ họa Mộttranh đồ họa đẹp, ngoài yêu cầu về chủ đề, bố cục và hình, còn phải chú ý tới

những ký thuật chế bản và in ấn Tuy nhiên, việc in tranh trong đồ họa độc lậpcó một vài điểm khác với đồ họa ấn loát Mỗi tác phẩm được in riêng biệt,được đánh số và ký tên như một tác phẩm nghệ thuật, chứ không phải mộtbản sao.

Mỗi tác phẩm đồ họa có thể được in bởi một hoặc nhiều bản in khácnhau Việc tạo ra các bản in này gọi là chế bản Có ba kỹ thuật chế bản là

khắc nổi, khắc lõm và khắc phẳng, phụ thuộc vào phần tác động của bản inlên tranh.Các nghệ sỹ đồ họa làm việc với nhiều chất liệu như mực in, màunước, màu dầu, màu sáp vân vân Bề mặt in thường là gỗ, kẽm, đá Bốn kỹthuật in chính trong ngành đồ họa là khắc gỗ, khắc kẽm (khắc kim loại), in đá

và in lưới Ngoài ra còn có chine-collé (kỹ thuật in trên chất liệu giấy mỏng),

collography, in độc bản, khắc nguội, chấm và nét, khắc nạo, linocut (in trênván lót sàn), aquatint (kỹ thuật rắc nhựa thông lên bản in) và in bằng sáp ong(như trên vải hoa của người Mông)

* Đồ họa in ấn:

Từ vài nghìn năm trước, con người đã sử dụng các hình khắc nét vẽ đểghi lại lịch sử về các pharaong của Ai Cập và tăng lữ ở vùng Lưỡng Hà cổ đạicòn có các con dấu bằng đá Ở La Mã cổ đại còn có các con dấu tròn khắctrên đá và các hình vẽ trên các tài liệu làm bằng da cừu Vào thế kỷ thứ 14 ởPhương Đông đã có những kỹ thuật khắc và in trên đá Cũng vào thế kỷ nàyđã xuất hiện các tranh in cỡ nhỏ và tranh khắc gỗ in trên giấy Tiếng Hy LạpKXILO GRAPHER (KXILO nghĩa là gỗ, GRAPHER là viết vẽ) Loại nàytương tự như tranh khắc gỗ hiện nay Ở Nhật cũng có loại sách gần giống nhưthế này gọi là E.KHON trong thế kỷ 15 ở Đức còn có tranh khắc kim loại, nóđược ra đời từ các xưởng kim hoàn Nước Đức cũng là nước cho ra đời mộtHoạ sỹ đồ hoạ vĩ đại nhất thế giới đó là AUBRECH DUYRE Ông là mộttrong những hoạ sỹ bậc thầy có công tạo dựng nền sơn khắc Từ đó đến nay

nghệ thuật ấn loát đã không ngừng phát triển và đạt đến thành tựu rực rỡ.Những người đã có công đưa nghệ thuật này lên đến đỉnh cao đó là:

- AUBRECH DUYRE (1471-1528) Đức

-REMBRANDT(1606-1669) Hà Lan

- FRANCISCO GOYA (1746-1828) Tây Ban Nha

- HOKUSAI KATSUSHIKA(1760-1819) Nhật

- XE ROP (1863-1911) Nga

- PABLO PICASSO (1881-1973) Tây Ban Nha

Ở nước ta tiền thân của đồ hoạ là những nét vẽ khắc trong hang ĐồngNội, huyện Lạc Thuỷ, tỉnh Hoà Bình (đựơc xếp vào văn hoá cổ Hoà Bình,Bắc Sơn cách đây hàng vạn năm) Đó là bốn hình vẽ thú đầu người được vẽtheo thế nhìn thẳng, tuy còn sơ lược nhưng cũng mang tính cách điệu tượngtrưng Ngoài ra, người ta còn tìm thấy những viên đá cuội ở hàng Ki (huyệnVũ Nhai, tỉnh Hoà Bình) có bề dày lịch sử lên đến hàng vạn năm chỉ bằngnhững nét chấm nhỏ, người xưa đã tạo ra được những hình khối đường nétcủa hình vẽ Những hình khắc trên những chiếc đùi bằng xương cũng cho tathấy được sự ra đời từ rất sớm của đồ hoạ, người ta tìm thấy được sự tinh tếcủa người xưa trong việc sử dụng nét vẽ, nét khắc của mình Một loại hìnhnữa cho chúng ta thấy được sự tinh vi của người xưa trong nghệ thuật khắc,đó là các hoạ tiết tren bề mặt trống đồng Đông sơn, trống đồng Ngọc Lũ Đólà những đường nét đơn tuyến dùng diễn tả hoa văn, hình chim, hình thuyền,hình người hoá trang, mặt trời chiếu tia sáng Đó là những nét mảnh, gầy,thưa, mềm mại tạo ra những nhịp điệu mang tính trang trí cao Tiếp theo là đồhoạ thời Lý Thời Lý có hình tường rồng đạt đến đỉnh cao của nghệ thuật, đólà hình tượng rồng thời bình mang tính trang trí cao Vào thời kỳ này đã xuấthiện các kỹ thuật khắc và in tranh Phật, tiền giấy Trên các bản in đó có cáchình vẽ hoa văn trang trí Điều đó đã nói lên sự phát triển của đồ hoạ qua từng

giai đoạn lịch sử Đồ hoạ Việt Nam cứ thế phát triển cho đến khi ra đời cácloại tranh khắc tồn tại cho đến tận ngày nay Nó đã đi vào đời sống của nhândân yêu thích giữ gìn

Ngày nay qua việc nghiên cứu nội dung và phương pháp thể hiện, cácnhà nghiên cứu đã phân tranh khắc dân gian thành hai loại:

- Tranh dân gian Đông Hồ

- Tranh dân gian Hàng Trống

Như vậy, Đồ họa nghệ thuật chủ yếu nhờ vào đặc trưng của từng loại

chất liệu in tạo nên vẻ đẹp riêng của bức tranh, những chất liệu thiên nhiênluôn đem đến vẻ đẹp rất cuốn hút mà con người không thể nào tạo nên

1.3.2 Đồ hoạ phục vụ sách báo

Đây là hình thức trang trí cho sách báo, tập san … để tạo ra sự thu hút,dễ xem của sách báo đối với người đọc Các tranh minh hoạ trình bày bìa sẽlàm phong phú thêm nội dung của tác phẩm Đồ hoạ phục vụ sách báo có tácdụng nâng cao sự cập nậht thông tin của mọi người thông qua cách tạo ra ấntượng của tác phẩm đối với người xem

1.3.3 Đồ hoạ trang trí ứng dụng:

Đồ họa ứng dụng, hay chính xác hơn là thiết kế mỹ thuật đồ họa ứngdụng là khoa học về nghệ thuật thiết kế có chức năng ứng dụng trong đờisống sản xuất, nó tạo ra cái đẹp dựa trên công năng sử dụng

Chẳng hạn như trong in ấn - quảng cáo, đó là truyền tải thông điệpbằng hình ảnh, trong đồ họa sản phẩm công nghiệp đó là trang trí và chỉ dẫn,giúp làm đẹp hơn hình khối của sản phẩm và có tác dụng như các dấu hiệu chỉdụng Ngày nay nói đến đồ họa ứng dụng người ta hay hiểu là Đồ họa máytính, việc thiết kế, vẽ được người họa sĩ thực hiện nhờ vào máy vi tính và cácphần mềm hỗ trợ như Corel draw, Photoshop, Illustror, 3dmax… là chủ yếu

Theo nghĩa rộng hơn, đồ họa máy tính là phương pháp và công nghệdùng trong việc chuyển đổi qua lại giữa dữ liệu và hình ảnh trên màn hìnhbằng máy tính Đồ họa máy tính hay kĩ thuật đồ họa máy tính còn được hiểudưới dạng phương pháp và kĩ thuật tạo hình ảnh từ các mô hình toán học môtả các đối tượng hay dữ liệu lấy được từ các đối tượng trong thực tế Thuật

ngữ "đồ họa máy tính" (computer graphics) được đề xuất bởi một chuyên gia

người Mĩ tên là William Fetter vào năm 1960 Khi đó ông đang nghiên cứuxây dựng mô hình buồng lái máy bay cho hãng Boeing

Có thể nói, đồ họa hiện nay là loại hình nghệ thuật phổ biến nhất bởi sự

cô đọng, mạnh mẽ của nó Trong bất cứ ngành nghề nào cũng phải sử dụng nóđể biều đạt thông tin về mình, sự tranh trí trên các sản phẩm sẽ làm nổi bật ưuđiểm của mình Đó mới là một tác phẩm có giá trị trong thị trường Để làmđược điều đó thì các nhà thiết kế đã phải nói với quần chúng bằng ngôn ngữđặc thù phức tạp Tính phức tạp được biểu thị bằng hình ảnh cụ thể và trựctiếp thông qua cái nhìn gián tiếp để nêu ra các khái niệm chung Nhà đồ hoạPháp Maurice Denis (1870-1943) đã nói: “Tranh cổ động là một ngọn cờ, mộtbiểu trưng, một tín hiệu”

Đồ hoạ khai thác lối vẽ ước lệ của các chủ thể trong các tác phẩmnguyên thuỷ Các dựng hình và màu của hội hoạ hiện đại để gây ấn tượng sâusắc về một ý tưởng không hiện diện chứ không phải là một vấn đề bề nổi Đồhoạ khai thác các phương pháp mô tả hiện thực, giới thiệu một hình ảnh chânthực dưới một góc nhìn lạ và độc lập nhưng không làm mất đi sự thân thuộcđối với mọi người Làm cho mọi người tin tưởng vào sự chân thực của hìnhảnh Những hình ảnh mô tuýt trong đồ hoạ phải đem lại những cảm giác vềkhông gian, thời gian, sự vận động của chúng Việc sử dụng những yếu tố nàyphù hợp với phương pháp thị giác mà nghệ thuật đồ hoạ đặt ra Tất cả phảiđem lại sự rõ ràng, rành rọt để chuyển hoá một vật thể sang cái đặc trưng nhất

của vật thể đó hay đó còn có thể gọi biểu trưng hoá Tất cả các sự vật hiệntượng quanh ta đều có tiếng nói riêng của chúng nếu được vận dụng một cáchchính xác

Các tác giả của các biểu tượng nói trên đã sử dụng lối nói làm lượngthông tin rất cao, ý nghĩa của sự vật không còn nằm trong sự vật mà đã đượchình tượng lên thành những ý nghĩa rộng lớn hơn nhiều Đây chính là sự diễntả cái này để nói cái khác Đó chính là đặc trưng của đồ hoạ Điều này dẫnđến việc song song với sử dụng các mâu thuẫn biểu tượng thì sử dụng màusắc cũng rất quan trọng Các đồ hoạ gia đã đơn giản hoá hết sức màu sắctrong tác phẩm của mình Đó là màu sắc đặc trưng của đồ hoạ Hiện nay hình

vẽ có tính thông tin cao vẫn được khắc sâu và tìm kiếm liên tục do quy mô sửdụng của nó ngày càng rộng lớn

CHƯƠNG II

TÌNH HÌNH ĐỒ HỌA VIỆT NAM

2.1 Đánh giá thực trạng, xu hướng phát triển của Đồ hoạ thế giới

2.1.1 Thực trạng của đồ họa thế giới

Từ thuở sơ khai, con người đã làm quen với ngôn ngữ giao tiếp bằngký hiệu Đó là những hình khắc trên đá mô tả những chuyến đi săn hay xâmchiếm đất đai giữa các bộ lạc Lịch sử hình thành ngôn ngữ giao tiếp có từ rấtlâu và khá đa dạng Có thể kể ra ở đây như chữ tượng hình của người Ai cập

cổ đại, chữ viết tay của người Trung Quốc hay những bản thảo của ngườitrung cổ Tuy nhiên, thiết kế dành cho in ấn chỉ ra đời sau khi máy in đượcphát minh Và cũng từ đó, thiết kế đồ họa được hình thành

Mặc dù thiết kế đồ họa có vai trò rất quan trọng, song thuật ngữ nàymới chỉ trở nên phổ biến trong thời gian gần đây, do một nhà thiết kế người

Mỹ là William Addison Dwinggins sáng tạo ra vào năm 1922 và chỉ trở nênthông dụng sau chiến tranh thế giới thứ 2 Cha đẻ của những thiết kế dành choquảng cáo là Johann Gutenberg, sinh ra tại Mainz, Đức Gutenberg là ngườiđầu tiên phát triển kỹ thuật in và cùng với đó là sự ra đời của bản khắc chữ diđộng vào năm 1440 Trong vòng 6 năm, William Caxton đã thành lập 6xưởng in tại Anh và Venice Tính đến cuối thế kỷ 15 đã có khoảng hơn 400máy in Nhờ đó mà các kiến thức và thông tin được truyền bá nhanh và rộnghơn

Một bước tiến nữa trong kỹ thuật in là vào cuối thế kỷ 18, cùng vớinhững phát minh về máy sắp chữ (Linotype năm 1886 và Monotype năm1887), máy in đã ra đời làm gia tăng đòi hỏi đội ngũ các chuyên gia ngành inấn Khi cuộc Cách mạng công nghiệp diễn ra khắp châu Âu, mọi người đổ xô

về những thị trấn và thành phố để tìm việc, mạng lưới đường sắt phát triển,

nhu cầu tiêu dùng hàng hóa cũng tăng lên Đây chính là tiền đề cho sự pháttriển của một hệ thống thông tin truyền thông mới

Năm 1904, kỹ thuật in offset ra đời cùng với sự phát triển của ngànhsản xuất mực in, giấy, các phát minh về máy tạo nếp gấp, dập ghim và đónggáy sách, in máy đã trở nên linh hoạt và đa dạng hơn nhiều so với in thủ công.Hơn nữa, sự phát triển của quảng cáo đã làm cho hệ thống thông tin truyềnthông phụ thuộc nhiều vào in ấn, mặc dù sau này còn có đài, ti vi và phimảnh Vai trò của các nhà thiết kế cũng trở nên quan trọng hơn nhiều Ban đầu,việc in ấn còn thủ công với những hình minh họa khắc sẵn trên bản khắc gỗ,bản in đá hay bản kẽm còn các dấu chấm được khắc trên một trục lăn bằngthép mạ đồng Sau đó, người ta dần phát triển lên thành máy sắp chữ và máy

ra đời của kiểu chữ gạch chân và có trang trí của William Morris trong tràolưu Mỹ thuật và Thủ công, hay Henri de Toulouse-Lautrec, AubreyBeardsley, Alphonse Mucha và Gustav Klimt của trào lưu Art Nouveau.Ngoài ra, còn có kiểu chữ Gill Sans của Edward Gill vào năm 1915

Đến năm những năm 1930, những thiết kế của Bauhaus đã thực sự trởthành tiên phong cho xu hướng “kỹ thuật tạo chữ mới.” Bauhaus là trườngdạy thiết kế đầu tiên nhằm kết nối giữa nghệ thuật và công nghiệp, loại bỏnhững khác biệt giữa nghệ thuật và kỹ thuật Các học viên của trườngBauhaus, ngoài được dạy về kiến trúc còn được nghiên cứu về hai mảng củathiết kế đồ họa là kỹ thuật tạo chữ và thuật nhiếp ảnh Trong suốt những chiến

tranh thế giới thứ hai, Bauhaus lại khởi đầu cho xu hướng Swiss School, một

xu hướng hiện đại trong thiết kế đồ họa với kiểu International Graphic Cáckiểu chữ phần lớn đều là chữ thẳng, rõ ràng và trông rất đơn giản Phải kể ra ởđây có các nhà thiết kế của Anh, Mỹ với các tranh cổ động khá ấn tượng HayF.H.K Henrison và Abram Games thiên về ý nghĩa của tác phẩm

Sau chiến tranh thế giới thứ 2, các nhà thiết kế ở Mỹ và Châu Âu đãtiên phong trong việc kết hợp chữ với hình ảnh, tạo kiểu chữ rất ấn tượng vàlinh hoạt Suốt những năm từ thời kỳ hậu chiến cho đến cuối những năm 1950

sử dụng thiết kế đồ họa trong quảng cáo đã có nhiều bước đột phá Paul Rand(làm việc cho IBM, UPS và Hãng ABC Television) và Herbert Matter (thiếtkế cho Knoll International and Condé Nast) đã chứng minh rằng thiết kế đồhọa cuối cùng cũng được công nhận là một nhánh độc lập của thiết kế nóichung Cùng với đó, thiết kế đồ họa ngày càng trở nên quan trọng hơn trongcác chiến dịch xúc tiến và quảng cáo sản phẩm của các công ty Họ ngay càngthuê nhiều hơn các nhà thiết kế đồ họa để tạo ra sự khác biệt của sản phẩmcông ty họ với những đối thủ của mình

Những xu hướng bị lãng quên trước những năm 1960, thế hệ nhữngnhà thiết kế trẻ hơn đã đặt câu hỏi về tính thẩm mỹ nhàm chán trong xuhướng cận đại, và một kỷ nguyên mới của kinh nghiệm và chủ nghĩa thể hiện

ra đời Thiết kế đồ họa hướng tới Pop Art, nó đã chịu ảnh hưởng nhiều củanghệ thuật trong quảng cáo và mang lại hơi thở mới cho ngôn ngữ ký hiệunày Đến cuối thập niên 60, tranh ảnh cổ động chống chiến tranh Việt Nam đãkhông còn theo khuynh hướng của xu hướng cận đại nữa

Ngành xuất bản báo chí trong những năm 1950 đã tập trung vào cácmẫu thiết kế thiên về nhiếp ảnh hơn là minh họa Mở đầu là Picture Post vàđến những năm 60 thì có nhiều tạp chí áp dụng cách này hơn, tiêu biểu là tạp

chí Oz do Martin Sharp phụ trách Mỹ thuật Dần dần, phương thức này đã trởthành xu thế chủ đạo trong lĩnh vực xuất bản

Ảnh hưởng của nạn thuốc phiện ở San Francisco cuối những năm 1960đã dẫn tới các thiết kế theo kiểu hippy đa màu sắc, đa tầng lớp và đa diện,điển hình là bìa Album Disraeli Gear của Cream do Martin Sharp thực hiện.Phong cách này hoàn toàn tương phản với Swiss School Cuối thập niên 60,đầu thập niên 70, trào lưu hippy bắt đầu sụp đổ, thuốc gây nghiện bị kiểmsoát và kinh doanh chuyển sang hướng mới, mang trở lại những khái niệm vềtình yêu và hòa bình nhằm đánh thức giới trẻ Mối liên hệ giữa thiết kế đồ họavà văn hóa cộng đồng chuyển sang một hướng mới

Từ giữa cho đến cuối những năm 1970, nhạc Punk thống trị nước Mỹvà sau đó lan sang Anh, thiết kế đồ họa lại thêm một lần nữa bước một bướclùi Nhạc Punk giống như chất xúc tác cho sự thay đổi Những mẫu thiết kếđồ họa thời kỳ này đều mang phong cách giận dữ và tự do thái quá, luôn thểhiện bản thân và những phản ứng gay gắt của một lớp trẻ thoái hóa Khôngnhững thế, tác phẩm thời gian này còn xem thường tính tinh tế, lịch thiệp của

xu hướng Cận đại Tiêu biểu cho phong cách này là Jamie Reid’s với nhữngtác phẩm thiết kế bìa đĩa choThe Sex Pistols: hình ảnh nữ hoàng với nhữngghim băng ghim trên miệng, những câu khẩu hiệu: “Không có tương lai” hay

“Đừng bao giờ tin tưởng một kẻ Hippy” Rõ ràng, Punk đã đi ngược lại vớinghệ thuật thiết kế

Cùng thời gian với trào lưu Punk, tại Mỹ và Hà Lan đã xuất hiện mộttrào lưu thiết kế đồ họa: hậu cận đại Trào lưu này đã có thể đã chấm dứt xuhướng cận đại khi đưa ra các tác phẩm nhằm lôi kéo người xem đến vớinhững phương tiện thông tin truyền thông khác như quảng cáo, nghệ thuật,phim và nhiếp ảnh Chính làn sóng này là bước mở đầu cho việc sử dụng máy

vi tính như một công cụ thiết kế Đến giữa thập niên 80, Apple cho ra đời

Macintosh khiến cho trào lưu Làn sóng mới trở nên sôi động hơn, và đặc biệtlà mở đường cho những tiến bộ kỹ thuật cũng như những sáng tạo mới AprilGreiman, thuộc trào lưu Làn sóng mới ở California là người tiên phong trongviệc khai thác những khả năng của công nghệ mới nhằm sắp đặt các ký tự vớihình ảnh, một mảng quan trọng của thiết kế đồ họa 20 năm sau, với sự hỗ trợđắc lực của kỹ thuật số, bản chất của thiết kế đồ họa đã thay đổi và dường nhưsự ra đời của các tác phẩm mới chẳng bao giờ kết thúc (Neville Brody, DavidCarson, Jonathan BarnBrook)

Hãy tưởng tượng một ngày kia, cuộc sống không có thiết kế đồ họacùng nghĩa với việc sẽ chẳng có một tờ báo nào truyền đạt được thông tin vàkiến thức, cũng chẳng có sách, tiểu thuyết, áp phích quảng cáo hay logo.Thậm chí là mọi thứ sẽ trở nên rắc rối khi không có dấu hiệu để phân biệt,giữa đường với muối, bơ với chất tẩy trắng Tồi tệ hơn là cũng sẽ không cóthẻ tín dụng hay giấy bạc ngân hàng, tiền xu, tem hay vé xe bus và nhiều thứkhác nữa

2.1.2 Xu hướng phát triển của đồ họa thế giới

Hiện nay, vấn đề đưa cái đẹp vào đời sống văn hóa tinh thần và vật chấtcủa xã hội đang rất sôi động Và con người được nói đến với vai trò phát huykhả năng sáng tạo Sự phát triển tiềm năng sáng tạo của con người trong mọivấn đề xã hội nói chung và trong lĩnh vực mỹ thuật ứng dụng (MTƯD) nóiriêng là yếu tố tạo nên sản phẩm hàm chứa “chất xám” cạnh tranh Và trong

xu thế hóa toàn cầu về kinh tế, sự tiến bộ về khoa học kỹ thuật và công nghệnhưng con người vẫn là trung tâm Sự tuân thủ nghiêm ngặt các qui trìnhcông nghệ, ý thức say mê tìm tòi cải tiến kỹ thuật đã tác động trực tiếp đến sốlượng và chất lượng sản phẩm

Liệu thiết kế đồ họa và thiết kế cho in ấn sẽ tiếp tục đi đến đâu? Vấn đềđáng tranh luận nhất là việc in ấn ngày nay dựa vào chủ yếu là in kỹ thuật số

trong khi chất lượng thì không cao hơn nhiều so với in truyền thống Do vậy,có thể nói xu hướng ngày nay là giải quyết vấn đề giá cả, đồng thời, nâng caochất lượng các tác phẩm Đến khi đó, thiết kế đồ họa vẫn sẽ tạo ra nhữngngôn ngữ thiết kế và phương tiện giao tiếp bằng ký hiệu, thậm chí là có thểkhông cần đến sự chấp nhận của xã hội.

Thực tế đã chứng minh, nâng cao năng lực thẩm mỹ cho công chúng sẽlàm cho thế giới tinh thần của nguồn nhân lực ngày càng phong phú và tinhtế, giúp họ có khả năng đánh giá nhanh nhạy trước cái đẹp, sáng tạo theo quiluật cái đẹp và có khả năng phản ứng trước cái xấu, cái lạc hậu, phản tiến bộ

Hội nhập quốc tế và sự phát triển của công nghệ đã đưa đến cho conngười các sản phẩm tiêu dùng có hàm lượng công nghệ và thẩm mỹ cao như:mẫu mã, kiểu dáng sản phẩm, bao bì sản phẩm; truyền thông quảng cáo, xúctiến thương mại, môi trường thẩm mỹ trong sản xuất và đời sống Và trongcái thế giới rộng lớn của lĩnh vực mỹ thuật ứng dụng, thì đồ họa bao bì đóngmột phần không nhỏ bao bì là những gì mà người ta dễ dàng nhận thấy đầutiên khi muốn tìm mua một sản phẩm nào đó Nền công nghiệp bao bì đã ngàycàng khẳng định và chứng minh khả năng của nó trong việc tiếp thị sản phẩmcủa nhà sản xuất đến tay người tiêu dùng Một bao bì đẹp, một bao bì ấntượng chắc chắn sẽ mau chóng thuyết phục được niềm tin nơi khách hàng

Ngành quảng cáo nói chung và quảng cáo đồ họa nói riêng đều là yếutố không thể thiếu trong xã hội hiện đại, nhât là xu hướng đô thị hóa phát triểnmạnh mẽ như hiện nay Mặc dù ngành quảng cáo trong lĩnh vực mỹ thuật ứngdụng là một hành động kinh tế nhưng đồng thời cũng là sự sáng tạo văn hóa,vì nó gắn liền với mỹ học

Xu thế phát triển của xã hội đã thúc đẩy sự hình thành nền công nghiệp

đa dạng này Ngày nay con người không phải quan tâm nhiều về chất lượngmà còn chú trọng đến hình thức của sản phẩm nữa Tất nhiên một thiết kế

thành công có nghĩa là nó sẽ đối mặt và phải đáp ứng được những yêu cầu đặcbiệt mà sản phẩm muốn truyền đạt tới người tiêu dùng.

2.1.3 Ứng dụng đồ họa với cuộc sống hiện tại

Để ngày càng đáp ứng được nhu cầu khắt khe của thị trường mang tínhcạnh tranh, các thương hiệu lúc nào cũng phải tính được phần hơn của mình

so với đối thử Có nghĩa là bao bì càng phù hợp càng đáp ứng được nhu cầutiêu dùng của con người bao nhiêu thì càng chiếm được lòng tin cua họ bấynhiêu Với tính chất quan trọng này, bao bì nghiễm nhiên trở thành công cụđắc lực cho Marketing trong việc khuếch trương thương hiệu sản xuất Khimà cuộc sống ngày càng được cải thiện và nâng cao hàng hóa ngày cũng một

đa dạng hơn và có mặt ở khắp mọi nơi Với những hình thức bán hàng khácnhau, đặc biệt là hình thức bán hàng trong siêu thị tự chọn, trong điều kiệnmôi trường lý tưởng ấy, bao bì được phát huy hết những công năng của mình.Và khi nước ta trở thành thành viên của Tổ chức Thương mại Thế giới(WTO), một thách thức mới đầy cam go đối với bao bì sản phẩm cạnh tranhcủa nước ta

Khi mà giờ đây, những sản phẩm tốt về chất lượng cũng như hấp dẫn

về hình thức của nước ngoài sẽ nhanh chóng thu hút được sức mua hàng củangười dân trong nước hơn Đó cũng sẽ là một khó khăn đặt ra cho các nhà sảnxuất cũng nhu những nhà thiết kế bao bì nước ta Có những khó khăn, nhưnglại có những thuận lợi, và hàng hóa nước ngoài có mặt ở thị trường Việt Nam

sẽ là bài học cho các nhà kinh doanh trong nước học hỏi và rút ra được nhữngkinh nghiệm sản xuất để có thể đáp ứng nhu cầu tiêu dùng cũng như sự cạnhtranh trong xu thế hội nhập và phát triển

2.2 Đánh giá thực trạng, xu hướng phát triển của Đồ hoạ Việt Nam

2.2.1 Thực trạng và xu hướng phát triển đồ họa Việt Nam

to lớn trong việc làm đẹp cho cuộc sống ngày càng tươi đẹp hơn

Có thể chia đồ họa Việt Nam làm 2 mảng lớn như :

- Đồ họa ứng dụng cho văn hoá nghệ thuật (đồ họa nghệ thuật) với nộidung mang tính chất nghệ thuật cao có thể bắt gặp ở những tác phẩm hộihọa…

- Đồ họa ứng dụng cho sản xuất công nghiệp (đồ họa ứng dụng) vớinhững nội dung mang tính ứng dụng cao, thường được thấy ở những sảnphẩm công nghiệp hay những thiết kế ứng dụng công nghiệp bắt gặp trongcuộc sống hàng ngày như logo, quảng cáo …

Với 2 mảng như vậy đồ họa luôn song song tồn tại không thểtách rời mà luôn hỗ trợ cho nhau để cùng phát triển tạo ra những tác phẩmnghệ thuật và những sản phẩm hoàn hảo Đồ họa nghệ thuật và đồ họa ứngdụng có thực trạng xu hướng riêng nhưng nó cùng nhau phát triển trong sựkhởi sắc của thời đại

* Những bước phát triển của đồ họa Việt Nam gần đây

Đất nước ta khi bước vào sự nghiệp đổi mới, họat động Đồ họa đã cóđiều kiện tiếp xúc rộng rãi hơn với thị trường nghệ thuật thế giới Chúng ta đãcó những cuộc giao lưu về kỹ thuật đồ họa hoặc những triển lãm tác phẩm đồhọa với các họa sĩ trong khu vực và trên thế giới Các họa sĩ đồ họa Việt Namcũng đã đưa tác phẩm của mình đi triển lãm ở một số nước như Nhật Bản,Rumani, Trung Quốc, Đài Loan vv Những thông tin trên mạng intemet cũnggóp phần không nhỏ để mở mang tầm nhìn về họat động đồ họa thế giới Sựgiao lưu hội nhập với nước ngoài cùng với những điều kiện thuận lợi hơn vềphương tiện vật chất ở trong nước

Theo nhận định của một số nhà chuyên môn, chúng ta có thể đưa ramột vài nét khái quát về sự phát triển của ngành Đồ họa nước nhà như sau:

2.2.2 Xu hướng phát triển của đồ họa nghệ thuật Việt Nam

Mỹ thuật Việt Nam sau thời kỳ Đông Dương có rất nhiều biến đổi vàthăng trầm Trước đó trong thời kỳ Pháp thuộc nền văn hoá của chúng ta bịảnh hưởng sâu sắc của văn hoá Pháp Do đó nền mỹ thuật nước ta cũng ảnhhưởng chủ yếu từ Pháp

Trường Cao đẳng nghệ thuật Đông Dương ra đời (sau này là đại học

Mỹ thuật Hà Nội) Với người thành lập và khai sáng là Victor Tardieu (ngườiPháp) Các hoạ sĩ của chúng ta thời đó được chính những người Pháp đào tạovà chúng ta ảnh hưởng sâu sắc từ họ, có thể nói những ảnh hưởng đó là nhữngảnh hưởng tích cực Trên thế giới, Pháp luôn là một trong những quốc gia cóthể nói là cái nôi của văn hoá và nghệ thuật, bao gồm Pháp, ý, Tây BanNha… Trước ảnh hưởng đó, chúng ta đã có những hoạ sĩ nổi tiếng và làtượng đài của mỹ thuật trong nước như: Nguyễn Gia Trí, Tô Ngọc Vân,Nguyễn Tường Lân, Trần Văn Cẩn Và về sau có những hoạ sĩ như NguyễnSáng, Dương Bích Liên, Nguyến Tư Nghiêm, Bùi Xuân Phái… Họ là những

thế hệ hoạ sĩ lớn là dấu ấn cho mỹ thuật Việt Nam là những người thầy đàotạo những thế hệ tiếp theo

Ngày nay khi đời sống xã hội nâng cao, nhu cầu ăn no mặc ấm đãkhông còn là điều người ta quan tâm nữa mà cao hơn thế, nhu cầu ăn ngonmặc đẹp đã được con người quan tâm, nhu cầu thưởng thức cái đẹp đã đượcnâng cao quan trọng hơn cả là trình độ thưởng thức và thẩm mỹ đã được nângcao, nghệ thuật chân chính đã quay trở lại với chính bản chất thực của nó.Dẫu rằng còn một số ít con sâu bỏ dầu nồi canh nhưng Hội hoạ Việt Nam đãkhẳng định được vị trí của mình về giá trị nghệ thuật trong khu vực và trênthế giới

Trong cái nhìn chăm chú và sự đánh giá chuẩn xác của những chủgallery nổi tiếng, các nhà sưu tập chuyên nghiệp và các nhà phê bình nghệthuật ở châu Á và phương Tây Hội hoạ Việt Nam đương thời chưa thể caohơn hội hoạ đương thời Trung Quốc Nhưng mặc nhiên, Việt Nam cũng đanglà quốc gia hội hoạ trong khu vực, là hình ảnh được biết đến trước, được cảmnhận phi ngôn ngữ đối với thế giới bên ngoài khi nhìn vào nền văn hoá nước

ta Nhìn nhận từ xa và tiếp cận nhanh với các hoạ sĩ ở Hà Nội và Sài Gòn, cácnhà sưu tập và các Gallery nước ngoài vô tình đã đưa ra được một bức tranhkhá hoàn chỉnh về hội họa Việt Nam đương đại qua các triển lãm tuyển chọnở Mỹ, Pháp, Bỉ, Hà Lan không chỉ có ở tác phẩm nghệ thuật thế giới đang lậtgấp qua những khúc quanh, những trang cuối thế kỷ, mà ngay cả nghệ thuậtViệt Nam cũng vậy Những cuộc thăm và sáng tác dài ngày của các hoạ sĩ trẻViệt nam ở các nước trên thế giới đã cho thấy mỹ thuật Việt Nam không hơnvà cũng không kém, không khác và cũng không giống họ hoàn toàn

Điều đáng suy nghĩ nhất là hoạ sĩ trẻ của chúng ta có vẻ "già" hơn sovới nhiều hoạ sỹ trẻ của họ Hoạ sỹ trẻ trong khu vực và ở các nước trên thếgiới họ năng động hơn và có nhiều ý tưởng vui lạ mắt hơn Phải đến những

năm cuối cùng của thế kỷ này, sự giao lưu rộng mới mang lại một cơ mayhiếm có cho các hoạ sĩ Việt Nam bước nhanh, tiếp xúc thẳng và cùng chungsống một cách bình đẳng, tự tin với nghệ thuật hiện đại của thế giới Ngượclại các hoạ sĩ nước ngoài đến Việt Nam cũng tìm mọi cách để được tiếp cận,khai thác ngh thuật truyền thống qua các chất liệu độc đáo của mỹ thuật nước

ta

Văn hoá Việt Nam đã thực sự dịch chuyển thấm thấu và lan toả mộtcách kỳ diệu vào tâm hồn các nghệ sĩ nước ngoài có duyên may được sống,và sáng tác ở Hà Nội Với tư duy phân tích sắc sảo với sự cảm nhận kháchquan và chính xác về khả năng biểu hiện tuyệt vời của các chất liệu truyềnthống nước ta như lụa, sơn mài, khắc gỗ, giấy dó, gốm và thổ cẩm Các nghệsĩ đã lao động cật lực, thể nghiệm bằng chính sức mạnh tinh thần của chất liệuvà đã tìm ra những chìa khoá của bí quyết và thủ pháp thể hiện, mà có thểcũng không nhiều hoạ sĩ ở Việt Nam có được Ta hãy nghe họ cảm nhận và

mô tả rất sâu sắc về giấy dó và nghệ thuật vẽ giấy dó sau hàng nghìn lần vẽ cólúc được lúc không rằng: giấy dó cũng thích uống nước và uống rất nhiềunước như những cánh đồng vào mùa cày cấy ở Việt Nam, mà vẫn chưa xả hếtcơn khát sau mỗi bức tranh kia

So với nền hội họa đang hoà nhập vào thế giới hiện đại có vẻ như rấtthuận dòng này, sự gấp bước cuối thế kỷ 20 của điêu khắc đương đại ViệtNam cần phải hiểu như sự ngấm ngầm cần giữ, dồn đẩy ý tưởng cách tântrong mỗi thế hệ kế tiếp Điêu khắc không bị thị trường hoá cũng vừa dở lạivừa hay Về lâu dài, vẫn rất nên làm lại từ đầu khi cơ hội nối lại với truyềnthống vẫn còn nhiều Ông cha ta từ xưa đã tạo nên hàng triệu pho tượng lớn,nhỏ trong đình, chùa đều là muốn để lại nơi chốn thiêng liêng những dungnhan và phẩm chất cao quý của con người Việt Nam gắn chặt với sự thăngtrầm qua các giai đoạn lịch sử Tính thế sự trong các điêu khắc cổ không hiếm

nhưng nó tự thu mình lại ở chùa đền để chiêm nghiệm, nhìn ngẫm sự đòi giữyên một khung cảnh văn hoá bình dị, phẳng lặng không gai góc

Như vậy, Mỹ thuật Việt Nam đang đứng trước một cơ hội rất lớn bởi sự

mở rộng giao lưu với văn hoá thế giới Điều đó tạo cho chúng ta rất nhiềuthuận lợi những cũng gặp không ít khó khăn đòi hỏi mỗi người nghệ sĩ chúng

ta phải lao động nhiều hơn nữa và trên hết là tình yêu, sự say mê nghề nghiệpvà bản lĩnh nghề nghiệp Để nền mỹ thuật Việt Nam chúng ta mãi phát triểnvà sánh vai cùng thế giới

2.2.3 Xu hướng phát triểncủa đồ họa ứng dụng Việt Nam

Nói đến đồ hoạ ứng dụng là nói đến một thế giới rộng lớn Đồ hoạ ứngdụng bao gồm rất nhiều hình thức, có thể nói một vài phân ngành như sau: Đồhoạ in (sách, báo), đồ hoạ quảng cáo biển bảng, quảng cáo truyền hình, đồhoạ thiết kế in ấn bao bì công nghiệp, đồ hoạ trang trí, đồ họa phục vụ mụcđích chính trị Đồ hoạ ứng dụng rất gần gũi và đóng vai trò vô cùng quan trọngtrong đời sống xã hội của chúng ta ở mọi nơi, chúng ta đều bắt gặp sự hiệndiện của đồ hoạ, từ một mẩu giấy kẹo, một hộp thuốc lá, một gói bánh hay bất

cứ một thứ gì Đều có sự tác động của đồ hoạ Tất cả mọi mặt hàng chúng ta

sử dụng hàng ngày đều phải nhờ tới sự bày trí của đồ hoạ, để có thể thoả mãnthị hiếu người tiêu dùng của chúng ta đứng vững trên thị trường khu vực vàquốc tế bởi các kiểu dáng bao bì thiết kế, trang trí đẹp, bắt mắt

Nhìn chung, đồ hoạ ứng dụng của Việt Nam ngày càng khởi sắc, đã cóđủ khả năng góp phần để làm cho sản phẩm tiêu dùng của chúng ta đứngvững trên thị trường khu vực và quốc tế bởi các kiểu dáng bao bì thiết kế,trang trí đẹp, bắt mắt Nếu như trước kia, để có một sản phẩm ấn loát, chúng

ta phải tiến hành in thủ công và tốn nhiều thời gian, và sức lực mà hiệu quảcông việc không cao Nhưng ngày nay đã hoàn toàn khác Giờ đây chúng ta

các ấn phẩm đạt chất lượng cao, có thể cho ra nhiều bản trong một thời gianngắn, hạn chế nhiều sự hao tổn về nhân lực và thời gian Ngoài ra, sản phẩmcòn có sự bài trí đẹp mắt mang phong cách riêng ấy chính là một trong nhữngcon đường phát triển của đồ hoạ Việt Nam Khi cuộc sống xã hội phát triểnthì ứng dụng đồ hoạ lại càng rộng rãi Bởi các hình thức, chiến lược quảngcáo sản phẩm còn các hãng sản xuất kinh doanh Điều này mang ý nghĩa sốngcòn cho chính các doanh nghiệp Đó cũng là điều kiện thuận lợi cho đồ hoạứng dụng phát triển mạnh Có thể nói đồ hoạ ứng dụng hiện nay là một loạihình nghệ thuật phổ biến nhất bởi sự cô đọng, mạnh mẽ của nó.

Đồ hoạ kết hợp khả năng truyền tải ngôn ngữ, thông tin, hình ảnh gâyấn tượng mạnh mẽ để tác động đến người tiêu dùng Đồ hoạ khai thác cácphương pháp mô tả hiện thực, giới thiệu một hình ảnh chân thực dưới mộtgóc nhìn lạ và độc lập, nhưng không làm mất đi sự thân thuộc đối với mọingười Những hình ảnh, mô tuýp cua đồ hoạ phải đem lại cảm giá về khôngigan và thời gian và sự vận động của chúng Việc sử dụng những yếu tố nàyphụ thuộc với phương pháp thị giác mà nghệ thuật đồ hoạ đặt và Tất cả phảiđem lại sự rõ ràng để chuyển hoá một vật thể sang cái đặc trưng nhất của vậtthể đó Hay còn có thể biểu trưng hoá, đó chính là một trong những xu hướngmà đồ hoạ Việt Nam đang đi

Ngoài ra, với sự phổ cập của Internet, các phương tiện công nghệ thôngtin tiên tiến đang ồ ạt xâm nhập vào cuộc sống, ngày ngay đồ hoạ Việt Namcó thêm những ứng dụng mới như: Thiết kế các trang web cho các nhà sảnphẩm, các tổ chức, các cá nhân có nhu cầu hay các thẻ điện tử thông minh,các tờ báo điện tử từ đó sự ứng dụng hết sức tinh tế của đồ hoạ trong thời kỳbùng nổ thông tin hiện nay Bởi ngoài các phương tiện thông tin, quảng bákhác thì Internet quả thật là một phương tiện hết sức hữu hiệu cho việcMarketing là biện pháp khuyếch trương thương hiệu mang lại hiệu quả to lớn

cho các doanh nghiệp lớn, nhỏ, cũng như cho các tổ chức xã hội… Và khôngcó gì khác ngoài đồ hoạ ứng dụng đã tạo nên gương mặt cho tất cả những gìthể hiện trên thế giới thông tin rộng lớn đó Hơn thế nữa đồ hoạ ứng dụng của

ta còn biết kết hợp với mảng hội hoạ để cho ra những sản phẩm hiện đại mangtính mỹ thuật cao, những sản phẩm của ứng dụng công nghệ không còn khôkhan như trước nữa, trái lại ngay trong những hình khối khô cứng đó, nhữngyếu tố hội hoạ đã phát huy hiệu quả rất tốt, nó đáp ứng được yêu cầu khắt khe

về cái đẹp, cái hài hoà của thị hiếu người tiêu dùng

Có thể nói, đồ hoạ ứng dụng cũng chính là một nền nghệ thuật hết sức

đa dạng, phong phú Đồ hoạ ứng dụng của Việt Nam hiện nay đã cùng côngnghệ, khoa học ký thuật để gặt hái những thành công mới Nó góp phần giúpcho sản phẩm và con người Việt Nam tiếp cận cũng như đứng vững trên thịtrường khu vực và trên thế giới Nó cũng mở ra một xu hướng phát triển mới,dó là sự kết hợp với khoa học tiên tiến trong thiết kế và trong in ấn để rồitừng bước khẳng định vị trí trên quốc tế Đồ hoạ Việt Nam đang ngày càngkhởi sắc, nó hứa hẹn một tương lai với những thành tựu mới Mà đường đicủa nó không nằm ngoài quy luật phát triển của đồ hoạ thế giới, đó là tay nắmtay cùng khoa học kỹ thuật tiến vào kỷ nguyên mới: Kỷ nguyên của côngnghệ thông tin, mà trong đó là cả thế giới ứng dụng hết sức phong phú, đadạng và vô cùng quan trọng của ngành đồ hoạ

Lĩnh vực trang trí sách báo và tạp chí cũng đạt được nhiều thành côngđáng kể Trong hoàn cảnh đời sống vật chất còn nhiều khó khăn, chúng ta thậtphấn khởi khi thị trường sách báo trong nước có được bộ mặt khá tưng bừng,nói lên mức độ phong phú về đời sống tinh thần của dân tộc

Đồ họa ứng dụng có triển vọng rất lớn, bởi có nền tảng là sự phát triểnnhanh chóng của môi trường kinh tế-xã hội, tiềm lực công nghệ ngày càng

được cải thiện, đặc biệt là họa sĩ thiết kế của ta rất nhạy cảm trong quá trìnhtiếp thu có chọn lọc những thành tựu của thế giới

Bên cạnh những mặt được nói trên, nghệ thuật Đồ họa trong giai đoạnhiện nay vẫn tồn tại không ít những điều bất cập, trong đó chất lượng khôngđồng đều của từng chuyên ngành Đồ họa là vấn đề đáng để các họa sĩ lưutâm Điều này có thể thấy rõ khi điểm qua một số họat động cụ thể dưới đây:

- Tranh in khắc tuy có phát triển về số lượng nhưng còn thiếu sự đa

dạng về phong cách, thiếu nét cá tính nổi trội của từng tác giả So sánh vựngtập tranh của ta với một số vựng tập của tác giả nước ngoài sẽ thấy nổi bậtđiều đó Sự phấn đấu để hình thành bút pháp và phong cách độc lập của từngtác giả là một thách thức rất lớn đối với nghệ thuật tạo hình nói chung và Đồhọa tạo hình nói riêng

- Tranh cổ động chính trị-xã hội, như mọi người đều biết, đã trở

thành một thể loại mang giá trị truyền thống của nền mỹ thuật cách mạngnước ta ở giai đoạn hiện nay, tranh cổ động cho những Đại hội Đảng, nhữngngày kỷ niệm lớn hoặc những sự kiện APEC, ASEM, SEAGAMES v.v đãđạt được thành quả đáng ghi nhận Song phần nhiều tranh chỉ rực rỡ về mặthình thức, ít tác phẩm mang sức mạnh lay động tư tưởng và tình cảm ngườixem như ở các giai đoạn trước Tranh châm biếm cũng ở tình trạng tương tựnhư tranh cổ động Số lượng họa sĩ biếm không nhiều, tác phẩm biếm họatrên báo chí chưa gây được sự chú ý của công chúng, chưa “châm” được sâuvào ấn tượng thị giác của độc giả, để từ đó gây nên niềm vui, nỗi buồn, sựtrăn trở mang tính xã hội sâu sắc

- Tem thư vừa là một tác phẩm nghệ thuật vừa là sản phẩm hàng hóa

có giá trị kinh tế đối nội và đối ngoại Mấy chục năm qua nghệ thuật tem của

ta tiến triển chậm chạp, không có bước đột phá đáng kể về nội dung, hình

thức và kỹ thuật in ấn, con tem của ta mang tính đơn điệu rất nhiều so với sựphong phú của tem nước ngoài.

- Đồ họa quảng cáo của ta cũng chưa thể hiện sự chuyên nghiệp, dạo

quanh thị trường xem các mẫu bao bì hay poster khá lòe loẹt chưa tập trung,thiếu đi những yếu tố thiết kế thị giác cơ bản Chúng ta vẫn phải xài lại quảngcáo của nước ngoài rất nhiều chỉ thay đổi chữ thành tiếng Việt bởi khả năngthiết kế sáng tạo vẫn còn rất hạn chế

Những nhược điểm của nghệ thuật đồ họa như đã nêu trên đây là có lý

do khách quan về thời cuộc, về cơ chế xã hội và cũng có lý do chủ quan vềtính chuyên nghiệp của họa sĩ

2.2.4 Xu hướng phát triển Đồ họa tạo hình ở Việt Nam

Những năm gần đây thể loại tranh in khắc đã có bước chuyển mình, tạođược sự đột khởi về hình thức Nếu trước đây trong hoàn cảnh khó khăn tranhkhắc của ta hầu như chỉ là khắc gỗ và khắc thạch cao với khuôn khổ nhỏ thìhiện nay số lượng tranh khắc đồng, khắc kẽm, tranh in đá đã tăng lên đáng kể,đặc biệt có thêm những kỹ thuật mới như in lõm cảm quang, in kỹ thuật tổnghợp Kích cỡ của tranh ngày càng mở rộng để phù hợp với yêu cầu trưng bàytrong những không gian lớn Ngôn ngữ nghệ thuật cũng đa dạng hơn, ngoàiphong cách tả thực đã xuất hiện những phong cách khác như xu hướng trừutượng và bán trừu tượng Chắc chắn trong những năm tới thể loại này sẽ còntiến triển mạnh mẽ hơn

* Vì sao nhiều thiết kế đồ họa Việt Nam vẫn giữ khoảng cách khá xa, chưa

vươn lên tầm cao của chất lượng thiết kế?

- Vấn đề trình độ nhận thức: Thực tế đã chứng minh, việc quan tâm

đến nhân tố con người không được phép giới hạn ở việc giáo dục tư tưởngchính trị mà còn phải quan tâm đến việc nâng cao trình độ nhận thức thẩm mỹ