NỘI DUNG ĐỀ YẾU CÁC SÁCH HÁN NÔM ĐƯỢC GHI CHÚ CÓ GHI CHÉP CA DAO TỤC NGỮ

Ca dao, tục ngữ là sản phẩm văn hoá tinh thần của người lao động xưa. Nó phản ánh toàn bộ đời sống, tâm tư, tình cảm và sinh hoạt của nhân dân lao động và có giá trị lớn về nhiều mặt

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘIĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

Người hướng dẫn : ThS Phùng Minh Hiếu

Sinh viên : Trần Thị Đậu Lớp : K51 Văn học

Hà Nội, Tháng 12 năm 2008

Lời cảm ơn

Em xin cảm ơn các thầy, cô giáo trường ĐHKHXH & NV và đặc biệt,

em muốn gửi lời cảm ơn chân thành nhất của mình tới cô Phùng MinhHiếu, người đã rất tận tình hướng dẫn, giúp đỡ và động viên em trong quátrình làm báo cáo khoa học này

Hà nội, ngày 22 tháng 12 năm 2008

Sinh viênTrần Thị Đậu

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài:

Ca dao, tục ngữ là sản phẩm văn hoá tinh thần của người lao độngxưa Nó phản ánh toàn bộ đời sống, tâm tư, tình cảm và sinh hoạt của nhândân lao động và có giá trị lớn về nhiều mặt

Công tác sưu tầm ca dao, tục ngữ nói riêng và công tác sưu tầm,nghiên cứu văn học dân gian nói chung rất quan trọng Công việc này đã

được thực hiện ít nhất là từ thế kỉ XIX, với các tác phẩm như: An Nam

phong thổ thoại của Trần Tất Văn (hiệu Thiên Bản cư sĩ ), Đại Nam quốc túy của Ngô giáp Đậu( hiệu Tam Thanh) và tiếp tục được phát huy, sưu

tầm thêm trong thế kỉ XX, với một số tác phẩm như: tục ngữ Việt Nam của Chu Xuân Diên, Lương Văn Đang, Phương Tri; tục ngữ phong dao của Nguyễn Văn Ngọc; ca dao ngạn ngữ Hà Nội v v… Trong những năm gần

đây, việc tiếp cận các sưu tầm ca dao tục ngữ chủ yếu dựa trên 2 công trình

lớn của nhóm Nguyễn Xuân Kính Kho tàng ca dao người Việt và Kho tàng

tục ngữ người Việt Tìm hiểu các sưu tầm ca dao tục ngữ, chúng ta thường

đề cập đến vấn đề nguồn tư liệu, trong đó, một nguồn tư liệu khá quantrọng là tư liệu các sách vở chữ Hán Nôm có ghi chép các câu ca dao tụcngữ được sưu tầm Chúng tôi nhận thấy việc tìm hiểu nhóm tư liệu này là

bổ ích đối với người bước đầu làm nghiên cứu văn học dân gian nên mạnhdạn dành báo cáo này cho việc triển khai một khảo sát với nhóm tư liệunày

Trở ngại lớn nhất, đầu tiên và suốt quá trình tiếp cận những tư liệu nhưthế đối với người thực hiện báo cáo là vấn đề ngôn ngữ: Trong khi nhữngnhóm tư liệu này được ghi chép bằng chữ Hán và chữ Nôm và có niên đạicách ngày nay khoảng gần một thế kỷ, thì vốn hiểu biết chữ nghĩa HánNôm của người thực hiện báo cáo chỉ dừng ở một số học trình ít ỏi trong

chương trình cử nhân Văn chương dành cho môn học này Mặc dù vậy, vớimong muốn được hiểu biết một mảng tư liệu có vị trí quan trọng trongnhững nguồn tư liệu cơ thiết sưu tầm ca dao tục ngữ người Việt, chúng tôivẫn cố gắng triển khai phân tích khảo sát, dù ở bước còn rất sơ khai.

Đối với kho sách Hán Nôm hiện còn lưu giữ được đến ngày nay, nơitập trung cơ bản hơn cả là Thư viện Viện nghiên cứu Hán Nôm ( 183, ĐặngTiến Đông – Hà Nội), với hầu hết các sách vở Hán Nôm được sưu tầm đã

thư mục hóa thành một danh mục in trong Di sản Hán Nôm Việt Nam – thư

mục đề yếu do Viện nghiên cứu Hán Nôm và Học viện Viễn đông Bác cổ

Pháp thực hiện Việc sử dụng các sách Hán Nôm có sưu tầm ca dao, tụcngữ cho việc tim hiểu nghiên cứu ca dao, tục ngữ vốn đã được làm từ sớm,

chính như trường hợp hai bộ sưu tầm Kho tàng ca dao người Việt và Kho

tang tục ngữ người Việt đã sử dụng một số sách Hán Nôm để biên soạn, và

trong số sách Hán Nôm đó có một bộ phận hiện được lưu giữ tại kho sáchThư viện Viện nghiên cứu Hán Nôm và có tên trong danh mục Thư mục đềyếu nói trên Trong báo cáo này, chúng tôi sẽ đi vào khảo sát nội dung đềyếu của các sách Hán Nôm được ghi chú có sưu tầm ca dao tục ngữ theo

thư mục đề yếu này Có ít nhất hai mục đích rõ ràng: Thứ nhất, bằng công

việc này, chúng tôi sẽ thiết lập một cái nhìn đại lược với trữ lượng sách vở

có sưu tầm ca dao tục ngữ trong kho sách Hán Nôm hiện lưu giữ tại Thưviện Viện nghiên cứu Hán Nôm Thứ hai, chúng ta có thể có cái nhìn rộnghơn về các phông sách Hán Nôm có liên hệ với tư cách là nguồn tư liệu chotìm hiểu ca dao tục ngữ người Việt Một mặt, đây là dịp để người thực hiệnbáo cáo có thêm những hiểu biết đối với sách vở Hán Nôm từng được nhắcnhở nhiều đến như các bộ sưu tầm ca dao tục ngữ hồi cuối thế kỷ XIX đầuthế kỷ XX; mặt khác, đây cũng lã cách để chúng ta khảo sát những phôngsách có liên quan đến nguồn tư liệu ca dao tục ngữ, vì rằng ca dao tục ngữ

có khi xuất hiện như những ghi chép trong các địa phương chí hoặc các ghichép mang tính sưu tầm tổng hợp…

2.Đối tượng, phạm vi nghiên cứu:

Đối tượng nghiên cứu của đề tài này là phần nội dung đề yếu của các

sách vở Hán Nôm được ghi chú có sưu tầm ca dao, tục ngữ theo thông tin

cung cấp bởi Di sản Hán Nôm Việt Nam – Thư mục đề yếu Chúng tôi dựa

vào ba tập sách của bộ Thư mục này để cố gắng thiết lập một danh sáchnhững sách vở Hán Nôm có sưu tầm ca dao tục ngữ, từ đó triển khai một sốnhận xét phân tích về nhóm tư liệu này

3.Lịch sử nghiên cứu vấn đề:

Như được biết, trong rất nhiều công trình nghiên cứu về thơ ca trữ tình

dân gian nói chung và về ca dao tục ngữ nói riêng, các học giả ít nhiều vẫnquan tâm đến mảng tư liệu là sách vở Hán Nôm có sưu tầm ca dao tục ngữ

Trong kho tàng ca dao người Việt của nhóm Nguyễn Xuân Kính,

các sách Hán Nôm được sử dụng làm nguồn tư liệu cho mục đích sưu tầmnhững lời ca dao, tục ngữ Nhắc đến vai trò của các sách Hán Nôm, nhữngnhà biên soạn viết: “ Sách Hán Nôm ra đời sớm giúp ích cho việc tìm hiểulịch sử thơ ca dân gian và tìm hiểu quan niệm của các nhà Nho đối với dân

ca, ca dao: Những lời thuộc loại nào thì được ghi chép nhiều, những lời nàothì ít được chú ý? Cũng qua sách Hán Nôm, người nghiên cứu sẽ chứngkiến quá trình thay đổi ở một lời ca dao cụ thể: Vốn ở trong sách Hán Nômnhư thế nào và khi có mặt ở sách quốc ngữ thì được thêm, bớt, sửa đổi rasao?”

Có thể thấy, các nhà soạn giả đã ý thức một cách nghiêm túc yếu tốngôn ngữ (Hán Nôm hay Quốc ngữ) được sử dụng ở các sách sưu tầm cadao, tục ngữ thời kỳ sớm.

Bảng chỉ dẫn tìm tư liệu theo chủ đề thuộc bộ Thư mục đề yếu khi đua ra

đề mục Ngữ văn chỉ phân chia thành các nhóm sách Văn xuôi hay Thơ ca hoặc Văn học dân tộc thiểu số Điều này nghĩa là, Thư mục đề yếu không

dành riêng một sự phân loại cho nhóm sách sưu tầm hoặc có liên hệ đếnsưu tầm ca dao tục ngữ

Khác với Thư mục đề yếu, trong một bộ sách mang tính công cụ tra cứu sớm hơn đối với kho sách Hán Nôm là Tìm hiểu kho sách Hán Nôm –

nguồn tư liệu văn học, sử học Việt Nam của học giả Trần Văn Giáp, người

soạn bộ sách này dành một tiểu mục ‘ Văn hoá dân gian” thuộc phân nhóm sách “ Văn học nghệ thuật” Theo sự mô tả và phân tích của Trần Văn Giáp, thuộc về số sách Văn hoá dân gian có những dạng sưu tầm ca dao tục ngữ như Thanh Hoá quan phong, Nam quốc phương ngôn tục ngữ bị lục,

Nam phong giải trào.

Như vậy, từ nhiều cách tiếp cận khác nhau, các nhà nghiên cứu đã quantâm đến các sách Hán Nôm có sưu tầm ca dao tục ngữ Trong báo cáo này,

từ góc tiếp cận hẹp là khảo sát nội dung đề yếu của các sách Hán Nôm

được ghi chú có sưu tầm ca dao tục ngữ theo Thư mục đề yếu, chúng tôi sẽ

cố gắng phân tích các thông tin từ các phần nội dung đề yếu này, một mặtđối sánh chúng với tình hình chúng thường được khai thác sử dụng trongnghiên cứu ca dao tục ngữ, đồng thời phân tích và bình luận về tình trạng

các sách này được nội dung đề yếu trong Thư mục đề yếu nêu là có ca dao

tục ngữ

4.Phương pháp nghiên cứu:

Trong đề tài này, chúng tôi đã vận dụng nhiều phương pháp liên ngành,

trong đó nổi bật là phương pháp phân tích tổng hợp, phân tích định lượng

và một số thao tác nghiên cứu cụ thể khác

Thực hiện thống kê định lượng, chúng tôi chọn lọc ra những sách có

nội dung đề yếu mô tả là có sưu tầm ca dao, tục ngữ trong Di sản Hán Nôm

thư mục đề yếu Căn cứ vào nội dung kết hợp với một số dấu hiệu hình

thức Với kết quả thống kê thu được, chúng tôi tiến hành phân loại Ở đâychúng tôi dựa vào các yếu tố: (có chữ Hán hay không?; có xác định tác giả

và thông tin niên đại không?; sách toàn sưu tàm ca dao tục ngữ hay ca dao,tục ngữ chỉ là một phần của sách?)

Trên cơ sở những dữ liệu đã có, chúng tôi phân tích danh sách và rút ranhững nhận định bước đầu về công tác sưu tầm ca dao, tục ngữ và tìm hiểusâu sắc hơn ý nghĩa, qui mô, hướng tiếp cận của các học giả sử dụng chữHán Nôm xưa trong ứng xử đối với cái ngày nay chúng ta gọi là ca dao, tụcngữ

5.Kết cấu của báo cáo

Với những yêu cầu đã trình bày ở trên để tương ứng với cách giảiquyết nó, báo cáo của chúng tôi bao gồm phần mở đầu, kết luận, và 2chương chính

Chương 1: Danh sách sách vở Hán Nôm được ghi chú có sưu tầm

ca dao tục ngữ theo nội dung đề yếu trong Di sản Hán Nôm Việt Nam –

Thư mục đề yếu

1 1 Từ việc ghi chép ca dao, tục ngữ trong các sách vở Hán Nôm…

1.2 … đến các sách vở Hán Nôm có ghi chép ca dao tục ngữ trong

bộ Di sản Hán Nôm Việt Nam thư mục đề yếu

1.3 Giới thiệu danh sách các sách Hán Nôm được ghi chú có ghi

chép ca dao, tục ngữ theo nội dung đề yếu trong Di sản Hán Nôm Việt Nam

- Thư mục đề yếu

Chương 2: Một số phân tích về nội dung đề yếu cho các sách vở Hán

Nôm có ghi chép ca dao, tục ngữ

2 1 Nhận xét thông tin tác giả, niên đại và thông tin loại chữ viết

sử dụng trong các sách vở Hán Nôm có ghi chép ca dao tục ngữ

2 2.Về kết cấu một số sách được ghi chú có ghi chép ca dao tục

ngữ theo thông tin nội dung đề yếu

2 3 Liên hệ với cách biên soạn ca dao tục ngữ trong Kho tàng ca

dao người Việt và Kho tàng tục ngữ người Việt.

CHƯƠNG 1 DANH SÁCH SÁCH VỞ HÁN NÔM ĐƯỢC GHI CHÚ CÓ GHI

CHÉP CA DAO, TỤC NGỮ THEO NỘI DUNG ĐỀ YẾU TRONG DI

SẢN HÁN NÔM VIỆT NAM – THƯ MỤC ĐỀ YẾU

1 1 Từ việc ghi chép ca dao, tục ngữ trong các sách vở Hán Nôm…

Sưu tầm văn học dân gian không phải là một việc mới Cách đây trên

3000 năm, văn học dân gian đã được sưu tập: 305 bài trong Kinh thi là do

các nhạc sư Trung Quốc sưu tập, san định và truyền lại Những thiên sử thi

Iliat và Ôđixê của Hômerơ cổ đại Hy Lạp cũng là những tác phẩm dân gian

truyền lại từ ngót 3000 năm nay (Tục ngữ, ca dao, dân ca Việt Nam- Vũ

Ngọc Phan)

Ở nước ta, những công trình sưu tập văn học dân gian sớm nhất là truyện

dân gian, từ thế kỷ X đến thế kỷ XVIII Về tục ngữ, ca dao ,dân ca thì công

việc sưu tập, biên soạn mới chỉ bắt đầu từ ngót hai trăm năm trở lại đây,vào nửa cuối thế kỷ XVIII, Trần Danh Án( hiệu Liễu Am) đã sưu tập và

biên soạn Nam phong giải trào và Nam phong nữ ngạn thi của Trần Tiên

sinh Các soạn giả trên đây đã ghi chép tục ngữ, ca dao bằng chữ Nôm, rồidịch ra chữ Hán và chú thích, có ý đem ca dao Việt Nam sánh với thơ “

Quốc phong” trong Kinh thi của Trung Quốc.( Vũ Ngọc Phan- Tục ngữ, ca

dao, dân ca Việt Nam).

Vào cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX, khi thực dân Pháp xâm lược nước

ta, tinh thần dân tộc đã được thể hiện ở những sáng tác dân gian (vè yêunước) và ở những công trình sưu tập, biên soạn những vốn văn học truyền

thống, những sách chữ Nôm sưu tầm ca dao tục ngữ như: An nam phong

thổ thoại của Trần Tất Văn (hiệu Thiên Bản cư sĩ), Đại Nam quốc túy của

Ngô Giáp Đậu ( hiệu Tam Thanh), Nam quốc phương ngôn tục ngữ bị lục

(vô danh)…

Sang đầu thế kỷ XX, chúng ta mới có những sách sưu tập tục ngữ ca dao

bằng chữ quốc ngữ: Nam ngạn trích cẩm của Phạm Quang Sán (hiệu Ngạc Đình); Gương phong tục của Đoàn Duy Bình (đăng trong Đông Dương tạp chí); Tục ngữ phong dao của Nguyễn Can Mộng…

Đây là lần đầu tiên các nhà trí thức Việt Nam nhận rõ được giá trị vănhọc của tục ngữ, ca dao Nguyễn Can Mộng đã viết: “Văn vần nước ta phôithai từ ngạn ngữ, rồi đến phong dao thì thành điệu, thành chương, có thểngâm nga được Văn lục bát hay song thất sau này đều từ đấy cả (Bài tựa

Ngạn ngữ phong dao 15-2-1936) Nhận định của Nguyễn Can Mộng rất

xác đáng Vốn văn học dân gian truyền thống của ta rất quý, những sáchHán Nôm của ta ghi chép tục ngữ, ca dao có làm người đọc thấy được giátrị của những vốn quý đó không? Sách Hán Nôm ra đời sớm giúp ích choviệc tìm hiểu thơ ca dân gian và tìm hiểu quan niệm của các nhà nho đốivới ca dao, tục ngữ: Những lời thuộc loại nào thì được ghi chép nhiều,những lời nào thì ít được chú ý ? Cũng qua sách Hán Nôm, người nghiêncứu sẽ chứng kiến quá trình thay đổi ở những lời ca dao cụ thể: Vốn ởtrong sách Hán Nôm như thế nào và khi có mặt ở sách Quốc ngữ thì đượcthêm bớt, sửa đổi ra sao?

Tại hội nghị cán bộ văn hóa ngày 30-10-1958, chủ tịch Hồ Chí Minh đãnói: “Quần chúng là những người sáng tạo Nhưng quần chúng không phảichỉ sáng tạo ra những của cải vật chất cho xã hội Quần chúng còn là ngườisáng tác nữa…Những câu tục ngữ, những câu vè, ca dao rất hay là nhữngsáng tác của quần chúng Những sáng tác ấy là những hòn ngọc quý.”

Như lời Bác Hồ kính yêu đã dạy, những sáng tác của quần chúng nhândân rất giàu đẹp Riêng thơ ca dân gian thì phong phú vô cùng Mở đầu chomùa văn học dân gian nở rộ về ca dao dân ca là tập tục ngữ dân ca ViệtNam Tiếp theo đó, hàng loạt những công trình sưu tập, nghiên cứu nối tiếp

nhau ra đời : Hát ví Nghệ Tĩnh, Dân ca Nam Bộ, Dân ca quan họ Bắc

Ninh, ca dao sưu tầm ở Thanh Hóa, dân ca Mường, dân ca Mèo, tìm hiểu tiến trình văn học dân gian Việt Nam, văn học dân gian Việt Nam, ca dao sưu tầm….

Ngày nay, vốn văn hóa văn nghệ cổ truyền, trong đó có văn học dângian được đặc biệt quý trọng và bảo vệ

1.2 …Đến các sách Hán Nôm có ghi chép ca dao, tục ngữ trong bộ Di

sản Hán Nôm Việt Nam- Thư mục đề yếu:

1.2.1 Những ghi chú cho việc xác định thông tin “ có ghi chép ca dao

tục ngữ” của các sách vở Hán Nôm theo nội dung đề yếu trong Di sản

Hán Nôm Việt Nam – Thư mục đề yếu

Bộ thư mục đề yếu các sách Hán Nôm do Viện nghiên cứu Hán Nôm và

Học viện Viễn đông Bác cổ thực hiện là bộ sách công cụ có giá trị, đượcđánh giá là đáng tin cậy nhất, tổng hợp nhất về sách thư mục hiện nay.Ngay từ lúc mới ra đời bộ sách đã được các nhà nghiên cứu, các nhà phêbình và bạn đọc đánh giá cao về giá trị của bộ sách

Khác với Tìm hiểu kho sách Hán Nôm của Trần văn Giáp đi sâu vào phân tích một cách tương đối tỉ mỉ về từng bộ sách cụ thể thì Di sản Hán

Nôm Việt Nam thư mục đề yếu lại được xây dựng theo nguyên tắc khác –

các văn bản Hán Nôm được sắp xếp theo trật tự chữ cái – có thể xem đây làmột bộ từ điển các văn bản Hán Nôm bao gồm 5038 đơn vị văn bản HánNôm Một đơn vị văn bản cụ thể được giới thiệu theo trình tự như sau:

- Tên sách (bằng chữ Việt và Hán)

- Tên tác giả và tình hình công bố sách

- Số liệu ( số bản, số trang, khổ sách, bài tựa…)

- Ký hiệu ( phân loại, xếp giá)

- Giới thiệu nội dung

- Phụ chú : giới thiệu những điều cần biết mà chính văn chưa

mô tả

Trong đó bộ sách tổng hợp tất cả các sách vở, văn bia, khế ước…HánNôm từ 5038 cuốn sách Hán Nôm từ trước đến nay Đồng thời nhóm tácgiả của bộ sách đã thống kê từng phần, từng mảng chủ đề để giúp ngườiđọc dễ dàng tra cứu Bộ sách dày 2926 trang gồm 3 tập với tính tổng hợpcao.

Khi tìm hiểu và phân tích nội dung đề yếu trong bộ thư mục này, chúngtôi dựa vào một số thông tin đặc trưng để lựa chọn ra một danh sách tốithiểu có thể có của các sách vở Hán Nôm được thư mục đề yếu xác định là

có ghi chép ca dao tục ngữ Các thông tin đặc trưng như:

- Tên sách và những liên hệ tên sách với việc ghi chép sưu tầm ca dao tục

ngữ: Đó là trường hợp các sách có tên như Ca trù các điệu, Đào Nương ca

trù xướng loại, Lí hạng ca dao, Nam quốc phương ngôn tục ngữ bị lục, Nhân sự thường đàm ngạn ngữ tập, Tục ngạn lược biên, Nam giao cổ kim

lí hạng ca dao chú giải … Các nhà Nho xưa thường muốn so sánh thơ ca

dân gian nước ta với thập ngũ quốc phong trong Kinh Thi của Trung Quốc.

Và những tên sách như Nam Phong giải trào, Nam Phong nữ ngạn thi,

Quốc Phong ngẫu vịnh, Quốc Phong thi diễn ca, Quốc Phong thi tập hợp thái, Việt Nam phong sử… đều bao hàm ý nghĩa so sánh ấy.

- Các từ, cụm từ trong phần nội dung đề yếu có liên hệ với việc ghi chépsưu tầm ca dao, tục ngữ: Những sách có những cụm từ như “ca dao”, “dân

ca”, “tục ngữ”, “ngạn ngữ”, “phương ngôn”, “phỏng thi Kinh Quốc

phong”, cũng được gọi là sách có sưu tầm ca dao tục ngữ

Với cách tìm hiểu từ tiếp cận nội dung đề yếu như thế, chúng tôi hiểurằng sự tồn tại của những trường hợp như sau là hoàn toàn có thể xảy ra vàđòi hỏi có những khảo sát sâu hơn ở các bước tiếp theo Đó là các trườnghợp như: Sách được mô tả là có sưu tầm ca dao tục ngữ nhưng lại không

có sưu tầm ca dao tục ngữ thật, hoặc có trường hợp sách có sưu tầm ca dao

tục ngữ nhưng lại không được mô tả trong thư mục đề yếu.

PGS.Trần Nghĩa khi thống kê số sách trong kho sách của Viện nghiên

cứu Hán Nôm đã nhận xét: “Nội dung sách và nhan đề không phải bao giờ

cũng đi đôi với nhau Khi thì có sự không khớp về tính chất Thí dụ Quốc

triều thi văn tạp kí VHv403 “Quốc triều” đây chỉ triều Nguyễn Gia Long,

vậy mà bên trong lại có cả thơ văn đời Trần, đời Lê trước đó Khi thì có sự

không khớp về thể loại Thí dụ Song thất lục bát Quốc âm ca VNv226 Tuy

gọi là “song thất lục bát” nhưng bên trong lại có cả một bài phú; hoặc tuy

gọi là “Quốc âm” nhưng bên trong lại có cả tác phẩm chữ Hán, chứ không

phải chỉ có tác phẩm toàn Nôm [ 21;22].”

Hiện tượng này là phổ biến và nó cũng do nhiều nguyên nhân dẫn tới

Có thể do các cụ ta ngày xưa làm sách không cốt lưu danh, chỉ cốt lưu lại

làm của riêng truyền cho con cháu, hoặc để khỏi quên; hoặc là của riêng

nên tự ý sửa đổi, thêm thắt, rồi binh lửa chiến tranh loạn lạc khiến sách bị

mất mát, hư hỏng … có vô số nguyên nhân gây nên

Vì vậy, danh sách các sách Hán Nôm có sưu tầm ca dao, tục ngữ mà

chúng tôi thống kê được tất nhiên tồn tại tính tương đối của nó

2 Bắc Ninh tỏa kí ko thông tin Thuần Nôm 191

4 Ca trù các điệu 2 thơ,

phú, ca dao Nôm

5 Chấp trung quốc âm

chân kinh

Đàn Chính Tâm, HảiDương in năm KhảiĐịnh Kỉ Mùi 1919

6 Cưu đài thi tập Nguyễn Húc,tự Di

Tân, hiệu Cúc Trangsoạn và viết tựa nămThuận Thiên Kỉ Dậu

7 Di tình thi tập CN Vũ Công Thành

soạn năm Khải ĐịnhCanh Thân 1916.VũNgọc Đỉnh hiệu đính

8 Đại Nam quốc túy Tam thanh Hiếu liêm

Ngô Giáp Đậu biêntập năm Duy Tân2(1908)

9 Đào Nương ca trù

xướng loại

Cống Đình NguyễnThị Tí chép nămThành Thái 13(1901)

10 Khẩu sử kí Châu Thụ Tử(Nguyễn

Hữu Qúy) biên tập

Trịnh Tuấn Thắng saochép

có lẫn ít chữ Hán 1669

11 Lí hạng ca dao Đặng Duy Ổn chép

theo bản chính(?) năm1964

13 Nam nhã dân chí khảo Nguyễn Trác, tự Bá

Ôn soạn năm Duy TânNhâm Tí 1912 Trần

Hữu Giảng đề từ

14 Nam phong giải trào Trần Liễu Am và Ngô

Hạo biên tập TrầnDoãn Giác đề bạt

15 Nam phong nữ ngạn

thi

HG Trần Tiên Sinhsoạn

17 Nhân sự thường đàm

ngạn ngữ tập

Lương Thúc Kì tậpgiải

Hồ, Mai Trinh Thúc,Nguyễn tuần phủ bìnhphẩm

20 Quốc phong thi tập

hợp thái

Tiên phong MộngLiên Đình Hi Lươngphủ soạn.Đỗ Giám

Hồ, Mai Trinh Thúc,Nguyễn tuần phủ bìnhphẩm

21 Thái Bình địa dư kí ko thông tin Thuần Nôm 3292

22 Thanh Hóa quan

phong

Vương Duy Trinh,soạn năm Thành Thái15(1903)

23 Tỉnh Mê phú in năm Thành Thái Ất

Tị(1905)

26 Vân Trì Dương đại

nhân tiên sinh đối liên

28 Việt Nam phong sử Nguyễn Văn Mại( tự

Tiểu Cao) biên soạnnăm 1914

1.3 Giới thiệu danh sách các sách Hán Nôm được ghi chú có ghi

chép ca dao, tục ngữ theo nội dung đề yếu trong Di sản Hán Nôm

Việt Nam – Thư mục đề yếu

Chúng tôi dành một phần nội dung của chương một để giới thiệu toàn bộ

nội dung đề yếu của 28 đơn vị văn bản, theo trình tự giới thiệu các nộidung một đơn vị văn bản như đã trình bày ở mục 1.2.1.( Danh sách xếp

theo số thứ tự của Thư mục đề yếu).

19 AN NAM PHONG THỔ THOẠI/ 安南風土話

Thiên bản cư sĩ Trần Tất Văn/ 天本居士陳必聞

lược biên

1 bản viết 39 tr, 28 x 16.

AB 483.

MF 1676.

Paris EFEO MF II/1/6.

Các câu phương ngôn, tục ngữ, ca dao phần nhiều sưu tầm từ các vùng Hà Đông, Kiến An, Hưng Yên, Nghệ An, Cao Bằng, Thái Nguyên, Tuyên Quang, Lạng Sơn nói về kinh tế, lịch sử, di tích, sản vật, nhân sự Có chú thích bằng chữ Nôm

214 BẰNG TRÌNH THẢN BỘ / 鵬程坦步

1 bản viết, 267 tr., 29x19, có chữ Nôm

A 802

PARIS EEO MII141

Tên các trạm, các cung đường, thời gian đi, nơi hiểm trở của các tuyến đường bộ:

- Từ Thăng Long (Hà Nội) vào kinh đô Huế

- Từ Thăng Long đi các trấn Miền Bắc, tới Nam Quan; từ Thăng Long đi Cao Miên, từ Cao Miên trở về Thăng Long

- 29 bài thơ vịnh cảnh đẹp trên đường, trong đó có 1 bài thơ của Lí ThườngKiệt lúc đi đánh nhà Tống và một số câu ca dao viết bằng chữ Nôm

(*) Xem thêm Các điệu ca trù và một vài bài ca trù cổ, VNv 100

412 CHẤP TRUNG QUỐC ÂM CHÂN KINH / 執中國音真經

Đàn Chính Tâm, Hải Dương in năm Khải Định Kỉ Mùi (1919)

1 bản in, 196 tr., 27 x 16, 1 tựa, có chữ Hán

AB 504

Văn giáng bút của Quan Thánh Đế Quân, Vân Hương Thánh Mẫu, Ngũ Lĩnh Đại Tiên bằng thơ, ca, từ, dụ, ngâm, thoại, huấn, phú khuyên bỏ điều ác, làm điều thiện, yêu thương nhau Có trích dẫn nhiều câu ca dao, tục ngữ nói về cách sống, cách đối nhân xử thế

635 CƯU ĐÀI THI TẬP / 鳩苔詩集

Nguyễn Húc/ 阮旭 , tự Di Tân/ 寅賓 hiệu Cúc Trang / 菊庄 soạn và viết