Anh thanh niên vừa vào, kêu lên.Để người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn vo tròn đến trả cho cô gái.. hiện sự tiếc nuối thời gian cịn lại rất ít thì cĩ phải mọi n
Trang 1về dự tiết Hội giảng môn
Ngữ văn 9
Giáo viên : NguyễnThị Lệ Quyên
Trang 2Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi.
- Trời ơi chỉ cịn cĩ năm phút!
Chính là anh thanh niên giật mình nĩi
to, giọng cười nhưng đầy tiếc rẻ Anh
chạy ra nhà phía sau rồi trở vào liền, tay
cầm một cái làn Nhà hoạ sĩ tặc lưỡi
đứng dậy Cơ gái cũng đứng lên, đặt lại
chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác già.
Ô! Cô còn quên chiếc mùi soa đây này!
Anh thanh niên vừa vào, kêu lên.Để
người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy
chiếc khăn tay còn vo tròn đến trả cho
cô gái Cô kĩ sư mặt đỏ ửng, nhận lại
chiếc khăn và quay vội đi
Theo Nguyễn thành Long Lặng lẽ Sa Pa
năm phút !” , em hiểu anh thanh niên muốn nói điều gì ?
Thời gian cịn lại của cuộc gặp gỡ là rất ngắn
biết được điều đĩ?
Chỉ cịn cĩ 5 phút
anh cịn muốn nĩi điều gì?
Bộc lộ cảm xúc tiếc nuối vì thời gian của cuộc gặp gỡ là rất ít
được điều đĩ?
Trời ơi
nghĩa câu trên?
2 cách
khi nĩi ra tất cả mọi người đều hiểu hay chỉ 1 người hiểu?
Tất cả mọi người đều hiểu
? Tại sao tất cả mọi người đều hiểu?
Vì nghĩa được thể hiện rõ ràng qua từng câu chữ => Tường minh.
hiện sự tiếc nuối thời gian cịn lại rất ít) thì cĩ phải mọi người đều hiểu hay chỉ 1 vài người hiểu?
Một vài người hiểu
người hiểu ?
Vì nghĩa được thể hiện một cách kín đáo
=> Hàm ý
Trang 3Qua phân tích ví dụ em hiểu thế nào là nghĩa tường minh thế nào
là hàm ý?
1.Nghĩa tường minh là phần thông báo được diễn đạt trực tiếp bằng những từ ngữ trong câu.
2 Hàm ý là phần thông báo tuy không được diễn đạt một cách trực tiếp bằng những từ ngữ trong câu nhưng có thể suy ra từ những từ ngữ ấy.
I Phân biệt nghĩa tường minh và hàm ý
1 Ví dụ
2 Nhận xét
3 Ghi nhớ
Trang 4? Vì sao anh thanh niên không nói thẳng điều đó với ông hoạ sĩ và cô gái?
Vì ngại ngùng vì muốn che giấu tình cảm của mình
? Vậy theo em khi nào người ta sử dụng hàm ý?
Khi người nói không thể hoặc không muốn nói trực tiếp
+ Không muốn bộc lộ cảm xúc hoặc tế nhị kín đáo bộc lộ cảm xúc của mình
+ Không chịu trách nhiệm về hàm ý chứa trong câu nói của mình
? Câu nói thứ hai của anh thanh niên có ẩn ý gì không?
Không chứa ẩn ý gì, câu này mang nghĩa tường minh
1 Ví dụ
2 Nhận xét
3 Ghi nhớ
Trang 5Theo em trong giao tiếp hàng ngày ngoài sử dụng nghĩa tường minh thì người ta có sử dụng hàm ý không? Lấy ví dụ?
Bây giờ đã là 11 giờ đêm rồi cơ đấy
Ví dụ Người có Quốc tịch Việt Nam là công dân nước cộng
hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam (điều 4 luật Quốc tịch 1998)
? Câu trên có sử dụng hàm ý không?
Không sử dụng hàm ý
-Hoàn cảnh sử dụng tường minh và hàm ý:
+ trong văn bản nghệ thuật và giao tiếp hàng ngày thì có thể sử dụng cả nghĩa tường minh và hàm ý
+ Trong văn bản hành chính công vụ và văn bản khoa học chỉ sử dụng nghĩa tường minh
I Phân biệt nghĩa tường minh và hàm ý
3 Ghi nhớ
Trang 6- Trời ơi chỉ cịn cĩ năm phút!
Chính là anh thanh niên giật mình nĩi
to, giọng cười nhưng đầy tiếc rẻ Anh
chạy ra nhà phía sau rồi trở vào liền,
tay cầm một cái làn Nhà hoạ sĩ tặc lưỡi
đứng dậy Cơ gái cũng đứng lên, đặt lại
chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác
già.
Ô! Cô còn quên chiếc mùi soa đây này!
Anh thanh niên vừa vào, kêu lên.Để
người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy
chiếc khăn tay còn vo tròn đến trả cho
cô gái Cô kĩ sư mặt đỏ ửng, nhận lại
chiếc khăn và quay vội đi
sĩ cũng chưa muốn chia tay anh thanh niên? Từ ngữ nào giúp em nhận
ra điều ấy?
b Tìm những từ ngữ miêu
tả thái độ của cơ gái trong câu cuối đoạn văn Thái độ
ấy giúp em đốn ra điều gì liên quan tới chiếc mùi soa?
Cơ gái ngượng vì định kín đáo để khăn lại làm vật kỉ niệm cho anh thanh niên nhưng anh lại quá thật thà tưởng cơ bỏ quên nên gọi
cơ để trả lại
Trang 72/ Đọc đoạn trích sau và cho biết hàm ý các câu in đậm:
Bác lái xe dắt anh ta lại chỗ nhà hội họavà cô gái:
- Đây, tôi giới thiệu với anh một họa sĩ lão thành nhé Và cô
đây là kĩ sư nông nghiệp Anh đưa khách về nhà đi Tuổi già cần nước chè: ở Lào Cai đi sớm quá Anh hãy đưa ra cái món chè
pha nước mưa thơm như nước hoa của Yên Sơn nhà anh.
Trả lời: Ơng hoạ sĩ già cần nước chè, ở Lào Cai đi sớm quá nên chưa kịp uống
Trang 83/ Đọc đoạn trích sau và tìm hàm ý trong câu in đậm và cho biết
nội dung của hàm ý đĩ ?
Mẹ nó đâm nổi giận quơ đũa bếp dọa đánh Nó phải gọi nhưng
lại nói trổng:
- Vô ăn cơm!
Anh Sáu vẫn ngồi im, giả vờ không nghe, chờ nó gọi “Ba vô ăn
cơm” Con bé đứng trong bếp nói vọng ra:
- Cơm chín rồi!
Anh cũng không quay lại.
Câu “ Cơm chín rồi !” có chứa hàm ý , đó là “Ông vô ăn cơm đi!”
Trang 9học sinh mạnh khoẻ