CHÚNG TA ĐANG SỐNG TRONG MỘT THẾ GIỚI CỦA NHỮNG SAO CHÉP
Trang 1CHÚNG TA ĐANG SỐNG
TRONG MỘT THẾ GIỚI CỦA NHỮNG SAO CHÉP
Trẻ con chẳng bao giờ chăm chú lắng nghe lời người lớn
nhưng chúng lại luôn biết bắt chước
- James Baldwin -
Một trong những quyển sách đầu tiên tôi còn nhớ đã đọc khi bé là mộtquyển truyệncười Tôi vẫn nhớ một trong những mẩu truyện cười cũ rich đã từng làm tôi và các bạn tôi chia
rẽ Đó là chuyện “Phải lấy tiền để tạo ra tiền” - bạn phải vẽ lại chính xác đồng tiền đó.
Thôi nào,đừng cười, tôi đã chẳng nói với bạn đó chỉ là một mẩu chuyện cười cũ richthôi mà, đúng vậy không?
Nhưng ý nghĩa ở đây hoàn toàn không có gì đáng cười cả
Tại sao chúng ta lại không tìm cách nào đó để sao chép lại cách tạo ra của cải?
Hãy nghĩ về điều đó – chúng ta có thể sao chép mọi thứ trong cuộc sống, đúng vậykhông? Thế mà có một điều chúng ta lại chưa học cách sao chép: đó là việc tạo ra của cải thựcsự! Hãy cùng bỏ chút ít thời gian để bàn về sức mạnh của việc sao chép Và sau đó, chúng ta sẽxem xét một vài lý do khiến hầu hết chúng ta không tìm cách sao chép việc tạo ra của cải
Sao chép là điều mà chúng ta ai cũng giỏi
Mỗi chúng ta đều được Chúa ban cho một vài tài năng và những khả năng nào đó làmchúng ta trở thành những cá nhân khác biệt Một số người có thể khiêu vũ khéo léo, trong khi
số khác lại không thể nhảy theo đúng điệu nhạc Một số khác lại có năng khiếu về nghệ thuật,trong khi những người khác lại gặp khó khăn ngay cả khi vẽ những đường nét đơn giản nhất.Một vài người chúng ta là những vận động viên tài năng, trong khi những người khác lại khó
có thể đi theo một đường thẳng mà không ngã
Trang 2Thế nhưng có một điều mà bất cứ ai trong chúng ta cũng giỏi là – mà không có ngoại
lệ - đó là sao chép.
Bạn đã bao giờ nghĩ xem chúng ta giỏi sao chép như thế nào chưa? Khi cần phải saochép, chúng ta đều có năng khiếu cả Chúng ta là những thiên tài về sao chép Sao chép là mộtđặc điểm mà chúng ta đều xuất sắc và chúng ta đều có chung đặc điểm đó bất kể chúng ta đangsống ở đâu, bất kể chúng ta có năng khiếu đặc biệt gì Khả năng ấy không phân biệt dù chúng
ta giàu hay nghèo… dù chúng ta có khác biệt về màu da hay không… dù chúng ta là nam haynữ… Điều mà chúng ta ai cũng giỏi là sao chép
Vậy tại sao chúng ta vẫn không tìm ra cách nào để sao chép cách làm giàu?
Sao chép từ khi còn trong nôi cho đến khi yên nghỉ dưới lòng đất
Chúng ta bắt đầu sao chép, bắt chước ngay từ khi sinh ra Chúng ta sao chép thứ ngônngữ mà ta nói… thức ăn ta ăn… cách để kiểu tóc… cách đi đứng… cách ăn mặc…
Khi bắt đầu tới trường, chúng ta học cách đọc và viết bằng cách sao chép lại các conchữ trong bảng chữ cái Nếu bạn sinh ra trong một nền văn hóa phương tây, bạn sao chép hệthống chữ viết từ trái sang bên phải sách nếu bạn sinh ra ở một nơi nào đó ở châu Á bạn sẽ họccách viết từ phải qua trái
Khi lơn hơn một chút, chúng ta học lái xe bằng cách bắt chước, đúng vậy không? Giáoviên hướng dẫn sẽ chỉ cho ta cách kiểm tra gương chiếu hậu… cách bật đèn xinhan… cáchnhấn nhẹ vào cần ga… cách lái xe trong vận tốc cho phép… và dừng xe lại ở những điểm giaonhau Càng bắt chước giáo viên hướng dẫn tốt bao nhiêu, chúng ta càng dễ dàng vượt qua bàikiểm tra lấy giấy phép lái xe dễ bấy nhiêu
Trang 3Những bao giờ nói cũng dễ hơn làm rất nhiều Chúng ta đã cảm thấy quá quen với việcbắt chước phong tục tập quán quanh ta đến nỗi ta thường cảm thấy ngạc nhiên và buồn cườikhi nghe những gì và các nền văn hóa khác đang bắt chước Nếu nhìn vào danh sách ngắn dướiđây về những thứ đồ ăn vặt của khan giả khi xem truyền hình bạn sẽ hiểu điều tôi muốn nói.
Người Mỹ: bỏng ngô
Người Trung Quốc: chân gà
Người Nhật Bản: Bánh sandwich khi uống trà
Người Mexico: ngô rang
Người Ấn Độ: bánh sandwich thịt cừu
Người Hàn Quốc: mực khô
Bạn có tự nghĩ rằng:” Làm sao họ lại ăn những THỨ ĐÓ?” Mực khô? Chân gà…
chuyện cứ như đùa! Nhưng hãy đoán xem bạn có thể nhấm nháp thứ gì khi xem TV nếu bạnlớn lên ở Hàn Quốc… - đấy đúng là mực khô
Sao chép cách chúng ta làm việc
Quan điểm của tôi là: có vô số những khác biệt giữa các nền văn hóa, nhưng mỗi mộtnền văn hóa đều có một đặc điểm chung là cách chúng ta tiếp nhận những thói quen hang ngày– chúng ta sao chép! Chúng ta sao chép nhiều đến nỗi thấy đó là điều hiển nhiên Sao chép phổ biếnđến nỗi nó trở thành bản năng của chúng ta, cũng giống như việc hít thở không khí vậy Thế nên, tôixin hỏi bạn lần nữa Tại sao chúng ta vẫn chưa tìm ra cách sao chép việc tạo ra của cải?
Không còn nghi ngờ gì nữa, sao chép là công cụ học tập hữu hiệu nhất mà con ngườibiết đến! Sao chép có ảnh hưởng tới hầu hết mọi giai đoạn trong cuộc đời chúng ta, từ những thóiquen nhỏ nhất cho tới những quyết định quan trọng nhất có thể làm thay đổi cuộc đời chúng ta
Ví dụ, chúng ta dành một phần cuộc đời cho công việc Có bao giờ bạn tạm ngừng lại
để xem mình đã học cách thực hiện những nhiệm vụ cần làm trong công việc? Bạn đã học cáchviết một lá thư trên máy tính như thế nào? Làm thế nào mà bạn biết cách ăn mặc như thế nàokhi đi làm? Và bạn huấn luyện những người mới vào nghề như thế nào? CÓ phải là bằng cách
Trang 4dạy họ sao chép lại những gì bạn đã làm hay không? Các nhà tâm lý gọi đó là “làm mẫu và phản ánh lại” Tôi gọi đó là một sự sao chép chuyên nghiệp.
Không còn nghi ngờ gì nữa, chúng ta sao chép cách chúng ta sống trong suốt cuộc đời
từ khi chúng ta sinh ra cho đến khi qua đời bởi vì sao chép là điều dễ dàng thực hiện… chúng
ta không cần phải lúc nào cũng tạo ra mọi thứ từ con số “0”… sao chép bắt chước thường rất hiệu quả… và chúng ta sinh ra đã là những thiên tài về sao chép! Câu thành ngữ “khi dòm, khi bắt chước” có thể sẽ đơn giản là:”Chúng ta quan sát, chúng ta sao chép”.
Đó là lý do tại sao chúng ta nói rằng chúng ta sống trong một thế giới của những sao
chép Nếu có một điều mà bất kỳ ai trên thế giới cũng giỏi, thì đó sẽ là “biết sao chép”.
Một bài học lịch sử nhỏ về nghề sao chép
Chúng ta còn tiến xa hơn khi chúng ta sao chép cách kiếm tiền Đã hang ngàn năm concháu những người nông dân sao chép bố mẹ chúng và trở thành những người nông dân… con cháunhững người thợ giày trở thành những người thợ giày Đó là lý do tại sao rất nhiều người trong số họ
có những từ nghề như Farmer, Smith (Thợ rèn), Carpenter (thợ mộc), Tailor (Thợ may)…
Với sự ra đời của Cuộc cách mạng Công nghiệp, hang triệu con cháu của những ngườimạng họ như Farmer, Smith, …đã từ bỏ nghề truyền thống và đổ ra thành phố để sao chép mộtkhái niệm công việc, nghề nghiệp
Sao chép nghề nghiệp đã có hiệu quả đối với một vài thế hệ, đặc biệt là ở Hoa Kỳ,người đi đầu của cuộc Các mạng Công nghiệp Vì nửa đầu của thế kỷ XX đã bị bao trùm bởi 2cuộc chiến tranh thế giới và giai đoạn Đại suy thoái, hầu hết mọi người đều hồ hởi bắt chướcgia đình,bạn bè mình và kiếm một công việc hành chính Và chỉ cần những mong đợi của họkhông vượt quá mức sống, những người đó cũng bắt chước suy nghĩ của người khác rằng: “cần phải có một công việc” và đều hài long với những gì họ có
Hãy suy nghĩ trước khi bạn sao chép
Cũng giống như hầu hết những thứ khác trong cuộc đời, sao chép cũng có mặt trái của
nó Đơn giản vì khi chúng ta sao chép cái gì đó, không hẳn là để làm cho nó tốt hơn… hoặclàm cho nó có hiệu quả… hoặc tạo ra năng xuất Thật không may, tất cả việc sao chép quáthường xuyên là cái cớ để chúng ta lười suy nghĩ
Trang 5Điều này gợi tôi nhó đến câu chuyện về một ông già chủ cửa hang ở phố Marin đã đặt ởcửa sổ trước trong gian hang của mình một chiếc đồng hồ quả lắc lớn Qua nhiều năm,ông chủcửa hang nhận ra rằng một người đàn ông trông dáng vẻ đặc biệt cứ mỗi ngày vào buổi trưa lạidạo qua cửa hàng của mình, dừng lại trước chiếc đồng hồ quả lắc lớn… rút trong túi chiếcđồng hồ nhỏ… và cẩn thận chỉnh lại giờ.
Rồi đến một ngày, sự tò mò của ông chủ cửa hàng lên tới đỉnh điểm Khi quý ngài nọdừng lại trước chiếc đồng hồ quả lắc lớn, ông chủ cửa hàng chạy ra khỏi cửa hàng và hỏi ngườiđàn ông nọ tại sao ông ta lại chỉnh lại giờ chiếc đồng hồ của ông ta mỗi ngày một lần
Người đàn ông mỉm cười trả lời:”Tôi là quản đốc xưởng máy trong thị trấn này, tôi phải thổi còi tan ca lúc 5h chiều mỗi ngày, và tôi muốn chắc chắn rằng còi sẽ thổi đúng giờ”.
Ông chủ cửa hàng sửng sốt nhìn người đàn ông nọ và sau đó phá lên cười Người đàn
ông lùi lại và nói đầy tức tối “Buồn cười lắm sao?”
“Xin lỗi ông”, ông chủ cửa hàng đáp:”Tôi không có ý khiếm nhã như vậy nhưng tôi không thể nhịn cười được ông thấy đấy, đã nhiều năm nay tôi chỉnh lại cái đồng hồ quả lắc lớn này theo tiếng còi báo hiệu 5h của ông”
Câu chuyện này là một minh hoạ hoàn hảo cho mặt trái của sự sao chép Chúng ta saochép những người khác…và những người khác laic chúng ta…và tất cả chúng ta thường giả
định quá mức rằng những người chúng ta đi sao chép có câu trả lời “chính xác” Tôi muốn lặp
lại rằng, chúng ta giả định rằng chúng ta sao chép từ những người chúng ta cho là đúng
Điều này càng đúng khi chúng ta tiếp nhận một công việc mà không thực sự suy nghĩ
rằng:” tại sao họ lại làm công việc đó?” Tôi cho rằng hầu hết mọi người giả định rằng công
việc là cách tốt nhất tẩo của cải thực sự, thế nhưng công việc chỉ tạo ra nguồn thu nhập nhấtthời Và có một sự khác biệt, một sự khác biệt lớn giữa 2 điểm này
Hãy cùng xem xét lại việc sao chép công việc
Như những gì tôi đã nói, sao chép là một công việc học tập hữu hiệu nhất được conngười biết đến Những lúc này hay lúc khác chúng ta cần phải dừng lại và xem xét lại nhữnggiả định của chúng ta về những gì mà chúng ta đang sao chép và lý do tại sao - để chắc chắnrằng sao chép sẽ thực sự mang lại cho chúng ta những gì chúng ta nghĩ
Trang 6Trong toàn bộ chương này tôi đã luôn lặp đi lặp lại câu hỏi:” Tại sao chúng ta vãn chưatìm được cách sao chép ra của cải?” Câu trả lời lại rất rõ rang - Hầu hết chúng ta đều sao chépnhững công cụ thay vì đi tìm cách thức tạo ra của cải.
Tại sao vậy? Bởi vì hầu hết mọi người giả định rằng một công việc là cách duy nhất để
họ thực hiện hoá những ước mơ về tài chính của mình Có lẽ họ không tin rằng có nhữngnguồn của cải khác Hoặc có lẽ họ không cho rằng họ có khả năng tạo ra của cải thực sự bằngcách làm việc ngoài lộ trình công việc
Cho dù lý do là gì đi nữa, kết quả vẫn là như vậy Hầu hết chúng ta đều trở thành nhữngngười nằm trong diện 95% thay vì trong diện 5% bởi vì chúng ta đang sao chép phần công việc
và tạo ra nguồn thu nhập nhất thời thay vì phần tạo ra của cải thực sự
Còn bạn thì sao? Bạn chon cái gì để sao chép? Liệu bạn có chọn giống như 95% nhữngngười kia, những người đã lựa chọn phần công việc? Hay bạn lựa chọ con số 5% nhữngngười chọn sao chép cách tạo ra của cải thực sự?
Hãy từ bỏ những giả định của bạn!
Như một người khôn khéo đã từng quan sát, “lý trí của bạn giống như một chiếc ô che mưa Nó chỉ có tác dụng khi được mở ra” Hiện nay, hơn bao giờ hết, điều cấp bách là chúng ta
phải mở rộng lý trí của chúng ta và nhận thấy rằng các công việc là một hệ thống tạo ra thunhập chứ không phải tạo ra của cải
Tôi tin rằng nếu chúng ta chú trọng đến việc tiến xa hơn trong cuộc sống – thayvì chỉxoay xở chấp nhận nó – thì họ sẽ phải từ bỏ những giả định của họ và mở rộng lý trí với nhữngphuơng thức tạo ra cua cải khác
Tôi tin rằng những người thuộc diện 95% - những người tiếp tục chọn cánh gắn tấm
biển “công việc” – sẽ tiếp tục chỉ dừng lại ở ngay con phố mà họ đã bắt đầu.
Tuy nhiên, tôi lại tin rằng, chúng ta thực sự mong muốn có được những kết quả khác và trởthành những người trong nhom 5% đó, chúng ta cần bước qua cánh cửa sẽ mở ra để tạo của cải
Trong chương tiếp theo chúng ta sẽ bàn rộng hơn về sự khác biệt giữa việc tạo ra thunhập và cách tạo ra của cải lâu dài – và chúng ta sẽ tìm hiểu tại sao của cải thực sự lại có thể dễdàng đạt được trong thời buổi này hơn lúc nào hết trong lịch sử
Trang 7Thế nào là giàu có – ý tôi là giàu có thực sự ấy?
Dĩ nhiên là đối với mỗi người từ này lại mang một ý nghĩa khác nhau Riêng đối vớitôi, giàu có không chỉ là có khả năng mua được nhiều thứ, mặc dù đó cũng là một ưu điểm khá
dễ chịu Theo tôi, giàu có thực sự cũng đồng nghĩa với tự do
Giàu có nghĩa là có đủ tiền và đủ thời gian để làm bất cứ việc gì bạn muốn vào bất kỳthời gian nào
Đó là định nghĩa riêng của tôi về sự giàu có – và tôi cho rằng định nghĩa này đã thâutóm được khá nhiều những ưu điểm lớn nhất của sự giàu có
Theo bạn, một người có tài sản trị giá hang tỷ đô la như Bill Gates, giữ chức vụ Tổnggián đốc của tập đoàn Microsoft là bởi vì ông ta PHẢI làm thế… hay do ông ta MUỐN làmthế? Theo tôi chúng ta cũng có thể nói rằng Bill Gates có đủ tiền và đủ thời gian vào bất kỳ lúcnào làm những gì ông ta muốn, vì Bill Gates đã làm giàu thực sự, chứ không chỉ đơn thuần làkiếm tiền Nói tóm lại, giàu có thực sự chính là tự do
Giàu có nghĩa là có quyền tự do lựa chọn
Cũng như Bill Gates, Chuck Feeney cũng là chủ tịch một tập đoàn tài chính lớn Làngười sang lập ra hang trăm các cửa hang miễn thuế tại các sân bay trên toàn thế giới, tài sảncủa Feeney cũng trị giá hang tỷ đô la Hay đúng hơn tôi nên nói rằng ông đã từng có tài sản lêntới hang tỷ đô la Năm 1994, Feeney đã hiến tặng 95% số tài sản trị giá 3,5 tỷ đô la của mình
Trang 8cho một quỹ từ thiện Ngày nay ông đang cống hiến thời gian và tiền bạc cho những mục đíchcao cả trên khắp thế giới.
Cả Bill Gates và Chuck Feeney đều hiểu rằng giàu có thực sự nghĩa là hoàn toàn cóquyền tự do lựa chọn cách sử dụng thời gian… và tiền bạc Gates thì chọn cách sử dụng thờigian để làm giàu them cho mình còn Feeney thì chọn cách dung thời gian để hiến tặng tài sảncủa mình Điểm chung cho phép cả hai con người này có được hai sự lựa chọn khác biệt nhưvậy chính là sự giàu có thực sự
Sử dụng thời gian một cách sang suốt
Hầu hết chúng ta đều cho rằng giàu có thực sự nghĩa là có thật nhiều tiền để có thể muađược mọi của cải vật chất Nhưng những người sang suốt nhất sẽ hiểu rằng giàu có thực sự
không hoàn toàn chỉ là khả năng mua được thêm nhiều của cải, mà còn phải có thêm nhiều thời gian để có thể làm những điều BẠN muốn làm.
Hãy nghĩ mà xem Một ngày nào đó khi bạn đã già yếu, ngồi trước mái hiên của việndưỡng lão, suy ngẫm về quá khứ cuộc đời, bạn sẽ hối tiếc điều gì nhất - tiếc vì đã không muamột ngôi nhà đắt tiền hơn? Hay không dành nhiều thời gian hơn cho gia đình, con cái khichúng còn nhỏ?
Bạn sẽ hối tiếc điều gì nhất - tiếc vì đã không làm việc ngày đêm để được thăng tiến ở cơquan? Hay tiếc vì không dành nhiều thời gian hơn cho cha mẹ và bạn bè mỗi khi họ cần bạn?
Thời gian là tài sản quý giá nhất của chúng ta- quý giá hơn nhiều so với vàng bạc – vìmột khi thời gian đã trôi đi, bạn không bao giờ lấy lại được! nếu bạn làm hỏng xe, bạn vẫn cóthể mua xe khác Nếu bạn mất việc, bạn vẫn có thể tìm được việc khác Nếu bạn đầu tư thua lỗ,bạn vẫn có thể kiếm thêm được nhiều tiền Nhưng bạn không bao giờ, không bao giờ có thể lấylại được thời gian đã mất hoặc đã bỏ phí Một khi thời gian đã trôi đi là sẽ đi mãi mãi
Một câu cổ ngữ của Trung Hoa đã nói rằng : thà ném tất cả của cải xuống giếng sâu còn hơn lãng phí dù chỉ một khắc thời gian Đó là lý do tại sao tôi nói rằng giàu có thực sự
nghĩa là phải có đủ tiền bạc và CÓ ĐỦ THỜI GIAN để làm những việc bạn muốn, bất kể lúcnào Không còn nghi ngờ gì về ưu điểm rõ nhất của sự giàu có thực sự chính là được tự do lựachọn cách thức sử dụng thời gian
Trang 9Kiếm tiền – cái bẫy thời gian - đổi - tiền bacn (Time for money)
Bạn có biết vị bác sỹ hay luật sư nào làm việc vất vả để có thể kiếm được trên 150.000
đôla mỗi năm – nhưng lại cảm thấy bế tắc không? Họ có thực sự giàu có hay không? Theo định nghĩa của tôi thì “không”
Lý do như sau: Mặc dù những chuyên gia này có mức thu nhập rất cao, họ có tiền để mua và làm những gì họ muốn họ lại không có thời gian vì hàng ngày họ PHẢI làm công việc
của mình Trên thực tế, họ PHẢI làm việc để có thu nhập, để có thể duy trì được đời sống.Những người bị công việc bó buộc – dù cho thu nhập họ kiếm được nhiều hay ít – đều là vật tếthần của thuyết kiếm tiền, chứ không phải là thuyết làm giáu
Với thuyết kiếm tiền, bạn đổi thời gian lấy tiền bạc, nghĩa là bạn không thể kiếm đượctiền nếu bạn không đích than làm việc Cho dù đó là một người dọn rác kiếm được mức lươngtối thiểu 5,15 $/giờ hay một bác sĩ phẫu thuật tim mạch kiếm được 5.000 $/giờ - trong thuyếtkiếm tiền một đơn vị thời gian vẫn đang bị trao đổi để lấy một đơn vị tiền bạc Trong thuyếtkiếm tiến, mười giờlàm việc trị giá 10 giờ công xá
Thật không may, kiếm tiền là một guồng quay vô tận Đó là lý do vì sao tôi gọi thuyếtnày là cái bẫy thời gian-đổi-tiền bạc Tệ hơn cả, khi guồng quay này ngừng lại thì thu nhậpcũng không còn Nghĩa là những người chẳng may bị bệnh hoặc bị thương hoặc trong kỳgiãn thợ dài ngày… hoặc phá sản… đều là những người không có thu nhập
Khi chi tiêu ngang bằng thu nhập
Chúng ta hãy xét trường hợp một người “giàu có” điển hình – ta hãy gọi ông ta là JohnSmith, Giám đốc điều hành - với thu nhập hang năm khoảng 150.000 $ Theo tiêu chuẩn hiệngiờ của chúng ta, 150.000 là một số tiền rất lớn Những đến khi những công chức lương caonày trở nên quá phụ thuộc vào thu nhập để có thể chu cấp cho đời sống, họ vô tình trở thànhnạn nhân của cái bẫy thời gian-đổi-tiền bạc
Trang 10CHI TIÊU HÀNG THÁNG CỦA MỘT CÔNG CHỨC
Nô lệ của thu nhập tạm thời
Bạn có thể thấy rằng cuộc sống của ngài Smith cũng khá sung túc Chúng ta đều mongmuốn có tiền để tham gia vào một câu lạc bộ quý tộc nào đó ở địa phương… để có nhữngchuyến đi trượt tuyết tốn kém ở Colorado hoặc những chuyến đi biển nhàn hạ ở vùng Ca-ri-bê
Rõ rang là ngài Smith có một cuộc sống mà hầu hết chúng ta hằng ao ước, những ông ta cũng
phải trả một cái giá cực kỳ đắt cho lối sống này vì ông ta đã phải thế chấp cả tự do của mình.
Bạn thấy đấy, ngài Smith có khoản thu nhập tạm thời những ông ta KHÔNG có tự do
để muốn đi đâu tuỳ thích Ông ta bị trói buộc vào công việc vì ông ta đã trở thành một nô lệcủa lối sống của mình Hằng ngày ngài Smith phải di làm, cho dù ông ta muốn hay không Nếukhông đi làm, ông ta sẽ không có lương Và nếu không có lương, thì cũng sẽ chẳng có tiền đểtrả cho các khoản thế chấp hay tiền nợ khi mua xe… hoá đơn tín dụng… hay tiền học phí chocác trường tư Chẳng nhẽ bạn chưa bao giờ thắc mắc tại sao có nhiều công chức mắc bệnh timsớm đến vậy sao?
Một biến cố chờ đợi phía trước
Vị bác sĩ có thu nhập cao sẽ ra sao nếu ông ta bị chứng viêm khớp tay và không cònkhả năng kiếm tiền nữa và ông ta buộc phải nghỉ việc? và hơn thế nữa, BẠN sẽ ra sao nếu bạn
Trang 11không còn khả năng kiếm tiền vì bạn buộc phải nghỉ việc? Đó đúng là một cơn ác mộng kinhhoàng đối với hầu hết chúng ta!
Đó chính là hạn chế của thuyết kiếm tiền – vì nó chỉ mang tính chất tạm thời Nếu bạnnghỉ việc, bạn cũng chẳng còn thu nhập nữa Và nếu ngoài công việc bạn chẳng có thêm mộtkhoản thu nhập nào nữa, thì quả là bất hạnh!
Theo tạp chí Tuần san Kinh doanh, “một người lao động trung bình mất nửa cuộc đời
để mua được một căn nhà, tích luỹ được ít tiền tiết kiệm và lương hưu, nhưng nếu nghỉ việc thì chỉ sáu tháng là có thể tiêu sạch số tiền đó”.
Thật đáng sợ!
Tự do nhờ thu nhập thặng dư
Sẽ thật là tuyệt nếu như bạn được tận hưởng những ưu điểm như trong lối sống của ngàiSmith mà không phải gánh trách nhiệm đi làm nếu bạn không muốn! Đây đúng là một giấc mơhoang đường phải không?
May mắn thay, vẫn còn có một loại thu nhập khác ngoài thu nhập tạm thời Đó là thu nhập thặng dư, và không giống như thu nhập tạm thời, thu nhập thặng dư vẫn mang lạitiền cho
bạn dù bạn có đi làm hay không! Thu nhập thặng dư giúp bạn tránh được cái bẫy thời gian-đổi
- tiền bạc vì nó KHÔNG phụ thuộc vào viêc trao đổi thời gian lấy tiền
Để biết được thu nhập thặng dư được sinh ra như thế nào, chúng ta hãy xét trường hợpcủa một nhân vật hư cấu khác Chúng ta hãy gọi ông talà Joe Jones, CPA Cũng giống như ngàiSmith, ngài Joe cũng có những thói quen trưởng giả Những khác với ngài Smith, ngài Joe thấuhiểu được sức mạnh của thu nhập thặng dư Trong 40 năm cuối cuộc đời giàu có của mình, ông
ta để dành 10% tổng thu nhập và đầu tư một cách rất sang suốt
Giờ đã nghỉ hưu những ông Joe đã đầu tư 1,5 triệu $ vào các quỹ tín dụng hàng năm thulợi cho ông ta đến 10% nghĩa là thu nhập thặng dư của ngài Joe tương đương với thu nhập tạmthời của ngài Smith 150.000$ Cho dù số tiền bằng nhau những cách thức mỗi người bọn họkiếm được số tiền này lại rất khác biệt, chúng ta có thể so sánh theo bảng sau:
Thu nhập tạm thời So với Thu nhập thặng dư
Bạn đổi thời gian lấy tiền ↔ Bạn chủ động sử dụng thời gian của mìnhTiền tăng theo cấp số cộng ↔ Tiền tăng theo cấp số nhân
Trang 12Nếu bạn không còn khả năng làm việc,
bạn không còn thu nhập
↔ Thu nhập vẫn tăng
Bạn không thực sự giàu có ↔ Bạn thực sự giàu có
Thời gian không còn là của bạn nữa ↔ Bạn hoàn toàn tự do về mặt tg
Bạn phải xoay sở với cuộc sống ↔ Bạn đang tiến lên phía trước
Khi bạn không làm việc thì cũng chẳng
Bạn thấy đấy, người giàu ngày càng giàu hơn vì họ đã tận dụng được lực đòn bẩy bằng
cách đầu tư tiền bạc vào thời gian Như tôi đã viết trong cuốn sách thứ 2 của mình, cuốn Bạn Không thể Đánh cắp Cái thứ Hai khi Bạn đang Dẫm chân lên Cái thứ Nhất, nhà triệu phú mà
tôi nói đến trở nên giàu có là nhờ tiết kiệm được 20% thu nhập và đầu tư số tiền đó một cáchkhôn ngoan hết năm này qua năm khác Đó là cách để người giàu trở nên giàu có và luôn giàucó: bắt tiền bạc phải làm việc cho họ bằng cách đầu tư tiền trên cơ sở thời gian
Đó là một sự khác biệt rõ rệt giữa thuyết kiếm tiền và thuyết làm giàu Kiếm tiền chỉ là tạmthời- bạn phải làm việc nếu không sẽ không có thu nhập Làm giàu là cố định - bận thoát được khỏicái bẫy thời gian-đổi lấy-tiền bạc nhờ bắt tiền của và thời gian của mình làm việc cho mình
Để thời gian của bạn sinh lợi
Tôi biết rằng đến nay có rất ít người kiếm được đủ tiền hoặc có đủ nghị lực- để làm nhưngài Jones, CPA, đã đầu tư và biến số khoản tiền tiết kiệm của mình thành số tiền khổng lồmột triệu rưỡi đô la May mắn thay, sinh lời từ tiền bạc không phải là cách thức đúng đắn vàđáng tin cậy duy nhất để làm giàu Còn một cách làm giàu khác nữa là kiếm lời từ thời gianbằng cách đầu tư, chứ đừng lãng phí thời gian
Trang 13Chắc hẳn các bạn đều đã từng sử dụng câu nói ”thời gian là vàng, là bạc” rồi chứ? Đúng vậy,nhờ có lực đòn bẩy, câu châm ngôn này càng trở lên đúng đắn hơn bao giờ hết trong bối cảnh thời đạicủa chúng ta! Rõ ràng là số tiền mà tất cả chúng ta có được KHÔNG HỀ giống nhau.
Nhưng cũng rõ ràng không kém là thời gian mà tất cả chúng ta có được là NHƯ NHAU Giờ thì tôi muốn bạn hiểu rằng mục đích của cuốn sách này không phải là làm giàu
bằng cách đầu tư tiền bạc, mà làm giàu bằng cách đầu tư thời gian vì thời gian cũng ngangbằng với tiền bạc nếu bạn biết cách đầu tư cho phù hợp!
Chẳng có gì khác biệt giữa một nhà tỷ phú và một kẻ ăn mày, tất cả đều có thời giannhư nhau: 24 giờ một ngày… 168 giờ một tuần… 672 giờ một tháng… 8.064 giờ một năm
Điều then chốt của thuyết làm giàu KHÔNG phải là để có thêm nhiều thời gian, điều đó
là không thể được Điều then chốt là tận dụng khai thác được hết khoảng thời gian mà chúng ta
đó bạn phải bỏ ra rất nhiều thời gian để kiếm được vài đồng đô la
Và may thay, ngày nay chúng ta có một phương thức bắt chước đơn giản để kiếm lời từthời gian và công sức của bạn mà gần như tất cả mọi người đều có thể làm theo
Bạn có làm theo một phương thức sai lầm?
Hãy đối mặt với thực tại này, hầu hết chúng ta đều không được sinh ra trong gia đình DuPonthay Rockerfeller Chúng ta cũng không phải là những thiên tài bẩm sinh như Bill Gates hay ChuckFeeney Và chúng ta cungc không có được tài năng như Michael Jordan hay Tom Cruise
Trang 14Chúng ta vẫn thường cho rằng có thể làm giàu nhờ có được vận đỏ trong đời - điều nàychỉ đúng với những thiên tài… hoặc những người cực kỳ may mắn mà thôi… chứ rõ rangkhông hề đúng với những người bình thường như tôi và bạn.
THẬT LÀ VÔ LÝ!
Chúng ta ko nên bó buộc mình bằng những suy nghĩ hạn hẹp như vậy Đó là những suynghĩ vớ vẩn, và chúng ta nên vứt ngay kiểu suy nghĩ bi quan đó vào thùng rác, ngay từ bây giờ
Sự thật là phần lớn mọi người cho rằng họ không thể làm giàu trong khi, trên thực tế là
họ làm được! Nguyên nhân thực sự khiến hầu hết mọi người không thể làm giàu được là vì họ
chưa bao giờ nhận thấy được một phương pháp làm giàu mà họ có thể bắt chước theo Nóicách khác, hầu hết chúng ta đã làm theo những phuơng pháp sai lầm Vì chúng ta không biếtđến một mô hình làm giàu nào để làm theo, chúng ta chỉ làm theo những gì những người xungquanh mà ta biết đang làm – chúng ta đi làm! Chúng ta làm những việc mà hầu hết mọi ngườiđều làm … và kết quả là chúng ta nhạn được những gì mà hầu hết mọi người nhận được
Không bài xích việc làm
Xin hãy hiểu cho rằng tôi KHÔNG chỉ trích việc làm Tôi chỉ đang chỉ trích cái KẾTQUẢ mà chúng ta thu được từ việc làm Nếu công ăn việc làm có thể giúp chúng ta làm giàu,tôi sẽ là người đầu tiên khuyên bạn đi theo con đường tìm kiếm việc làm Những không – đóhoàn toàn là một sự thật lạnh lung và khắc nghiệt!
Làm theo sự tăng trưởng theo cấp số nhân, chứ không theo cấp số cộng
Sự thật là, bạn sẽ không bao giờ có thể làm giàu được một khi bạn còn đi theo thuyết
kiếm tiền bởi vì phương pháp này phụ thuộc vào sự tăng trưởng theo cấp số cộng, trái với thuyết làm giàu, vốn phụ thuộc vào sự tăng trưởng theo cấp số nhân.
3 TĂNG TRƯỞNG THEO CẤP SỐ CỘNG:
TRAO ĐỔI THỜI GIAN LẤY TIỀN BẠC
Trang 15Làm việc cả ngày Sống trên đống cỏ Đến khi chết đi Pie in the sky
- Joe Hill,
người tổ chức công đoàn
Tôi thường nói với những người tham gia các buổi hội thảo của tôi rằng phần lớn côngnhân đều làm theo phương pháp 40/40/40 - họ làm việc 40 giờ một tuần … trong 40 năm… vàrồi khi nghỉ hưu họ được nhận 1 bữa tiệc chia tay và 1 chiếc đồng hộ trị giá 40$
Những cũng giống như rất nhiều thứ trong thế giới đầy biến động của chúng ta, phươngpháp 40/40/40 đã trở nên lỗi thời Ngày nay, hầu hết chúng ta đều làm theo phương pháp
50/50/50 Giờ đây chúng ta làm việc 50 giờ một tuần … trong 50 năm… và nghỉ hưu với mức lương chỉ bằng 50% số tiền đủ sống!
Guồng quay thời gian -đổi lấy -tiền bạc
Phương pháp 50/50/50 là ví dụ điển hình của phương pháp kiếm tiền vì nó phụ thuộcvào sự tăng trưởng theo cấp số cộng Công thức tính toán thu nhập tăng trưởng theo cấp sốcộng vô cùng đơn giản:
H (lương theo giờ) x N (giờ công) = I (thu nhập)
Cấp số cộng được định nghĩa là “đầu ra tỷ lệ với đầu vào” nói nôm na nghĩa là bạn sẽthu được những gì bạn cho đi - chẳng hơn, chẳng kém Trong phương pháp tăng trưởng thunhập theo cấp số cộng, một đơn vị thời gian bằng một đơn vị tiền bạc Kết quả là, cách tốt nhất
để tăng thu nhập dựa vào tăng trưởng theo cấp số cộng là làm việc nhiều giờ hơn
Nào, nhìn lướt qua thì tăng trưởng theo cấp số cộng có vẻ khá hợp lý Phương pháp nàyđền đáp xứng đáng cho những người được trả mức lương theo giờ khá cao và sẵn sang làm việc thêmgiờ Nhưng khó khăn với những nhân viên có thu nhập dựa và tăng trưởng theo cấp số cộng là thunhập của họ sẽ luôn bị giới hạn, bất kể mỗi giờ họ kiếm được bao nhiêu tiền đi chăng nữa
Trang 16Thợ sơn và chuyên viên
Để các bạn có thể thấy rõ được giới hạn của tăng trưởng theo cấp số cộng, chúng ta hãycùng xét trường hợp của 2 người làm 2 nghề khác nhau mà tôi quen - một người làm thợ sơncòn người kia là bác sỹ
Người thợ sơn nhà tên là Gary, anh ta có một căn xưởng nhỏ chuyên sơn và dán tườngnhà ở Clearwater, Florida, gần nhà tôi Gary làm việc rất chăm chỉ Anh ta đi làm từ sang sớmđến tối mịt Nếu cần anh còn làm việc vào những ngày cuối tuần
Mỗi khi nhận việc, anh tính công lao động la 12 $ một giờ Nhưng sau khi trừ đi số giờ
bỏ ra để đi lại, mua đồ nghề tại các cửa hàng, vv và vv, thì tiền công của anh chỉ còn lại khoảnggần 10$ một giờ Nếu Gary may mắn có thể làm việc 10 tiếng một ngày, 6 ngày một tuần, thìtrong một năm anh ta sẽ kiếm được:
1x10$=10$/h
60h/ tuần = 600$
50 tuần/ năm = 30.000$
Giờ đây, 30.000$/năm chẳng đáng là bao nhiêu Có rất nhiều người mong muốn kiếm
đc trong một năm Nhưng đó là số tiền tối đa Gary kiếm được trong 1 năm khi làm ăn thuậnlợi, khi công việc tiếp nối công việc Những chúng ta hãy xem Gary phải trả giá thế nào chomột năm làm ăn thuận lợi như vậy:
* Anh ta chỉ còn có một ngày duy nhất trong tuần dành cho vợ con
* Anh ta không bao giờ kiếm được nhiều hơn 30.000$ một năm, cho dù có cần cù laođộng đến đâu chăng nữa
* Anh ta ít khi có thời gian nghỉ ngơi, mà nếu có cũng là lúc anh ta quá mệt mỏi (hoặckiệt sức) để có thể hưởng thụ và thư giãn
Và đây mới là điều tồi tệ nhất của sự lao động kiếm trên cơ sở sự tăng trưởng theo cấp sốcộng: Gary chỉ có thể nhận được tiền công cho những việc anh ta đã làm Nghĩa là một khi anh tanhận xong đợt lương cuối cùng, anh ta lại quay trở lại guồng quay đổi thời gian-lấy-tiền bạc
Trang 17Chuyên viên: cũng chẳng hơn gì anh thợ sơn ngoài mức thu nhập cao
Giờ thì chúng ta hãy quay lại với trường hợp của ngàu John Smith, Giám đốc điềuhành, người có thu nhập 150.000$/năm trong ngành y Ngài Smith là một bác sỹ đa khoa cóphòng khám tư nhân của riêng mình Mặc dù hau trong bốn nhân viên chính thức của ông ta là y tá
có tay nghề, bác sỹ Smith vẫn phải khám riêng cho từng bệnh nhân Vì vậy ông ta phải làm việc 8tiếng/ngày, 6ngày/tuần để tiếp bệnh nhân rồi sau đó dành ra 2 tiếng nghỉ mỗi ngày để hoàn thànhgiấy tờ sổ sách … và 2 ngày chủ nhật mỗi tháng cho những vấn đề về kinh doanh khác
Cách duy nhất để bác sỹ có thể tăng thêm thu nhập là tăng giờ làm việc Nhưng vì ông
ta đã phải làm việc 8 tiếng một ngày, khi về đến nhà ông ta đã quá kiệt sức để kèm cặp con cáihọc hành hoặc chơi bong với con trai – nói gì đến tăng thêm giờ làm việc
Nô lệ của công việc
Đúng là bác sỹ Smith kiếm được rất nhiều tiền Nhưng cái giá ông ta phải trả là trởthành P.O.W - một Tù nhân của Công việc (Prisoner of work)! Ông ta cảm thấy bế tắc! ông chánnản tức giận… và buồn rầu… nhưng ông ta chẳng biết phải làm sao Vì vậy ông ta cứ tiếp tục quaytrở lại với cái mỏ muối, tiếp tục đổi thời gian của mình lấy tiền bạc và hy vọng mọi việc sẽ trở nên tốtđẹp hơn – nhưng tự bản than ông ta cũng biết đó chỉ là mơ ước hão huyền
Đó chính là nhược điểm của thu nhập dựa trên tăng trưởng theo cấp số cộng – nếu bạnkhông đích than làm việc, công việc sẽ bị đình trệ Và cách duy nhất để bạn nhận được tiềncông là tiếp tục làm việc, hết lần này qua lần khác Lạy trời để cho anh thợ sơn và ông bác sỹđùng bao giờ ốm đau hay bị thương để họ vẫn có thể làm việc
Mức lương làm việc của bạn ra sao?
Thế còn bạn thì sao - bạn cũng đang làm những công việc trao đổi thời gian lấy tiền bạcđấy chứ? Nếu vậy, mức lương làm việc của bạn ra sao? Dưới đây là là danh sách các công việc
và mức lương trung bình hang năm do tờ tạp chí Parade đưa ra trong các báo cáo thường niên
“Chúng ta kiếm được bao nhiêu” Bạn hãy xem và so sánh mức lương hang năm của bạn với
những công việc khác:
MỨC LƯƠNG TRUNG BÌNH CHO CÁC CÔNG VIỆC Ở MỸ NĂM 1996 *
Trang 18Luật sư cho Doanh nghiêp 85.500
* Mức thu nhập trung bình của mỗi hộ gia đình ở Mỹ là 38.962$
Bạn ngạc nhiên khi so sánh mức lương của bạn với những mức lương khác trong cảnước chứ? Nhưng bạn sẽ còn ngạc nhiên hơn nếu so sánh mức lương cả năm của mình với mứclương mà Tồng Giám Đốc (CEO) của một công ty lớn nhận được
Chúng ta hãy cũng so sánh mức lương của một Tổng giám đốc với mức lương tế bàocủa một công nhân vào thời điểm năm 1996:
Khoảng cách giữa Tổng Giám đốc và một công nhân
Mức lương của Tổng Giám đốc: 3,7 triệu $ >< Mức lương của công nhân: 20.000$
Tỷ lệ=187/1
Không thể tin nổi làm thế nào một người trong công ty lại có thẻ đạt mức thu nhập lêntới 3,7 triệu $, trong khi những người công nhân bình thường cũng trong công ty đó chỉ kiếmđược có 20.000$? Bạn hẳn sẽ tự hỏi Tại sao lại thế?
Dùng phương pháp đòn bẩy để phá cái bẫy thời gian-đổi-tiền bạc
Tôi có thể trả lời câu hỏi của bạn chỉ bằng một từ - PHƯƠNG PHÁP ĐÒN BẨY Bạnthấy đấy, khi một công nhân đổi thời gian của mình lấy tiền bạc, thu nhập của anh ta tăng lêntheo cấp số cộng Một đơn vị thời gian tương ứng với một đơn vị tiền bạc Người công nhân đó
có được thu nhập hoàn toàn dựa vào nỗ lực một phía của bản than anh ta
Trái lại, vị Tổng Giám đốc lại dùng chính các nhân viên của mình làm đòn bẩy cho thờigian và tài năng của ông ta Thay vì kiếm được tiền hoàn toàn nhờ vào nỗ lực đơn phương của mình,thu nhập của ông ta chính là một phần tỷ lệ công sức của toàn bộ nhân viên Đó chính là điều J.PaulGetty phát hiện ra khi ông phát biểu” tôi thà thu được 1% công sức của 100 người còn hơn chỉ có
Trang 19100% công sức của riêng mình” Đó chính là lý do vì sao phương pháp đòn bẩy lại có tác động mạnh
mẽ đến vậy – Bạn thu được một chút từ nỗ lực của cả một tập thể những người khác
Một ví dụ điển hình là thành kẹo Hershey Mỗi thanh kẹo này chỉ thu được lợi nhuầnthuần nhiều nhất là 1-2 xu Nhưng mỗi năm họ bán ra hàng tỷ thanh kẹo Hershey trên toàn thếgiới Điều đó giúp cho nhà sản xuất kéo Hershey, tập đoàn Mars, có được lợi nhuận hàng nămtrên 1 tỷ$, hết năm này qua năm khác Và điều đó cũng giúp cho CEO của Hershey kiếm đượcnhiều tiền, NHIỀU tiền đến như vậy sao?
Vị cư sĩ và chiếc cưa máy
Khái niệm lực đòn bẩy cũng giống như câu chuyện về vị cư sĩ và chiếc cưa xích Một ngày nọ, vị
cư sĩ rời khỏi cái hang trên núi nơi ông vẫn ẩn cư, đi xuống cửa hàng bán dụng cụ ở địa phương
“Tôi sẽ chuyển ra khỏi cái hang của mình và tự xây cho mình một ngôi nhà mới bằng gỗ,” vị cư sĩ tự hào nói với chàng trai bán hàng “Tôi cần một cái cưa tốt nhất mà cửa hàng của cậu có – giá cả không thành vấn đề”.
Chàng trai biến mất vào kho và một lúc lâu quay trở lại với một chiếc cưa xích mới
toanh.”Đây là chiếc cưa tốt nhất đấy”, chàng trai nói một cách tự tin “Nó sẽ cắt xuyên qua các khúc cây giống như con dao cắt vào bơ vậy Tôi đảm bảo nó sẽ giúp ngài cưa được đống
gỗ bằng người khác cưa mất một tháng chỉ trong một ngày - nếu không tôi sẽ hoàn lại tiền cho ngài!”
Vị cư sĩ rất vui mừng, ông ta trả tiền cho người bán hàng, cầm lấy chiếc cưa xích mớitoanh và quay trở về núi
Đúng một tháng sau, vào một ngày người bán hàng đang bận rộn với việc sắp xếp bày
biện hàng hoá, anh ta nghe thấy giọng vị cư sĩ rít lên: “Này, Sonny, như anh đã hứa, tôi đến để trả lại cái cưa này và lấy lại tiền đây”
Người bán hàng ngẩng lên nhìn vị cư sĩ già nọ - nhưng anh ta vô cùng sửng sốt! Vị cư
sĩ trông như đã không ngủ hàng tuần nay rồi Quần áo của ông ta rách bươm, bẩn thỉu, lẫn máu
và mồ hôi Cứ như thể ông ta đã phải làm việc quần quật đến suýt chết vậy
“Chuyện gì xảy ra với ngài vậy?” người bán hàng lắp bắp nói- “Trông ngài kinh khủng quá”
Trang 20Vị cư sĩ già thu hết sức lực còn lại nhấc chiếc cưa đặt lên mặt quầy và gầm lên, “Đây là chiếc cưa chết tiệt anh bán cho tôi đây Anh nói trong một ngày nó có thể cưa được lượng gỗ mà người khác cưa trong một tháng Thế mà đến nay tôi đã sử dụng nó trong 30 ngày mà chẳng thể cưa nổi lượng gỗ mà người khác cưa trong một ngày đấy Tôi muốn anh trả lại tiền cho tôi”
Người bán hàng hốt hoảng xin lỗi và nói “Chắc chắn rồi, thoả thuận là thoả thuận Hãy để tôi xem chiếc cưa giúp ngài Biết đâu tôi lại tìm ra chỗ hỏng của nó thì sao”.
Người bán hàng giật mạnh cái dây kéo … và chiếc cưa xích rú lên – R-R-R-R-R”
“R-R-R-R-R-R-R-Vị cư sĩ nhảy bật về phía sau như thể bị bắn trúng và hét lên át tiếng chiếc cưa
:”TIẾNG ĐỘNG QUÁI QUỶ GÌ VẬY?”
Bài học về lực đòn bẩy
Bạn có thể tưởng tượng ra việc vị cưa một thân cây bằng cưa máy không bật thì sẽ thếnào không? Đó là nguyên nhân vì sao vị cư sĩ nọ trông lại mệt lử và kiệt sức đến vậy Câychuyện trên giúp chúng ta rút ra bài học rằng lực đòn bẩy là một công cụ cực kỳ hữu ích,nhưng chỉ với điều kiện là chúng ta có thể áp dụng vào thực tiễn
Rõ rang chiếc cưa máy là một dụng cụ tuyệt vời để thúc đẩy thời gian và nỗ lực Nếubạn từng dùng một chiếc cưa tay để chặt một cây gỗ lớn, bạn sẽ hiểu ý tôi Điều trớ trêu trongcâu chuyện là vị cư sĩ có trong tay một dụng cụ tuyệt hảo để làm đòn bẩy nhưng chỉ có điềuông ta không biết sử dụng mà thôi! Nói cách khác, ông ta thất bại không phải vì thiếu kỹ năng
hay thiếu nỗ lực mà ông ta thất bại vì thiếu hiểu biết!
Chúng ta cũng có thể nói như vậy về những người bình thường khác Nhờ sức mạnhcủa phương pháp đòn bẩy chúng ta có thể đạt được mục tiêu đề ra chỉ trong một phần thời gianthong thường, với một phần nỗ lực bình thường Thực tế là chúng ta có thể “chặt được lượng
gỗ bằng người khác chặt trong một tháng chỉ trong một ngày” Nhưng để có thể tận dụng đượcphương pháp đòn bẩy, chúng ta phải biết đến sự tồn tại của lực đòn bẩy Nếu không chúng ta
sẽ có kết cục giống như vị ẩn sĩ trong câu truyện trên – chúng ta tiếp tục cố gắng làm việc chăm chỉ hơn để trao đổi thời gian của mình lấy tiền thay vì làm việc theo phương pháp hiệu
quả hơn bằng cách thúc đẩy thời gian và công sức của mình
Trang 21Chẳng phải đó là lý do vì sao đến tuổi 65, những người bình thường sẽ chết đi… Hoặckhánh kiệt… hoặc trở nên phụ thuộc vào nhà nước, gia đình hoặc nhà thờ hay sao – có quá nhiềungười đang làm theo phương thức tăng trưởng theo cấp số cộng thay vì theo cấp số nhân?
Hiểu biết là bước đầu
Nhờ áp dụng phương thức đòn bẩy đúng đắn và hoàn cảnh thích hợp, chúng ta có thểdời non lấp biển… và chúng ta có thể kiếm được hàng triệu đôla
Câu hỏi đặt ra ở đây là, “Bạn muốn áp dụng phương thức làm giàu nào?”
Bạn có muốn làm giàu theo phương thức tăng trưởng theo cấp số cộng và có kết cụcgiống như vị cư sĩ nọ, dung khoảng thời gian lớn lao của mình để đổi lấy những kết quả chẳngđáng là bao?
Hay bạn muốn giống như chàng trai bán hàng nọ, biết cách khởi động chiếc cưa xích đểlàm đòn bẩy?
Đó là những điều bạn sẽ được biết ở chương sau - những phương thức giúp chúng tathúc đẩy thời gian và nỗ lực để phá vỡ cái bẫy thời gian-đổi-tiền bạc – VĨNH VIỄN- và khaithác được sự độc lập về tài chính mà chúng ta xứng đáng được hưởng
4 TĂNG TRƯỞNG THEO CẤP SỐ NHÂN:
LÀM VIỆC HIỆU QUẢ HƠN, CHỨ KHÔNG PHẢI CHĂM CHỈ HƠN
Bận rộn chưa đủ; bầy kiến cũng luôn bận rộn
Mà quan trọng là: Chúng ta bận rộn vì việc gì?
Trang 22-Henry David
Thoreau-Tháng 8 năm 1888, một dược sĩ ở At-lan-ta tên là Asa Candler đã trả 2.300$ tiền mặt
để được độc quyền đặt tủ bán một loại nước giải khát có ga tên là Coca – Cola
Coca - Cola nhanh chóng được ưa chuộng ở vùng Atlanta và đến đầu thế kỷ XX thì gầnnhư đặc trưng của mọi hiệu thuốc ở miền Nam là có một tủ bán nước giải khát, nơi khách hàng
có thể ngồi xuống và nhấm nháp một suất Coke ướp lạnh với giá 5 xu
Sau đó, Candler dã đưa ra một quyết định quan trọng biến Coca - Cola từ một công tynhỏ ở địa phương thành một thương hiệu nổi tiếng toàn thế giới Candler quyết định rằng công
ty sẽ thu được nhiều lợi nhuận hơn mà không tốn nhiều thời gian và công sức nhờ giới thiệu
một hình thức đòn bẩy độc đáo – đóng chai!
Bí mật tại sao Coca - Cola thành công toàn cầu
Đằng sau quyết định đóng chai Coke của Candler là cả một câu chuyện thú vị Người tađồn đại một giả thuyết rằng: có một ngày nọ, một người bạn tìm đến văn phòng của Candler vàtuyên bố rằng ông ta sẽ tiết lộ cho Candler một bí mật giúp thu được lợi nhuận khổng lồ từCoca - Cola, với một mức phí khá cao
Hai người trao đổi một hồi lâu, cuối cùng trí tò mò của Candler đã chiến thắng, ông viết séctrả cho bạn Người bạn ung dung nhận tấm séc và ghé tai ông thì thầm hai từ đơn giản đã khởi xướng
ra một triều đại toàn cầu: Đóng chai! May mắn là Candler biết nhìn xa trông rộng, đã nghe theo lời
khuyên của người bạn Và người ta nói rằng, những phần tiếp theo là phần của lịch sử
Thúc đấy thời gian và địa điểm
Đóng chai!
Hãy suy nghĩ một lát về sức mạnh của người từ này Trước khi Coke được đóng chai,bạn phải đi tới những địa điểm đặt máy bán nước giải khát để mua Coke - nếu không bạn sẽkhông được uống Trước khi đóng chai, doanh số bán hàng của Coke chỉ có thể tăng khi sốlượng máy bán nước giải khát tăng
Trang 23Đóng chai đã làm thay đổi tất cả Khách hàng không phải đi tới khu để chiếc máy bánnước đó mới có thể thưởng thức Coke, vì thực tế là khi khách hàng mua một hộp 6 lon Coke,
họ đã mua chính cái máy bán nước giải khát về nhà!
Kết quả là ngày nay, gần như tất cả mọi người trên thế giới đều có thể thưởng thứchương vị tươi mát của Coca - Cola bất cứ lúc nào họ muốn, cho dù đêm hay ngày, ngay tại nhà
mình Tất cả là nhờ tập đoàn Coca - Cola đã sang suốt thúc đẩy thời gian, công sức và địa điểm
nhờ quyết định đóng chai sản phẩm này
Phương pháp đòn bẩy là gì?
Nguồn gốc của từ phương pháp đòn bẩy - từ “đòn bẩy” - bắt nguồn từ tiếng Pháp cổ,nghĩa là “làm cho nhẹ hơn”, mô tả chính xác sức mạnh của lực đòn bẩy Nhờ sử dụng một cáchsang suốt một số đòn bẩy hoặc công cụ nhất định, chúng ta có thể hoàn thành những nhiệm vụkhó khăn mà không phải bỏ ra quá nhiều công sức và trong một khoảng thời gian quá dài, tức
là làm cho những công việc này trở nên “nhẹ nhàng hơn”
Chúng ta hãy xem công sức phải bỏ ra để thay thế động cơ xe ô tô khi không dùng lựcđòn bẩy Theo bạn cần có bao nhiêu người đàn ông khỏe mạnh mới có thể nâng động cơ rakhỏi xe của bạn? – 5 hay 10? Hay hơn nữa?
Giờ hãy suy nghĩ xem những người thợ máy ô tô ở địa phương bạn có thể hoàn thànhcùng một công việc đó trong khoảng thời gian ngắn hơn đến thế nào mà công sức bỏ ra cũngchỉ bằng một phần Trước hết anh ta gắn một chiếc cần trục vào một thanh rầm chắc chắn bêntrên động cơ Tiếp đó, anh ta buộc chặt động cơ xe bằng dây thừng và xích gắn trên cần trục.Sau đó, anh ta gắn dây kéo vào một bánh quay chạy bằng điện Chỉ cần ấn nhẹ công tắc, anh ta
có thể nâng động cơ ra khỏi xe chỉ trong nháy mắt
Đó chính là sức mạnh của lực đòn bẩy- nó giúp gia tăng năng suất công việc bằng cáchtối đa hoá thời gian, công sức và tiền bạc
Các doanh nghiệp áp dụng lực đòn bẩy như thế nào?
Hàng thế kỷ nay, các doanh nhân đã làm cho công việc của mình “nhẹ nhàng hơn” đồng nghĩa với việc tăng năng suất và lợi nhuận - nhờ có khái niệm lực đòn bẩy Điều cốt yếuđây thực sự là tăng năng suất lao động – làm việc một cách hiệu quả hơn thay vì làm việc một
Trang 24-cách chăm chỉ hơn, bằng -cách tìm kiếm một phương pháp làm ra được nhiều tiền hơn trongmột khoảng thời gian ngắn hơn.
Thuê nhân công là cách thúc đẩy thời gian rõ rang nhất của các doanh nghiệp thường sửdụng Hầu hết mọi công ty trên thế giới này - từ tập đoàn Ford Motor cho đến hang Sony - đềukhởi đầu từ hình thức doanh nghiệp một chủ sở hữu, những nhà kinh doanh này thuê nhân công
để thúc đẩy thời gian và khả năng của mình
Ví dụ, nếu như Henrry Ford tự tay làm ra chiếc ô tô mẫu T, hẳn ông ra sẽ bỏ túi 100%lợi nhuận Nhưng ông ta biết rằng nếu ông ta làm một mình thì mỗi năm ông ta chỉ có thể sảnxuất ra một đến hai chiếc Ford đủ sang suốt để thúc đẩy thời gian và năng lực bản thân bằngcách hướng dẫn cho công nhên làm theo phương pháp của ông ta Nhờ tận dụng được sứcmạnh của lực đòn bẩy mà mỗi năm Ford đã sản xuất ra hàng ngàn chiếc xe – và trở thành mộttrong những người giàu nhất trong lịch sử
Thực sự sáng suốt: buôn bất động sản
Hàng năm nay các công ty buôn bán bất động sản đều tận dụng được khái niệm đònbẩy, nhưng thay vì dung nhân công, họ lại sử dụng một nhóm nhà thầu tự do (chúng ta hay gọi
là các tay môi giới bất động sản)
Hãy xem Ted, một tay buôn bất động sản nhà nghề, áp dụng lực đòn bẩy như thế nào đểkiếm được nhiều tiền hơn trong khoảng thời gian ngắn hơn nhé Ted đã buôn bất động sản hơn
20 năm nay Khi mới khởi nghiệp anh ta may mắn lắm mới bán được một căn nhà mỗi tháng.Nhưng qua nhiều năm, Ted trở nên thành thạo hơn trong công việc Sau 5 năm kinh doanh,trung bình mỗi năm anh ta bán được 50 căn nhà
Nhưng cho dù Ted có làm việc chăm chỉ đến đâu đi chăng nữa, mỗi tuần anh ta cũngkhông thể tự mình bán được nhiều hơn 1 căn nhà Xét cho cùng, anh ta chỉ có thể dẫn kháchhàng đi xem nhiều căn nhà trong một ngày Anh ta chỉ có thể đến nhiều công trường trong mộttuần Vì vậy, anh ta quyết định mở văn phòng
Ted thuê mấy người bạn đồng nghiệp làm việc bên ngoài văn phòng Qua nhiều nămanh ta đã tập hợp được 20 nhân viên môi giới bất động sản cừ khôi Mỗi người bán đượckhoảng 50 ngôi nhà một năm, tức là công ty của anh bán được hơn 1.000 ngôi nhà mỗi năm!
Trang 25Chúng ta cùng xem xét lợi ích mà lực đòn bẩy mang lại cho Ted tự bản thân Ted chỉbán được 50 ngôi nhà mỗi năm Nhờ thúc đẩy thời gian và năng lực của những nhà môi giớikhác, Ted có thể bán được 1.000 ngôi nhà - điều mà anh ta không thể làm được nếu chỉ có mộtmình Nhờ sử dụng lực đòn bẩy anh ta đã tăng năng suất lao động lên 20 lần trong khi giờ làmviệc lại ít đi Đó chính là ý nghĩa của “làm việc hiểu quả hơn, chứ không phải chăm chỉ hơn”.
Thúc đẩy bằng hệ thống đại lý nhượng quyền
Hệ thống đại lý còn phát triển khái niệm lực đòn bẩy cao hơn nữa so với công ty buốn bánbất động sản Mặc dù hình thức đại lý đã tồn tại nhiều năm nay nhưng mãi cho đến đầu những năm
1950, khi một nhà buôn dụng cụ lắc sữa có tên Ray Kroc mua lại quyền đại lý của một cửa hàng đồ
ăn nhanh McDonald`s thì đại lý mới trở thành một khái niệm kinh doanh “chính thức”
Ray Kroc chắc không phải là người phát minh ra hệ thống đại lý Nhưng chắc chắn ông
là người hoàn chỉnh hệ thống này Kroc hiểu rằng chìa khoá dẫn đến thành công của đại lý là
sự nhân rộng Vì vậy ông quyết tâm lập ra một hệ thống chứng minh rõ rang những chi tiếtriêng của một hệ thống đại lý thành công Ông còn đi xa hơn, bỏ ra 3 triệu đôla để nghiên cứu
bí mật hoàn chỉnh của sự đồng nhất của các lò quay Mỗi khi có khách mua hàng tại các đại lýcủa MacDonald`s, tất cả những việc họ phải làm là nối các điểm với lại nhau Giấc mơ củangười đi bắt chước đã thành hiện thực
Hãy nghĩ về điều này – khi bạn bước vào cửa hàng của MacDonald`s, lò quay đặt ởđâu? Bên trái, đúng không nhỉ? Cho dù đại lý của MacDonald`s có đặt ở Moscow, Idaho, hay ởđâu đi chăng nữa thì cũng chẳng có gì khác, lò quay vẫn được đặt ở bên trái Và bạn nên tinrằng mỗi chi tiết của hệ thống vận hành cũng được giải thích rõ rang và đúng chỗ
Nhân rộng: chìa khoá dẫn tới thành công của hệ thống đại lý
Khái niệm đại lý nhượng quyền hoạt động rất hiệu quả vì nó qua đơn giản - cực kỳ đơngiản Đó là trương hợp đôi bên cùng có lợi, cả bên chuyển giao thương hiệu và bên đại lý cùngnhau phát triển