Chu ky te bao va nguyen phan sinh hoc 10-Hoi Giang

Khái niệm: - Chu kì tế bào là khoảng thời gian giữa hai lần phân chia tế bào.. Cơ chế điều hòa: - Thời gian và tốc độ phân chia ở các bộ phận, ở động vật và thực vật là khác nhau.. B

I CHU KIØ TẾ BÀO:

N

Nguyên phân

G

1

2

1 Khái niệm:

- Chu kì tế bào là

khoảng thời gian giữa

hai lần phân chia tế

bào.

- Bao gồm kì trung

gian và quá trình

nguyên phân.

- Kì trung gian chiếm

phần lớn thời gian

Sơ đồ chu kì tế bào

Nguyeân phaân

G

1

2

2 Kì trung gian:

Nghiên cứu SGK và hoàn thiện phiếu học tập sau:

Các pha Diễn biến cơ bản

Pha G1

Pha S

Pha G2

- Là thời kì sinh trưởng chủ yếu của tb.

- Vào cuối pha G1 có một điểm kiểm soát (R) nếu tế bào vượt qua được mới

đi vào pha S và diễn ra quá trình nguyên phân

- Diễn ra sự nhân đôi của ADN và NST.

- Trung tử nhân đôi

- Diễn ra sự tổng hợp protein (histon), protein của thoi phân bào (tubulin )

3 Cơ chế điều hòa:

- Thời gian và tốc độ phân chia ở các bộ phận, ở động vật và thực vật là khác nhau.

- Chu kì tế bào được điều khiển bằng một hệ

thống điều hòa rất tinh vi.

- Nếu cơ chế điều khiển phân bào bị hư hỏng cơ thể sẽ bị bệnh.

VD: Bệnh ung thư

Khối

u

ung

thư

ở

gan

Thuốc lá, rượu bia và các chất độc hại… là những tác nhân gây ung thư.

Bao gồm 2 quá trình:

phân chia nhân và phân chia tế bào chất

Nhân

Tế bào chất

Nhân

con

Trung thể

II QUÁ TRÌNH NGUYÊN PHÂN

1 Phaân chia nhaân:

Các kì Những diễn biến cơ bản ở các kì

Kì đầu

Kì giữa

Kì sau

Kì cuối

các NST kép đóng xoắn và đính vào các sợi tơ vô sắc,

NST co ngắn Màng nhân, nhân con tiêu biến.

Màng nhân xuất hiệnï và hình thành 2 nhân con, thoi vô sắc biến mất, NST đơn duỗi xoắn

Các NST kép co ngắn cực đại, xếp thành 1 hàng ở mặt phẳng xích đạo của thoi vô sắc, có hình thái đặc trưng rõ ràng nhất.

Từng NST kép tách ở tâm động thành 2NST đơn, phân li về 2 cực tế bào do sự co rút của sợi thoi vô sắc.

Sự phân chia nhân:

TB Đ V

2 Sự phân chia tế bào chất

Phân chia tế bào chất diễn ra ở kì

nào?

Phân chia TBC giữa TBTV và TBĐV khác nhau như thế nào?

TBTV TBTV

Sự phân chia tế bào chất

- Ở thực vật: tạo vách

ngăn tế bào ở mặt phẳng

xích đạo.

- Ở động vật: màng tế

bào thắt lại ở mặt phẳng

xích đạo.

Phân chia tế bào chất ở

tế bào thực vật.

Phân chia tế bào chất ở

tế bào động vật.

2 Phân chia tế bào chất:

Vách ngăn

3 Kết quả của nguyên phân:

- Tạo ra 2 tế bào con có bộ nhiễm sắc thể giống hệt nhau và giống hệt tế bào mẹ ban đầu.

Cơ chế nào giúp tạo ra hai tế bào con có

bộ NST hoàn toàn giống nhau và giống hệt tế bào mẹ ban đầu?

• 1 Sinh học.

• 2 Thực tiễn. Nguyên phân

có ý nghĩa như

thế nào?

4 Ý ngh a của nguyên phân: ĩ

Quá trình nguyên phân ở tảo lam

Cơ thể mẹ

phân chia tạo thành hai cá thể con.

- Nguyên

phân là

cơ chế

sinh sản.

* Đối với sinh vật nhân thực đ n bào: ơ

- Nguyên phân giúp cơ thể sinh trưởng và phát triển.

- Giúp tái sinh các mô và bộ phận bị tổn thương.

H p t ợ ử

Thằn lằn tự tái tạo lại

đuôi của mình.

* Đối với sinh vật nhân thực đa bào:

Tr ưở ng thành

Em bé

* Đối với sinh vật sinh

sản sinh dưỡng:

Nuôi cấy mô ở

Phong lan là một

hình thức sinh sản

sinh dưỡng.

- Giúp tạo ra các cá thể

con cĩ kiểu gen đồng

loạt giống nhau và

giống cá thể mẹ.

GHÉP CÀNH

CỦNG CỐ, LUYỆN TẬP

Ở một hợp tử có bộ NST lưỡng bội 2n =6 bước vào quá trình nguyên phân bình thường Xác định số lượng NST, cromatit, tâm động ở các kì trung gian, kì đầu, kì giữa, kì sau, kì cuối của quá trình nguyên phân?

Kì trung

NST

Cromatit

Tâm động