Biện pháp quản lý hoạt động tự học của sinh viên các trường Cao đẳng nghề tỉnh Thừa Thiên Huế

MỞ ĐẦU 1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI Trong giáo dục, dạy học được xem là con đường cơ bản nhất để thực hiện mục tiêu tổng thể, trong đó tự học là phương thức cơ bản để người học tự nhận thức được hệ thống tri thức và kỹ năng thực hành. Việc đổi mới và hiện đại hóa phương pháp dạy học với định hướng: dạy học tích cực (còn gọi là dạy học lấy người học làm trung tâm) mà ý tưởng cốt lõi là người học phải tích cực, chủ động, tự chủ trong quá trình học tập. Trong quá trình dạy học, người học vừa là đối tượng tác động của dạy học, vừa là chủ thể của quá trình đó. Bằng hoạt động tự học (HĐTH), người học có thể tự hình thành và phát triển nhân cách của mình thông qua các hoạt động: nhận thức, xây dựng và thực hiện kế hoạch, tự kiểm tra, đánh giá... Tác động của người dạy chỉ có thể được phát huy tốt nhất khi người học hoạt động tích cực, chủ động, sáng tạo. Đối với sinh viên (SV) các trường dạy nghề nói chung, và các trường Cao đẳng nghề (CĐN) nói riêng, HĐTH càng có ý nghĩa quan trọng, bởi vì nó không chỉ là yếu tố bên trong quyết định chất lượng học tập mà còn là điều kiện để cho SV có khả năng phát triển năng lực tự nghiên cứu, thực hành trong quá trình học tập. Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế (TTH) có 3 trường đào tạo Nghề hệ Cao đẳng, hàng năm đã đào tạo và cung cấp cho địa phương và các tỉnh bạn một nguồn nhân lực trình độ cao. Tuy nhiên chất lượng đào tạo vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao của xã hội. Quá trình dạy học vẫn còn mang tính thụ động, việc đổi mới phương pháp dạy học của giáo viên (GV) còn chậm, chủ yếu vẫn là truyền thụ kiến thức trong chương trình, chưa chú trọng nhiều đến đổi mới phương pháp dạy học; đặc biệt chưa phát huy được tính tích cực của SV trong quá trình dạy học. Nhận thức của nhiều SV chưa đúng đắn đối với việc tự học, chưa biết sắp xếp, bố trí thời gian hợp lý cho HĐTH, phương pháp tự học chưa phù hợp, chưa có kế hoạch cụ thể cho quá trình tự học mà chủ yếu mang tính tự phát và đối phó với kiểm tra, thi cử. Một trong các nguyên nhân làm cho tình trạng đó kéo dài là các trường nghề chưa chú ý làm tốt công tác quản lý HĐTH của SV. Từ những cơ sở lý luận và thực tiễn nêu trên, chúng tôi chọn vấn đề: “Biện pháp quản lý hoạt động tự học của sinh viên các trường Cao đẳng nghề tỉnh Thừa Thiên Huế” làm đề tài nghiên cứu khoa học. 2. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn về HĐTH, để đề xuất các biện pháp quản lý HĐTH của SV nhằm nâng cao chất lượng đào tạo tại các trường CĐN trên địa bàn tỉnh TTH. 3. KHÁCH THỂ VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU 3.1. Khách thể nghiên cứu Công tác quản lý hoạt động học tập của SV trường CĐN. 3.2. Đối tượng nghiên cứu Các biện pháp quản lý HĐTH của SV các trường CĐN tỉnh TTH 4. GIẢI THUYẾT KHOA HỌC Công tác quản lý HĐTH của SV các trường CĐN tỉnh TTH trong thời gian qua đã được thực hiện và đem lại một số kết quả nhất định, song chất lượng đào tạo nghề nói chung chưa đáp ứng được yêu cầu đặt ra, công tác quản lý HĐTH của SV các trường CĐN còn nhiều bất cập. Nếu nhà trường xây dựng và tổ chức thực hiện các biện pháp quản lý HĐTH của SV các trường CĐN một cách đồng bộ thì chất lượng đào tạo nghề sẽ được nâng cao. 5. NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU 5.1. Nghiên cứu cơ sở lý luận về HĐTH và quản lý HĐTH của SV các trường CĐN. 5.2. Khảo sát, đánh giá thực trạng HĐTH và quản lý HĐTH của SV ở các trường CĐN tỉnh TTH 5.3. Đề xuất một số biện pháp quản lý HĐTH của SV nhằm góp phần nâng cao chất lượng đào tạo của các trường CĐN tỉnh TTH trong giai đoạn hiện nay. 6. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 6.1. Nhóm các phương pháp nghiên cứu lý luận Đề tài được nghiên cứu dựa trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm hệ thống cấu trúc, lịch sử logic và thực tiễn. Phương pháp phân tích, tổng hợp, khái quát hóa, hệ thống hóa các nguồn tài liệu Phân tích các công trình khoa học có liên quan đến đề tài. 6.2. Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn Phương pháp điều tra, phỏng vấn, tọa đàm và tổng kết kinh nghiệm. Phương pháp hỏi ý kiến chuyên gia. Phương pháp so sánh. 6.3. Phương pháp thống kê toán học. 7. PHẠM VI NGHIÊN CỨU Đề tài nghiên cứu công tác quản lý của hiệu trưởng đối với HĐTH của SV các trường CĐN tỉnh TTH 8. ĐÓNG GÓP MỚI CỦA LUẬN VĂN Đề xuất một số biện pháp của hiệu trưởng về quản lý HĐTH của SV các trường CĐN tỉnh TTH. Bổ sung nguồn tư liệu tham khảo cho các trường dạy nghề. 9. CẤU TRÚC LUẬN VĂN Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn gồm có 3 chương: Chương 1. Cơ sở lý luận về quản lý HĐTH của SV các trường CĐN Chương 2. Thực trạng công tác quản lý HĐTH của SV các trường CĐN tỉnh TTH Chương 3. Một số biện pháp quản lý HĐTH của SV các trường CĐN tỉnh TTH Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG TỰ HỌC CỦA SINH VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ 1.1. Khái quát lịch sử nghiên cứu vấn đề Tự học là một vấn đề có tính truyền thống và tính phổ biến không chỉ ở nước ta mà còn là vấn đề của toàn thế giới, song trong từng giai đoạn lịch sử nhất định, vấn đề tự học được đề cập dưới nhiều góc độ khác nhau. Ngay từ xưa, các nhà tiền bối lỗi lạc như Khổng Tử, Arirstot đã quan niệm rằng: “Dạy học phải trên cơ sở phát huy tính tích cực nhận thức của trò và đòi hỏi phải biết kết hợp học tập với suy nghĩ, biết năng động trong học tập và đã cố gắng gợi mở để trò tự học trong hoạt động học tập của mình”. Mặt khác, Khổng Tử còn cho rằng: coi trọng việc tìm hiểu, tự phát hiện của học trò để phát triển tư duy và trí tuệ của họ. Ở nước ta, vấn đề tự học luôn được Đảng và Nhà nước quan tâm. Nghị quyết trung ương 2 khóa VIII nêu rõ: “Đổi mới mạnh mẽ phương pháp giáo dục đào tạo, khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện thành nếp tư duy sáng tạo của người học. Từng bước áp dụng các phương pháp tiên tiến và phương tiện hiện đại vào quá trình dạy học, bảo đảm điều kiện và thời gian tự học, tự nghiên cứu cho học sinh, nhất là sinh viên đại học. Phát triển mạnh phong trào tự học, tự đào tạo thường xuyên và rộng khắp trong toàn dân, nhất là thanh niên” Trong nghiên cứu khoa học đã có rất nhiều công trình nghiên cứu công phu về vấn đề tự học, đặc biệt những năm gần đây, có khá nhiều Luận văn Thạc Sĩ chuyên ngành Quản lý Giáo dục đã nghiên cứu về vấn đề này. Như vậy, có thể thấy rằng vấn đề tự học đã nhận được nhiều sự quan tâm của các nhà nghiên cứu trong và ngoài nước. Các công trình nghiên cứu cơ bản đã giải quyết được cơ sở lý luận của vấn đề tự học và nghiên cứu thực tiễn trên những đối tượng, địa bàn cụ thể. Tuy vậy, đến nay vấn về quản lý HĐTH của SV các trường CĐN trên địa bàn tỉnh TTH vẫn chưa có tác giả nào nghiên cứu. Theo chúng tôi đây là vấn đề quan trọng cần được nghiên cứu nhằm nâng cao chất lượng đào tạo nghề trên địa bàn tỉnh TTH trong giai đoạn hiện nay. 1.2. Một số khái niệm cơ bản 1.2.1. Khái niệm tự học Tự học là quá trình người học tự lực, tự giác, tích cực lĩnh hội tri thức và những vấn đề đặt ra trong cuộc sống bằng hành động của chính bản thân mình. Trong quá trình đó, người học thực sự là chủ thể của quá trình nhận thức, biến tri thức của nhân loại thành tri thức của bản thân để giải quyết các mục đích nhất định. 1.2.2. Khái niệm sinh viên Cao đẳng nghề SV CĐN là những SV đang học trong hệ thống các trường CĐN. Họ là tất cả những người trưởng thành năng động, sáng tạo trong xã hội, là chủ thể có ý thức tự giác, tích cực, có trách nhiệm cao với hoạt động của mình, nhất là hoạt động học tập mở rộng, đào sâu tri thức, tự hoàn thiện mình hoà nhập với sự phát triển của xã hội. 1.2.3. Khái niệm quản lý và các chức năng quản lý 1.2.3.1. Khái niệm quản lý Quản lý là tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý (người quản lý) đến khách thể quản lý ( người bị quản lý) trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích nhất định. 1.2.3.2. Các chức năng quản lý

BỘ GIÂO DỤC VĂ ĐĂO TẠO ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

HUỲNH KHÂNH HOĂNG

BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG

TỰ HỌC CỦA SINH VIÊN CÁC TRƯỜNG CAO

ĐẲNG NGHỀ TỈNH THỪA THIÊN HUẾ

TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÂO

DỤC

Huế, năm 2012

BỘ GIÂO DỤC VĂ ĐĂO TẠO ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

HUỲNH KHÂNH HOĂNG

BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT

ĐỘNG TỰ HỌC CỦA SINH VIÊN CÁC TRƯỜNG CAO

ĐẲNG NGHỀ TỈNH THỪA THIÊN HUẾ

Chuyín ngănh: QUẢN LÝ GIÂO DỤC

Mê số: 60 14 05

TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÂO DỤC

Người hướng dẫn khoa học:

TS BÙI VIỆT PHÚ

Huế, năm 2012

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

Chữ viết tắt Nghĩa đầy đủ

CBQL : Cán bộ quản lýCĐN : Cao đẳng nghề

HĐTH : Hoạt động tự họcNXB : Nhà xuất bản

TTH : Thừa Thiên HuếQLGD : Quản lý giáo dụcUBND : Ủy ban nhân dân

MỞ ĐẦU

1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Trong giáo dục, dạy học được xem là con đường cơ bản nhất đểthực hiện mục tiêu tổng thể, trong đó tự học là phương thức cơ bản đểngười học tự nhận thức được hệ thống tri thức và kỹ năng thực hành.Việc đổi mới và hiện đại hóa phương pháp dạy học với định hướng:dạy học tích cực (còn gọi là dạy học lấy người học làm trung tâm) mà

ý tưởng cốt lõi là người học phải tích cực, chủ động, tự chủ trong quátrình học tập

Trong quá trình dạy học, người học vừa là đối tượng tác độngcủa dạy học, vừa là chủ thể của quá trình đó Bằng hoạt động tự học(HĐTH), người học có thể tự hình thành và phát triển nhân cách củamình thông qua các hoạt động: nhận thức, xây dựng và thực hiện kếhoạch, tự kiểm tra, đánh giá Tác động của người dạy chỉ có thể đượcphát huy tốt nhất khi người học hoạt động tích cực, chủ động, sáng tạo.Đối với sinh viên (SV) các trường dạy nghề nói chung, và các trườngCao đẳng nghề (CĐN) nói riêng, HĐTH càng có ý nghĩa quan trọng,bởi vì nó không chỉ là yếu tố bên trong quyết định chất lượng học tập

mà còn là điều kiện để cho SV có khả năng phát triển năng lực tựnghiên cứu, thực hành trong quá trình học tập

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế (TTH) có 3 trườngđào tạo Nghề hệ Cao đẳng, hàng năm đã đào tạo và cung cấp cho địaphương và các tỉnh bạn một nguồn nhân lực trình độ cao Tuy nhiênchất lượng đào tạo vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao của

xã hội Quá trình dạy học vẫn còn mang tính thụ động, việc đổi mớiphương pháp dạy học của giáo viên (GV) còn chậm, chủ yếu vẫn làtruyền thụ kiến thức trong chương trình, chưa chú trọng nhiều đến đổimới phương pháp dạy học; đặc biệt chưa phát huy được tính tích cựccủa SV trong quá trình dạy học Nhận thức của nhiều SV chưa đúng đắnđối với việc tự học, chưa biết sắp xếp, bố trí thời gian hợp lý choHĐTH, phương pháp tự học chưa phù hợp, chưa có kế hoạch cụ thể choquá trình tự học mà chủ yếu mang tính tự phát và đối phó với kiểm tra,thi cử Một trong các nguyên nhân làm cho tình trạng đó kéo dài là cáctrường nghề chưa chú ý làm tốt công tác quản lý HĐTH của SV

Từ những cơ sở lý luận và thực tiễn nêu trên, chúng tôi chọn

vấn đề: “Biện pháp quản lý hoạt động tự học của sinh viên các

trường Cao đẳng nghề tỉnh Thừa Thiên Huế” làm đề tài nghiên cứu

khoa học

2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn về HĐTH, để đề xuấtcác biện pháp quản lý HĐTH của SV nhằm nâng cao chất lượng đàotạo tại các trường CĐN trên địa bàn tỉnh TTH

3 KHÁCH THỂ VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU

3.1 Khách thể nghiên cứu

Công tác quản lý hoạt động học tập của SV trường CĐN

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Các biện pháp quản lý HĐTH của SV các trường CĐN tỉnh TTH

4 GIẢI THUYẾT KHOA HỌC

Công tác quản lý HĐTH của SV các trường CĐN tỉnh TTHtrong thời gian qua đã được thực hiện và đem lại một số kết quả nhấtđịnh, song chất lượng đào tạo nghề nói chung chưa đáp ứng được yêucầu đặt ra, công tác quản lý HĐTH của SV các trường CĐN còn nhiềubất cập Nếu nhà trường xây dựng và tổ chức thực hiện các biện phápquản lý HĐTH của SV các trường CĐN một cách đồng bộ thì chấtlượng đào tạo nghề sẽ được nâng cao

5 NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU

5.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận về HĐTH và quản lý HĐTH của SV cáctrường CĐN

5.2 Khảo sát, đánh giá thực trạng HĐTH và quản lý HĐTH của SV ởcác trường CĐN tỉnh TTH

5.3 Đề xuất một số biện pháp quản lý HĐTH của SV nhằm góp phầnnâng cao chất lượng đào tạo của các trường CĐN tỉnh TTH trong giaiđoạn hiện nay

6 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

6.1 Nhóm các phương pháp nghiên cứu lý luận

- Đề tài được nghiên cứu dựa trên cơ sở phương pháp luận củachủ nghĩa Mác Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm hệ thống -cấu trúc, lịch sử - logic và thực tiễn

- Phương pháp phân tích, tổng hợp, khái quát hóa, hệ thống hóacác nguồn tài liệu

- Phân tích các công trình khoa học có liên quan đến đề tài.6.2 Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn

- Phương pháp điều tra, phỏng vấn, tọa đàm và tổng kết kinh nghiệm

- Phương pháp hỏi ý kiến chuyên gia

- Phương pháp so sánh

6.3 Phương pháp thống kê toán học

7 PHẠM VI NGHIÊN CỨU

Đề tài nghiên cứu công tác quản lý của hiệu trưởng đối vớiHĐTH của SV các trường CĐN tỉnh TTH

8 ĐÓNG GÓP MỚI CỦA LUẬN VĂN

- Đề xuất một số biện pháp của hiệu trưởng về quản lý HĐTHcủa SV các trường CĐN tỉnh TTH

- Bổ sung nguồn tư liệu tham khảo cho các trường dạy nghề.

9 CẤU TRÚC LUẬN VĂN

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo vàphụ lục, luận văn gồm có 3 chương:

- Chương 1 Cơ sở lý luận về quản lý HĐTH của SV các trường CĐN

- Chương 2 Thực trạng công tác quản lý HĐTH của SV cáctrường CĐN tỉnh TTH

- Chương 3 Một số biện pháp quản lý HĐTH của SV cáctrường CĐN tỉnh TTH

Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG TỰ HỌC CỦA SINH VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ

1.1 Khái quát lịch sử nghiên cứu vấn đề

Tự học là một vấn đề có tính truyền thống và tính phổ biến khôngchỉ ở nước ta mà còn là vấn đề của toàn thế giới, song trong từng giai đoạnlịch sử nhất định, vấn đề tự học được đề cập dưới nhiều góc độ khác nhau.Ngay từ xưa, các nhà tiền bối lỗi lạc như Khổng Tử, Arirstot đã

quan niệm rằng: “Dạy học phải trên cơ sở phát huy tính tích cực nhận

thức của trò và đòi hỏi phải biết kết hợp học tập với suy nghĩ, biết năng động trong học tập và đã cố gắng gợi mở để trò tự học trong hoạt động học tập của mình” Mặt khác, Khổng Tử còn cho rằng: coi

trọng việc tìm hiểu, tự phát hiện của học trò để phát triển tư duy và trítuệ của họ

Ở nước ta, vấn đề tự học luôn được Đảng và Nhà nước quan tâm

Nghị quyết trung ương 2 khóa VIII nêu rõ: “Đổi mới mạnh mẽ phương

pháp giáo dục - đào tạo, khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện thành nếp tư duy sáng tạo của người học Từng bước áp dụng các phương pháp tiên tiến và phương tiện hiện đại vào quá trình dạy - học, bảo đảm điều kiện và thời gian tự học, tự nghiên cứu cho học sinh, nhất

là sinh viên đại học Phát triển mạnh phong trào tự học, tự đào tạo thường xuyên và rộng khắp trong toàn dân, nhất là thanh niên”

Trong nghiên cứu khoa học đã có rất nhiều công trình nghiên cứucông phu về vấn đề tự học, đặc biệt những năm gần đây, có khá nhiều Luậnvăn Thạc Sĩ chuyên ngành Quản lý Giáo dục đã nghiên cứu về vấn đề này.Như vậy, có thể thấy rằng vấn đề tự học đã nhận được nhiều sự quantâm của các nhà nghiên cứu trong và ngoài nước Các công trình nghiêncứu cơ bản đã giải quyết được cơ sở lý luận của vấn đề tự học và nghiêncứu thực tiễn trên những đối tượng, địa bàn cụ thể Tuy vậy, đến nay vấn vềquản lý HĐTH của SV các trường CĐN trên địa bàn tỉnh TTH vẫn chưa cótác giả nào nghiên cứu Theo chúng tôi đây là vấn đề quan trọng cần đượcnghiên cứu nhằm nâng cao chất lượng đào tạo nghề trên địa bàn tỉnh TTHtrong giai đoạn hiện nay.

1.2 Một số khái niệm cơ bản

1.2.1 Khái niệm tự học

Tự học là quá trình người học tự lực, tự giác, tích cực lĩnh hội trithức và những vấn đề đặt ra trong cuộc sống bằng hành động của chínhbản thân mình Trong quá trình đó, người học thực sự là chủ thể của quátrình nhận thức, biến tri thức của nhân loại thành tri thức của bản thân đểgiải quyết các mục đích nhất định

1.2.2 Khái niệm sinh viên Cao đẳng nghề

SV CĐN là những SV đang học trong hệ thống các trườngCĐN Họ là tất cả những người trưởng thành năng động, sáng tạotrong xã hội, là chủ thể có ý thức tự giác, tích cực, có trách nhiệm caovới hoạt động của mình, nhất là hoạt động học tập mở rộng, đào sâu trithức, tự hoàn thiện mình hoà nhập với sự phát triển của xã hội

1.2.3 Khái niệm quản lý và các chức năng quản lý

1.2.3.1 Khái niệm quản lý

Quản lý là tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản

lý (người quản lý) đến khách thể quản lý ( người bị quản lý) trong một

tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích nhất định

1.2.3.2 Các chức năng quản lý

Chức năng quản lý gắn liền với sự phân công và hợp tác laođộng trong quá trình lao động Hoạt động quản lý thường diễn ra theomột chu kì, gọi là chu kì quản lý Quản lý có bốn chức năng chủ yếu,

cơ bản có liên quan mật thiết với nhau, các chức năng đó là: kế hoạch

hóa, tổ chức, lãnh đạo (chỉ đạo) và kiểm tra

Các chức năng quản lý có mối quan hệ biện chứng với nhau, tácđộng qua lại với nhau, chi phối lẫn nhau tạo thành một thể thống nhấtcủa hoạt động quản lý

1.2.4 Khái niệm quản lý giáo dục, quản lý nhà trường

1.2.4.1 Quản lý giáo dục

Quản lý giáo dục là hệ thống những tác động có kế hoạch vàhướng đích của chủ thể quản lý ở các cấp khác nhau, đến tất cả cáckhâu, các bộ phận của hệ thống giáo dục, thông qua các công cụ quản

lý, phương pháp quản lý và các chức năng quản lý nhằm đảm bảo chocác cơ quan trong hệ thống giáo dục vận hành tối ưu, đảm bảo sự pháttriển toàn diện về cả chất lượng lẫn SL

1.2.4.2 Quản lý nhà trường

Quản lý nhà trường là những tác động quản lý của các cơ quanquản lý giáo dục cấp trên nhằm hướng dẫn và tạo điều kiện cho hoạtđộng giảng dạy, học tập, giáo dục của nhà trường

1.2.5 Khái niệm quản lý hoạt động tự học

Quản lý HĐTH của SV là những tác động có mục đích, cóphương hướng rõ ràng của chủ thể quản lý đến đối tượng quản lýnhằm nâng cao chất lượng học tập của SV Quản lý HĐTH của SVthực chất là quản lý phương pháp học tập, trong đó chú trọng đếnphương pháp tự học Người quản lý phải bắt đầu từ khâu lập kế hoạchhọc tập theo phương pháp tự học cho SV, tổ chức chỉ đạo SV thựchiện kế hoạch đề ra tùy theo yêu cầu mục đích của từng môn học;kiểm tra đánh giá từng phần các hoạt động học tập của SV trong suốtquá trình thực hiện với một mục tiêu là nâng cao chất lượng và kết quảhọc tập của SV

Như vậy có thể hiểu quản lý HĐTH là quản lý các hoạt độnghọc tập tích cực của người học và các điều kiện đảm bảo cho ngườihọc học tập tích cực, nhằm nâng cao hiệu quả học tập của người học

và hiệu quả đào tạo của cơ sở giáo dục

1.3 Những vấn đề lý luận về hoạt động tự học của sinh viên Cao Đẳng Nghề

1.3.1 Đặc điểm tâm sinh lý của sinh viên Cao Đẳng Nghề

Sự phát triển tâm lý của SV CĐN chính là sự phát triển của tìnhcảm nghĩa vụ, ý thức trách nhiệm, tính độc lập trong các hoạt động ởmức độ cao SV CĐN dần dần có lập trường của bản thân một cáchvững vàng, có cách giải quyết vấn đề chính xác, đúng đắn và tự chủhơn Sự trưởng thành về mặt xã hội, tâm thế sẵn sàng cho việc lĩnh hộikinh nghiệm xã hội và kiến thức nghề nghiệp một cách độc lập đượccủng cố

1.3.2 Vai trò và ý nghĩa của hoạt động tự học của sinh viên Cao Đẳng Nghề

Trong quá trình dạy học, người thầy đóng vai trò dẫn dắt chongười học về phẩm chất, nhân cách, năng khiếu, tư duy, trí tuệ Cònbản thân người học mới có vai trò quyết định trong việc lĩnh hội kiếnthức, chuyển kiến thức của người dạy, của thế giới xung quanh và củanhân loại trở thành kiến thức của mình Nếu người học thụ động, họcvẹt, dựa dẫm bên ngoài thì dù có giỏi mấy cũng chỉ tồn tại nhất thời vàrất mong manh

Bồi dưỡng năng lực tự học là phương cách tốt nhất để tạo rađộng lực mạnh mẽ cho quá trình học tập

Tự học giúp cho mọi người có thể chủ động học tập suốt đời,học tập để khẳng định năng lực, phẩm chất và để cống hiến

Tự học giúp SV nắm vững tri thức, kỹ năng, kỹ xảo

1.3.3 Các hình thức, phương pháp tự học của sinh viên Cao Đẳng Nghề

1.3.3.1 Hình thức tự học của sinh viên Cao Đẳng Nghề

HĐTH diễn ra dưới nhiều hình thức khác nhau:

* Tự học với sự điều khiển trực tiếp của GV

* Tự học với sự hướng dẫn gián tiếp của GV

* Người học tự học, tự tìm kiếm tri thức nhằm thỏa mãn nhucầu nâng cao hiểu biết của bản thân

1.3.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động tự học của sinh viên Cao đẳng nghề

a Phương pháp giảng dạy

b Nội dung dạy học

c Các yếu tố về điều kiện sống, điều kiện sinh hoạt, cácphương tiện học tập, tài liệu tham khảo,

1.4 Các nội dung quản lý hoạt động tự học của sinh viên Cao Đẳng Nghề

1.4.1 Quản lý kế hoạch tự học của sinh viên Cao Đẳng Nghề

Quản lý kế hoạch tự học của SV là quản lý việc xây dựng kếhoạch tự học và thực hiện kế hoạch đó

Các kế hoạch tự học sẽ bao gồm việc phân chia thời gian chocác nội dung tự học, các phương pháp tự học,…nhằm giúp cho SVthực hiện có hiệu quả các nhiệm vụ đề ra và công tác quản lý quá trình

tự học một cách thuận lợi và có kết quả tốt

1.4.2 Công tác tổ chức hoạt động tự học của sinh viên Cao Đẳng Nghề

Xuất phát từ kế hoạch đề ra, nhà trường tổ chức triển khai thựchiện những ý tưởng đã được vạch sẵn Thành lập bộ phận quản lý đểthực hiện các chức năng và giải quyết những công việc hàng ngày,hàng tuần, hàng tháng, hàng năm

1.4.3 Công tác chỉ đạo giám sát hoạt động tự học của sinh viên Cao Đẳng Nghề

Sau khi đã hoạch định kế hoạch và sắp xếp tổ chức, nhà trườngđiều hành chỉ đạo các bộ phận chức năng để thực hiện kế hoạch đề ra

1.4.4 Công tác tổ chức kiểm tra đánh giá của sinh viên Cao Đẳng Nghề

Công tác kiểm tra, đánh giá là việc làm rất cần thiết, có tínhthường xuyên liên tục và có hệ thống trong quá trình quản lý Thôngqua kiểm tra, nhà trường sẽ có những thông tin kịp thời, cần thiết đểlàm cơ sở cho việc đánh giá

1.5 Những yêu cầu đổi mới việc quản lý hoạt động tự học của sinh viên Cao Đẳng Nghề

Ngày nay, với sự phát triển của khoa học công nghệ, sự ra đờicủa nhiều máy móc hiện đại đòi hỏi đội ngũ nhân lực phải được đàotạo có chất lượng cao Vấn đề đặt ra cho các trường dạy nghề nóichung và CĐN nói riêng trong giai đoạn này là phải ngày càng nângcao chất lượng đào tạo trong nhà trường, muốn vậy cần đổi mới côngtác quản lý học tập mà cốt lõi là đổi mới việc quản lý HĐTH của SV

Do đó cần phải cung cấp cho người học những điều kiện sau: Tạo nộilực tự học; Tạo môi trường tự học tích cực và cung cấp các điều kiện

tự học; Hướng dẫn cách học, dạy cách tự học; Kiểm tra, khen thưởngđúng đắn, kịp thời

1.6 Trường Cao Đẳng Nghề trong hệ thống giáo dục đào tạo nghề 1.6.1 Vị trí trường Cao Đẳng Nghề trong hệ thống giáo dục đào tạo nghề

1.6.2 Mục tiêu của trường Cao Đẳng Nghề trong hệ thống giáo dục đào tạo nghề

1.6.3 Nhiệm vụ trường của Cao Đẳng Nghề

* Tiểu kết

Sau khi nghiên cứu các vấn đề lý luận, chúng tôi thấy:

Tự học có vai trò quan trọng, quyết định kết quả học tập củangười học Tự học đã được các nhà khoa học nghiên cứu ở nhiều góc

độ khác nhau

Trong HĐTH, vấn đề quản lý trở thành thiết yếu của thànhcông, bởi mọi hoạt động đòi hỏi phải có tổ chức, tiến trình Để tạo điềukiện cho việc tự học đạt kết quả, cần chú trọng đến việc quản lý nộidung chương trình, phương pháp giảng dạy của GV, quản lý trang thiết

bị, cơ sở vật chất, tài liệu học tập và tham khảo cần thiết cho ngườihọc và người dạy, đồng thời cũng cần quản lý các hoạt động đảm bảothời gian tự học cho họ

Chương 2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG TỰ HỌC

CỦA SV CÁC TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ

TỈNH THỪA THIÊN HUẾ 2.1 Vài nét về các trường Cao đẳng nghề ở tỉnh Thừa Thiên Huế 2.1.1 Trường Cao đẳng nghề Nguyễn Tri Phương

2.1.2 Trường Cao đẳng nghề Du lịch Huế

2.2 Thực trạng hoạt động tự học của sinh viên các trường Cao đẳng nghề tỉnh Thừa Thiên Huế.

2.2.1 Về nhận thức của sinh viên đối với vấn đề tự học.

* Đánh giá về tầm quan trọng của tự học

Kết quả khảo sát cho ta thấy sự đánh giá rất cao của GV về

sự cần thiết của việc tự học đối với SV (100% ý kiến đánh giá ở 2

mức độ rất cần thiết và cần thiết).

Tự đánh giá của SV đối với tầm quan trọng của tự học là khácao, 48.24 % cho rằng rất cần thiết và 47.94% đánh giá cần thiết

* Đánh giá về vai trò của tự học

Từ kết quản khảo sát, chúng ta thấy rằng, đại đa số CBQL, GV và

SV cho rằng việc tự học là nhằm phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo,

tự giác học tập (93.75 % CBQL; 86.49 % giáo viên và 85.29 % SV)

Có 87.5% CBQL, 78.38% GV và 82.06 % SV cho rằng tự học giúpcho SV củng cố và nắm vững tri thức, kỹ năng và kỹ xảo về nghềnghiệp cho tương lai.

Đối với việc tự học nhằm nâng cao khả năng vận dụng lý thuyếtvào thực hành vẫn chưa được SV coi trọng, chỉ 42.06 %SV đồng tìnhvới quan điểm này; còn tự học giúp SV nâng cao khả năng phân tích,tổng hợp, khái quát chỉ được 26.18 % SV coi trọng Đây là điểm cònhạn chế vì hầu hết SV các trường CĐN trên địa bàn tỉnh TTH hiện nay vẫncòn thụ động trong phương pháp học tập

2.2.2 Về việc xây dựng, thực hiện kế hoạch và thời gian tự học của sinh viên

* Kế hoạch tự học

Qua khảo sát thấy rằng: đa số SV thực hiện kế hoạch được 50%(40.54 % ý kiến đánh giá của GV và 51.47 % của SV), tỷ lệ SV thực hiệnđược hoàn toàn kế hoạch không cao (2.7% GV ý kiến đánh giá của GV;4.41 % ý kiến đánh giá của SV); còn lại có 21.62% tỷ lệ GV và 30.59% tỷ

lệ SV tự đánh giá thực hiện được 75% kế hoạch đề ra

Bên cạnh đó, có 10.81% GV và 1.47 % SV cho rằng SV khôngthực hiện được kế hoạch tự học đề ra, vẫn còn lối học tùy tiện, vô lối,không có kế hoạch, lộ trình tự học cụ thể mà học theo tính tự phát, vìvậy kết quả học tập không cao, đa số những SV trong diện này chủ yếuxếp loại Trung bình và Yếu

* Thời gian tự học

Phần lớn SV hiểu được sự cần thiết của tự học, có sự đầu tư thờigian để tự học, tự nghiên cứu Kết hợp với quá trình điều tra bằngphiếu, chúng tôi đã tiến hành trao đổi trực tiếp, phỏng vấn SV kết quảcho thấy đa số SV đều có quỹ thời gian dành cho tự học Tuy nhiêncách bố trí, sắp xếp gian thời gian tự học trong ngày vẫn chưa đượcphù hợp, hợp lý, khoa học vì vậy vẫn chưa phát huy tối đa được hiệuquả của việc sử dụng thời gian tự học

2.2.3 Về hình thức, địa điểm, phương pháp và kỹ năng tự học của sinh viên

* Hình thức tự học

Kết quả bảng thống kê 2.5 cho thấy: phần lớn SV thích tự họcmột mình hơn (có 67.57% GV và 70% tự đánh giá của SV), còn lại SV

tổ chức học theo nhóm

Có thể hiểu rằng học một mình hay học theo nhóm đều cóđiểm tích cực và hạn chế, vì vậy nếu SV biết phối hợp sẽ tạo nênhiệu quả cao trong quá trình tự học.

* Địa điểm tự học

Kết quả bảng thống kê 2.6 cho thấy, hầu hết ý kiến đánh giá của

GV (81.08%) và ý kiến tự đánh giá của SV (76.47%) cho rằng SVthường tự học tại nhà Còn lại các địa điểm như: thư viện trường, thưviện tỉnh, trung tâm học liệu, giảng đường,… chỉ chiếm số ít (tỷ lệdưới 3% ý kiến đánh giá của GV và SV)

Như vậy, SV chưa thật sự khai thác hết được những thông tin tạithư viện trường, thư viện tỉnh và trung tâm học liệu

* Phương pháp tự học

Qua đều tra, có thể nhận thấy SV CĐN đã sử dụng nhiềuphương pháp tự học khác nhau, trong đó chủ yếu là học theo cách ghichép của bản thân, và dựa dẫm nhiều vào người dạy Điều này chothấy SV các trường CĐN vẫn còn thụ động, các phương pháp tự học

có tính sáng tạo, đòi hỏi phát huy tính tích cực cao chưa được SVCĐN sử dụng nhiều và thường xuyên

* Kỹ năng tự học

Kết quả khảo sát cho thấy rằng: SV các trường CĐN trên địabàn tỉnh TTH trong giai đoạn hiện nay đã cơ bản hình thành các kỹnăng tự học, nhưng mức độ sử dụng còn thấp (dưới 15% tự đánh giácủa SV và dưới 30% ý kiến đánh giá của GV), trong đó kỹ năng mà

SV sử dụng thành thạo chiếm tỷ lệ cao nhất là kỹ năng đọc sách vànghiên cứu tài liệu (chiếm 14.71% SV tự đánh giá và 29.73% đánh giácủa GV)

2.2.4 Về điều kiện cơ sở vật chất đảm bảo cho hoạt động tự học của sinh viên

Cơ sở vật chất – thiết bị dạy học là điều kiện thiết yếu để tiếnhành quá trình giáo dục - dạy học và là một thành tố của quá trình giáodục – dạy học Việc đầu tư cơ sở vật chất – thiết bị dạy học một cáchđầy đủ sẽ giúp cho SV có điều kiện học tập tốt hơn, phát huy khả năngcủa bản thân, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo nghề Tuy nhiên,trong những năm gần đây, việc đầu tư cơ sở vật chất của các trườngCĐN vẫn chưa thật sự đầy đủ về SL và đảm bảo về chất lượng Quaphỏng vấn trực tiếp các CBQL và SV chúng tôi nhận thấy các phònghọc, phòng thực hành vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu học tập của SV

2.2.5 Về chất lượng tự học của sinh viên