Hi n nay trên th gi i xe Lam th ng đóng vai trò trung chuy n cho các.
Trang 1L I M U 1
1 t v n đ 1
2 M c tiêu nghiên c u c a đ tài 1
3 Các m c tiêu c th 2
4 Ph m vi nghiên c u c a đ tài: 2
CH NG I - C S LÝ LU N VÀ CÁC CH TIÊU ÁNH GIÁ TÁC NG C A GIAO THÔNG XE BUÝT N DÒNG GT H N H P NHI U XE MÁY 3
1.1 Khái ni m, phân lo i và các quan đi m nghiên c u dòng xe: 3
1.1.1 Khái quát v dòng xe: 3
1.1.2.Dòng giao thông h n h p nhi u xe máy 11
1.2 Khái quát v m ng l i giao thông đ ng b thành ph Hà N i và m ng l i giao thông đ ng b b ng xe buýt 19
1.2.1 M ng l i giao thông đ ng b thành ph Hà N i 19
1.2.2 Khái quát v m ng l i VTHKCC c a thành ph Hà N i: 23
1.3 Ph ng pháp nghiên c u tác đ ng c a giao thông xe buýt đ n DGTHH nhi u xe máy 24
1.3.1 H ng nghiên c u tác đ ng c a GT xe buýt đ n DGTHH nhi u xe máy 24
1.3.2 Trình t nghiên c u DGTHH nhi u xe máy 24
CH NG II – PHÂN TÍCH VÀ ÁNH GIÁ HI N TR NG O N TUY N NGHIÊN C U ( I M U: 24 LÊ DU N – I M CU I: 354 LÊ DU N) 26
2.1 Khái quát v tuy n đ ng Lê Du n và hi n tr ng đo n nghiên c u: 26
2.1.1 Khái quát v tuy n đ ng: 26
2.1.2 Hi n tr ng đo n nghiên c u ( i m đ u: 24 Lê Du n; i m cu i: 354 Lê Du n) 27
2.1.3 L a ch n nh ng v trí h n ch đ nghiên c u 35
2.2 Ph ng pháp đi u tra, phân tích d li u 38
2.2.1 Ph ng pháp đi u tra 38
2.2.2 Ph ng pháp x lý 38
CH NG III – PHÂN TÍCH TÁC NG C A GT XE BUÝT N DGTHH NHI U XE MÁY TRÊN TUY N NG LÊ DU N 40
3.1 Phân tích v n t c 40
3.1.1 Phân tích v n t c t i đi m d ng 41
Trang 23.1.2 Phân tích v n t c dòng giao thông t i nút 44
3.2 Phân tích l u l ng ph ng ti n 49
3.2.1 Phân tích l u l ng t i đi m d ng: 49
3.2.2.Phân tích l u l ng t i nút giao thông 52
3.3 Phân tích m t đ ph ng ti n 56
3.3.1 Phân tích m t đ t i đi m d ng 56
3.3.2 Phân tích m t đ t i nút giao thông 58
3.4 Phân tích chuy n làn t i đi m d ng 62
3.5 Phân tích xung đ t gi a giao thông xe buýt và giao thông h n h p nhi u xe máy 65
3.5.1 Xung đ t t i đi m d ng 65
3.5.2 Xung đ t t i nút giao thông 67
K t lu n 68
KÉT LU N VÀ KI N NGH 71
Trang 3DANH M C B NG BI U HÌNH V
B ng 1.1 M c đ ph thu c xe máy c a h th ng GT 121
B ng 1.2 Nguyên nhân các v TNGT Hà N i 2006 17
B ng 1.3 so sánh TNGT đ ng b Vi t Nam và các n c Châu Á 17
B ng 2.1 Các thông s k thu t c a đ ng Lê Du n 27
B ng 2.2 Th ng kê nút và t ch c giao thông t i nút 29
B ng 2.3 L u l ng xe t i m t c t trên đ ng Lê Du n 32
B ng 2.4 C c u ph ng ti n trên đo n tuy n nghiên c u 34
B ng 2.5 Th ng kê l u l ng xe buýt trên đo n tuy n nghiên c u 35
B ng 2.6 L a ch n nút giao thông đ nghiên c u 36
B ng 2.7 L a ch n đi m d ng nghiên c u đ tài 37
B ng 2.8 Th ng kê các ph ng pháp đi u tra đ c s d ng 38
B ng 3.1 V n t c đi m bình quân t i đi m d ng 43
B ng 3.2 M c đ thay đ i v n t c t i đi m d ng khi xe buýt xu t hi n 43
B ng 3.3 v n t c đi m c a các tr ng thái t i nút ( h ng đi th ng) 45
B ng 3.4 M c đ thay đ i v n t c DGT t i nút (h ng đi th ng) 46
B ng 3.5 V n t c đi m c a các các tr ng thái t i nút (h ng r ph i) 47
B ng 3.6 M c thay đ i v n t c DGT t i nút (h ng r ph i) 48
B ng 3.7 Th ng kê l u l ng ph ng ti n đi qua m t c t t i đi m d ng Cty in đ ng s t 50
B ng 3.8 Quy đ i c ng đ dòng xe cho các tr ng thái c a DX t i đi m d ng 51
B ng 3.9 Th ng kê l u l ng t i nút giao 7h30-7h45 (h ng đi th ng) 53
B ng 3.10 Quy đ i c ng đ dòng xe t i nút (h ng đi th ng) 53
B ng 3.11 Th ng kê l u l ng t i nút giao cho h ng r ph i 54
B ng 3.12 B ng quy đ i c ng đ cho h ng r ph i 55
B ng 3.13 Th ng kê m t đ t i đi m d ng 56
B ng 3.14 M c đ thay đ i m t đ t i đi m d ng 57
B ng 3.15 M t đ ph ng ti n tr c v ch d ng xe 58
B ng 3.16 M c đ thay đ i m t đ tr c v ch d ng xe 59
B ng 3.17 M t đ ph ng ti n trong nút giao 61
Trang 4B ng 3.18 M c đ thay đ i m t đ trong nút giao thông 61
B ng 3.19 Th ng kê s l n chuy n làn trên đo n vào, ra đi m d ng xe buýt 126 Lê Du n c a các ph ng ti n 63
B ng 3.20 Th ng kê xung đ t t i đi m d ng 126 Lê Du n Cty in đ ng s t 65
B ng 3.21 Th ng kê s v xung đ t t i nút khi không có xe buýt 67
B ng 3.22 Th ng kê s v xung đ t khi có buýt 68
B ng 3.23 ánh giá tác đ ng c a GT xe buýt đ n DGTHH nhi u xe máy trên đo n tuy n nghiên c u (21/04/2008) 69
Bi u đ 1.1 S v TNGT t i Hà N i theo ph ng th c đi l i (2006) 18
Bi u đ 2.1 c c u dòng xe trên đo n tuy n nghiên c u 34
Bi u đ 3.1 So sánh v n t c dòng xe các tr ng thái t i đi m d ng 43
Bi u đ 3.2 So sánh v n t c đi m bình quân các tr ng thái t i nút (h ng đi th ng) 46
Bi u đ 3.3 So sánh v n t c đi m bình quân c a các tr ng thái t i nút (h ng r ph i): 48
Bi u đ 3.4 So sánh c ng đ quy đ i cho các tr ng thái DX đi m d ng 51
Bi u đ 3.5 So sánh c ng c ng đ quy đ i gi a các tr ng thái (h ng đi th ng) 545
Bi u đ 3.6 So sánh c ng đ quy đ i cho các tr ng thái h ng r ph i 56
Bi u đ 3.7 So sánh v m t đ ph ng ti n t i đi m d ng hai tr ng thái 58
Bi u đ 3.8 So sánh m t đ dòng xe t i đi m d ng hai tr ng thái 60
Bi u đ 3.9 So sánh m t đ ph ng ti n trong nút hai tr ng thái 62
Bi u đ 3.10 S l n chuy n làn t i đi m d ng 64
Bi u đ 3.11 T l các lo i chuy n làn t i đi m d ng 64
Bi u đ 3.12 S l ng xung đ t t i đi m d ng 66
Bi u đ 3.13 T l các lo i xung đ t t i đi m d ng 67
Bi u đ 3.14 So sánh s xung đ t t i nút (21/04/2008) 68
Hình 1.1 Minh h a đ m xe t i m t c t 4
Hình 1.2 Minh h a xác đ nh s l ng PT gi a hai đi m quan sát 7
Hình 1.3 Mô t các lo i xung đ t và m c đ nghiêm tr ng 9
Hình 1.4 M ng l i VTHKCC thành ph Hà N i 23
Hình 2.1 ng Lê Du n và đo n nghiên c u c a đ tài 26
Hình 2.2 Hình minh h a đo n tuy n nghiên c u 27
Trang 5Hình 2.3 Các m t c t ngang đi n hình c a đ ng Lê Du n 28
Hình 2.4 M t b ng nút Lê Du n – Nguy n Khuy n – Hai Bà Tr ng 30
Hình 2.5 S đ b trí pha đèn nút Lê Du n – Nguy n Khuy n - HBT 30
Hình 2.6 M t b ng nút Lê Du n – Khâm Thiên – Nguy n Th ng Hi n 31
Hình 2.7 S đ b trí các pha đèn tín hi u nút Lê Du n – Khâm Thiên – Nguy n Th ng Hi n 32
Hình 2.8 Nút Lê Du n – Khâm Thiên - Nguy n Th ng Hi n 35
Hình 2.9 i m d ng xe buýt (126 công ty in đ ng s t) 37
Hình 3.1 Minh h a b trí đo t c đ t i đi m d ng 39
Hinh 3.2 Mô ph ng b trí đi m đo t c đ t i nút 44
Hình 3.3 Minh h a đ m l u l ng t i đi m d ng
Hình 3.4 Minh h a th ng kê m t đ t i đi m d ng: 56
Hình 3.5 Minh h a đo n xác đ nh m t đ tr c v ch d ng xe .58
Hình 3.6 Mô t đo n phân tích m t đ t i nút 60
Hình 3.7 Minh h a đ m chuy n làn: 62
Trang 7L I M U
1 t v n đ
Trong nh ng n m qua, trên c s ch tr ng khuy n khích phát tri n v n t i HKCC
c a ng, Nhà n c và UBNDTP, h th ng VTHKCC đã phát tri n m nh m , m ng l i xe buýt đã ph kín toàn TP góp ph n c i thi n b m t c a TP Tuy nhiên, kh i l ng vc c a GT
xe buýt m i ch đáp ng đ c 7% nhu c u đi l i c a xã h i; trên m t s ph ng ti n truy n thông c ng đã ch ra nh ng m t tiêu c c c a xe buýt nh : xe buýt là nguyên nhân gây ra ùn
t c GT, là m t y u t gây m t an toàn cho dòng GT th m chí còn dành t ng cho xe buýt
nh ng biêt danh “m mi u” nh ki u: “hung th n” trong đô th , ”hòn đá t ng“ trong GT đô th
…
Các đô th Vi t Nam là nh ng đô th ph thu c vào xe máy Dòng GT đ c tr ng các đô th là dòng GT h n h p v i nhi u ph ng ti n chuy n đ ng v i v n t c khác nhau trong dòng GT M t s nghiên c u v DGTHH TP đã đ a ra đ c t l v c c u các lo i
ch a th xây d ng trong m t s m m t chi u h th ng c s h t ng GTVT t i u cho Hà
N i” – đ tr l i cho câu h i này chúng ta ph i phân tích đ c nh h ng c a VTHKCC b ng
xe buýt đ n toàn m ng l i VT c a TP đ đ a ra đ c nh ng nh h ng tích c c & tiêu c c
c a VTHKCC đ n toàn m ng l i M t khía c nh quan tr ng c a v n đ này đó là vi c phân tích tác đ ng c a GT xe buýt đ n DGTHH nhi u xe máy Và vi c nghiên c u tác đ ng c a
GT xe buýt đ n DGTHH trên t ng tuy n đ ng c th là c s đ gi i quyêt v n đ này
2 M c tiêu nghiên c u c a đ tài
- Xác đ nh h th ng ch tiêu đánh giá tác đ ng c a GT xe buýt đ n DGTHH nhi u xe máy
- a ra s so sánh v tr ng thái c a dòng giao thông trong hai tr ng h p:
¬ Tr ng h p 1:DGTHH nhi u xe máy không có s xu t hi n c a xe buýt
¬ Tr ng h p 2: DGTHH nhi u xe máy có s xu t hi n c a xe buýt
Trên c s đó đánh giá đ c m c đ tác đ ng c a giao thông xe buýt đ n ch t l ng DGTHH nhi u xe máy
Trang 83 Các m c tiêu c th
Ü ánh giá tác đ ng c a giao thông xe buýt đ n v n t c c a DGTHH
Ü ánh giá tác đ ng c a giao thông xe buýt đ n l u l ng c a DGTHH
Ü ánh giá tác đ ng c a giao thông xe buýt đ n m t đ c a DGTHH
Ü ánh giá tác đ ng c a giao thông xe buýt đ n s chuy n làn trong DGTHH
Ü ánh giá tác đ ng c a giao thông xe buýt đ n s xung đ t trong DGTHH
M c dù trong ph m vi đo n tuy n nghiên c u c a đ tài có s giao c t v i các tuy n
đ ng s t qu c gia xu t phát t ga Hà N i, tuy nhiên, trong các kho ng cao đi m nghiên c u
c a đ tài, không có chuy n tàu nào ho t đ ng trên các tuy n đ ng s t này Vì v y, đ tài nghiên c u tác đ ng c a GT xe buýt đ n DGTHH nhi u xe máy trên m t đo n tuy n c a
đ ng Lê Du n mà không ch u nh h ng c a giao thông đ ng s t
V i m c tiêu, n i dung và ph m vi nghiên c u c a đ tài nh trên, toàn b thuy t minh đ tài ngoài ph n m đ u và k t lu n đ c k t c u thành 3 ch ng nh sau:
Ch ng I: C s lý lu n và các ch tiêu đánh giá tác đ ng c a GT xe buýt đ n
DGTHH nhi u xe máy
Ch ng II: Phân tích đánh giá hi n tr ng đo n tuy n nghiên c u (đi m đ u:24 Lê
Du n; đi m cu i: 354 Lê Du n)
Ch ng III: Phân tích tác đ ng c a giao thông xe buýt đ n DGTHH nhi u xe máy
Do đi u ki n và kh n ng còn h n ch , đ tài không th tránh kh i nh ng thi u sót, r t mong nh n đ c s góp ý c a th y cô đ đ tài đ c hoàn thi n h n
Hà N i, Tháng 5/2008
Trang 9CH NG I - C S LÝ LU N VÀ CÁC CH TIÊU ÁNH GIÁ TÁC NG C A GIAO THÔNG XE BUÝT N DÒNG GT H N H P NHI U XE MÁY
1.1 Khái ni m, phân lo i và các quan đi m nghiên c u dòng xe:
1.1.1 Khái quát v dòng xe:
a) Khái ni m dòng xe
- Dòng xe: Là t p h p các ph ng ti n tham gia giao thông trên đ ng theo cùng m t
h ng chuy n đ ng trong m t không gian và th i gian nh t đ nh Tính ch t c a dòng xe bao
g m nh ng nét chính nh sau:
+Tính h n t p:dòng xe g m nhi u lo i ph ng ti n khác nhau v ch ng lo i (thô s ,c
gi i) tính n ng cùng nh ng ng i đi u khi n khác nhau (v gi i tính, tu i tác, trình đ nh n
th c và m c đ ph n ng) đ u tham gia giao thông Vì th , s chuy n đ ng c a dòng xe mang tính h n t p do có nhi u thành ph n khác nhau cùng tham gia
+ Tính ng u nhiên: s chuy n đ ng c a dòng xe là m t quá trình ng u nhiên g m các
bi n ng u nhiên bi u th các đ c tính c a ph ng ti n và ng i đi u khi n ph ng ti n c ng
nh s t ng tác c a các đ i t ng này
b) Phân lo i dòng xe:
Theo tính ch t c a dòng xe chia ra:
- Dòng xe liên t c: là dòng xe không có các tác nhân gây nhi u nh tín hi u đèn, đi u
ki n bên ngoài tác đ ng làm gián đo n dòng xe Giao thông trên đ ng là k t qu tác đ ng qua l i gi a các xe trong dòng xe, gi a các xe và y u t hình h c c a đ ng, v i đ c tr ng môi tr ng bên ngoài
- Dòng xe gián đo n: là dòng xe có các y u t gây nhi u nh tín hi u đèn, d u hi u
d ng xe,…
c) Các quan đi m nghiên c u dòng xe:
Có hai quan đi m nghiên c u dòng xe
- Quan đi m v mô: D a trên s t ng tác gi thi t dòng xe nh m t môi tr ng liên
t c đ thu đ c nh ng đ c tính c b n c a dòng xe và quan h gi a các đ c tính c b n này Quan đi m này xem xét dòng xe m t cách t ng quan d a trên các nguyên lý v t lý t ng t
nh s chuy n đ ng c a dòng ch t khí hay dòng ch t l ng, t c là nghiên c u s chuy n đ ng
c a m t t p h p các ph ng ti n tham gia giao thông Ph ng pháp này có h n ch là không nghiên c u t m các hi n t ng bên trong dòng xe
- Quan đi m vi mô: xác l p tính quy lu t chuy n đ ng c a t ng xe riêng bi t và c ch truy n chuy n đ ng t xe này sang xe khác, t c là ng i ta ph i xét các ch tiêu đ c tr ng cho
ng i đi u khi n ph ng ti n (ví d : th i gian ph n ng khi th y đèn đ , c ly đ i v i xe phía
Trang 10tr c …) Ph ng pháp này có hi u qu đ i v i vi c gi i các bài toán liên quan t i đo n
đ ng t ng đ i ng n
Quan đi m v mô nghiên c u dòng xe đông và liên t c Quan đi m vi mô nghiên c u dòng xe gián đo n, dòng xe r i r c, quãng cách gi a các xe th a
d) Các ch tiêu trong đánh giá dòng giao thông:
Trong ph m vi nghiên c u c a đ tài, các ch tiêu đ c s d ng đ đánh giá dòng giao thông s bao g m:
̇ L u l ng dòng giao thông
̇ V n t c c a dòng giao thông
̇ M t đ c a dòng giao thông
̇ S l n chuy n làn trong dòng giao thông
̇ S l ng xung đ t ti m n trong dòng giao thông Trong s các ch tiêu s d ng đ đánh giá dòng giao thông thì ba ch tiêu v l u l ng,
v n t c và m t đ dòng giao thông là ba ch tiêu c b n (theo AASHTO – 94) đ c s d ng
ph bi n trên th gi i và Vi t Nam đ nghiên c u dòng giao thông Tuy nhiên, v i nh ng
đ c tr ng riêng c a mình thì nh ng ch tiêu c b n nh v y là ch a đ đ đánh giá chính xác
b n ch t th c s c a DGTHH nhi u xe máy Vi t Nam nói chung và Hà N i nói riêng
D i đây là nh ng n i dung khái quát v 5 ch tiêu đã trình bày trên:
(1) L u l ng dòng giao thông
- Khái ni m: L u l ng dòng xe là s l ng ph ng ti n ch y qua m t m t c t ngang
đ ng ph trong m t kho ng th i gian xác đ nh
N u g i N là s l ng ph ng ti n quan sát đ c trong kho ng th i gian T thì l u
Trang 11X L u l ng giao thông gi cao đi m (Peak hour volumn – PHV)
M c đích nghiên c u l u l ng giao thông gi cao đi m nh m ph c v trong vi c: quy ho ch đ ng, chúng khó có th đ c s d ng cho m c đích thi t k ho c phân tích s
v n hành L u l ng thay đ i trong su t 24h trong ngày, thông th ng v i l u l ng giao thông cao nh t trong bu i sáng và bu i chi u
L u l ng giao thông bi n đ ng liên t c theo th i gian trong ngày, có nh ng kho ng
th i gian l u l ng r t l n g i là kho ng cao đi m (Peak period) l u l ng gi cao đi m
th ng đ c hi u là l u l ng l n nh t đ m đ c trong m t gi trong m t ngày t i m t m t
c t trên m t h ng (l u l ng/làn /h ng).L u l ng gi cao đi m th ng đ c s d ng nh
là ch tiêu quan tr ng nh t khi thi t k công su t c a c s h t ng (đ ng), m i h ng c n
đ c thi t k sao cho có kh n ng đáp ng đ c l u l ng l n nh t (cao đi m) trên m i
L u l ng đ c quan sát trong m t giai đo n th i gian ít h n m t gi nhìn chung bi u
th c ng đ dòng giao thông trong m t gi
(2) V n t c dòng giao thông (v):
- V n t c là thành ph n th hai mô t tình tr ng c a dòng giao thông cho tr c đo
l ng v n t c c a ph ng ti n đòi h i s quan sát c v quãng đ ng đi và th i gian đi h t quãng đ ng đó c a ph ng ti n V n t c đ c đ nh ngh a là t l c a s chuy n đ ng, b ng chi u dài quãng đ ng chia cho đ n v th i gian:
V=d/t Trong đó: V - v n t c (km/h ho c m/s)
d – quãng đ ng đi l i (km ho c m)
t – th i gian đi h t quãng đ ng d (gi ho c giây) Trong s chuy n đ ng c a dòng giao thông, t ng ph ng ti n đi l i v i v n t c khác nhau Do đó, dòng giao thông không có v n t c đ c tr ng đ n gi n và s phân b c a v n t c
cá nhân T s phân b c a v n t c ph ng ti n r i r c, ng i ta s d ng giá tr trung bình đ
mô t dòng giao thông nh là m t kh i th ng nh t
- Phân lo i v n t c trung bình c a dòng giao thông
Trang 12X V n t c trung bình theo không gian và theo th i gian:
V n t c trung bình có th đ c xem xét theo hai cách:
+ V n t c trung bình theo th i gian (v ) t đ c đ nh ngh a là v n t c trung bình c a toàn b ph ng ti n qua m t m t c t ngang đ ng ph trong m t giai đo n th i gian nh t
đ nh
+ V n t c trung bình theo không gian (v s) đ c đ nh ngh a là v n t c trung bình c a
t t c các ph ng ti n đi h t chi u dài c a m t quãng đ ng trong m t giai đo n th i gian
nh t đ nh
V n t c trung bình theo th i gian là giá tr v n t c đ c đo l ng qua m t đi m còn
v n t c trung bình theo không gian có liên quan đ n chi u dài c a quãng đ ng C v n t c trung bình theo không gian và v n t c trung bình theo th i gian đ u đ c tính toán t vi c đo
l ng m t chu i th i gian và quãng đ ng đi l i theo công th c sau:
i
d t vt n
X V n t c đi l i trung bình – v n t c ph ng ti n chuy n đ ng trung bình
+ V n t c đi l i trung bình và v n t c xe ch y trung bình là hai d ng c a v n t c trung bình theo theo không gian và th ng đ c s d ng đ đo l ng trong k thu t giao thông C hai đ u đ c tính b ng quãng đ ng chia cho th i gian trung bình đ đi l i qua m t đo n
đ ng S khác nhau ch y u gi a chúng là t ng th i gian đ c s d ng đ tính toán hai lo i
v n t c này
+ Th i gian đi l i đ c hi u là toàn b th i gian đ đi qua m t đo n đ ng cho tr c
Th i gian ph ng ti n đi l i đ c hi u là toàn b th i gian mà v i kho ng th i gian này
ph ng ti n hoàn toàn chuy n đ ng trong khi đi qua m t đo n đ ng cho tr c S khác nhau gi a hai lo i th i gian này chính là th i gian ph ng ti n chuy n đ ng không bao g m
th i gian d ng đ , trong khi th i gian đi l i có bao g m V n t c đi l i trung bình d a vào
th i gian đi l i trung bình trong khi v n t c ph ng ti n chuy n đ ng trung bình d a vào th i
Trang 13gian ph ng ti n chuy n đ ng trung bình
(4) S l n chuy n làn trong dòng giao thông
- Chuy n làn là hi n t ng m t ph ng ti n đang chuy n đ ng trên làn đ ng này ch
đ ng ho c bu c ph i chuy n sang làn đ ng khác đ đi do đi u ki n giao thông thay đ i
nh m đ m b o s an toàn cho mình i u ki n giao thông bao g m: tác đ ng c a ph ng ti n khác, đi u ki n đ ng xá, hi n t ng t nhiên: n ng, m a, gió, bão … trong đó s tác đ ng
c a ph ng ti n khác là m t nguyên nhân quan tr ng t o ra s chuy n làn trong dòng xe Nh
v y s l n chuy n làn trong dòng giao thông là t ng c ng s l n chuy n làn c a t t c các
ph ng ti n trong dòng xe đó
- S l n chuy n làn có liên h m t thi t đ n s l ng xung đ t ti m n trong dòng xe
(5) S l ng xung đ t ti m n trong dòng giao thông
- Khái ni m v xung đ t: Theo m t nghiên c u c a th vi n qu c gia Canada thì xung đ t giao thông đ c đ nh ngh a nh sau:
Xung đ t giao thông đ c hi u là m t s vi c bao g m hai hay nhi u ng i s d ng
đ ng b mà trong đó m t ph ng ti n ph i phanh g p hay chuy n làn đ tránh va
ch m.(Park và Zegeer 1998)
Trang 14Theo m t nghiên c u khác thì xung đ t giao thông còn đ c hi u là: khi hai ph ng
ti n gây xung đ t v i nhau đã đ a m t ph ng ti n th ba vào vùng nguy hi m do xung đ t
đó gây ra
Xung đ t giao thông có th đ c s d ng đ thay th t t khi d li u v tai n n không
th đánh giá đ c v n đ an toàn nh ng nút giao trong đô th (Hummer at al.1994).Xung
đ t giao thông là nh ng nghiên c u b xung v tai n n giao thông trên nhi u tuy n đ ng.S quan tr ng c a v n đ ATGT m t khu v c c th có th đánh giá b i xung đ t giao thông
Nghiên c u c a Parkin và Harris (1968) có th xem nh s m đ u cho l nh v c nghiên c u v TNGT.T khi h gi i thi u h c thuy t v vi c s d ng d li u v xung đ t giao thông nh m t công c làm th c đo thay th cho tai n n giao thông Ông coi su t x y xung đ t th c s là các y u t đ đánh giá kh n ng r i ro (su t x y ra tai n n)
- Phân lo i: Xung đ t giao thông trong dòng giao thông h n h p đ c phân ra thành các lo i nh sau:
X âm t phía sau
Trang 15Hình 1.3 Mô t các lo i xung đ t và m c đ nghiêm tr ng
ký
hiÖu BiÓu t-îng Gi¶I thÝch
Ký hiÖu
BiÓu t-îng Gi¶I thÝch
Va c¹nh cïng chiÒu
Va c¹nh ng−îc chiÒu
e) Công tác đi u tra trong giao thông:
4
4 11
32
Trang 16- Khái ni m: đi u tra đ c hi u m t cách chung nh t là t p h p các ph ng th c, ph ng ti n
nh m t p h p, thu th p thông tin c n thi t ph c v cho vi c phân tích đánh giá th c tr ng c a
m t ho t đ ng ho c nguyên nhân, hi n t ng nào đó đ ph c v cho công tác nghiên c u, xây
d ng k ho ch, chi n l c và quy ho ch phát tri n
- Quy trình đi u tra bao g m 5 giai đo n:
- Phân lo i ph ng pháp đi u tra:
(1) Theo quy mô đi u tra, chia làm hai ph ng pháp:
- i u tra toàn b : Thu th p thông tin ban đ u toàn b các đ n v n m trong đ i
t ng đi u tra Hình th c này giúp ta có đ y đ tài li u v đ i t ng nh ng chi phí l n, m t nhi u th i gian
- i u tra không toàn b :
+ i u tra c c b : ch thu th p các thông tin m t s đ n v th hi n rõ nh t các đ c
đi m c n nghiên c u c a đ i t ng nh v y không c n ph i đi u tra toàn b mà v n hi u rõ
đ c b n ch t c a đ i t ng nghiên c u
+ i u tra chuyên đ : thu th p thông tin theo m t khía c nh nào đó c n quan tâm nh t
c a đ i t ng
+ i u tra ch n m u: d ng này r t quan tr ng vì nó có th thay th cho đi u tra toàn
b , d ng này ng i ta đi u tra trên m u đ c ch n t các đ n v c a đ i t ng nghiên c u (2) Theo th i gian, bao g m hai ph ng pháp:
- i u tra th ng xuyên: là cách ti n hành ghi chép thu th p tài li u ban đ u c a hi n
t ng m t cách liên t c
- i u tra không th ng xuyên: là cách ti n hành ghi chép thu th p tài li u ban đ u
c a hi n t ng m t cách không liên t c không g n li n v i quá trình phát sinh phát tri n c a
hi n t ng
(3) Theo hình th c thu th p thông tin, g m 3 ph ng pháp:
- Ph ng pháp phân tích tài li u: đ c áp d ng trong tr ng h p cu c đi u tra không
c n nh ng thông tin mang tính th i s , nhà qu n lý s ti n hành nghiên c u nh ng tài li u có
Trang 17s n ho c nh ng k t qu đã đ c th a nh n và công b c a các cu c đi u tra đã th c hi n hay
c a nh ng l ai hình đi u tra khác
- Quan sát: trong đi u tra, quan sát là ph ng pháp thu th p thông tin s c p v đ i
t ng nghiên c u b ng tri giác tr c ti p và ghi chép th ng m i nhân t có liên quan đ n đ i
t ng nghiên c u và có ý ngh a trên quan đi m m c đích nghiên c u Tính có h th ng, tính
k ho ch và tính có m c đích là nh ng đ c tr ng c a vi c nghiên c u
- Tr ng c u ý ki n: là ph ng pháp thu th p thông tin s c p b ng l i d a trên tác
đ ng qua l i v m t tâm lý xã h i tr c ti p (ph ng v n) ho c gián ti p thông qua b ng h i (4) Theo cách th c ti n hành, chia làm hai ph ng pháp:
“Ngu n: Bài gi ng i u tra trong quy ho ch GTVT, b môn QH & QL GTVT”
1.1.2.Dòng giao thông h n h p nhi u xe máy
a) Khái ni m:
- Dòng giao thông h n h p: theo khái ni m và tính ch t c a dòng xe thì dòng giao thông h n h p là dòng xe mang đ y đ t t c các tính ch t c a m t dòng xe v s đa d ng
ch ng lo i, ch t l ng ph ng ti n trong dòng, v ng i đi u khi n ph ng ti n trong dòng,
và s chuy n đ ng ng u nhiên c a dòng xe
- DGTHH nhi u xe máy là dòng giao thông h n h p mà thành ph n xe máy chi m trên 50% l u l ng ph ng ti n l u thông trong dòng
DGTHH nhi u xe máy là dòng giao thông đ c tr ng các đô th Vi t Nam ó là các
đô th mà s l ng nhu c u đi l i s d ng xe máy chi m t tr ng khá l n trong t ng nhu c u đi
l i c a đô th và các đô th này đ c g i là: “ ô th ph thu c xe máy, MCDS” (TS Khu t
Vi t Hùng, H GTVT)
Trang 18S h u xe con cá nhân S xe con/1000 dân <150
Phân b chuy n đi b ng xe
Phân b chuy n đi b ng
Phân b chuy n đi b ng xe
“Ngu n: TS Khu t Vi t Hùng, seminar b môn 2006”
b) Khái quát v các lo i ph ng ti n ho t đ ng trong DGTHH nhi u xe máy:
(1) Xe đ p: là lo i PTVT cá nhân thô s Nó ra đ i vào th k XVII và đã tr i qua th i
k dài phát tri n Tuy là lo i xe phi c gi i nh ng đ n nay v n là m t lo i ph ng ti n đ c
s d ng khá ph bi n trên th gi i Hi n nay, m t s n c phát tri n xu th s d ng xe đ p đang t ng lên Nh ng đ c đi m c b n c a xe đ p đó là:
- Giá xe r (bình quân kho ng 50 USD/xe) Vì v y, nó phù h p v i dân c có thu nh p
th p, d s d ng, b o qu n và s a ch a (chi phí khai thác th p)
- Tính c đ ng và linh ho t cao (xe đ p có th đi đ c vào nh ng ngõ có chi u r ng
m t đ ng h p đ n 1m, đ ng mòn m i đi u ki n đ a hình) T c đ tuy không cao (trung bình là 12km/h) nh ng có th đi đ ng dài trong nh ng đi u ki n c n thi t
- Không gây ô nhi m môi tr ng và m c đ an toàn cao nh ng t n hao n ng l ng c
th vì ph i dùng s c ng i
Trang 19- S c ch a c a xe đ p trung bình là 1,2 ng i, trong v n t i hàng hóa có th ch đ c 80÷100kg
T c đ c a xe đ p không cao, do đó, nó ch thích h p v i c ly ng n và di n tích chi m d ng m t đ ng t ng đ i l n, vì v y thành ph n này th ng gây c n tr cho DGTHH nhi u xe máy
Vi c s d ng xe đ p, ph c v cho vi c đi l i là m t v n đ r t ph c t p, ph thu c nhi u y u t nh thu nh p, ngh nghi p, chi u dài chuy n đi, th i gian chuy n đi và s đáp
m t chuy n đi S c ch c a nó cao h n xe đ p (trung bình kho ng 1,5 ng i) c bi t, xe máy là ph ng ti n c gi i cá nhân giá th p (kho ng 1/10 giá xe ô tô) V i nh ng u vi t đó
c a xe máy c ng v i các đ c đi m riêng v c s h t ng đô th và nhu c u đi l i mà trong kho ng 20 n m nay có s bùng n d d i c a xe máy các thành ph Vi t Nam
V n đ nan gi i đ t ra đ i v i xe máy là nguy c d gây tai n n nguy hi m và gây ô nhi m môi tr ng
(3) Ô tô con: Ô tô con có s c ch a t 4-5 ng i Ô tô con đ c dùng đ v n chuy n hành khách trong thành ph , gi a thành ph v i khu v c v i ngo i thành ho c gi a các thành
ph v i nhau Trong thành ph , ô tô con đ c dùng đ ch khách t nhà đ n n i c n đ n nh nhà ga, b nh vi n … ch khách t i n i GTCC, ch khách vào ban đêm khi không có giao thông công c ng
(4) Ô tô t i:xe t i là m t lo i xe có đ ng c dùng đ v n chuy n hàng hoá Các xe t i
có nhi u kích c , t ki u nh nh xe h i g i là xe bán t i (pickup truck) cho t i nh ng lo i xe
t i dùng các khu m (không ch y trên đ ng quy c) hay các lo i xe móc ch y trên đ ng cao t c Hi n nay Hà N i, các xe t i h ng nh đ c s d ng khá ph bi n vì nó phù h p v i
m ng l i đ ng c a thành ph Các xe t i h ng n ng b h n ch ho t đ ng trong khu v c n i thành trong kho ng th i gian ban ngày đ h n ch ùn t c giao thông trong thành ph
(5) Xe buýt
Xe buýt là ph ng ti n v n t i hành khách công c ng ph bi n nh t hi n nay Xe buýt
đ u tiên đ c đ a vào khai thác th đô Luân ôn (Anh) vào n m 1900 M t đ c a các tuy n xe buýt trong đô th cao h n m t đ tuy n c a các ph ng ti n khác, th ng t 2 – 3km2 Các tuy n xe buýt c a VTHKCC th ng có kho ng cách v n chuy n ng n do VTHKCC nh m th c hi n vi c giao l u hành khách gi a các khu v c trong thành ph v i
Trang 20nhau ( Hà N i c ly trung bình c a tuy n là 10,2km) Trên m i tuy n, kho ng cách gi a các
đi m d ng d ng n (Thông th ng thì kho ng cách gi a 2 đi m d ng đ li n k là 400m – 500m)
X Nh ng u đi m chính c a v n t i hành khách công c ng b ng xe bus
- Có tính c đ ng cao, không ph thu c vào m ng dây d n ho c đ ng ray, không c n
tr và d hoà nh p vào h th ng giao thông đ ng b trong thành ph
- T n su t ch y xe l n, yêu c u chính xác v m t th i gian, không gian đ đ m b o
ch t l ng ph c v hành khách ng th i c ng nh m đ gi gìn tr t t , an toàn giao thông
- u t vào l nh v c VTHKCC nói chung và VTHKCC b ng xe buýt nói riêng không
ch đ n thu n tìm ki m l i nhu n mà còn vì các m c tiêu xã h i và t o ti n đ cho vi c phát tri n kinh t , xã h i c a đô th
X Nh ng nh c đi m c a v n t i hành khách công c ng b ng xe bus
- dài các tuy n buýt ng n, trên tuy n có nhi u đi m d ng đ cách nhau m t kho ng cách ng n (400 – 600 m) Nh v y trong quá trình v n chuy n, xe buýt th ng xuyên
ph i t ng gi m t c đ đ n và r i kh i đi m d ng đ m t cách nhanh chóng nh t Vì v y đòi
h i xe buýt ph i có đ c tính đ ng l c phù h p, c th là xe buýt ph i có tính n ng đ ng l c và gia t c l n
- Chi phí v n t i l n, đ c bi t là chi phí nhiên li u và các chi phí c đ nh khác Xe buýt
có chi phí nhiên li u l n vì nó ph i d ng đ nhi u nên gia t c l n d n đ n tiêu hao nhiên li u nhi u
- Kh n ng v t t i trong gi cao đi m th p vì xe buýt s d ng bánh h i
- S d ng đ ng c đ t trong nên c ng đ gây ô nhi m cao vì: khí x , b i ho c nhiên
li u và d u nh n ch y ra Bên c nh đó còn gây ti ng n l n và ch n đ ng…
- N ng su t v n chuy n không cao, n ng su t v n t i th p, t c đ ph ng ti n th p…
Trang 21Tuy v y, đ i v i n c ta v n t i xe buýt v n là lo i hình v n t i thông d ng nh t trong
h th ng VTHKCC Nó đóng vai trò ch y u trong v n chuy n hành khách trong đô th c a
n c ta, phù h p v i c s h t ng ch a hoàn thi n và đ ng nh t c a n c ta
X Vai trò c a v n t i hành khách b ng xe bus
- V n t i buýt là lo i hình v n t i thông d ng nh t trong h th ng v n t i hành khách
đô th Nó đóng vai trò ch y u nh ng vùng đang phát tri n c a thành ph , nh ng khu v c trung tâm đ c bi t là nh ng thành ph c
- Ngoài ch c n ng v n chuy n đ c l p, nh tính n ng c đ ng, xe bus còn đ c s
d ng nh m t ph ng ti n ti p chuy n và v n chuy n k t h p v i các ph ng th c v n t i khác trong h th ng v n t i hành khách công c ng c ng nh h th ng v n t i c a thành ph
- Trong các thành ph có quy mô v a và nh , xe bus góp ph n t o d ng thói quen đi
l i b ng ph ng ti n công c ng cho ng i dân thành ph , t o ti n đ phát tri n cho các
ph ng th c v n t i hành khách công c ng cao h n, hi n đ i h n và có s c ch a l n h n trong t ng lai
- S d ng xe bus góp ph n ti t ki m chi phí chung cho toàn xã h i( chi phí đ u t
ph ng ti n, chi phí ti n hành qu n lý giao thông, chi phí th i gian do t c đ ng) so v i vi c
s d ng ph ng ti n v n t i cá nhân Ngoài ra có nhi u tác đ ng tích c c khác t i m i m t
c a đ i s ng xã h i
- Kinh nghi m phát tri n giao thông các đô th trên th gi i cho th y các thành ph
có quy mô nh bé trung bình ( d i 1 tri u dân), thì xe bus là ph ng ti n v n t i hành khách công c ng ch y u S d nh v y là do tính u vi t h n h n c a xe bus so v i các ph ng
ti n v n t i cá nhân n u đ ng trên quan đi m l i ích c ng đ ng
- T ng v n đ u t ( xây d ng đ ng , giao thông t nh, mua s m ph ng ti n v n t i và trang thi t b ph c v ) cho m t chuy n đi b ng xe bus nh h n xe máy 3,3 l n , nh h n ô tô con là 23 l n
- Chi phí xã h i cho m t chuy n đi theo giá m b ng xe bus ch b ng 45% so v i xe máy và b ng 7,7% so v i ô tô con
(6) Ph ng ti n khác: bao g m: Xích lô, xe lam, xe súc v t kéo, xe đ y t ch
- Xe Lam: là m t lo i ph ng ti n c gi i nh ba bánh, nó c ng t ng t nh xe túc túc (Thái Lan), Bemos (Indonesia), Tongas ( n , Pakistan), Dolums (Th Nh Kì)
u đi m c a lu ng xe Lam là tính c đ ng cao, có th đi l i nh ng đ ng ph h p,
là ph ng ti n v n t i h n h p ( ch c hàng hóa và hành khách) nên r t thích h p v i hành khách có nhi u hành lý và hàng hóa đi kèm theo ng i Xe Lam thích ng v i nh ng lu ng hành khách nh , phân b r i rác, s l ng hành khách v n chuy n 1 chuy n t 6 – 8 ng i có lúc lên t i 12 ng i Hi n nay trên th gi i xe Lam th ng đóng vai trò trung chuy n cho các
Trang 22“Ngu n: Bài gi ng QH GTVT T, V H ng Tr ng, 2001”
c) Các đ c đi m c a DGTHH nhi u xe máy :
Các đ c đi m đ c trình bày d i đây đ c t p h p t m t s tài li u khác nhau trên c s
nh ng đ c đi m và tính ch t c a dòng xe:
- Th nh t, đó là thành ph n dòng xe: có nhi u lo i ph ng ti n cùng chuy n đ ng trong dòng giao thông, bao g m: các ph ng ti n phi c gi i (xe đ p, xích lô, xe đ y t ch ,
xe súc v t kéo …), các ph ng ti n c gi i (xe máy, ôtô con, xe t i và xe buýt) Trong s đó,
xe máy chi m t l cao nh t trên 50% s l ng ph ng ti n trong dòng xe (Qu n lý giao thông trong đô th ph thu c xe máy, TS Khu t Vi t Hùng, 2007)
- Th hai, kh n ng thông hành c a dòng xe là khá l n nh s linh ho t c a xe máy
Có ý ki n h n ch xe máy, thay b ng xe buýt đ gi m ùn t c nh ng v m t khoa h c là không đúng Ví d , trên đ ng Tôn c Th ng, Hà N i, đ ng m i chi u 6-7m, qua đi u tra ngoài ôtô có t i 7-8 ngàn xe máy/gi /h ng N u v i s l ng đó 50% chuy n sang đi xe buýt t c
là có 4000 HK/gi /h ng thì không có lo i xe nào có n ng l c l n nh v y ( ng đô th và
t ch c GT T.38, PGS TS Bùi Xuân C y, 2006)
- Th ba, trong DGTHH nhi u xe máy t n t i nhi u nguy c m t an toàn d n đ n tai
n n Nguyên nhân c a hi n t ng này chính là do xe máy gây ra:
+ V i đ c đi m là s linh ho t và c đ ng c a xe máy, cùng s thi u ý th c trong đi u khi n ph ng ti n c a m t b ph n l n ng i tham gia giao thông nên vi c phóng nhanh v t
u thi u quan sát, đi sai làn đ ng đi u khi n ph ng ti n trong tình tr ng không hoàn toàn
t nh táo do s d ng ch t kích thích (r u, bia, ch t gây nghi n…) là khá ph bi n
Theo th ng kê c a CSGT Hà N i, trong n m 2006, toàn thành ph x y ra 1000 v tai
n n c p đi m ng s ng c a 500 ng i và làm b th ng 730 ng i B ng sau th hiên nguyên nhân c a các v TNGT:
Trang 23B ng 1.2 Nguyên nhân các v TNGT Hà N i 2006
Nguyên nhân
Không làm ch
t c đ
Phóng nhanh
v t u
R sai
lu t
i sai làn
“Ngu n: Bài phát bi u c a ông Ngoan –PG CSGT Hà N i t i TRAHUD First Seminar 2/2007”
+ S vi ph m m t cách có h th ng hành lang an toàn c a các tuy n đ ng b c a
nh ng ng i dân s ng d c theo các tuy n đ ng
+ Vi c qu n lý, ki m đ nh ch t l ng ph ng ti n và c p gi y phép lái xe c gi i
Vi t Nam còn l ng l o t o đi u ki n cho nh ng ng i không đ kh n ng đi u khi n ph ng
ti n và các ph ng ti n không đ tiêu chu n l u thông trên đ ng ây chính là nguy c gây
m t an toàn cho DGTHH nhi u xe máy Vi t Nam b t c lúc nào
Hi n nay, dòng xe l u thông trên h u h t các tuy n đ ng b Vi t Nam là DGTHH nhi u xe máy (tr m t s tuy n đ ng chuyên d ng, đ ng khu công nghi p…) vì v y mà cùng v i s gia t ng v s l ng ph ng ti n c ng nh là chi u dài đ ng b hàng n m thì s
l ng các v tai n n giao thông c tính ch t nghiêm tr ng (gây ch t ng i và thi t h i l n v tài s n) Vi t Nam c ng t ng theo m i n m gây nh h ng nghiêm tr ng đ n tr t t an toàn
Trang 24tô con trong th i gian t i Nh v y, n u không có s đi u ch nh c a Nhà n c đ i v i s h u ôtô cá nhân thì s xung đ t gi a xe máy và xe con trong DGTHH nhi u xe máy trong t ng lai s ngày càng “quy t li t” h n
Trang 251.2 Khái quát v m ng l i giao thông đ ng b thành ph Hà N i và m ng l i giao thông đ ng b b ng xe buýt
1.2.1 M ng l i giao thông đ ng b thành ph Hà N i
M ng l i GT đ ng b thành ph là m t thành ph n c a h th ng GT thành ph Cùng v i các m ng l i GT đ ng s t, m ng l i GT đ ng th y và m ng l i GT đ ng hàng không m ng l i GT đ ng b thành ph có nhi m v ph c v nhu c u s n xu t v t
ch t, l u thông hàng hóa, nhu c u đi l i c a nhân dân thành ph và khách du l ch c ng nh
- Quan h gi a GT đ i n i và GT đ i ngo i: Gi a GT đ i n i và giao thông đ i ngo i
có quan h m t thi t v i nhau, nó nh h ng đ n vi c quy ho ch và c u trúc c a m ng l i
đ ng thành ph G n k t gi a hai m ng l i thông qua các đ ng h ng tâm và đ ng vành đai thành ph ( ng đô th và t ch c giao thông - PGS TS Bùi Xuân C y, 2006)
Sau đây là n i dung v m ng l i giao thông đ ng b c a thành ph Hà N i:
Hà N i là 1 trong 3 đ nh quan tr ng trong tam giác phát tri n kinh t (HN-HP-QN) c a
đ ng b ng B c B H th ng GT qu c gia gi vai trò là h th ng GT đ i ngo i cho th đô Hà
N i và cùng v i m ng l i GT n i th là c s có tính quy t đ nh cho s phát tri n c a c vùng nói chung và cho Hà N i nói riêng Trong th i gian gân đây nhiêu tuy n đ ng đ c c i
t o và nâng c p nh m gi i t a, phân lu ng cho GT cho th đô t xa, gi m áp l c quá t i cho
m ng l i GT đô th Hà N i đ c bi t trên các tr c h ng tâm hi n nay
- Qu c l 1A phía B c: ây là tuy n GT n i Hà N i v i c a kh u ng ng (L ng
S n), m t trong nh ng c a kh u đ ng b chính giao l u gi a Vi t Nam và Trung Qu c
Hi n nay đã đ c nâng c p đ t tiêu chu n đ ng c p3 c bi t đo n t B c Giang v Hà
N i, tuy n đ c tách ra làm m i đi g n các tuy n song song và các tuy n đ ng hi n có kho ng 800 - 1200m v phía ông Nam đ n i v i C u u ng m i g p Qu c l 5 t i đây
Trang 26- Qu c l 1A phía Nam: ây là tuy n đ ng quan tr ng xuyên su t chi u dài c a c
n c t B c vào Nam V i m c đích gi m l u l ng hi n nay c ng nh trong t ng lai trên tuy n đ ng này, hi n t i đã và đang xây d ng xong tuy n đ ng cao t c Pháp Vân - C u Gi dài h n 40km
- Qu c l 2 và 3: Trong nh ng n m qua tuy n đ ng này c ng đ c t p trung nâng
c p c i t o nh m t ng n ng l c thông qua trên toàn tuy n Hi n t i qu c l 2 n i v i đ ng
B c Th ng Long - N i Bài, t o m i liên h v i các t nh phía B c
- Qu c l 5: Là tuy n đ ng n i Hà N i v i H i Phòng ây là tuy n đ ng có t m quan tr ng c v kinh t và qu c phòng, có nhi m v n i hai trung tâm kinh t l n c a vùng kinh t tr ng đi m phía B c Hi n nay tuy n đ ng đã đ c nâng c p c i t o thành 4 làn xe, rút ng n đ c 1/3 th i gian xe ch y so v i tr c đây
- Qu c l 6: Tuy n đ ng này n i Hà N i v i các t nh phía Tây và Tây Nam c bi t
n i v i trung tâm th y đi n Hòa Bình, cách Hà N i kho ng 70km
- Qu c l 32: ây là tuy n b t đ u t th xã S n Tây đi th ng vào trung tâm Hà N i
Hi n nay đang c i t o đo n Di n - Nh n, Bình L - Than Uyên
- Trên đ ng cao t c Láng - Hòa L c: v i ch tr ng t o c s cho vi c tri n khai xây
d ng chu i đô th đ i tr ng Mi u Mông - Xuân Mai - Hòa L c - S n Tây Nhà n c đã quy t
đ nh xây d ng tuy n đ ng cao t c Láng - Hòa L c v i chi u dài h n 30km đ m b o m i liên
h tr c ti p gi a trung tâm Hà N i và chu i đô th này
- Vành đai 1: Chi u dài là 23km t ph Nguy n Khoái - Tr n Khát Chân - i C Vi t
- Kim Liên - La Thành - Ô ch D a - Gi ng Võ - Ng c Khánh - Li u Giai - Hoàng Hoa Thám o n Tr n Khát Chân - i C Vi t - Kim Liên đ c nâng c p thành đ ng 4 làn xe
ch y, các đo n còn l i h p
- Vành đai 2: Chi u dài là 38,4km b t đàu t d c Minh Khai - Ngã T V ng - Ngã T
S - đ ng Láng - C u Gi y - B i - L c Long Quân - Nh t Tân và v t sông H ng t v trí
xã Phú Th ng sang xã V nh Ng c qua ông H i, ng Tr , Qu c l 5 ti p t c v t sông
H ng t i V nh Tuy n i vào d c Minh Khai Hi n t i đ ng h p ch có 2 làn đ ng và có đo n
đã đ c nâng c p
- Vành đai 3: Chi u dài 69km b t đ u t B c Th ng Long - N i Bài - Mai D ch - Ph m
Hùng - Thanh Xuân - Pháp Vân - Sài ng - C u u ng (m i) - Ninh Hi p - Ph m Hùng n i
Trang 27v i đ ng B c Th ng Long - N i Bài thành tuy n đ ng khép kín
- Vành đai 4: B t đ u t phía Nam th xã Phúc Yên qua xã Mê Linh và v t xã i
M ch (Giáp gi a Hà N i và Phúc Yên) sang xã Th ng Cát (C u Th ng Cát), đi song song phía ngoài đ ng 70 và giao v i đ ng 32 t i xã Kim Trung và giao v i đ ng Láng - Hòa
L c (Km 8 + 500), qua ga Hà ông, Ng c H i và v t sông H ng t i V n Phúc sang xã
Th ng L i (C u M S ) và giao v i qu c l 5 t i Nh Qu nh và đi th ng n i ti p vào đ ng cao t c N i Bài - B c Ninh
c) M ng l i GT đô th
Hà N i hi n nay có kho ng 326km đ ng đô th (ch a tính 2 qu n m i) Các đ ng
ph hi n t i đ u ng n và h p, ch t l ng đ ng x u ho c trung bình c bi t các đ ng ph
c có chi u r ng t 6 đ n 8m, t c đ xe ch đ t 17,7 ÷ 27,7 km/h T i các khu ph này đ u có
l u l ng xe l n nên th ng xuyên ách t c đ c bi t là các gi cao đi m Theo kh o sát, l u
l ng GT các tr c đ ng nh Hàng Bài, inh Tiên Hoàng, Tôn c Th ng, Khâm Thiên,
Gi ng Võ, Ph Hu bình quân gi cao đi m có trên 10.000 xe/ h
- ng Nguy n Trãi m t c t ngang 50 - 60m v i 6 làn xe c gi i, 2 làn xe thô s và
có đ ng dành riêng cho xe buýt
- ng 32 đo n C u Gi y đ n Th ng Long (nay là đ ng Xuân Th y) có m t c t ngang r ng 33m v i 6 làn xe ch y
- ng Nguy n V n C v i m t c t ngang ch đ m b o cho 4 làn xe ch y liên t c và
có 2 làn xe thô s r ng 5.5m
- Cùng v i s m r ng c a các đ ng đô th h ng tâm đã m r ng và xây d ng m t
s đ ng c p thành ph trong khu v c n i thành nh m t ng kh n ng thông qua trên các tr c
GT chính
- Tuy n đ ng Li u Giai - Ng c Khánh có m t c t ngang r ng 50m v i 6 làn xe ch y
- Tuy n đ ng Tr n Kh c Chân - i C Vi t - Kim Liên có m t c t ngang r ng 50 - 54m v i 4 làn xe c gi i và 4 làn xe thô s
- Tuy n đ ng Yên Ph đi Nh t Tân có m t c t ngang đ m b o cho 4 - 6 làn xe ch y
- Tuy n đ ng Kim Mã - C u Gi y có m t c t ngang r ng 33m v i 6 làn xe ch y
Trang 28- Tuy n đ ng Thái Hà - Hu nh Thúc Kháng có m t c t ngang r ng t i 80m v i 4 làn
xe ch y
- Tuy n đ ng Hoàng Qu c Vi t có m t c t ngang r ng 50m v i 6 làn xe c gi i và
d tr cho đ ng s t đô th
Nh n xét: M ng l i có c u trúc h n h p và thi u s liên thông, m i s giao l u đ u
t p trung vào các tr c đ ng h ng tâm t o ra s d n ép và ph c t p v GT khu v c trung tâm thành ph Nh ng n m gân đây 1 s tr c đ ng h ng tâm c a thành ph đã đ c c i t o
và hình thành rõ r t, h th ng các đ ng vành đai n i các tr c h ng tâm đang đ c hoàn
ch nh
d) H th ng nút giao thông
H th ng giao thông Hà N i có nhi u giao c t, ch tính trong n i thành có kho ng 600 nút giao c t đ ng m c và r t ít các nút giao thông khác m c N p đ t đ c 108 nút đèn tín
hi u giao thông m i Chính tình tr ng nút giao thông là đ ng m c nên t o r t nhi u giao c t
và d n đ n xung đ t và gây ra tai n n và ùn t c giao thông th ng xuyên Các nút giao thông
đã c i t o và l p đèn m i nh là:
- Nút Daewoo v i h th ng đèn 3 pha đã kh c ph c đ c hi n t ng ùn t c giao thông, gi m đ c tai n n giao thông t i đây
- Nút Nam Ch ng D ng: ây là m t nút giao khác m c t ng đ i hi n đ i và c
b n kh c ph c đ c hi n t ng ùn t c giao thông t i nút và các ph ng ti n giao thông ho t
đ ng n đ nh
- Nút ngã t V ng: ây c ng là giao c t khác m c, các xung đ t t i nút đã đ c h n
ch t i đa, đã c b n kh c ph c đ c tình hình ùn t c giao thông và ho t đ ng có hi u qu
h n
- M t s nút khác c ng đã có đèn tín hi u 3 pha nh : Nút Tôn Th t Tùng - Chùa B c,
Ph Hu - i C Vi t, Cát Linh, còn các nút còn l i là đèn hai pha và t đi u ch nh t đ ng
ho c bán t đ ng
- H th ng tín hi u giao thông c a Hà N i đ c thi t k theo đ n v tiêu chu n là xe con và xe cá nhân, cho nên có nhi u h n ch khi v n hành và đi u khi n dòng giao thông v i
xe máy là ch đ o
- Ph n l n h th ng đèn tín hi u đi u khi n hi n nay m i ch có 2 pha nên trong nhi u
tr ng h p làm cho dòng ph ng ti n càng tr nên ph c t p h n Nút giao thông t i khách
s n Daewoo đã đ c nâng c p thành nút đi u khi n 3 pha làm cho kh n ng thông qua c a nút t t h n, ít x y ra ách t c giao thông
Trang 291.2.2 Khái quát v m ng l i VTHKCC c a thành ph Hà N i:
a M ng l i tuy n buýt
Hi n nay trên toàn m ng l i VTHKCC Hà N i có 60 tuy n buýt n i đô và 8 tuy n buýt k c n T ng chi u dài các tuy n n i đô là 1131km v i chi u dài bình quân m t tuy n là 18,85km S l ng xe buýt v n doanh trên 60 tuy n n i đô là 759 xe
Trang 30c i m d ng và b n xe buýt
Hi n nay toàn m ng l i có 1022 đi m d ng đ trên tuy n và 234 nhà ch T t c các
đi m d ng đ đ u có bi n báo, trong n i thành có 766 bi n /146 đ ng ph chi m 75%, ngo i thành 256/14 đ ng ph chi m 25% Các v ch s n t i các đi m d ng không phù h p v i b
r ng c a đ ng
Các đi m đ u cu i: ây là v n đ b t c p cho ho t đ ng xe buýt Trong t ng 36 đi m
đ u cu i ch có 10 đi m là xe đ c s p x p đúng th t v trí đ tr khách, đón khách an toàn
nh : B n xe Gia Lâm, b n xe M ình, b n xe Giáp Bát, b n xe Hà ông, b n xe Kim Mã,
b n xe Gia Th y, sân bay N i Bài, đi m Tr n Khánh D , b n xe Nam Th ng Long, bãi đ xe Kim Ng u S còn l i h u h t t n d ng các đi m t m th i nên có th thay đ i b t c lúc nào
1.3 Ph ng pháp nghiên c u tác đ ng c a giao thông xe buýt đ n DGTHH nhi u xe máy
1.3.1 H ng nghiên c u tác đ ng c a GT xe buýt đ n DGTHH nhi u xe máy
Ti n hành nghiên c u dòng giao thông t i nh ng ch h n ch v n ng l c thông qua trên đo n tuy n N i dung nghiên c u nh m m c đích đ a ra đ c nh ng phân tích v tr ng thái c a dòng giao thông t i nút và t i m t đi m d ng quan tr ng nh t trên đo n tuy n trong hai tr ng h p:
¬ DGTHH nhi u xe máy không có s xu t hi n c a xe buýt
¬ DGTHH nhi u xe máy có s xu t hi n c a xe buýt
1.3.2 Trình t nghiên c u DGTHH nhi u xe máy
(1) Nghiên c u lý thuy t:
X Nghiên c u bài gi ng lý thuy t dòng xe
X Nghiên c u bài gi ng đi u tra
X Nghiên c u bài gi ng Quy ho ch giao thông đô th
X Nghiên c u giáo trình ng đô th và t ch c giao thông
X Nghiên c u bài gi ng Công ngh khai thác ph ng ti n v n t i đô th
Trang 31c u dòng xe
(iv) Ki n th c v đi u tra dòng xe
(2) Nghiên c u hi n tr ng DGTHH nhi u xe máy trên tuy n Lê Du n:
- Hi n tr ng tuy n đ ng, nút giao thông và qu n lý giao thông trên đo n tuy n
- Hi n tr ng tham gia giao thông trên tuy n, bao g m nh ng n i dung bám sát đ tài: + L u l ng giao thông trên tuy n
+ L u l ng tham gia giao thông t i nút và đi m d ng quan tr ng nh t trên đo n tuy n
+ V n t c đi m c a các ph ng ti n trong DGTHH nhi u xe máy t i nút và đi m d ng quan tr ng nh t trên tuy n
+ M t đ ph ng ti n t i nút và đi m d ng quan tr ng nh t trên tuy n
+ S l n chuy n làn trong DGTHH nhi u xe máy t i đi m d ng
+ S l ng xung đ t ti m n gi a các ph ng ti n t i đi m d ng và t i nút
(3) Nh p s li u, ch nh s a và x lý s li u:
M c đích nh m đ a ra đ c k t qu phân tích các ch tiêu đánh giá ch t l ng dòng giao thông khi không có s tham gia c a xe buýt và khi có thêm s tham gia c a xe buýt (4) K t lu n:
Nh m đ a ra đ c s so sánh v ch t l ng c a DGTHH nhi u xe máy t i nút và t i
đi m d ng
Trang 32CH NG II – PHÂN TÍCH VÀ ÁNH GIÁ HI N TR NG O N TUY N NGHIÊN
C U ( I M U: 24 LÊ DU N – I M CU I: 354 LÊ DU N)
2.1 Khái quát v tuy n đ ng Lê Du n và hi n tr ng đo n nghiên c u:
2.1.1 Khái quát v tuy n đ ng:
ng Lê Du n n m trên đ a bàn Qu n Hoàn Ki m thành ph Hà N i, đ ng Lê
Du n đ c phân lo i là đ ng c p 2 đô th có ch c n ng liên h trong ph m vi thành ph Hà
N i gi a các khu dân c , trung tâm công c ng và n i v i các đ ng ph chính c p 1
Hình 2.1 ng Lê Du n và đo n nghiên c u c a đ tài
Trên tuy n đ ng t p trung nhi u doanh nghi p l n và khu dân c hai bên đ ng
Vi c t ch c giao thông trên tuy n đ ng t ng đ i ph c t p, có nh ng đo n t ch c giao thông hai chi u và có nh ng đo n t ch c giao thông m t chi u
ng Lê Du n giao c t v i các đ ng tr c chính c a thành ph là đ ng Nguy n Thái H c, i C Viêt và Gi i Phóng t o ra các giao c t ph c t p, l u l ng giao thông l n
th ng xuyên di n ra ùn t c giao thông
Do tính ch t ph c t p nh v y nên đ tài ch ti n hành nghiên c u trên đo n t sau nút
Lê Du n – Nguy n Thái H c đ n sau nút Lê Du n – Khâm Thiên – Nguy n Th ng Hi n do
đ an này không ph c t p b ng ph n còn l i c a tuy n đ ng
Trang 332.1.2 Hi n tr ng đo n nghiên c u ( i m đ u: 24 Lê Du n; i m cu i: 354 Lê Du n)
Hình 2.2 Hình minh h a đo n tuy n nghiên c u
T ng t nh v y, đ tài c ng ti n hành l a ch n ra đi m d ng quan tr ng nh t trong
t ng s 2 đi m d ng xe buýt trên đo n tuy n đ ti n hành nghiên c u
D i đây là hi n tr ng giao thông trên đo n tuy n nghiên c u
a) Hi n tr ng c s h t ng giao thông v n t i trên đo n nghiên c u:
(1) Tuy n đ ng:
Nhìn chung, đ ng Lê Du n có m t c t ngang t ng đ i r ng, kh n ng thông qua
l n Tuy nhiên, ch t l ng đ ng trên ph n l n chi u dài tuy n là không t t và đang ngày càng xu ng c p do đ ng đ c xây d ng t lâu, th i gian c i t o trên toàn tuy n đ ng l n
g n đây nh t là vào n m 1992 Ngoài ra, trên tuy n đ ng c ng có m t s đo n m i đ c c i
t o trong vài n m g n đây nh đo n tr c ga Hà N i, đo n t nút giao Lê Du n – Nguy n
Th ng Hi n – Khâm Thiên đ n nút Lê Du n – Tr n Nhân Tông là có ch t l ng m t đ ng khá t t
D i đây là các thông s k thu t c a tuy n đ ng:
B ng 2.1 Các thông s k thu t c a đ ng Lê Du n
Trang 34Hình 2.3 Các m t c t ngang đi n hình c a đ ng Lê Du n
T ch c giao thông trên tr c đ ng:
Trên toàn đo n tuy n nghiên c u, vi c t ch c chi u giao thông là t ng đ i ph c t p:
- o n đ u: t ngã t Nguy n Thái H c – Lê Du n đ n ngã t Lê Du n – Hai Bà
Tr ng – Nguy n Khuy n t ch c đ ng hai chi u, phân tách gi a hai chi u giao thông b ng
d i phân cách m m
- o n gi a: t ngã t Lê Du n – Hai Bà Tr ng – Nguy n Khuy n đ n ngã t Lê
Du n – Khâm Thiên – Nguy n Th ng Hi n t ch c đ ng m t chi u o n này chi m ph n
l n chi u dài đo n tuy n nghiên c u
- o n cu i: t ngã t Lê Du n – Khâm Thiên – Nguy n Th ng Hi n đ n h t đo n tuy n nghiên c u (tr c nút Lê Du n – Tr n Nhân Tông) t ch c giao thông hai chi u, phân tách gi a hai chi u giao thông b ng d i phân cách m m
(2) Nút giao thông:
Trên đo n tuy n nghiên c u có 5 nút giao thông, đó là các nút:
• Nút Lê Du n – Hai Bà Tr ng – Nguy n Khuy n
• Nút Lê Du n – Lý Th ng Ki t
• Nút Lê Du n – Tr n H ng o
• Nút Lê Du n – Nguy n Du
• Nút Lê Du n – Khâm Thiên – Nguy n Th ng Hi n
D i đây là b ng thông s k thu t c a các nút giao thông, chu kì đèn c a h ng vào nút t đ ng Lê Du n:
Trang 35B ng 2.2 Th ng kê nút và t ch c giao thông t i nút
Trong s 5 nút giao thông trên đo n nghiên c u, có hai nút có l u l ng và kích th c
l n h n c c n ph i ti n hành đi u tra k h n đ l a ch n ra nút ti n hành nghiên c u đ tài đó là:
• Nút Lê Du n – Hai Bà Tr ng – Nguy n Khuy n
• Nút Lê Du n – Khâm Thiên – Nguy n Th ng Hi n
Sau đây là các thông s k thu t v kích th c hình h c và t ch c giao thông b ng đèn tín hi u t i hai nút này:
Trang 36+ Nút Lê Du n – Hai Bà Tr ng – Nguy n Khuy n
Hình 2.4 M t b ng nút Lê Du n – Nguy n Khuy n – Hai Bà Tr ng
Hình 2.5 S đ b trí pha đèn nút Lê Du n – Nguy n Khuy n - HBT
Trang 37+ Nút Lê Du n – Khâm Thiên – Nguy n Th ng Hi n
Hình 2.6 M t b ng nút Lê Du n – Khâm Thiên – Nguy n Th ng Hi n
Hình 2.7 S đ b trí các pha đèn tín hi u nút Lê Du n – Khâm Thiên – Nguy n Th ng
Trang 38(3) C s h t ng ph c v v n t i hành khách công c ng
- i m đ u cu i: trên đo n tuy n nghiên c u có m t đi m đ u cu i n m trên qu ng
tr ng ga Hà N i.Tr c đây, nó là đi m đ u cu i c a khá nhi u tuy n xe buýt nh ng do ho t
đ ng c a xe buýt khi n cho nút giao gi a Lê Du n – Tr n H ng o phía tr c ga th ng xuyên b ùn t c, khu v c đ xe buýt tr c qu ng tr ng ga b xu ng c p nghiêm tr ng…
Hi n nay, nó đã đ c c i t o l i và ch còn là đi m d ng đ c a các tuy n xe buýt là
06 và 43 Vi c t ch c đi m d ng đ cho xe buýt là h p lý, vì v y, tình tr ng ùn t c t i nút giao Lê Du n – Tr n H ng o không x y ra n a
- i m d ng cho xe buýt: trên đo n tuy n nghiên c u có hai đi m d ng xe buýt là
đi m d ng 104 Lê Du n và đi m d ng 126 Công ty in đ ng s t c đi m c a hai đi m
d ng này:
+ Không có v nh cho xe buýt ra vào đi m d ng
+ Không có nhà ch cho hành khách
+ Có pano cung c p đ y đ thông tin v các tuy n buýt đi qua
b) Hi n tr ng l u l ng tham gia giao thông trên đo n nghiên c u:
(1) L u l ng t i m t m t c t đi n hình trên tuy n:
Theo s li u đi u tra l u l ng trên m t c t t i v trí 126 Lê Du n vào kho ng cao
đi m chi u 17h00-18h00 ngày th sáu (18/4/2008), đã xác đ nh đ c l u l ng qua m t c t
và đ c trình bày trong b ng sau:
B ng 2.3 L u l ng xe t i m t c t trên đ ng Lê Du n
L u l ng xe t i m t c t đ a ch Công ty in đ ng s t
Ngày 18/04/2008 Th i đi m đi u tra 17-18h
Gi Phút Xe đ p Xe máy Ô tô 4-16 Xe buýt
nh , xe t i
Xe buýt
l n, xe Khách l n