Kháng nguyên,kháng thể và các hợp chất sinh học

Tai lieu chia se tai: wWw.SinhHoc.edu.vnTai lieu chia se tai: wWw.SinhHoc.edu.vn... Tai lieu chia se tai: wWw.SinhHoc.edu.vnTai lieu chia se tai: wWw.SinhHoc.edu.vn... Tai lieu chia se t

Trang 2

Tai lieu chia se tai: wWw.SinhHoc.edu.vn

Trang 4

S thành th c ự ụ lymphocyte T

Trang 6

C u t o c a màng sinh h c ấ ạ ủ ọ

Trang 7

o Antigen (ch t sinh b nh – pathogen) có ngu n g c t n m ấ ệ ồ ố ừ ấ

m c, vi khu n, virus hay các lo i protein ngo i lai có kh năng ố ẩ ạ ạ ả sinh b nh (gây b nh) cho v t ch ệ ệ ậ ủ

o Antigen hoàn ch nh có 2 thu c tính: tính sinh mi n d ch, tính ỉ ộ ễ ị

đ c hi u ặ ệ

o Hapten (semiantigen) là h p ch t h u c không có tính sinh ợ ấ ữ ơ

mi n d ch, n u đ ễ ị ế ượ c g n v i protein t i s t o thành antigen ắ ớ ả ẽ ạ hoàn ch nh ỉ

Trang 8

Antigen (vaccin) ph thu c: ụ ộ

 Tính “l hay quen” c a antigen ạ ủ

 Tính “d hay khó phân h y” c a antigen ễ ủ ủ

 Tính “d hay khó b t gi ” b i monocyte, macrophage ễ ắ ữ ở

 Thành ph n tá d ầ ượ c trong vaccin

2.2 Tính đ c hi u antigen ặ ệ

 Tính đ c hi u c a antigen ặ ệ ủ  Các domain c u trúc-” ấ nhóm quy t đ nh antigen” ế ị = Trung tâm ho t đ ng c a enzyme ạ ộ ủ

Trang 10

Nhóm quy t đ nh antigen-Epitop ế ị

-Nh n di n kháng th t ậ ệ ể ươ ng ng ứ

-Liên k t v i th th c a lymphocyte T ho c kháng ế ớ ụ ể ủ ặ thể

2.3 Epitop

- Kích th ướ c 1-3nm, MW=5 Kdal

-C u t o 6-8 c u t amino acid ho c 4-6 phân t ấ ạ ấ ử ặ ử monosaccharide

- S l ố ượ ng epitop là hoá tr c a antigen ị ủ

antigen MW (daltons) Hoá trị

Trang 11

Trên phân t antigen có nhi u epitop ử ề  Tính đ c hi u c a ặ ệ ủ antigen d a vào tính đ c hi u c a epitop ự ặ ệ ủ

Antigen đ n giá ơ (Monotonous antigen)-polysaccharide, có m t ộ epitop đ c hi u ặ ệ

Antigen đa giá (Polytonous antigen)-polypeptide, có nhi u ề epitop đ c hi u ặ ệ

Epitop nh n di n kháng th (lyphocyte B) ậ ệ ể ≠ Epitop nh n ậ

Trang 12

3 PHÂN LO I Ạ

3.1 D a vào ngu n g c ự ồ ố

Antigen vi sinh v t (vi khu n, virus và các VSV khác) ậ ẩ

Antigen không có ngu n g c vi sinh v t (antigen b m t t ồ ố ậ ề ặ ế bào, antigen t đ ng) ự ộ

3.2 D a vào c u t o hoá h c ự ấ ạ ọ

Protein, polysaccharide, lipoprotein, glycolipid, nucleic acid

3.3 D a vào s h p tác v i tuy n c ự ự ợ ớ ế ứ

 Antigen ph thu c tuy n c ụ ộ ế ứ

Antigen đa giá, t o trí nh mi n d ch t t, tăng hi u ng thì hai ạ ớ ễ ị ố ệ ứ (antigen nhóm máu, protein c y ghép, antigen virus ) kích thích ấ

mi n d ch v i lymphocyte T helper ễ ị ớ

 Antigen không ph thu c tuy n c ụ ộ ế ứ

Antigen đ n giá, kích thích lymphocyte B s n sinh kháng th ơ ả ể (lipopolysaccharide c a vi khu n Gr -) ủ ẩ

Trang 13

Antigen K (capsule): polysaccharide

Antigen F (Pili), Antigen H

(fimbriae):flagelin -protein

Exotoxin (porin): protein

Nucleic acid

Vi khu n Gr + ẩ Exotoxin: peptidoglycan

Endotoxin: protein

Nucleic acid Exotoxin + formaldehyde

TOXOID

Trang 14

Trang 16

Trang 17

C u t o hoá h c peptidoglycan ấ ạ ọ

NAM: N- Acetyl muramic acid

NAG: N- Acetyl glucosamine

Trang 18

4.2 Antigen không có ngu n g c vi sinh v t ồ ố ậ

-Antigen b m t t bào: Antigen nhóm máu, antigen MHC ề ặ ế

-Antigen t đ ng (Autoantigen) có tác đ ng đ n hi n t ự ộ ộ ế ệ ượ ng t ự

mi n c a c th (hormone, thành ph n lipid ph c t p c a ễ ủ ơ ể ầ ứ ạ ủ màng, protein ty th , nucleoprotein hay nucleic acid, receptor ể hormone đ c hi u ặ ệ )

Trang 20

Trang 22

Trang 23

Loài Các nhóm máu Serology

Bò A, B, C , F, J , L, M, R, S, Z, T Hemolytic

C u ừ A, B, C, D, M, R Hemolytic

Agglutination (D) Heo A , B, C, D, E, F, G, H, I, J, K, L, M,

N, O, P

Agglutination Hemolytic Antiglobulin

Ng a ự A, C, D, K, P, Q, U Agglutination

Hemolytic

Chó DEA1.1, 1.2, 3, 4, 5, 6, 7, 8 Agglutination,

Hemolytic Antiglobulin

Trang 24

NHÓM MÁU C A BÒ Ủ

- 11 nhóm máu; trong đó, nhóm B, C và J quan tr ng ọ

- Nhóm B: g m 60 lo i antigen protein, hình thành nhi u ồ ạ ề phenogroup khác nhau theo gi ng, cá th ố ể

- Nhóm C: g m 10 antigen, hình thành 90 phenogroup ồ

- Nhóm J là antigen lipid, t do trong d ch th , bám vào m t ự ị ể ặ ngoài h ng c u, không có bê s sinh nh ng tăng d n khi bê ồ ầ ở ơ ư ầ

đ ượ c 6 tháng tu i ổ

Trang 26

Trang 27

Kháng th là nh ng phân t globulin mi n d ch (Ig) đ ể ữ ử ễ ị ượ c

t ng h p t các lymphocyte B và t ổ ợ ừ ươ ng bào (plasma cell) có 2

-C u trúc không gian đ i x ng g m 2 đôi t o hình ch Y, ấ ố ứ ồ ạ ữ

m i đôi g m chu i L và H liên k t b ng c u n i disulfide (S- ỗ ồ ỗ ế ằ ầ ố S)

-Chu i L (23 Kd) g m 2 lo i là chu i ỗ ồ ạ ỗ κ và λ , c u t o ấ ạ kho ng 220 c u t amino acid; vùng bi n đ i (V ả ấ ử ế ổ

Trang 28

 Domain là nh ng nút đ ữ ượ c hình thành trong t ng chu i H và ừ ỗ

L, do c u n i disulfide, kho ng 60 c u t amino acid Chu i L ầ ố ả ấ ử ỗ

 Vùng siêu bi n (HVR-hypervariable region) hay vùng quy t ế ế

đ nh b tr (CDR-complementary determinant region) có ị ổ ợ

thành ph n amino acid r t thay đ i, V ầ ấ ổ

L

và V

H

có 3 vùng siêu

bi n, xen gi a các vùng siêu bi n là đo n peptide có thành ế ữ ế ạ

ph n amino acid ít thay đ i h n và g i là vùng s ầ ổ ơ ọ ườ n

(FR-framework region)

Trang 30

Trang 32

macrophage, liên quan đ n b th ) ế ổ ể

Pepsin c t phân t Ig cho 2 ti u ph n không b ng nhau: ắ ử ể ầ ằ

-F(ab)

2

do 2 Fab còn liên k t b i S-S, có kh năng liên k t v i ế ở ả ế ớ antigen và Fc

Trang 34

Trang 35

-Ph i h p v i b th phân gi i t bào vi khu n ố ợ ớ ổ ể ả ế ẩ

-Opsonin hoá (g n t bào vi khu n lên b m t đ i th c bào) ắ ế ẩ ề ặ ạ ự -Di chuy n qua màng nhau thai ể

Trang 36

Trang 37

IgM là lo i kháng th đ u tiên đ ạ ể ầ ượ ổ c t ng h p trong c th ợ ơ ể

đ ng v t s sinh; đ ng th i xu t hi n tr ộ ậ ơ ồ ờ ấ ệ ướ c nh t khi có s ấ ự kích thích c a antigen, sau đó thay th b ng IgG ủ ế ằ

Trang 38

3.3 Immunoglobulin A (IgA)

-IgA huy t thanh và Ig A ngo i ti t (s a, n ế ạ ế ữ ướ c b t, n ọ ướ c

m t, d ch ti t đ ắ ị ế ườ ng hô h p, d ch ti t đ ấ ị ế ườ ng tiêu hoá, d ch ị

Trang 39

-D b bi n tính b i nhi t và b ễ ị ế ở ệ ị

phân gi i b i enzyme ả ở

-IgD trong huy t thanh tăng ế

trong các tr ườ ng h p nhi m ợ ễ

Trang 40

4 SINH T NG H P IMMUNOGLOBULIN Ổ Ợ

Trang 41

-Do 2 t p đoàn polysome ậ khác nhau

-Hình thành các domain

-Liên k t v i các phân t ế ớ ử glucid

Trang 42

5 TÁC Đ NG SINH H C C A IMMUNOGLOBULIN Ộ Ọ Ủ

5 TÁC Đ NG SINH H C C A IMMUNOGLOBULIN Ộ Tai lieu chia se tai: wWw.SinhHoc.edu.vnỌ Ủ

Trang 43

6.CÁC H P CH T SINH H C THAM GIA MI N D CH Ợ Ấ Ọ Ễ Ị

6.1 H th ng b th (Complement system) ệ ố ổ ể

 Nhóm protein huy t thanh, có ho t tính enzyme (mi n d ch ế ạ ễ ị

t nhiên-mi n d ch không đ c hi u), b phá h y 56 ự ễ ị ặ ệ ị ủ ở

Trang 44

Trang 45

6.2 Ph c h p hoà h p mô chính (MHC - Major ứ ợ ợ histocompatibility complex)

- Histocompatibility antigen hay transplantation antigen

- MHC là nh ng c u trúc phân t trên b m t t bào đ ng v t ữ ấ ử ề ặ ế ộ ậ

b c m nhi m, c u t o là glycoprotein ị ả ễ ấ ạ

- Vai trò: trình di n antigen l cho t p đoàn lymphocyte T ệ ạ ậ

- G m 2 lo i: MHC l p I và MHC l p II ồ ạ ớ ớ

6.2.1 MHC l p I ớ

2 chu i polypeptide, chu i ỗ ỗ α hay chu i H (43 Kdal) và chu i ỗ ỗ

β hay chu i ỗ β microglobulin (12 Kdal)

Chu i ỗ α v i ph n đ u N t n cùng n m ngoài t bào v i 3 ớ ầ ầ ậ ằ ế ớ domain c u trúc (8-10 AA)là ấ α

-Domain α , α có thành ph n c u t amino acid thay đ i, đ m ầ ấ ử ổ ả

nh n vai trò nh n di n, liên k t v i antigen và liên k t v i ậ ậ ệ ế ớ ế ớ TCR (T cell receptor) c a ủ Cytotoxic T cell.

Trang 46

-T bào b nhi m virus ế ị ễ

-T bào c m nhi m vi ế ả ễ khu n ho c ký sinh trùng, ẩ ặ

hi n di n trong t bào ch t ệ ệ ế ấ -T bào b ế ướ u

Trang 48

Trang 49

6.2.2 MHC l p II ớ

Đ ượ ả c s n xu t và bi u l trên b m t c a m t s lo i t bào ấ ể ộ ề ặ ủ ộ ố ạ ế

nh liên bào tuy n c (nurse cell), t bào th n kinh nh ư ế ứ ế ầ ỏ (microglial cell), t bào n i m c m ch máu, monocyte, ế ộ ạ ạ macrophage và lymphocyte B.

Domain α và β có thành ph n AA không thay đ i ầ ổ

Đ u C t n cùng c a 2 chu i ầ ậ ủ ỗ α β n m trong t bào ch t ằ ế ấ

Trang 50

Trang 52

Trang 53

 Cytokine có c u t o hoá h c là glycoprotein, đ ấ ạ ọ ượ c t ng ổ

h p và s n sinh t các t bào tham gia trong h th ng mi n ợ ả ừ ế ệ ố ễ

d ch c a c th đ ng v t ị ủ ơ ể ộ ậ

 Bao g m: Interferon, interleukin, tumor necrosis factor và ồ chemokin.

6.3.1 Interferon (IFN)

IFN (16-25 Kdal) đ ượ c s n sinh khi t bào đ ng v t b ả ế ộ ậ ị

c m nhi m virus, rickettsia ho c protozoa ả ễ ặ

5 lo i IFN: ạ

α IFN - T bào hình răng c a ế ư δ IFN - T bào lá phôi ế

β IFN - Nguyên s i bào ợ ω IFN - T bào lá phôi ế

γ IFN - helper Tcell 1 τ IFN - T bào lá phôi ế

Vai trò:

- Ch ng s nhi m và nhân lên c a virus trong t bào ố ự ễ ủ ế

Trang 54

6.3.2 Interleukin (IL)(8-75 Kdal)

G m 18 lo i IL-1 đ n IL-18 ồ ạ ế

Vai trò: Đi u hoà s t ề ự ươ ng tác gi a lymphocyte v i các lo i ữ ớ ạ

b ch c u khác ạ ầ

Ngu n g c: macrophage, helper T cell 1, helper T cell 2, sinh s i ồ ố ợ

bào, t bào b n th , lymphocyte B, CD8 ế ả ể

+

T cell, CD4

+

T cell.

6.3.3 Tumor necrosis factor (TNF)(17-25 Kdal)

Vai trò: Tiêu di t các t bào b ệ ế ướ u

Ngu n g c: Macrophage và lymphocyte T ồ ố

6.3.4 Chemokin (8-10 Kdal)

Vai trò: D ph n vào ph n ng viêm, t o hoá h ự ầ ả ứ ạ ướ ng đ ng ộ

Ngu n g c: macrophage, neutrophil ồ ố

Trang 55

Trình di n ệ

Antigen

Th c bào và ự tiêu di t vi khu n ệ ẩ

Tái t ch c mô ổ ứ

bào và s lành ự

v t th ế ươ ng PHÂN TI T Ế

Tiêu di t t ệ ế bào b ướ u

Các y u t khác ế ố Prostanoid Complement Fibronectin

Trang 56

CH C NĂNG SINH H C C A CYTOKIN - MACROPHAGE Ứ Ọ Ủ Interleukin-1

Tumor necrosis factor- α

-Cytotoxic -Kích thích s tăng ự

tr ưở ng T cell -Kích thích s đáp ng ự ứ pha mãn tính

Interleukin-18

Trang 58

CH C NĂNG SINH H C C A ACIDOPHIL Ứ Ọ Ủ O

IL-16

IL-8 MIP-1α

RANTE

Cytokin

Cationic Protein

Ch t ấ chuy n ể hoá lipid

Chemokine Enzyme

Định dạng
Số trang	58
Dung lượng	1,15 MB