Bài 24. Tình hình VH thế kỉ XVI - XVIII

• - Trong khi đó Phật giáo, Đạo giáo và các hình thức tín ngưỡng dân gian khác lại có điều kiện được phục hồi và phát triển.. Tư tưởng, tôn giáo, tín ngưỡng • - Từ thế kỉ XVI , một tôn

GV : Nguyễn Chí Thuận Trường THPT Dĩ An – Bình Dương

Câu 1: Năm 1771 , một cuộc nông dân bùng lên ở ấp do 3 anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ

và lật đổ vương triều phong kiến nhà Nguyễn ở đàng trong Từ năm 1786 - 1788 lật đổ tập đoàn phong kiến

ở Sự nghiệp thống nhất đất nước được hoàn thành.

khởi nghĩa Nguyễn Lữ

Lê - Trịnh đàng ngoài

Tây Sơn

bước đầu

KIỂM TRA BÀI CŨ

2 Đêm mồng 3 tết Kỉ Dậu nghĩa quân Tây Sơn bao vây

và hạ đồn nào của quân giặc?

i

ôh

ah

hn

ah

tn

âu

gn

is

n

ôt

5 Tướng giặc thắt cổ tự tử tại gò Đống Đa năm 1789

tên là gì?

gn

ô

đi

hg

nm

âs

6 Người l nh đạo nghĩa quân Tây Sơn phá tan quân ã

Thanh xâm lược năm 1789?

gn

ur

tg

na

u

q u n g t r u n gq

gn

ôi

hg

nm

âs

ihn

is

n

ôt

ha

ht

n

âu

q

ih

ah

a

đgn

ô

a

đgn

ô

1 Tư tưởng, tôn giáo, tín ngưỡng

• - Sự mất dần hiệu lực và vị trí độc

tôn của Nho giáo

• - Trong khi đó Phật giáo, Đạo giáo

và các hình thức tín ngưỡng dân gian khác lại có điều kiện được phục hồi và phát triển Nhiều chùa, đền, miếu, quán được khôi phục hoặc được xây dựng mới ở cả Đàng Trong và Đàng Ngoài.

Khổng Tử

Lão Tử Phật Thích Ca

1 Tư tưởng, tôn giáo, tín

ngưỡng

• - Từ thế kỉ XVI , một tôn giáo

mới được du nhập vào Đại Việt - đạo Thiên Chúa

Theo Tân Ước , Maria

chính là mẹ của Giêsu, hôn thê của Thánh Giuse Maria được tôn kính trong đức tin Kitô giáo , đặc biệt

là trong Giáo hội Công giáo Rôma và được gọi là

Lành và Hồi Giáo , Maria cũng được nhìn nhận địa

vị cách đặc biệt Ngày lễ mừng kính được Công giáo Rôma , và Anh giáo

đồng cử hành vào ngày 8 tháng 9 , ngoài ra còn có một số ngày lễ khác trong năm.

sáng lập ra Ki-tô giáo

Giê-su là người Do Thái Từ "Ki-tô" có nghĩa là "người được xức dầu", để ám chỉ một vị lãnh đạo, chính trị cũng như tôn giáo, được chọn bởi Thiên Chúa Những gì chúng

ta biết được về Giê-su được ghi chép trong

Thánh Kinh Tân Ước, đặc biệt là trong bốn sách Phúc Âm

Giê-su, theo các sách Phúc Âm, là một người

Do Thái tôn trọng luật pháp, là nhà thuyết giáo

và người chữa bệnh bằng phép mầu , cũng là người thường bất đồng với giáo quyền Do Thái,

và cuối cùng, là người bị đóng đinh trên thập tự giá dưới phán quyết của chính quyền Đế quốc La

Mã theo ý giáo quyền

Do Thái.

1 Tư tưởng, tôn giáo, tín

ngưỡng

• - Các tín ngưỡng dân gian

như thờ cúng tổ tiên, thờ các anh hùng dân tộc có công với nước, với làng, những vị tổ nghề vẫn được duy trì và phát huy.

Thờ cúng Tổ tiên

Bánh dầy, bánh chưngBánh ít, bánh tét

Cỗng Đình Dĩ An

Sắc phong Thần ở đình làng

1 Tư tưởng, tôn giáo, tín

ngưỡng

• - Cùng với sự du nhập đạo

Thiên Chúa vào nước ta, chữ Quốc ngữ đã ra đời Tuy nhiên, phải đến đầu thế kỉ XX chữ Quốc ngữ mới chính thức trở thành chữ viết của dân tộc Việt Nam.

Thiên Chúa Giáo

Được du nhập ->xuất hiện chữ quốc ngữ

Alexandre De Rhodes

Thiên Chúa Giáo

Được du nhập ->xuất hiện chữ quốc ngữ

• - Đây là thời kì chính trị không ổn định

nhưng việc giáo dục và khoa cử theo hệ thống Nho giáo vẫn được duy trì tương đối liên tục

• - Thời kì nhà Mạc đã tổ chức được 22 kì thi

Hội để lấy tiến sĩ

• - Triều Lê trung hưng, tiếp tục tổ chức các kì

thi Tuy vậy, giáo dục thi cử thời kì này không còn được nghiêm túc và chặt chẽ như thời Lê sơ

• - Ở Đàng Trong, khoa cử xuất hiện muộn và

không được chú trọng như Đàng Ngoài

• - Tìm hiểu về Văn Miếu, Quốc tử giám

Khuê Văn Các - Kiến trúc tiêu biểu của Văn Miếu - Quốc Tử Giám

1076 tại kinh thành Thăng Long vào thời vua Lý Nhân Tông Ban đầu, trường chỉ dành riêng cho con vua và con các hoàng tộc, quý tộc và quan lại

Từ năm 1253, vua Trần Thái Tông cho mở rộng Quốc Tử giám và thu nhận cả con cái các nhà thường dân có sức học xuất sắc

Đến đời nhà Nguyễn , quốc tử giám được lập tại Huế

Đứng đầu Quốc tử giám là các chức quan:

Tế tửu (tương đương Hiệu trưởng Đại học), Tư nghiệp (Hiệu phó).

• 3 Văn học và nghệ thuật

• - Văn học : thời kì này văn

học chữ Hán chiếm ưu thế Bên cạnh đó là sự nở rộ của các tác phẩm văn thơ viết bằng chữ Nôm, trong đó có các truyện Nôm khuyết danh.

Ch÷ H¸n

Ch÷ N«m

Thuở trời đất nổi cơn gió bụi

Khách má hồng nhiều nỗi truân chuyên

Xanh kia thăm thẳm tầng trên

Vì ai gây dựng cho nên nỗi này

Trống Trường Thành lung lay bóng nguyệt Khói Cam Tuyền mờ mịt thức mây

Chín tầng gươm báu trao tay

Nửa đêm truyền hịch định ngày xuất chinh .

Chinh Phụ Ngâm

Đoàn Thị Điểm

• + Nghệ thuật điêu khắc và kiến

trúc ở các đình, chùa, miếu mang đậm phong cách dân gian.

HÁT TUỒNG

miếu mang đậm phong cách dân gian.

Tượng La Hán

• - Sự xuất hiện nhiều công trình sử học

Sĩ Dương, Ô Châu cận lục của Dương Văn

An, Thiên Nam ngữ lục (khuyết danh), Đại Việt sử kí toàn thư do nhóm sử thần triều Lê bổ sung và hoàn chỉnh trên cơ sở

bộ sách của Ngô Sĩ Liên khởi thảo từ thế

kỉ XV.

thành tựu quan trọng.

• - Do sự tiếp xúc với các nước phương

thuyền chiến có trang bị đại bác ở Đàng Trong được nâng cao thêm một bước.

Lê Quý Đôn

Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác

(1720-1791)

Súng thần công ở Huế

Thuyền chiến thời Tây Sơn