DUNG DỊCH POLYMER POLYMER HỢP CHẤT THẤP PHÂN TỬ CHẤT HÒA TAN DUNG MÔI Là một hệ bền nhiệt động học, không khác với một dung dịch của một hợp chất thấp phân tử, nhưng lực tổng hợp và solv
Trang 12 LÊ TRIỆU DƯƠNG
3 NGUYỄN TIẾN DUY
4 NGUYỄN THANH HẢI
Trang 3I DUNG DỊCH POLYMER
POLYMER HỢP CHẤT THẤP PHÂN TỬ CHẤT HÒA TAN DUNG MÔI
Là một hệ bền nhiệt động học, không khác với một dung dịch của một hợp chất thấp phân tử, nhưng lực tổng hợp và solvat hóa lớn ngay trong dung dich loãng
Trang 4
Hệ dị thể gồm pha polymer và pha dung môi
Hệ dị thể, gồm một pha là dung dịch chất lỏng thấp phân tử trong polymer (polymer trương) và một pha chất lỏng thấp phân tử
Hệ dị thể, gồm một pha là dung dịch chất lỏng thấp phân tử trong polymer và một pha dung dịch polymer trong chất lỏng thấp phân tử
Hệ đồng thể, gồm có sự xâm nhập polymer vào chất lỏng thấp phân tử, cả hai pha là đồng nhất
I DUNG DỊCH POLYMER
Trang 5II TÍNH TRƯƠNG VÀ TAN CỦA POLYMER
2
SỰ TRƯƠNG:
Là quá trình trình thâm nhập các phân tử nhỏ dung môi vào pha polymer có khối lượng phân tử lớn, vào những chỗ trống hay xốp, tương tự như sự hấp thụ của chất lỏng bay hơi trên chất hấp thụ rắn
Có sự thay đổi cấu trúc của nó, làm tăng thể tích mẫu
Không phân cắt các liên kết dọc theo mạch, phá hủy các liên kết giữa các mạch cao phân tử
TRƯƠNG GIỮA CÁC
CẤU TRÚC
TRƯƠNG BÊN TRONG
CẤU TRÚC TRƯƠNG CÓ GIỚI HẠN TRƯƠNG KHÔNG GIỚI
HẠN
Trang 6TRƯƠNG CÓ GIỚI HẠN
- Thể tích của polymer ly chỉ tăng dần đến một giới hạn nào đó
- Các phân tử polymer ko hoàn toàn bị tách rời nhau
2 pha được hình thành:
Dung dịch của chất lỏng thấp phân tử trong polymer và một pha là dung môi nguyên chất
Dung dịch polymer
- Hai pha này có bề mặt phân chia rõ rệt và ở trạng thái cân bằng
II TÍNH TRƯƠNG VÀ TAN CỦA POLYMER
Trang 7TRƯƠNG KHÔNG GIỚI HẠN
- Các mạch polymer tách xa nhau và trộn lẫn được với các phân
tử của chất lỏng thấp phân tử
- Ở điều kiện nhất định polymer sẽ tan hoàn toàn
- Polymer phải có ái lực với dung môi
II TÍNH TRƯƠNG VÀ TAN CỦA POLYMER
Trang 8THAY ĐỔI ĐK TRƯƠNG CÓ GiỚI HẠN
TRƯƠNG KHÔNG GiỚI HẠN
II TÍNH TRƯƠNG VÀ TAN CỦA POLYMER
Trang 9 Trùng hợp hay trùng ngưng 3 chiều trong dung môi
Quá trình đóng rắn, tạo mạng ngang trong dung môi
KHÔNG TAN
II TÍNH TRƯƠNG VÀ TAN CỦA POLYMER
Trang 10- Lực liên kết phân tử có bản chất khác nhau
- Khi thay đổi các điều kiện thì liên kết này bị phá vỡ, gel sẽ được chuyển thành dung dịch
- Tương tác của polymer mạch thẳng hoặc nhánh với dung môi
CÓ THỂ TAN
II TÍNH TRƯƠNG VÀ TAN CỦA POLYMER
Trang 11THẲNG
- Tương tác giữa các mạch
lớn hơn là tương tác của
polymer với dung môi
- Ở nhiệt độ thấp hơn nhiệt
độ phân hủy polymer, các mạch không thể tách xa nhau, các polymer này chỉ
có thể trương tạo thành dạng động keo mà không thể tan
II TÍNH TRƯƠNG VÀ TAN CỦA POLYMER
Trang 12- Kèm theo hiệu ứng nhiệt (thông thường tỏa nhiệt)
- Làm thay đổi entropy ( tăng entropy)
- Làm giảm năng lượng tự do: ΔG = ΔH - TΔSG = ΔG = ΔH - TΔSH - TΔG = ΔH - TΔSS < 0
BẢN CHẤT CỦA QUÁ TRÌNH
II TÍNH TRƯƠNG VÀ TAN CỦA POLYMER
ΔH ΔS ΔG Hiệu ứng nhiệt Polymer – dung môi
< 0 > 0 < 0 Tỏa nhiệt nitroxenlulozô - xyclohexanol
< 0 < 0 < 0 Tỏa nhiệt (khi
ΔH > TΔS) Anbumin lòng trứng- nước
= 0 < 0 < 0 = 0 polyisobutylen - isooctan
> > 0 < 0 Thu nhiệt (khi
ΔH < TΔS) Cao su tự nhiên - toluen
Trang 13II TÍNH TRƯƠNG VÀ TAN CỦA POLYMER
MỨC ĐỘ TRƯƠNG
Trang 14Bản chất của polymer và dung môi
Độ mềm dẻo của mạch polymer
Trọng lượng phân tử của polymer Thành phần hóa học của polymer
Cấu trúc tinh thể của polymer
Liên kết ngang hóa học
Nhiệt độ
III CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG
Trang 15Polymer và dung môi có độ phân cực, cấu tạo càng tương xứng hoặc năng lượng tương tác giữa các phân tử là đồng nhất với nhau thì khả năng trương hoặc hòa tan càng lớn.
Polyme hydrocacbon vô định hình không phân cực (polyisobutylene, polyisoprene, polybutadien ) dễ dàng tan trong dung môi hidrocacbon bão hòa hoặc hỗn hợp của chúng (benzene) các polymer này không tan hoặc chỉ trương trong dung môi phân cực như axeton
Polyme có chứa nhóm phân cực như (cenluloza, nitrat, polyacrylamit…) không tan trong dung môi không phân cực nhưng tan trong dung môi phân cực
BẢN CHẤT CỦA POLYMER VÀ DUNG MÔI
III CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG
Trang 16Một số polymer phân cực mạnh chỉ có thể trương đến một phạm vi giới hạn trong các dung môi phân cực mạnh do mạch của nó quá cứng.
benzene và toluene
hydrocarbon mà chỉ tan tốt trong dichloethan
Polycloren không trương và không tan trong nước mà trương giới hạn trong xăng và tan tốt trong dicloethan và bebzen
III CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG
Trang 17 Polymer càng mềm dẻo thì càng dễ hòa tan
ĐỘ MỀM DẺO CỦA POLYMER
III CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG
Trang 18 Độ hòa tan giảm khi trọng lượng phân tử tăng.
năng lượng tương tác giữa các mạch càng lớn, cho nên muốn tách rời
TRỌNG LƯỢNG PHÂN TỬ CỦA POLYMER
III CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG
Trang 19Những polymer có nhóm chức phụ thuộc vào bản chất nhóm chức
và số lượng nhóm chức
hydrocacbon,chỉ trương han chế trong axeton và ete Axetat xenluzo chứa 54- 57% nhóm axetat tan không giới hạn trong axeton và ete
nhiên xenluloza trinitrat (cellulozơ trinitrate) không tan trong axeton
THÀNH PHẦN HÓA HỌC CỦA POLYMER
III CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG
Trang 20Các liên kết liên phân tử lớn, các mạch polymer sếp khối càng chặt đưa đến việc hòa tan khó hơn.
Những polyme có ngáng trở không gian, thể tích chiếm giữa của
polymer lớn thì dễ hòa tan hơn
Polymer tinh thể hòa tan kém hơn polymer vô định hình
nung nóng
CẤU TRÚC TINH THỂ CỦA POLYMER
III CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG
Trang 21Sự tồn tại các liên kết ngang giữa các mạch phân tử polymer ngăn cản việc tách các mạch phân tử rời xa
Polymer mạch không gian không hòa tan
Polymer có lượng liên kết ngang không lớn có thể trương tới hạn
VD : nhựa phenol – formandehyt loại rezolic cấu tạo mạch thẳng tan tốt trong rượu, axeton Loại rezitol chỉ trương giới hạn, còn loại rezit mất hẳn tính trương
Mật độ liên kết ngang thưa thớt thì polymer chỉ trương có giới hạn Nếu tiếp tục tăng mật độ liên kết ngang thì sẽ mất khả năng trương hoặc trương rất ít
VD: Chỉ cần 0.16g S hoặc 0.08g oxygene/1kg NG có thể chuyển
NR thành không hòa tan
MẬT ĐỘ CẦU NỐI NGANG
III CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG
Trang 22Độ hòa tan tăng khi nhiệt độ tăng.
NHIỆT ĐỘ
Polymer mạch thẳng
trương có giới hạn trương không giới hạnPolymer mạch thẳng
III CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG