Xác định sự phụ thuộc của điện trở dây dẫn vào một trong những yếu tố khác nhau 1.. Cần phải xác định xem điện trở của dây dẫn có phụ thuộc vào chiều dài dây, tiết diện dây và vật liệu l
Trang 1Kiểm tra bài cũ
Hai bóng đèn có
cùng HĐT định
mức là 110 V ;
cường độ dòng
điện định mức
của bóng đèn thứ
nhất là 0,91 A,
của bóng đèn thứ
hai là 0,36A Có
thể mắc nối tiếp
hai bóng đèn vào
HĐT 220V được
không? Tại sao?
Trả lời: +áp dụng định luật ôm (R=U/I) ta tính điện trở của bóng đèn thứ nhất, thứ hai:
RĐ1= 110/ 0,91 = 120,8791209 ôm;
RĐ1= 110/ 0,36 = 305,5555556 ôm
+áp dụng công thức tính điện trở tương đương trong mạch nối tiếp ta tính được:
RTĐ=120,8791209+305,5555556= 426,4346764ôm
+áp dụng ĐL ôm (khi mắc nt 2 đèn vào 220V) ta tính
được IĐ1=IĐ2= 0,52 A (xấp xỉ)
So sánh với cường độ định mức ta thấy đèn 1 sáng rất yếu, đèn 2 có thể cháy Vậy không mắc nối tiếp 2 đèn này vào HĐT 220V được
Trang 2Dây dẫn là một bộ phận rất quan trọng của mạch
điện Các dây dẫn có thể có kích thước khác nhau, được làm bằng các vật liệu dẫn điện khác nhau và có thể có điện trở khác nhau Cần phải xác định xem điện trở của dây dẫn phụ thuộc vào những yếu tố nào và phụ thuộc và các yếu tố đó như thế nào Bài hôm nay ta nghiên cứu:
sự phụ thuộc của
điện trở vào
chiều dài dây
dẫn
Trang 3Tiết 7 sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
I Xác định sự phụ thuộc của điện trở dây dẫn vào một trong những yếu tố khác nhau
1 Các cuộn dây dẫn ở hình 7.1 (SGK) có
những điểm nào khác nhau?
TL 1 Các cuộn dây dẫn ở hình 7.1 (SGK) có
những điểm khác nhau: vật liệu, chiều dài,
tiết diện
2 Cần phải xác định xem điện trở của dây
dẫn có phụ thuộc vào chiều dài dây, tiết diện
dây và vật liệu làm dây dẫn hay không và phụ
thuộc vào từng yếu tố này như thế nào
Để xác định điện trở của dây dẫn phụ thuộc
vào chiều dài dây thì tiết diện dây và vật liệu
làm dây dẫn phải như nhau Tương tự như thế
các trương hợp còn lại (tiết diện, vật liệu)
Mô phỏng hình 7.1 SGK
Dây nhôm
Dây hợp kim
Dây đồng
Trang 4Tiết 7 sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
I Xác định sự phụ thuộc của điện trở dây dẫn vào một trong những yếu tố khác nhau
Các em xem hình ảnh một số cuộn dây điện trong thực tế
Trang 5Tiết 7 sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
những yếu tố khác nhau
1 Dự kiến cách làm
Đo điện trở của dây dẫn có chiều dài l, 2l, 3l
nhưng có tiết diện như nhau và được làm từ cùng
loại vật liệu So sánh các giá trị điện trở tìm ra mối
quan hệ điện trở và chiều dài dây dẫn
II sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
C1 Một dây dân dài l có điện trở R Nếu cho rằng dây
dẫn cùng loại đó dài 2l là gồm hai dây dẫn dài l đư
ợc mắc nối tiếp với nhau thì hãy dự đoán xem dây
dẫn này có điện trở là bao nhiêu Tương tự như thế
một dây dẫn có chiều dài 3l sẽ có điện trở là bao
nhiêu ?
TLC1 Dây dẫn dài 2l
có điện trở 2R, dây dẫn dài 3l
có điện trở 3R
Trang 6TiÕt 7 sù phô thuéc cña ®iÖn trë vµo chiÒu dµi d©y dÉn
nh÷ng yÕu tè kh¸c nhau
2 ThÝ nghiÖm kiÓm tra a
II sù phô thuéc cña ®iÖn trë vµo chiÒu dµi d©y dÉn
K
A B
6V
0,5
0
1 1
,5
A
+ A
-K
5
3
2
0
1
4
6
V
-+
R1=U1/I1= 6/1,5= 4«m
(1)
Trang 7TiÕt 7 sù phô thuéc cña ®iÖn trë vµo chiÒu dµi d©y dÉn
nh÷ng yÕu tè kh¸c nhau
2 ThÝ nghiÖm kiÓm tra b1
II sù phô thuéc cña ®iÖn trë vµo chiÒu dµi d©y dÉn
K
A B
6V
0,5
0
1 1
,5
A
+ A
-K
5
3
2
0
1
4
6
V
-+
R2=U2/I2= 6/0,75= 8«m
(1) (2)
Trang 8TiÕt 7 sù phô thuéc cña ®iÖn trë vµo chiÒu dµi d©y dÉn
nh÷ng yÕu tè kh¸c nhau
2 ThÝ nghiÖm kiÓm tra b2
II sù phô thuéc cña ®iÖn trë vµo chiÒu dµi d©y dÉn
K
A B
6V
0,5
0
1 1
,5
A
+ A
-K
5
3
2
0
1
4
6
V
-+
R3=U3/I3= 6/0,5= 12«m
(1) (2) (3)
Trang 9Tiết 7 sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
những yếu tố khác nhau
Ghi kết quả vào bảng 1
II sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
KQ đo
Lần TN
Hiệu điên thế
(V) Cường độ dòng điện (A) Điện trở dây dẫn ( )
Với dây dẫn
dài l
Với dây dẫn
dài 2l
Với dây dẫn
dài 3l
Ω
U1= 6
U2= 6
U3= 6
I1= 1,5 R1= 4
I1= 0,75
I3= 0,5
R2= 8
R3= 12
Trang 10Tiết 7 sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
những yếu tố khác nhau
II sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
KQ đo
Lần TN
Hiệu điên thế
(V) Cường độ dòng điện (A) Điện trở dây dẫn ( )
Với dây dẫn dài l
Với dây dẫn dài 2l
Với dây dẫn dài 3l
Ω
U1= 6
U2= 6
U3= 6
I1= 1,5
I1= 0,75
I3= 0,5
R2= 8
R3= 12
c Nhận xét: Từ kết quả thí nghiệm, cho ta biết dự đoán đã nêu theo
yêu cầu của C1 là đúng (l ứng với 4 ôm, 2l ứng với 8 ôm, 3l ứng với
12 ôm )
R1= 4
Trang 11Tiết 7 sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
những yếu tố khác nhau
II sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
KQ đo
Lần TN
Hiệu điên thế
(V) Cường độ dòng điện (A) Điện trở dây dẫn ( )
Với dây dẫn dài l
Với dây dẫn dài 2l
Với dây dẫn dài 3l
Ω
U1= 6
U2= 6
U3= 6
I1= 1,5
I1= 0,75
I3= 0,5
R2= 8
R3= 12
3 Kết luận: Điện trở của dây dẫn tỷ lệ với chiều dài của dây.
R1= 4
Trang 12Tiết 7 sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
I Xác định sự phụ thuộc của điện trở dây dẫn vào một trong những yếu tố khác nhau
II sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
U2= 6 I1= 0,75 R2= 8
R3= 12
III Vận dụng
C2 Mắc một bóng đèn
vào HĐT không đổi
bằng dây dẫn ngắn thì
bóng đèn sáng bình thư
ờng, nhưng thấy thay
bằng dây dẫn khá dài
có cùng tiết diện và đư
ợc làm cùng từ loại vật
liệu thì đèn sáng yếu
hơn Hãy giải thích tại
sao
TLC2 Khi giữ HĐT không đổi, nếu mắc đèn vào HĐT này vào dây dẫn dài thì điện trở của
đoạn mạch càng lớn Theo định luật ôm, cư ờng độ dòng điện chạy qua đèn càng nhỏ và
đèn sáng yếu hơn hoặc có thể không sáng
Các em xem hình minh hoạ (mô phỏng)
Trang 13Tiết 7 sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
I Xác định sự phụ thuộc của điện trở dây dẫn vào một trong những yếu tố khác nhau
II sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
III Vận dụng
C3 Khi đặt HĐT 6V vào hai đầu
một cuộn dây dẫn thì dòng điện
chạy qua nó có cường độ 0,3A
Tính chiều dài của dây dẫn dùng
để cuốn cuộn dây này, biết rằng
dây dẫn loại này nếu dài 4 m thì
có điện trở là 2 ôm
TLC3 Điện trở của cuộn dây là: R=U/I=6/0,3=20 ôm
Chiều dài của cuộn dây là:
m
40 4
2 20
=
Trang 14Tiết 7 sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
I Xác định sự phụ thuộc của điện trở dây dẫn vào một trong những yếu tố khác nhau
II sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài dây dẫn
III Vận dụng
C4 Hai đoạn dây dẫn có cùng tiết
diện và làm cùng loại vật liệu, có
chiều dài l1 và l2 Lần lượt đặt
cùng HĐT vào hai đầu mỗi đoạn
dây này thì dòng điện chạy qua
chúng có dòng điện tương ứng là
I1 và I2 Biết I1 = 0,25I2 , hỏi l1
gấp dài gấp bao nhieu lần l2 ?
TLC4
4 2
I
Vì I1= 0,25 I2=
Nên điện trở của đoạn dây dẫn thứ nhất lớn gấp 4 lần dây thứ hai, do
đó l1= 4l2
Trang 15Chân dung một số nhà bác học liên quan đến kiến thức Vật lý lớp 9
Andre_Marie_Ampe Michael_Faraday
Heinrich Lenz James Prescott Joule
Trang 16Ghi nhí
§iÖn trë cña c¸c d©y dÉn
cã cïng tiÕt diÖn vµ ®îc lµm tõ cïng mét lo¹i vËt liÖu th× tû lÖ thuËn víi chiÒu dµi cña mçi d©y.
Trang 17Dặn dò
- Về nhà học kỹ bài, đọc có thể em chưa biết.
SBT