Với mong muốn cùng góp một phần nhỏ bé vào công cuộc cải tạo nền giáo dục nước nhà, chúng tôi hướng đến mục tiêu nghiên cứu, đánh giá một cách chân thực và toàn diện thực trạng giảng dạy
Trang 1LỜI MỞ ĐẦU
“Trong luận án tóm tắt này, tất cả những số liệu và bảng biểu
được đánh số như trong luận án”
Có thể khẳng định, ở bất cứ quốc gia nào, trong bất cứ nền giáo dục nào, xuất phát điểm và đích đến chính là chất lượng giáo dục Trong đó, người dạy và người học là hai nhân tố quan trọng hàng đầu tác động tới vấn đề chất lượng giáo dục Về phía người học, hiệu quả nhận thức đến đâu quả thực phụ thuộc rất nhiều vào tư chất và phương pháp học tập Tương tự như thế,
về phía người dạy, vấn đề tư chất và hơn thế, phương pháp giảng dạy ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quả truyền thụ kiến thức
Một người giáo viên có thể có những ảnh hưởng tích cực hay tiêu cực đến hàng nghìn học trò dựa trên những gì họ truyền thụ trên giảng đường Chính vì vậy, quan tâm đến chất lượng giảng dạy của giáo viên là một trong những vấn đề quan trọng hàng đầu và luôn nóng hổi trong nền giáo dục Hoa Kỳ - một trong những đất nước có nền giáo dục phát triển nhất thế giới – hằng năm vẫn có giải thưởng dành cho giáo viên xuất sắc nhất được lựa chọn một cách nghiêm túc và công bằng từ hàng triệu giáo viên trên toàn lãnh thổ Sự trân trọng người thầy giáo, đặc biệt là người có phương pháp giảng dạy xuất sắc
ở đất nước phát triển nhất thế giới là hình mẫu tích cực cho các nền giáo dục khác trên thế giới soi vào và học tập
Trang 2Với mong muốn cùng góp một phần nhỏ bé vào công cuộc cải tạo nền giáo dục nước nhà, chúng tôi hướng đến mục tiêu nghiên cứu, đánh giá một cách chân thực và toàn diện thực trạng giảng dạy, năng lực giảng dạy và hiệu quả giảng dạy của giảng viên giảng dạy môn tiếng Anh tại Đại học Thái Nguyên – trung tâm giáo dục của khu vực trung du miền núi phía Bắc
Việt Nam Vì thế, chúng tôi quyết định thực hiện đề tài: “Thực trạng và giải pháp về năng lực, phương pháp giảng dạy của giảng viên tiếng Anh và hiệu quả tiếp thu của sinh viên năm thứ nhất tại Đại học Thái Nguyên’’
Cấu trúc của luận án bao gồm 5 chương
Trang 3CHƯƠNG I GIỚI THIỆU
1 BỐI CẢNH NGHIÊN CỨU
Dornyei (1998) cho rằng việc học ngôn ngữ không chỉ được coi là một môn học mà còn là một phương tiện được con người sử dụng nhiều nhất để giao tiếp với nhau và tiến hành các tương tác xã hội, tự thể hiện bản thân và thể hiện cá tính Những động lực để học một ngôn ngữ gắn chặt với nhu cầu của
cá nhân, mục tiêu và bao gồm một chuỗi các yếu tố phức tạp như tính cách, thái độ, cảm xúc, bối cảnh xã hội…
Giáo viên là người đóng vai trò quan trọng trong công tác giảng dạy và có ảnh hưởng không nhỏ đến quá trình học tập cũng như tiếp thu kiến thức của người học Tuy nhiên, làm thế nào để giáo viên có thể kết hợp các phương pháp giảng dạy để đạt được mục tiêu giảng dạy đã đề ra, làm thế nào để có thể thực hiện những phương pháp giảng dạy trong bối cảnh lớp học thật sự của mình là những câu hỏi đáng quan tâm Thực tế có một liên kết còn thiếu giữa đào tạo và thực tế của việc thực hành lớp học đã thúc đẩy sự quan tâm trong nghiên cứu lớp học Mỗi năm học, từ tiểu học đến bậc đại học, hàng trăm nghiên cứu về các vấn đề khác nhau liên quan đến phương pháp giảng dạy ngôn ngữ được thực hiện nhằm mục đích phát triển chuyên nghiệp Hơn nữa, trong quá trình giảng dạy và học tập, nếu không có sự hướng dẫn, gợi ý, yêu cầu, động viên của giáo viên thì sinh viên sẽ khó đạt được kết quả học tập như
Trang 4mong muốn Bởi vậy, sự hướng dẫn và phương pháp giảng dạy của giáo viên đóng một vai trò quan trọng
Là một giảng viên giảng dạy tiếng Anh tại Đại học Thái Nguyên, tôi quan tâm đến thực trạng về năng lực, phương pháp giảng dạy của giảng viên tiếng Anh và hiệu quả tiếp thu của sinh viên năm thứ nhất tại Đại học Thái Nguyên cũng như mong muốn đóng góp những đề xuất cho công tác giảng dạy bộ môn này
2 VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
Nghiên cứu nhằm đề xuất các hoạt động để nâng cao hiệu quả sử dụng ngôn ngữ của người học Cụ thể, nghiên cứu cần đạt được các mục tiêu sau:
1 Xác định chất lượng giảng dạy của giáo viên theo các tiêu chí:
1.1 Năng lực chuyên môn
1.2 Năng lực quản lí lớp học
1.3 Năng lực giảng dạy
1.4 Khả năng giao tiếp
1.5 Khả năng tiên đoán
1.6 Khả năng tương tác
2 Năng lực giảng dạy của giảng viên tiếng Anh tại các trường thuộc Đại học Thái Nguyên đang ở mực độ nào?
3 Có sự khác biệt giữa chất lượng giảng dạy của giáo viên
và trình độ năng lực của họ hay không?
Trang 54 Kết quả môn tiếng Anh cơ bản của sinh viên năm thứ nhất tại ĐH Thái Nguyên như thế nào?
5 Thái độ của sinh viên năm thứ nhất đối với việc học môn tiếng Anh cơ bản như thế nào?
6 Thái độ của sinh viên năm thứ nhất đối với việc học môn tiếng Anh cơ bản ảnh hưởng đến kết quả học tập môn học này như thế nào?
3 PHẠM VI VÀ GIỚI HẠN CỦA NGHIÊN CỨU
Nghiên cứu chủ yếu tập trung vào xác định năng lực và chất lượng giảng dạy của các giảng viên tiếng Anh về các mặt: năng lực chuyên môn, năng lực quản lí lớp, năng lực giảng dạy, khả năng giao tiếp, khả năng tiên đoán, và khả năng tương tác Bên cạnh đó, thành tích học tập và thái độ của sinh viên đối với việc học môn tiếng Anh cơ bản cũng được nghiên cứu
Nghiên cứu chỉ tập trung vào những giảng viên đang trực tiếp giảng dạy dạy môn tiếng Anh cơ bản ở 5 trường đại học thuộc Đại học Thái Nguyên: Đại học Sư phạm, Đại học Khoa học, Đại học Kinh tế và quản trị kinh doanh, Đại học Nông lâm và Đại học Y dược Kết quả học tập môn tiếng Anh cơ bản của sinh viên năm thứ nhất được thu thập trong năm học 2013-2014
4 Ý NGHĨA CỦA NGHIÊN CỨU
Nghiên cứu này được thực hiện vì với những mang những ý nghĩa sau đây:
Trang 6Đối với nhà quản lý: Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp những thông tin cần thiết để họ có thể thiết kế chương trình học hiệu quả cho sinh viên
Đối với sinh viên năm thứ nhất: Nghiên cứu giúp người học xác định những hạn chế của họ để từ đó đưa ra những biên pháp nhằm phát triển năng lực và khả năng sử dụng ngôn ngữ
Đối với các giảng viên giảng dạy môn tiếng Anh cơ bản: Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp cho giảng viên những thông tin có giá trị về năng lực và phương pháp giảng dạy môn tiếng Anh cơ bản và gợi ý để nâng cao năng lực chuyên môn Đối với những nhà nghiên cứu tương lai: Có thể sử dụng nghiên cứu này để mở rộng kiến thức trong lĩnh vực ngôn ngữ
Trang 7CHƯƠNG II TÀI LIỆU VÀ NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN
1 CÁC TÀI LIỆU VÀ NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN
Phần này trình bày một số tài liệu và nghiên cứu có liên quan đến chủ đề nghiên cứu
2 SƠ ĐỒ NGHIÊN CỨU
1 Chất lượng giảng dạy
2 Năng lực của giảng
viên
Kiến thức chuyên môn
Năng lực quản lí lớp
học
Năng lực giảng dạy
Khả năng giao tiếp
Khả năng tiên đoán
Khả năng tương tác
Câu hỏi điều tra
Đề xuất
kế hoạch giảng dạy
Bảng 1 : Sơ đồ nghiên cứu
Sơ đồ nghiên cứu giải thích mối quan hệ giữa đầu vào, đầu ra và quá trình nghiên cứu Các đầu vào bao gồm kiến thức chuyên môn, năng lực quản lí lớp học, năng lực giảng dạy, khả năng giao tiếp, khả năng tiên đoán (lường trước các tình huống
có thể phát sinh trong lớp học) và khả năng tương tác Đầu ra là các hoạt động ngôn ngữ được đề xuất kế hoạch giảng dạy nhằm phát triển năng lực ngôn ngữ của sinh viên năm thứ nhất
Trang 8CHƯƠNG III PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
1 THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU
Nghiên cứu này sủ dụng phương pháp thống kê mô tả nhằm xác độ trình độ về năng lực ngôn ngữ của sinh viên năm thữ nhất tại Đại Học Thái Nguyên Theo Tiến syc Aggarwal, nghiên cứu mô tả Theo Tiến sĩ Y.P Aggarwal (2008) nghiên cứu mô tả được dùng để thu thập các thông tin về điều kiện hoặc tình huống hiện hành cho mô tả và giải thích Đây là loại phương pháp nghiên cứu không chỉ đơn giản là tích lũy và lập bảng sự kiện mà còn bao gồm các phân tích, giải thích, so sánh, xác định các xu hướng và các mối quan hệ thích hợp
2 ĐÔI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
Đối tượng nghiên cứu là 382 sinh viên năm nhất đang học môn tiếng Anh cơ bản ở 5 trường đại học tại Đại học Thái Nguyên: Đại học Sư phạm, Đại học Khoa học, Đại học Kinh tế
và quản trị kinh doanh, Đại học Nông lâm và Đại học Y dược trong học kỳ I năm học (2013-2014)
được chọn nghiên cứu
Tổng số sinh viên
Số được chọn nghiên cứu
Đại học Công nghệ thông
tin và truyền thông
Trang 9Như đã trình bày trong bảng, số được nghiên cứu là 382 sinh viên và 60 giáo viên được lựa chọn từ tổng số sinh viên và giáo viên các trường Số đối tượng nghiên cứu được tính bằng công thức Slovi: n= N/ 1+N*e2 trong đó N là ước tính cỡ mẫu,
N là tổng số, e là độ lệch Với đối tượng giảng viên và sinh viên, tất cả câu hỏi điều tra đều được trả lời vì thế tất cả các phản hồi đó đều được đưa vào phân tích
3 CÔNG CỤ NGHIÊN CỨU
Công cụ nghiên cứu chính được dùng là câu hỏi điều tra cho giảng viên tự đánh giá về chuyên môn và phương pháp giảng dạy của mình và câu hỏi điều tra cho sinh viên nhằm xác định thái độ, mục tiêu với môn tiếng Anh cơ bản
Câu hỏi điều tra gồm 2 phần:
Phần 1: Bao gồm các thông tin cá nhân như giới tính, tuổi, trình độ học vấn và kinh nghiệm công tác (dành cho giảng viên)/chuyên ngành (dành cho sinh viên)
Phần 2: Bao gồm việc tự đánh giá của giảng viên về chuyên môn , phương pháp giảng dạy của mình và tự đánh giá
về thái độ và mục tiêu học tập của sinh viên
4 QUY TRÌNH THU THẬP DỮ LIỆU
Khái niệm và tài liệu được nhà nghiên cứu đọc để nâng cao kiến thức và hiểu rõ hơn về vấn đề nghiên cứu Sách, tạp chí, các tài liệu khác, các nghiên cứu đã được xuất bản và chưa
Trang 10xuất bản, các tài liệu tham khảo trực tuyến cũng được người nghiên cứu tham khảo cho vấn đề nghiên cứu hiện tại
Nghiên cứu sử dụng hai công cụ thu thập dữ liệu chính là câu hỏi điều tra cho đối tượng giảng viên và câu hỏi điều tra cho sinh viên, bản nháp đầu tiên được nộp cho giáo viên hướng dẫn nhận xét và gợi ý nếu có thay đổi Hai công cụ nghiên cứu được xem xét và kiểm tra phù hợp với nội dung và các vấn đề cần nghiên cứu
Trước khi tiến hành phát câu hỏi điều tra, các bước sau được thực hiện: Xin phép Ban Giám hiệu 5 trường đại học để tiến hành nghiên cứu; sau khi được cho phép câu hỏi điều tra sẽ được phát tới các đối tượng nghiên cúu Lịch thực hiện cho sinh viên và giáo viên là riêng biệt Ngay sau khi các câu hỏi điều tra được hoàn thành, phần nội dung trả lời sẽ được phân tích
5 XỬ LÝ THỐNG KÊ DỮ LIỆU
Nghiên cứu áp dụng các phương pháp thống kê sau:
Để đánh giá mối quan hệ giữa đánh giá của giáo viên và
sự thể hiện ngôn ngữ của người học qua bạ kiểm tra ngôn ngữ,
hệ số tương quan được sử dụng
Tần số, tỷ lệ và thứ hạng được sử dụng nhằm trình bày các đặc điểm mô tả trình độ ngôn ngữ và khả năng dùng từ ghép của sinh viên
Trang 11Hồi quy tuyến tính được sử dụng để đánh giá phân tích kiểm định và hệ số tương quan
Độ lệch chuẩn được sử dụng để ước tính mức độ đồng nhất hoặc không đồng nhất về hiệu suất của sinh viên
Kiểm định t được sử dụng để kiểm tra ý nghĩa của điểm
số trong đánh giá của giáo viên so với kết quả bài kiểm tra ngôn ngữ của sinh viên
Bình quân trọng số được sử dụng để xác định kết quả thể hiện ngôn ngữ của sinh viên
Trang 12CHƯƠNG IV KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
1 Về năng lực chuyên môn và phương pháp giảng dạy của giảng viên, chương trình đào tạo, tài liệu học tập
Đa số sinh viên khẳng định giáo viên không thay đổi lịch giảng dạy và bỏ giờ (3,33); tôn trọng sinh viên và có cách cư xử phù hợp (3.16); nhiệt tình trả lời những thắc mắc của sinh viên (3.12); quản
lý lớp học và sinh viên tốt (3,45); sử dụng hiệu quả các phương pháp giảng dạy nhằm nâng cao khả năng giao tiếp bằng tiếng Anh cho sinh viên (3,33); việc sửa lỗi và hướng dẫn sinh viên trong giờ học rất thường xuyên và nhiệt tình (3,80)
Bên cạnh đó, sinh viên cho rằng họ chưa có nhiều cơ hội tham gia vào các hoạt động để nâng cao năng lực sử dụng ngôn ngữ (2,96); chưa tìm ra phương pháp học tập hiệu quả (2,95) và sách giáo khoa /tài liệu chưa thực sự phù hợp với trình độ của người học (2,78)
2 Sự ảnh hưởng của phương pháp giảng dạy của giáo viên tới kết quả học tập và thái độ học tập của sinh viên Những người được hỏi đều khẳng định rằng năng lực chuyên môn và phương pháp giảng dạy của giảng viên ảnh hưởng không nhỏ tới sự hứng thú học tập của sinh viên (3,85)
3 Kết quả học tập môn tiếng Anh cơ bản trong học kỳ I năm học (2013-2014) của sinh viên
Sinh viên có kết quả học tập loại giỏi 104; khá 123; trung bình 95; yếu 60
Trang 134 Thái độ học tập của sinh viên
Sinh viên chưa có nhận thức đúng đắn về tầm quan trọng của môn học (3,31); chưa xác định được mục tiêu và phương pháp học tập (3,14); chưa có thói quen thực hành ngôn ngữ (2,97)
Trang 14CHƯƠNG V TÓM TẮT, KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT
1 TÓM TẮT
Nghiên cứu nhằm đề xuất các hoat động ngôn ngữ nhằm nâng cao hiệu quả ngôn ngữ của người học Cụ thể, nghiên cứu cần đạt được các mục tiêu sau:
1 Xác định chất lượng giảng dạy của giáo viên theo các tiêu chí:
1.1 Năng lực chuyên môn
1.2 Năng lực quản lí lớp học
1.3 Năng lực giảng dạy
1.4 Khả năng giao tiếp
1.5 Khả năng tiên đoán
1.6 Khả năng tương tác
2 Năng lực giảng dạy của giảng viên tiếng Anh tại các trường thuộc Đại học Thái Nguyên
3 Sự khác biệt giữa chất lượng giảng dạy của giáo viên và trình độ năng lực của giảng viên
4 Kết quả học tập môn tiếng Anh cơ bản của sinh viên năm thứ nhất tại ĐH Thái Nguyên
5 Thái độ của sinh viên năm thứ nhất đối với việc học môn tiếng Anh cơ bản
Trang 156 Thái độ của sinh viên năm thứ nhất đối với việc học môn tiếng Anh cơ bản ảnh hưởng đến kết quả học tập môn học này
Nghiên cứu sử dụng nghiên cứu mô tả Đối tượng của nghiên cứu là 382 sinh viên năm thứ nhất và 60 giảng viên của
5 trường đại học Các công cụ thu thập dữ liệu bao gồm câu hỏi điều tra cho giáo viên và bài kiểm tra do giáo viên thiết kê dành cho đối tượng sinh viên Các công cụ thống kê bao gồm tần số,
tỷ lệ và thứ hạng, hồi quy tuyến tính, độ lệch chuẩn, kiểm định
t và bình quân trọng số
2 KẾT QUẢ
- Hầu hết giảng viên tiếng Anh có năng lực và phương pháp giảng dạy tốt Bên cạnh nhiệm vụ chuyên môn, giảng viên tiếng Anh còn thực hiện nhiệm vụ quản lý sinh viên, quản lý thời gian giảng dạy, phân phối chương trình, kiểm tra và đánh giá kết quả học tập của sinh viên Ngoài ra, giảng viên tiếng Anh thường xuyên tham gia các khóa tập huấn trong và ngoài nước nhằm nâng cao năng lực và phương pháp giảng dạy
- Kết quả học tập môn tiếng Anh cơ bản của đa số sinh viên chỉ đạt mức trung bình; sinh viên chưa xác định được thái độ học tập và chưa có mục tiêu cụ thể với môn tiếng Anh cơ bản; phương pháp giảng dạy và năng lực của giảng viên có ảnh