Biện pháp rèn luyện kỹ năng quản lý thời gian cho sinh viên k5 khoa CNTT – học viện quản lý giáo dục

Học viện Quản lý Giáo Dục (HVQLGD) mới thành lập và đang trong quá trình hoàn thiện về mọi mặt. Các HĐ chính khóa, ngoại khóa nhằm rèn luyện KN QLTG cho SV còn hạn chế, chưa đáp ứng được yêu cầu của SV. Mặt khác, tính chất ngành đào tạo SV năm thứ nhất của khoa Công nghệ Thông tin (CNTT) Học viện Quản lý Giáo dục chủ yếu là những môn khoa học tự nhiên phức tạp đòi hỏi SV tập trung cao và phải đầu tư nhiều thời gian mà vẫn đảm bảo thời gian cho các hoạt động khác. Do vậy, việc rèn luyện KN QLTG ngay từ những năm đầu khi học Đại học sẽ thuận lợi để SV đạt kết quả học tập tốt. Nhưng thực tế, đa số SV chưa thực sự quan tâm đến việc rèn luyện KN QLTG cho bản thân mình. QLTG kém hiểu quả. Việc rèn KN QLTG cho SV càng trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Từ phân tích trên chúng tôi tiếp tục nghiên cứu đề tài: “Biện pháp rèn luyện KN QLTG cho SV K5 khoa CNTT – HVQLGD.”

LỜI CẢM ƠN

Lời đầu tiên, em xin gửi tới các thầy cô giáo trong khoa Giáo dục – Học viện Quản lý Giáo dục, đã nhiệt thành giảng dạy trong suốt khóa học trang bị những kiến thức phục vụ cho nghề nghiệp trong tương lai của em Đặc biệt là Tiến sĩ Ngô Thị Bích Thảo đã tận tình hướng dẫn để

em có thể hoàn thành Khóa luận này.

Em cũng xin gửi lời cảm ơn đến các thầy cô giáo và các bạn sinh viên K5 khoa Công nghệ Thông tin – Học viện Quản lý Giáo dục đã tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình nghiên cứu đề tài của mình.

Hà Nội, ngày 14 tháng 5 năm 2012 Sinh viên

Mai Thị Hướng

MỤC LỤC

PHẦN MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VIỆC RÈN LUYỆN KỸ NĂNG QUẢN LÝ THỜI GIAN CHO SINH VIÊN 2

1.1.Tổng quan vấn đề nghiên cứu 2

1.2.Một số khái niệm công cụ 2

1.2.1Khái niệm kỹ năng 2

1.2.2Khái niệm rèn luyện 2

1.2.3Khái niệm kỹ năng quản lý thời gian 2

1.2.4Khái niệm biện pháp 2

1.3 Một số vấn đề về kỹ năng quản lý thời gian và rèn luyện kỹ năng quản lý thời gian 2

1.3.1Tầm quan trọng của kỹ năng quản lý thời gian 2

1.3.2Nội dung kỹ năng quản lý thời gian 3

1.3.3Những kỹ năng sống liên quan đến kỹ năng quản lý thời gian 3

1.3.4Những yếu tố ảnh hưởng đến việc rèn luyện KN QLTG của SV 3

1.3.5Các mức độ rèn luyện KN QLTG của sinh viên 3

1.4Đặc điểm của sinh viên 4

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG VIỆC RÈN LUYỆN KỸ NĂNG QUẢN LÝ THỜI GIAN CỦA SINH VIÊN K5 KHOA CÔNG NGHỆ THÔNG TIN – HỌC VIỆN QUẢN LÝ GIÁO DỤC 4

2.1Khái quát đặc điểm sinh viên K5 khoa CNTT – HVQLGD 4

2.2Thực trạng KN QLTG và việc rèn luyện KN QLTG của SV K5 khoa CNTT – HVQLGD 4

2.2.1Thực trạng nhận thức của SV và cán bộ quản lý, GV về việc rèn luyện KN QLTG của SV K5 khoa CNTT 5

2.2.2Thực trạng KN QLTG của sinh viên K5 khoa CNTT 6

2.2.3Thực trạng rèn luyện KN QLTG của SV K5 khoa CNTT 7

2.3 Đánh giá thực trạng KN QLTG và việc rèn luyện KN QLTG của SV K5 khoa CNTT 8

2.3.1Những mặt mạnh 8

2.3.2Những mặt còn hạn chế 8

2.3.3Nguyên nhân của những mặt còn hạn chế 8

CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP RÈN LUYỆN KỸ NĂNG QUẢN LÝ THỜI GIAN CHO SINH VIÊN K5 KHOA CNTT – HỌC VIỆN QUẢN LÝ GIÁO DỤC 9

3.1Một số nguyên tắc đề xuất biện pháp 9

3.2Một số biện pháp rèn luyện kỹ năng quản lý thời gian cho SV K5 9

3.2.1Biện pháp tăng cường rèn luyện KN QLTG cho SV thông qua dạy học các môn học 9

3.2.2Biện pháp xây dựng chuyên đề rèn luyện KN QLTG cho SV 10

3.2.3Tổ chức hội thảo trao đổi kinh nghiệm về rèn luyện KN QLTG 13

3.2.4Biện pháp tự rèn luyện KN QLTG của SV 13

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 15

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 15

PHỤ LỤC 15

DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU

1 Bảng 2.1: Thực trạng nhận thức của SV K5 khoa

CNTT về vai trò của việc rèn luyện KN QLTG 4

2 Bảng 2 2: Nhận thức của SV K5 khoa CNTT về nội

3 Bảng 2.3: Mức độ SV K5 khoa CNTT sử dụng thời

4 Bảng 2.4: Thực trạng SV K5 khoa CNTT sử dụng thời

5 Bảng 2.5: Mức độ thành thạo KN QLTG của SV K5

6 Bảng 2.6 Mức độ rèn luyện KN QLTG của SV K5

7 Bảng 3.1: Sự khác nhau về cuộc sống của SV biết mục

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Học viện Quản lý Giáo Dục (HVQLGD) mới thành lập và đang trong quá trìnhhoàn thiện về mọi mặt Các HĐ chính khóa, ngoại khóa nhằm rèn luyện KN QLTG cho

SV còn hạn chế, chưa đáp ứng được yêu cầu của SV

Mặt khác, tính chất ngành đào tạo SV năm thứ nhất của khoa Công nghệ Thông tin(CNTT) - Học viện Quản lý Giáo dục chủ yếu là những môn khoa học tự nhiên phứctạp đòi hỏi SV tập trung cao và phải đầu tư nhiều thời gian mà vẫn đảm bảo thời giancho các hoạt động khác Do vậy, việc rèn luyện KN QLTG ngay từ những năm đầu khihọc Đại học sẽ thuận lợi để SV đạt kết quả học tập tốt

Nhưng thực tế, đa số SV chưa thực sự quan tâm đến việc rèn luyện KN QLTG chobản thân mình QLTG kém hiểu quả Việc rèn KN QLTG cho SV càng trở nên cấpthiết hơn bao giờ hết

Từ phân tích trên chúng tôi tiếp tục nghiên cứu đề tài: “Biện pháp rèn luyện KN QLTG cho SV K5 khoa CNTT – HVQLGD.”

2 Mục đích nghiên cứu đề tài

Trên cơ sở tìm hiểu cơ sở lý luận của việc rèn luyện KN QLTG và thực trạng rènluyện KN QLTG của SV K5 khoa CNTT – HVQLGD, đề xuất biện pháp rèn luyện KNQLTG cho SV nhằm nâng cao chất lượng học tập, rèn luyện cho sinh viên khoa CNTT,góp phần nâng cao chất lượng đào tạo của HVQLGD

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu: biện pháp rèn luyện KN QLTG cho SV K5 khoa CNTT– HVQLGD

3.2 Khách thể nghiên cứu: Quá trình giáo dục KNS cho SV K5 khoa CNTT –HVQLGD

4 Phạm vi nghiên cứu

- Phạm vi nghiên cứu: Đề tài chỉ nghiên cứu và sử dụng số liệu thu được từ việckhảo sát, phân tích thực trạng về rèn luyện KN QLTG cho SV K5 khoa CNTT – Họcviện Quản lý Giáo dục Từ đó đề xuất một số biện pháp rèn luyện KN QLTG cho SVK5 khoa CNTT – HVQLGD

- Địa điểm nghiên cứu khoa CNTT – HVQLGD

- Thời gian nghiên cứu: từ tháng 2/2012 đến 5/2012

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

5.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận của việc rèn luyện KN QLTG cho SV

5.2 Phân tích thực trạng rèn luyện KN QLGD của SV K5 khoa CNTT – HVQLGD5.3 Biện pháp nhằm rèn luyện KN QLTG cho SV K5 khoa CNTT – HVQLGD

6 Phương pháp nghiên cứu

6.1 Phương pháp nghiên cứu lý thuyết

6.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

Phương pháp quan sát

Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi

Phương pháp phỏng vấn

Phương pháp xin ý kiến chuyên gia

Phương pháp thống kê trong toán học

7 Dự kiến cấu trúc khóa luận

1

Ngoài phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị thì nội dung khóa luận gồm nhữngphần sau:

Chương 1: Cở lý luận của việc rèn luyện kỹ năng quản lý thời gian cho sinh viên

Chương 2: Thực trạng việc rèn luyện kỹ năng quản lý thời gian của sinh viên K5 khoa CNTT– Học viện Quản lý Giáo dục

Chương 3: Đề xuất biện pháp rèn luyện kỹ năng quản lý thời gian cho sinh viên K5 khoa CNTT – Học viện Quản lý Giáo dục

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VIỆC RÈN LUYỆN KỸ NĂNG QUẢN LÝ

THỜI GIAN CHO SINH VIÊN

1 Tổng quan vấn đề nghiên cứu

Ở cấp cơ sở khoa có đề tài nghiên cứu khoa học do nhóm sinh viên khóa 2thực hiện là “Xây dựng quy trình hình thành KN QLTG cho SV Khoa Giáo dục – Họcviện Quản lý Giáo dục” Kết quả của đề tài trên là đã xây dựng được quy trình hìnhthành KN QLTG cho SV khoa Giáo dục nhưng lại chưa đề cập đến các biện pháp rènluyện KN QLTG cho SV Chưa có đề tài nào nghiên cứu về biện pháp rèn luyện KNQLTG cho SV khoa CNTT – HVQLGD

2 Một số khái niệm công cụ

2.1 Khái niệm kỹ năng

Trong khóa luận này, KN được hiểu là khả năng thực hiện có kết quả một hànhđộng hay một HĐ nào đó bằng cách lựa chọn và vận dụng những tri thức, kinh nghiệmđã có để hành động phù hợp với điều kiện thực tiễn cho phép

Khái niệm rèn luyện

Rèn luyện là động từ chỉ quá trình luyện tập một cách thường xuyên để đạt tớinhững phẩm chất hay trình độ ở một mức nào đó Như rèn luyện thân thể, rèn luyệnđạo đức,…

Rèn luyện đi từ dễ tới khó và tập trung vào những vấn đề cốt lõi, để đạt tớinhững phẩm chất hay trình độ ở một mức nào đó

2.2 Khái niệm kỹ năng quản lý thời gian

KN QLTG cần được hiểu là không phải trong một thời gian nhất định cá nhânlàm được bao nhiêu việc Điều cốt lõi là cá nhân tạo ra được bao nhiêu giá trị đó thay

vì đã bỏ ra bao nhiêu thời gian tuần tự

Rèn luyện KN QLTG là quá trình luyện tập, lặp đi lặp lại, vượt qua khó khăn,vận dụng những hiểu biết của cá nhân về KN QLTG vào việc sử dụng, kiểm soát thờigian của cá nhân nhằm đạt hiệu quả trong công việc và cuộc sống

2.3 Khái niệm biện pháp

Ở đề tài này cần hiểu khái niệm biện pháp là cách thức giải quyết, xử lý mộtvấn đề cụ thể nào đó đang diễn ra, dựa trên cơ sở những tồn tại của thực trạng vấn đề

để đưa ra cách thức xử lý cho phù hợp nhằm đạt được mục đích

3 Một số vấn đề về kỹ năng quản lý thời gian và rèn luyện kỹ năng quản

lý thời gian

3.1 Tầm quan trọng của kỹ năng quản lý thời gian

Một SV không có khả năng QLTG không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng họctập, không có thời gian dành cho gia đình bạn bè và cho chính bản thân, khiến SV luôncảm thấy căng thẳng và không thể thể hoàn thành tốt mọi việc Một SV không có khả

2

năng QLTG có thể làm ảnh hưởng tới công sức và thời gian của nhiều người khác khilàm việc theo nhóm

Như vậy, KN QLTG là một trong những KN cần thiết và phải được SV rènluyện thường xuyên để mang lại hiệu quả học tập và thành công trong tương lai

3.2 Nội dung kỹ năng quản lý thời gian

Ở đề tài này tôi chủ yếu tập trung nghiên cứu những nội dung cơ bản của KNQLTG như sau:

- Tự nhận thức khả năng của bản thân

- Xác định mục tiêu

- Liệt kê những công việc cần làm

- Phân loại những việc quan trọng cần ưu tiên thời gian

- Lập kế hoạch sử dụng thời gian

- Triển khai thực hiện kế hoạch

- Nhắc nhở bản thân quyết tâm thực hiện kế hoạch

- Tổng kết, đánh giá kết quả của việc tiến hành thực hiện kế hoạch QLTG

3.3 Những kỹ năng sống liên quan đến kỹ năng quản lý thời gian

KN QLTG là một trong những KNS nằm trong nhóm KN quản lý bản thân.Những KNS có liên quan đến KN QLTG: KN tự nhận thức; KN xác định mục tiêu; KNlập kế hoạch HĐ; KN tổ chức các HĐ; KN tự kiểm tra HĐ; KN làm chủ cảm xúc và

KN ứng phó với những căng thẳng

Những yếu tố ảnh hưởng đến việc rèn luyện KN QLTG của SV

a Các yếu tố chủ quan thuộc về bản thân sinh viên

* Hứng thú học tập

* Động cơ QLTG của SV

* Ý chí khắc phục khó khăn QLTG

b Các yếu tố khách quan

* Mục tiêu yêu cầu đào tạo đối với SV

* Sự hướng dẫn của GV

* Phong trào rèn luyện KN

* Các yếu tố khác

3.4 Các mức độ rèn luyện KN QLTG của sinh viên

Do trình độ nhận thức có hạn nên theo tôi rèn luyện KN QLTG của SV có thể thểhiện qua ba mức độ sau:

+ Mức độ 1 (Mức độ thấp): SV phải thực hiện theo trình tự các thao tác, hành độngQLTG tự học, tự nghiên cứu song hành cùng với sự QLTG học tập trên lớp Nếu SV chưathực hiện được thì phải quan sát lại và làm lại từ đầu Lúc này, người kiểm tra đánh giá là

GV trong quá trình SV hoàn thành các nhiệm vụ học tập trên lớp ở mức độ nào

+ Mức độ 2 (Mức độ trung bình): SV thực hiện các thao tác, hành động trong kếhoạch QLTG chưa ổn định lúc đảm bảo tiến độ, lúc chậm tiến độ so với kế hoạch Kếtquả sử dụng thời gian theo kế hoạch đạt ở mức trung bình

+ Mức độ 3 (Mức độ cao): SV thực hiện các hành động QLTG một cách chính xác,phân chia hành động QLTG một cách độc lập, sáng tạo theo ý chủ quan của mình SV

có thể tự kiểm tra đánh giá và tự điều chỉnh hành động QLTG của mình để đạt đượchiệu quả hành động cao nhất

Để đạt được mức độ này, SV phải kiên trì, bền bỉ luyện tập với tinh thần tự giác,

3

tích cực và ý chí quyết tâm cao

4 Đặc điểm của sinh viên

Lứa tuổi SV là giai đoạn phát triển về thể chất đã tương đối hoàn thiện Cùngvới sự phát triển về thể chất, đây còn là giai đoạn hoàn thiện về nhân cách và địnhhướng các giá trị

Bước vào môi trường ĐH, SV phải thích nghi với môi trường, nội dung vàphương pháp hoàn tập mới Để có thể năng cao nhận thức, SV cần biết cách sử dụngquỹ thời gian của mình một cách hợp lý cho các HĐ diễn ra trong ngày Từ đó, nângcao hiểu quả các HĐ

Với SV, đời sống xúc cảm tình cảm là rất phong phú và đa dạng Quan hệ bạnbè, gia đình, đặc biệt là tình yêu nam nữ chi phối rất nhiều thời gian trong đời sống SV

Như vậy, để đạt được những mục tiêu đã đề ra, để thời gian không bị trôi đimột cách vô ích, SV phải biết cách lựa chọn, sắp xếp bố trí thời gian cho từng HĐ cụthể một cách hợp lý Từ sự phân tích trên chúng ta có thể thấy: KN QLTG là vô cùngcần thiết đối với mỗi SV

Chương 2: THỰC TRẠNG VIỆC RÈN LUYỆN KỸ NĂNG QUẢN LÝ THỜI GIAN CỦA SINH VIÊN K5 KHOA CÔNG NGHỆ THÔNG TIN

– HỌC VIỆN QUẢN LÝ GIÁO DỤC

5 Khái quát đặc điểm sinh viên K5 khoa CNTT – HVQLGD

 Mục tiêu đào tạo của khoa CNTT

Trang bị cho người học những kiến thức và KN ứng dụng CNTT và truyềnthông Sau khi tốt nghiệp làm chuyên viên CNTT tại các cơ quan quản lý GD-ĐT vàcác trường, cơ sở giáo dục; các tổ chức, cơ quan nhà nước, tư nhân; các doanh nghiệphoặc làm cán bộ giảng dạy

 Đặc điểm SV K5 khoa CNTT

SV K5 khoa CNTT phần lớn từ những tỉnh thành khác nhau phải sống tự lập

xa gia đình SV K5 thi đầu vào khối A Đối với SV K5 học chủ yếu là kiến thức chung

có rất nhiều bài tập của các môn cơ sở tự nhiên cần đầu tư nhiều thời gian

 Một số yêu cầu đối với SV K5 khoa CNTT

Phương pháp học đại học chủ yếu là tự học dưới sự định hướng của GV, đồngthời có rất nhiều bài tập cần tư duy logic và việc sống xa nhà tự lập đòi hỏi SV phải có

KN QLTG từ năm đầu tiên Để đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ học tập thì SV ngay từ nămthứ nhất phải rèn luyện KN QLTG góp phần nâng cao chất lượng học tập và chất lượngcuộc sống của bản thân

6 Thực trạng KN QLTG và việc rèn luyện KN QLTG của SV K5 khoa CNTT – HVQLGD

 Mục tiêu khảo sát

Tiến hành khảo sát thực trạng KN QLTG và việc rèn luyện KN QLTG của SVK5 khoa CNTT để đưa ra những nhận định đánh giá những điểm mạnh, điểm còn hạnchế trong KN QLTG và việc rèn luyện KN QLTG Để từ đó, đề xuất biện pháp rènluyện KN QLTG cho SV K5 khoa CNTT

 Nội dung khảo sát:

Khảo sát thực trạng nhận thức của cán bộ, GV và SV K5 khoa CNTT –HVQLGD về KN QLTG

4

Khảo sát thực trạng KN QLTG của SV K5 khoa CNTT

Khảo sát thực trạng rèn luyện KN QLTG của SV K5 khoa CNTT

 Đối tượng khảo sát

Để thu nhập những thông tin cần thiết phục vụ cho việc đánh giá thực trạngviệc QLTG của sinh viên khoa CNTT – Học viện Quản lý Giáo dục, chúng tôi đã tiếnhành khảo sát trên 33 SV lớp K5A và 17 SV lớp K5B khoa CNTT Đồng thời xin ýkiến đánh giá của 15 các bộ, GV khoa CNTT về vấn đề rèn luyện KN QLTG cho SVK5 khoa CNTT Cụ thể như sau:

 Phương pháp khảo sát:

Những phương pháp khảo sát chủ yếu được sử dụng là điều tra bằng phiếu hỏiđối với các bạn SV và đối với GV Tiến hành phỏng vấn sâu một số SV, phân phối vớicác phương pháp khác như: quan sát trực tiếp quá trình học tập ngoài giờ lên lớp, trongcác kỳ kiểm tra, thi hết môn của SV K5 khoa CNTT

6.1 Thực trạng nhận thức của SV và cán bộ quản lý, GV về việc rèn luyện KN

QLTG của SV K5 khoa CNTT

6.1.1 Thực trạng nhận thức của cán bộ quản lý, GV, SV K5 về vai trò của việc

rèn luyện KN QLTG

Để có những thông tin đánh giá nhận thức của SV về vai trò của việc rèn luyện

KN QLTG, chúng tôi đã sử dụng câu hỏi số 1 (MKS 01) Cho thấy, còn nhiều SV chưanhận thức được vai trò của KN QLTG giúp học tập tốt hơn Nhưng điều đáng mừng làkhá nhiều SV đã nhận thức đầy đủ các giá trị mang lại khi rèn luyện KN QLTG Đó làđiều kiện thuận lợi trong việc rèn luyện KN QLTG đối với SV năm thứ nhất

Và sử dụng câu hỏi số 1 (MKS 02) đánh giá của cán bộ quản lý, GVvề vai tròcủa việc rèn luyện KN QLTG của SV Kết quả cho thấy 100% cán bộ quản lý GV đánhgiá việc rèn luyện KN QLTG của SV là rất quan trọng, ảnh hưởng lớn đến quá trìnhhọc tập và trưởng thành của SV

6.1.2 Thực trạng nhận thức của cán bộ quản lý, GV và SV K5 về mức độ cần

thiết của nội dung công việc trong KN QLTG

Để tìm hiểu vấn đề trên, tôi sử dụng câu hỏi số 2 (MKS 01) và câu số 4 (MKS02) Kết quả khảo sát được thể hiện ở bảng 2.2:

Bảng 2.2: Nhận thức của cán bộ GV, SV K5 khoa CNTT về nội dung của KN QLTG(đơn vị: %)

St

Cần thiết cần thiếtKhông

1 Nhận thức khả năng của bản thân 73,3 34 26,7 66

3 Liệt kê những công việc cần làm 93,3 72 16,7 28

4 Phân loại những việc quan trọng và cần ưu tiên thờigian 80 38 20 62

5 Lập bản kế hoạch gắn các giá trị với các mục tiêuvà các lịch trình hàng ngày. 86,7 56 13,3 44

5