luận văn đại học sư phạm Xây dựng Video Clip hướng dẫn thao tác thực hành máy Boxford CNC

Lý do chọn đề tài Trong những năm gần đây, do sự phát triển rất nhanh của nhiều ngànhkhoa học kỹ thuật, đặc biệt là trong lĩnh vực truyền thông, các thiết bị nghenhìn và máy tính dẫn đến

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Trong những năm gần đây, do sự phát triển rất nhanh của nhiều ngànhkhoa học kỹ thuật, đặc biệt là trong lĩnh vực truyền thông, các thiết bị nghenhìn và máy tính dẫn đến một yêu cầu bức bách đối với Hệ thống giáo dục vàđào tạo là phải mau chóng thay đổi các phương pháp dạy học để giúp chongười học hiểu nhanh các kiến thức mới và có thể áp dụng ngay các kĩ năngtiên tiến vào công việc hàng ngày

Thực tế của quá trình đào tạo đã chứng minh rằng: Phương tiệndạy học ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc giúp cho ngườihọc hiểu nhanh, nhớ lâu các nội dung học tập, đồng thời giảm nhẹ sứclao động của thầy giáo

Sự phát triển của các loại phương tiện dạy học sẽ góp phần cải tạo cơcấu nhà trường cả về nhân sự lẫn việc bố trí phòng học Những năm gần đây,băng Video, máy vi tính và hệ thống phương tiện đa năng (Multimedia) pháttriển rất nhanh, tạo điều kiện cho việc cá nhân hoá việc học tập; thầy giáođóng vai trò người hướng dẫn nhiều hơn phải trực tiếp giảng bài

Trong dạy học, các giác quan thuộc kênh cảm giác đặc biệt đóng vai trò

quan trọng trong việc tiếp nhận tri thức của học trò Nhân gian có câu: “Trăm nghe không bằng một thấy, trăm thấy không bằng một làm”, để nói lên tác

dụng khác nhau của các giác quan trong quá trình truyền thụ kiến thức

Mức độ ảnh hưởng của các giác quan nh sau:

- Sự tiếp thu tri thức khi HỌC đạt được:

- Tỉ lệ kiến thức NHÍ được sau khi học đạt được nh sau:

20% qua những gì mà ta NGHE được;

30% qua những gì mà ta NHÌN được;

50% qua những gì mà ta NGHE và NHÌN được;

80% qua những gì mà ta NÓI được;

90% qua những gì mà ta NÓI và LÀM được

Ên Độ tổng kết quá trình dạy học người ta cũng nói:

TÔI NGHE - TÔI QUÊN

TÔI NHÌN - TÔI NHỚ

TÔI LÀM- TÔI HIỂU

* Tôi nghe - Tôi quên

Trong trường hợp chỉ được nghe giảng, sự hình thành khái niệm phụthuộc rất nhiều vào vốn kinh nghiệm của học sinh và kinh nghiệm, kĩ năngtruyền thông của giáo viên Ngoài ra, nếu không có trí tưởng tượng cá nhântốt, học sinh rất khó hình dung ra được các sự kiện, đồ vật mà thầy giáo trìnhbày, mặc dù thầy giáo có năng khiếu mô tả sự vật năng động và lôi cuốn Lốidạy học phụ thuộc nhiều vào cách diễn giải của thầy giáo là một phương pháp

cổ điển nhất và học sinh nghe rồi dễ quên

* Tôi nhìn - Tôi nhớ

Là một cơ quan cảm giác, khoảng nhìn của mắt được mở rộng hơn sovới nghe rất nhiều Rõ ràng các kiến thức thu nhận được qua nhìn cũng rấtsinh động, chính xác, liên tục và làm cho học sinh nhớ lâu

* Tôi làm – Tôi hiểu

Khi ta làm một việc thực tế nào đó, ta phải sử dụng hết tất cả các giácquan để nhận biết và các kiến thức được tiếp thu, ghi nhớ Bởi vậy, nội dungthông điệp thông qua cùng một lúc nhiều kênh truyền thông để được tiếpnhận, do đó kết quả truyền thông tới người nhận nhanh chóng, toàn diện vàrất chính xác Điều đó cho thấy học bằng thực hành là có hiệu quả cao nhất

Lý do nữa mà em thực hiện đề tài: Xuất phát từ nhu cầu bức thiết củasinh viên trong khoa mong muốn được thực hành nhiều hơn trên máy CNC,nhưng do điều kiện phòng thực hành chỉ có một chiếc máy CNC, mà số lượngsinh viên mỗi líp lại đông, thời gian học trên líp có hạn Giải quyết vấn đề

trên, em mạnh dạn chọn đề tài “Xây dùng Video Clip hướng dẫn thao tác thực hành máy Boxford CNC” - phần thiết kế và gia công phay.

2 Mục đích của đề tài

Thiết kế đĩa mềm hướng dẫn thực hiện các thao tác thực hànhtrên máy Boxford CNC (phần thiết kế và gia công phay) làm tư liệutrực quan giúp sinh viên trong khoa tập làm quen với các thao táctrên máy ngay cả khi ở nhà; làm tư liệu cho giáo viên giảng dạy tạilíp khi chưa có điều kiện xuống phòng thực hành

3 Giả thiết khoa học

Nếu thiết kế đĩa mềm hướng dẫn thực hiện các thao tác thực hành trênmáy Boxford CNC (phần thiết kế và gia công phay) thành công sẽ giúp chosinh viên có cơ hội làm quen với các thao tác trên máy ngay tại nhà, tăng hiệuquả khi thực hành thực trong phòng máy CNC, giảm sức lao động của giáoviên và tăng tính tự học của sinh viên Từ đó nâng cao chất lượng dạy củagiáo viên và chất lượng học của sinh viên trong môn CAD/CAM/CNC

4 Nhiệm vụ của đề tài

- Nghiên cứu cơ sở lí luận của đề tài

- Xây dựng Video Clip hướng dẫn thao tác thực hành trên máy CNC

- Gia công mẫu một vài chi tiết trên máy CNC

CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC

1.1 Tổng quan về vấn đề nghiên cứu

Trong khoảng vài thập kỉ trở lại đây, do những tiến bộ to lớn của khoahọc công nghệ, của khoa học giáo dục cũng như yêu cầu bức xúc của côngcuộc phát triển kinh tế – xã hội, đòi hỏi giáo dục cần có những xu thế đổi mới

cơ bản từ mục tiêu đến cơ cấu tổ chức, nội dung đào tạo

Trên thế giới: Theo tài liệu của Unesco

Từ những năm 60: nội dung giảng dạy chủ yếu tập trung ở những kháiniệm, định luật, Ýt liên quan tới các kiến thức thực tiễn và đời sống

Từ những năm 70: xu hướng thế giới nói chung đã có sự định hướng lại,công nghệ dạy học và nội dung dạy học đã gắn với đời sống cộng đồng

Từ những năm 80: dạy học thay đổi theo một hướng mới, giảng dạykhoa học phải đảm bảo cho người học phát triển thành công dân có tráchnhiệm, hành động có hiệu quả

Nh vậy, mục đích học tập đã phát triển từ học để biết đến học để hànhrồi thành người tự chủ, năng động, sáng tạo Từ thời điểm này, nhiều nước đãdấy lên các cuộc vận động lớn về cải cách giáo dục

Ở Anh, ngay từ rất sớm đã quan tâm đến việc cải cách hệ thống phươngpháp và hình thức tổ chức dạy học đa dạng nhằm nâng cao chất lượng đàotạo Đặc biệt, họ đã vận dụng rộng rãi phương thức cá biệt hóa trong quá trìnhdạy học trong đó chú ý đến hứng thó của người học

Ở Pháp, ngay sau chiến tranh thế giới thứ II, nhiều trường học đã cóphong trào thay đổi cách thức tổ chức, hoạt động, giáo viên có vai trò giúp đỡ,phối hợp các hoạt động của người học, quan tâm đến nhu cầu của người học

Bộ trưởng Bộ giáo dục Pháp phát biểu rằng: “…Muốn yêu khoa học trước hết phải thấy nó một cách sống động, sê mó đến nó, cho bàn tay nhào nặn nó”.

Nh người ta thường nói: “Ngày nay càng thấy rằng cần thiết phải phát huy ý niệm về cái cụ thể, phải đề cao ý thức thực hành và chúng tôi đề cao nó

ở tất cả các bậc học”.

Ở Mỹ, gần đây đặt ra yêu cầu phải giáo dục cá biệt hoá theo nhu cầu vàmong muốn của người học để phát triển tiềm năng nội tại, từ đó có sự pháttriển ở từng người

Ở Nga, nhiều nghiên cứu về cách thức tổ chức hoạt động đặc biệt cáccông trình nghiên cứu bày tỏ quan điểm phải hoàn thiện bài giảng trên líp,tăng cường các giê thực hành, thí nghiệm, kết hợp nhiều hình thức tổ chứcdạy học như thảo luận, tham quan…Trong đó phải phát huy tính tích cực củangười học, phải vũ trang cho người học những kiến thức vững chắc về cuộcsống thực tiễn

Phong trào này không chỉ phát triển mạnh ở Châu Âu mà một số nướcChâu Á còng có nhiều thay đổi lớn nh:

Ở Thái Lan, giáo dục đã gấp rút tiến hành các cuộc cải cách theo luậtgiáo dục, trong đó nhấn mạnh đến việc đổi mới nội dung, phương pháp giảngdạy nhằm phát huy tính tích cực chủ động của học sinh, sinh viên

Ở Malaysia, mục đích giáo dục trong giai đoạn hiện nay là phát triển hơnnữa tiềm năng của cá nhân một cách toàn diện, cân đối, hài hoà…Học sinh cókiến thức, kĩ năng vận dụng chúng trong cuộc sống hàng ngày theo kịp vớinhững tiến bộ mới trong khoa học và công nghệ

Nh vậy, các nước rất quan tâm đến cải cách giáo dục đặc biệt là tronggiai đoạn kinh tế xã hội có nhiều thay đổi Các nước chú trọng đến hiệu quảgiáo dục về mặt thực hành, mặt kĩ năng, gắn người học với cuộc sống laođộng, gắn nhà trường với thực tiễn cuộc sống đang có nhiều biến động mới,chuẩn bị cho người học thích ứng được với cơ chế mới, hoà nhập với xã hội,kết hợp một cách thực sự giữa con người nhân văn và con người xã hội

Trong nước:

Ở Việt Nam, ngay từ những năm 70 – 80 có những công trình nghiêncứu về các hình thức tổ chức hoạt động nhằm phát huy tính tích cực của

người học thông qua cải tiến phương pháp dạy học đồng thời đã có nhiều tàiliệu dịch để phục vụ cho giảng dạy và nghiên cứu:

“Cải tiến PPDH nhằm phát huy trí thông minh của học sinh” của

Nguyễn Sĩ Tỳ – 1971

“Tập bài giảng về công tác tổ chức theo khoa học quá trình dạy và học”

của XI ARKHAGENXKI do Đào Trọng Năng dịch năm 1981

“Tổ chức một cách khoa học quá trình dạy học và giáo dục” của

BATƯSEPXIA do NguyÔn Nh An dịch

“Phương pháp và kĩ thuật lên lớp” của IAKOVLEP.N.M năm 1978 và

1983 do Nguyễn Hữu Chương dịch

Trong công cuộc đổi mới đất nước, yêu cầu đổi mới trong sự nghiệp giáodục được coi là vấn đề cấp bách Trong các nghị quyết các đại hội của Đảng,đặc biệt là đại hội 9 đều khẳng định: Mục tiêu đào tạo là tạo ra những conngười tự chủ, năng động, tự lo việc làm, góp phần xây dựng đất nước giàumạnh, công bằng, dân chủ, văn minh

1.2 Phương tiện trực quan

1.2.1 Trực quan

“Trực quan trong dạy học là một nguyên tắc lí luận dạy học, mà theo nguyên tắc này thì dạy học phải dùa trên những hình ảnh cụ thể được học sinh trực tiếp tri giác” - Theo từ điển sư phạm.

“Trực quan nghĩa là dùng những vật cụ thể hay ngôn ngữ, cử chỉ làm cho học sinh có được hình ảnh cụ thể về điều đã học” – Theo từ điển tiếng

Việt của Hoàng Phê (chủ biên)

Nh vậy, theo nghĩa chung: Trực quan là quá trình quan sát, nhận biết sựvật hiện tượng bằng giác quan của con người

1.2.2 Phương tiện trực quan

Nhiều tác giả có những quan điểm khác nhau về phương tiện trực quan:

“PTTQ là tất cả các đối tượng nghiên cứu được tri giác trực tiếp nhờ các giác quan”

“PTTQ được hiểu là những sự vật hoặc biểu hiện của nó bằng hình tượng của sự vật, được dùng để thiết lập ở học sinh những biểu tượng động hoặc tĩnh về sự vật nghiên cứu”.

Dù cách diễn đạt khác nhau nhưng đều có sự thống nhất vÒ khái niệmPTTQ, có thể hiểu “PTTQ là những phương tiện mà giáo viên và học sinh sửdụng trong quá trình dạy học nhằm xây dùng cho học sinh những biểu tượng về

sự vật hiện tượng, quá trình để hình thành khái niệm, phát triển năng lực nhậnthức”

Nh vậy trong hoạt động học tập, 3 yếu tố: Nội dung – Phương pháp –Phương tiện luôn luôn gắn bó chặt chẽ với nhau Mỗi nội dung đòi hỏi nhữngphương tiện, phương pháp tương ứng

1.3 Phương tiện dạy học

1.3.1 Khái niệm phương tiện dạy học

Nhiều tác giả đưa ra các định nghĩa và quan niệm khác nhau về PTDH nh sau:

- PTDH là tất cả thiết bị và tài liệu được sử dụng trong quá trình dạy học,những thiết bị và tài liệu này gồm các loại: tài liệu in (sách giáo khoa, tài liệu thamkhảo…), phương tiện nhìn (vật thật, tranh ảnh, Video, tivi…), dụng cụ trình bày(các loại bảng phấn, bảng từ…), phương tiện kĩ thuật (máy tính, đa phương tiện)

- PTDH (hay còn gọi là đồ dùng dạy học, thiết bị dạy học, thiết bị giáodục, học cụ) là tất cả những phương tiện vật chất cần thiết giúp cho giáo viên

và học sinh tổ chức và tiến hành hợp lí, có hiệu quả quá trình giáo dưỡng vàgiáo dục ở các môn học, cấp học PTDH gồm sách giáo khoa và các tài liệuhọc tập, các phương tiện thí nghiệm và lao động sản xuất (máy móc, dụng cụhoá chất…) các phương tiện và tài liệu trực quan (mô hình, tranh ảnh, phimđèn chiếu, phim Video…) các phương tiện kĩ thuật dạy học (máy chiếu quađầu, máy chiếu phim, máy vi tính)…

Như vậy có thể thấy các tác giả đều có cùng một quan niệm, coi tất cảcác đối tượng vật chất được sử dụng trong quá trình dạy học, giúp cho giáoviên và học sinh tổ chức, tiến hành hợp lý và có hiệu quả quá trình giáodưỡng và giáo dục ở các môn học, cấp học đều là PTDH Mặc dù có sự khácnhau trong phân loại PTDH, nhưng tất cả đều phản ánh rõ quan niệm nói trên,đồng thời cũng phản ảnh được quá trình phát triển của PTDH do sự tiến bộcủa khoa học kĩ thuật mang lại.

1.3.2 Cơ sở khoa học của việc sử dụng phương tiện trong quá trình dạy học 1.3.2.1 Cơ sở triết học

Nh chóng ta đã biết, bản chất của QTDH là tổ chức các hoạt động nhậnthức cho học sinh Con đường biện chứng của quá trình nhận thức đã được

Lênin chỉ rõ trong “Bót kí triết học” như sau: “Từ trực quan sinh động đến tư duy trừu tượng và từ tư duy trừu tượng đến thực tiễn là con đường nhận thức chân lý, nhận thức thực tại khách quan” Theo quan niệm này thì trực quan là

xuất phát điểm của quá trình nhận thức, được đặc trưng bởi quá trình tâm lí:cảm giác, tri giác, biểu tượng Trực quan sinh động – nhận thức cảm tính và

tư duy trừu tượng – nhận thức lý tính là những bộ phận hữu cơ của quá trìnhlĩnh hội tri thức, trong đó trực quan sinh động là cơ sở của quá trình nhậnthức Xét trên quan điểm duy vật biện chứng, PTDH là cơ sở chủ yếu giúpcho học sinh nhận thức thế giới khách quan, lĩnh hội được các tri thức khoahọc, phát triển tư duy Chính vì lẽ đó, việc sử dụng phương tiện trong quátrình dạy học phù hợp với quy luật của quá trình nhận thức

1.3.2.2 Cơ sở tâm lý học

Về mặt tâm lý học, người ta chia nhận thức thành hai giai đoạn: giaiđoạn nhận thức cảm tính và giai đoạn nhận thức lý tính Giai đoạn nhận thứccảm tính là giai đoạn nhận thức đầu tiên, hoàn toàn dùa vào các giác quan,nảy sinh do kết quả tác động trực tiếp của sự vật, hiện tượng lên các giác quancủa con người Tuỳ theo sự tác động của các sự vật, hiện tượng xung quanh

vào các giác quan nào ta sẽ có mét cảm giác tương ứng Cảm giác là hình thứcđầu tiên, là mức độ phản ảnh thấp nhất của hoạt động nhận thức.

Giai đoạn nhận thức lí tính là giai đoạn cao của quá trình nhận thức, làgiai đoạn phản ánh trừu tượng, khái quát hoá dưới dạng những khái niệmđịnh luật Ở đây bắt đầu quá trình phân tích, tổng hợp, so sánh, trừu tượnghoá và khái quát hoá các biểu tượng và mối liên hệ bên ngoài được hìnhthành ở các giai đoạn nhận thức cảm tính để rót ra được những thuộc tínhbản chất, các mối liên hệ bên trong có tính quy luật của các sự vật hiệntượng trong hiện thực khách quan Nhận thức cảm tính có vai trò quantrọng vì nó tạo ra chất liệu ban đầu cho quá trình tư duy, không có nhậnthức cảm tính sẽ không có tư duy trừu tượng

Trong quá trình dạy học, để tổ chức quá trình nhận thức cảm tính đượcthuận lợi, người ta sử dụng các phương tiện nhằm giúp cho người học quansát và từ đó thu nhận thông tin về các mặt, các thuộc tính, các mối liên hệ củanhững cái cụ thể trong hiện thực

1.3.3 Vai trò của phương tiện dạy học trong giáo dục

Thực tiễn sư phạm cho thấy, phương tiện dạy học có các đặc trưng chủ yếu nh sau:

- Có thể cung cấp cho học sinh các kiến thức một cách chắc chắn vàchính xác, nh vậy nguồn tin họ thu nhận được trở lên đáng tin cậy và đượcnhớ lâu bền hơn

- Làm cho việc giảng dạy trở lên cụ thể hơn, vì vậy tăng thêm khả năngcủa học sinh tiếp thụ những sự vật, hiện tượng và các quá trình phức tạp màbình thường học sinh khó nắm vững được

- Rút ngắn thời gian giảng dạy mà việc lĩnh hội kiến thức của học sinhlại nhanh hơn

- Giải phóng người thầy khỏi một khối lượng lớn các công việc taychân, do đó làm tăng khả năng nâng cao chất lượng dạy học

- Dễ dàng gây được tình cảm và sự chú ý của học sinh

- Bằng việc sử dụng phương tiện dạy học, giáo viên có thể kiểm tramột cách khách quan khả năng tiếp thụ kiến thức còng nh sù hình thành kĩnăng, kĩ sảo của học sinh.

Các phương pháp dạy học khác nhau có thể chia ra làm 2 kiểu:

- Dạy học phụ thuộc vào sự trình bày của giáo viên hay hướng dẫn viên

- dạy học có thầy giáo

- Dạy học không phụ thuộc vào sự trình bày của thầy giáo như phươngpháp dạy học chương trình hóa - dạy học không có thầy giáo hay còn gọi là

“tự học” Tất nhiên có những giai đoạn cũng cần có sự hướng dẫn ban đầuhay tổng kết của giáo viên hay hướng dẫn viên

Cả hai kiểu dạy học này, phương tiện dạy học có những tác động đặcbiệt quan trọng đến kết quả cuối cùng của quá trình dạy học

 Dạy học có thầy giáo:

Công dụng phổ biến của phương tiện dạy học trong trường hợp này là hỗtrợ cho thầy giáo ở trên líp Các phương tiện dạy học được thiết kế tốt có thểnâng cao và thúc đẩy việc học của học sinh và hỗ trợ đắc lực cho thầy giáo.Nhưng hiệu quả của chúng lại phụ thuộc nhiều vào đặc tính của thầy giáo.Nhiều công trình nghiên cứu đã nêu lên vai trò quan trọng của thầy giáotrong việc sử dụng có hiệu quả phương tiện dạy học Ví dụ các cuộc khảo sátmới đây đã chỉ ra rằng khi thầy giáo giới thiệu một phim dạy học có liên hệvới các mục tiêu học tập cụ thể thì sau khi xem phim, học sinh sẽ thu nhậnđược nhiều thông tin hơn

Ngày nay, nhiều phương tiện dạy học đã được sản xuất dưới hình thứchàng hóa thương mại, thầy giáo có thể dùng trực tiếp hay cải tiến cho phù hợpvới nội dung và phương pháp giảng dạy của mình

 Dạy học không có thầy giáo:

Phương tiện dạy học cũng được sử dụng có hiệu quả trong các trườnghợp dạy học chính quy không có thầy giáo hay dùng để học nhóm Phương

tiện trong trường hợp này phải đầy đủ “trọn gói” các yêu cầu nh: Mục tiêu bàihọc, các chỉ dẫn để hoàn thành các mục tiêu đã cho, các tư liệu được tập hợp,

đề cương tự đánh giá, v.v…

Trong giáo dục không chính quy, các phương tiện nh Video, Cassette vàcác phần mềm của máy vi tính được các học viên sử dụng để học tại chỗ làmviệc hay nhà riêng Trong một vài trường hợp đặc biệt, thầy giáo có thể hướngdẫn một số vấn đề qua điện thoại

Việc học nhóm có liên quan chặt chẽ với việc tự học Các học sinh họctập cùng nhau trong một nhóm hay kết hợp với thầy giáo trong một đề án, họ

sẽ có trách nhiệm cao hơn trong học tập Các công nghệ dạy học mới nhphương tiện đa năng khuyến khích học sinh tin tưởng vào khả năng nhận thứccủa bản thân trong học tập

Sử dụng các tài liệu tự học tạo cho thầy giáo có nhiều thời gian để chuẩnđoán và sửa chữa các sai sót của học sinh, khuyên bảo các cá nhân hay dạykèm một người hay một nhóm nhỏ

Thời gian mà thầy giáo có được để làm các hoạt động nh vậy phụ thuộc vàochức năng giáo dục được giao cho các phương tiện dạy học Thật vậy, trong mộtvài trường hợp, nhiệm vụ dạy học hoàn toàn có thể giao cho phương tiện dạy học.Các chương trình thực nghiệm đã chứng tỏ rằng toàn bộ giáo trình vật lý củatrường phổ thông trung học có thể được dạy một cách thành công qua việc sửdụng phim và sách mà không cần sự giải thích trực tiếp của thầy giáo

Điều đó không có nghĩa là công nghệ dạy học này có thể sẽ thay thế chothầy giáo nhưng các phương tiện này có thể giúp cho thầy giáo trở nên nhữngngười điều hành việc học tập của học sinh một cách sáng tạo hơn là phân phátthông tin một cách đơn thuần

1.3.4 Phân loại phương tiện dạy học

Các nhà giáo dục phân loại phương tiện dạy học thành hai phần: phầncứng (hardware) và phần mềm (software)

Phần cứng và cơ sở để thực hiện các nguyên lí thiết kế, phát triển cácloại thiết bị cơ, điện, điện tử…theo các yêu cầu biểu diễn nội dung bài giảng.Các phương tiện chiếu, radio cassette, máy thu hình, máy dạy học, máy tính…được gọi là phần cứng Phần cứng là kết quả tác động của sự phát triển khoahọc kĩ thuật trong nhiều thế kỉ Phần cứng đã cơ giới hoá, điện tử hoá quátrình dạy học, nhờ đó, thầy giáo có thể dạy cho nhiều học sinh, truyền đạt nộidung nhiều và nhanh hơn mà tiêu hao sức lực Ýt hơn.

Phần mềm sử dụng các nguyên lí sư phạm, tâm lý, khoa học kĩ thuật

để cung cấp cho học sinh một khối lượng kiến thức hay cải tiến cách ứng

xử cho học sinh Chương trình môn học, báo chí, sách vở, tạp chí, tàiliệu sách giáo khoa… được gọi là phần mềm Phần mềm được đặc trưngbằng sự phân tích mô tả chính xác đối tượng, sự lùa chọn mục tiêu, sựcủng cố và đánh giá kiến thức

Sự phân loại trên mang tính tổng quát Ngoài ra đi sâu và các loạiphương tiện dạy học cụ thể, chúng ta có thể chia ra làm nhiều loại theo tínhchất:

- Nhóm truyền tin: cung cấp cho các giác quan của học sinh nguồn tin

dưới dạng tiếng hoặc hình ảnh hoặc cả hai cùng một lúc

Những phương tiện truyền tin dùng trong giáo dục phần lớn là các thiết

bị dùng trong sinh hoạt gồm có các thiết bị:

01/ Máy chiếu phản xạ 09/ Máy thu hình

02/ Máy chiếu qua đầu 10/ Máy dạy học

03/ Máy chiếu slide 11/ Máy tính

05/ Máy chiếu phim dương bản 13/ Máy truyền ảnh

07/ Máy quay đĩa 15/ Các phương tiện ghi

- Nhóm mang tin: là nhóm mà tự bản thân mỗi phương tiện đều chứa

đựng một khối lượng tin nhất định Những tin này được bố trí trên các vật liệukhác nhau và dưới các dạng riêng biệt Các phương tiện mang tin được nghiêncứu thiết kế theo các nguyên tắc sư phạm và khoa học kĩ thuật nhằm chuyểntải các thông điệp dạy học một cách thuận lợi và chính xác

Những phương tiện mang tin gồm có các loại nh sau:

- Các tài liệu in: là những phương tiện mang tin về các sự vật, hiệntượng và các quá trình xảy ra trong tự nhiên được thể hiện dưới dạng viết,vẽ…, gồm có:

 Những tài liệu chép tay, vở viết, các tài liệu in và vẽ;

 Sổ tay tra cứu, các tài liệu hướng dẫn;

 Sách giáo khoa, sách chuyên môn;

 Sách bài tập, chương trình môn học

- Những phương tiện mang tin thính giác: là các phương tiện mang tindưới dạng tiếng, gồm có:

 Đĩa âm thanh;

 Băng âm thanh;

nhiều giác quan tham gia vào việc tiếp nhận những “tác nhân kích thích” thìviệc hình thành những khái niệm và ghi nhớ kiến thức càng dễ dàng hơn Nhưtrên đã trình bày, trong việc lĩnh hội kiến thức thì cơ quan thính giác và thịgiác đóng vai trò quan trọng nhất và tất nhiên ảnh hưởng tổng hợp của hai cơquan đó sẽ mạnh hơn so với từng cơ quan riêng rẽ Từ đó có thể nói rằngphương tiện mang tin nghe nhìn chiếm vị trí quan trọng trong việc truyền thụ

 Phương tiện đa chức năng (Multimedia);

- Những phương tiện mang tin dùng cho sự hình thành khái niệm và tập dượt: với sự giúp đỡ của những phương tiện này, học sinh có thể làm quen với

các thiết bị và công cụ sản xuất trong thực tế Các quy trình sản xuất và cácthao tác làm việc cũng như các hoạt động của máy móc có thể được mô hìnhhoá hoặc sao chép lại Các phương tiện này tạo khả năng hình thành những thãiquen nghề nghiệp, kĩ năng, kĩ xảo và năng lực ứng xử theo yêu cầu đào tạo

Các phương tiện thuộc loại này gồm có:

 Các nguyên vật liệu độc đáo (đồ vật, chế phẩm, bộ sưu tập…);

- Tổ hợp mang tin: Nét đặc trưng của nhóm này là sự ảnh hưởng tổng

hợp của chúng đã giúp Ých rất nhiều cho giáo viên và học sinh trong việc dạy

và học để đạt được đúng mục đích của quá trình đào tạo

Tổ hợp phương pháp dạy và học là phương tiện dùng để dạy tập thể dưới

sự điều khiển của thầy giáo tạo điều kiện thúc đẩy tích cực và các hoạt độnghọc tập của học sinh

1.3.5 Nguyên tắc sử dụng phương tiện dạy học

Phương tiện dạy học được sử dụng đúng, có tác dụng làm tăng hiệu quả

sư phạm của nội dung và phương pháp dạy học lên rất nhiều Nh trên đã trìnhbày, phương tiện dạy học không chỉ có chức năng minh họa cho bài giảng màcòn có tác dụng thúc đẩy quá trình thu nhận kiến thức và hiểu sâu sắc nộidung thông điệp cần truyền

Nếu không biết sử dụng phương tiện dạy học một cách khoa học, hợp lýtheo một cách tiếp cận hệ thống, thậm chí lại lạm dụng quá nhiều phương tiệntrong giê giảng, thì hiệu quả của nó không những không tăng lên mà còn làmcho học sinh khó hiểu, rối loạn, căng thẳng Bởi vậy, các nhà sư phạm đã tổngkết ba nguyên tắc dạy học (gọi là nguyên tắc 3Đ) nh sau: đúng lúc, đúng chỗ

và đủ cường độ

 Nguyên tắc sử dụng phương tiện dạy học đúng lúc:

a Sử dụng đúng lúc phương tiện dạy học có nghĩa là trình bày phươngtiện vào lúc cần thiết, lúc học sinh mong muốn nhất được quan sát, gợi nhớtrong trạng thái tâm sinh lÝ thuận lợi nhất (mà trước đó thầy giáo đã dẫn dắt,gợi mở, nêu vấn đề chuẩn bị)

b Phương tiện dạy học được nâng cao hiệu quả rất nhiều nếu nó xuấthiện đúng vào lúc nội dung và phương pháp giảng dạy cần đến nó Cần đưaphương tiện theo trình tự bài giảng, tránh trưng bầy đồng loạt trên bàn, giá, tủ

trong một tiết học cũng như biến líp học thành một phòng trưng bày triển lãm:phương tiện dạy học phải được đưa ra biểu diễn và cất giấu đúng lúc.

c Cùng một phương tiện dạy học cũng cần phân biệt thời điểm sử dụngcủa chúng Khi nào nó được đưa ra giới thiệu trong giê giảng, trong buổihướng dẫn ngoại khoá hay trưng bày trong giê nghỉ, thậm chí có trường hợpphương tiện được trưng bày trong kí túc xá học sinh hay cho học sinh mượnmang về nhà để quan sát kĩ hơn

d Cần cân đối và bố trí lịch sử dụng phương tiện dạy học hợp lí, đúnglúc, thuận lợi trong một ngày, một tuần nhằm tăng hiệu quả sử dụng củachúng Ví dụ, nên bố trí chiếu phim vào cuối buổi học hàng ngày; không nêncho học xem nhiều phim có nội dung khác nhau trong một bài giảng

 Nguyên tắc sử dụng phương tiện dạy học đúng chỗ:

a Sử dụng phương tiện dạy học đúng chỗ tức là tìm vị trí để giới thiệu

phương tiện trên líp học hợp lí nhất, giúp cho học sinh có thể sử dụng nhiều giácquan nhất để tiếp xúc với phương tiện một cách đồng đều ở mọi vị trí trong líp

b Một yêu cầu hết sức quan trọng trong việc giới thiệu phương tiện trênlíp học là phải tìm vị trí lắp đặt nó sao cho toàn líp có thể quan sát rõ ràng,đặc biệt là hai hàng học sinh ngồi sát hai bên tường và hàng ghế cuối líp

c Vị trí trình bày phương tiện phải đảm bảo các yêu cầu chung cũng nhưriêng của nó về chiếu sáng, thông gió và các yêu cầu kĩ thuật đặc biệt khác

d Các phương tiện phải được giới thiệu ở những vị trí đảm bảo tuyệt đối

an toàn cho giáo viên và học sinh trong và ngoài giê dạy Đồng thời phải bốtrí sao cho không làm ảnh hưởng tới quá trình làm việc, học tập của các lípkhác

đ Đối với các phương tiện được lưu giữ tại những nơi bảo quản, phải sắpxếp sao cho khi cần lấy để đưa đến líp, thầy giáo Ýt gặp khó khăn và mất thờigian

e Phải bố trí chỗ cất dấu phương tiện dạy học tại líp sau khi dùng đểkhông làm phân tán tư tưởng của học sinh khi tiếp tục nghe giảng.

 Nguyên tắc sử dụng phương tiện dạy học đủ cường độ:

a Nguyên tắc này chủ yếu đề cập nội dung và phương pháp giảng dạysao cho thích hợp, vừa với trình độ tiếp thụ và lứa tuổi của học sinh

b Từng loại phương tiện có mức độ sử dụng tại líp khác nhau Nếu kéodài việc trình diễn phương tiện hoặc dùng lặp lại một loại phương tiện quánhiều lần trong một buổi giảng, hiệu quả của chúng sẽ giảm sút

- Việc sử dụng mọi hình thức phương tiện khác nhau trong một buổigiảng có ảnh hưởng lớn đến sự tiếp thụ của học sinh, đến hiệu quả sử dụngphương tiện dạy học Lôi cuốn học sinh vào các điều mới lạ, hấp dẫn sẽ làmcho họ duy trì được sự chú ý theo dõi bài giảng ở mức độ cần thiết Theo sốliệu của các nhà sinh lÝ học, nếu nh mét dạng hoạt động được tiếp tục trên 15phót thì khả năng làm việc sẽ giảm sút rất nhanh

- Việc áp dụng thường xuyên các phương tiện nghe nhìn ở trên líp dẫnđến sự quá tải thông tin đối với học sinh do họ chưa có đủ thời gian để chuyểnhoá lượng tin đó Sự quá tải lớn đối với thị giác sẽ làm ảnh hưởng đến chứcnăng của mắt, giảm thị lực và ảnh hưởng xấu đến hiệu quả dạy và học Khi lập

kế hoạch giảng dạy có dùng phương tiện nghe nhìn, cần phải căn cứ các tài liệu

do các thầy thuốc khoa mắt chỉ dẫn: Sử dụng phương tiện nghe nhìn không quá3-4 lần trong một tuần và kéo dài không quá 20-25 phót trong một buổi dạy.Việc áp dụng có hệ thống các phương tiện trong quá trình dạy học có ýnghĩa lớn đối với việc nâng cao hiệu quả dạy học Nhờ có phương tiện dạyhọc, thầy giáo có thể nhanh chóng tập trung sù chó ý của học sinh vào các vấn

đề cần nêu và hiểu được những nội dung mà phương tiện truyền đạt Nếu cácphương tiện được sử dụng một cách tình cờ chưa có sự chuẩn bị cho các việctiếp thụ của học sinh sẽ không mang lại kết quả mong muốn, đôi khi còn làmtản mạn sự theo dõi của học sinh

Bởi vậy, để nâng cao hiệu quả sử dụng phương tiện dạy học, giáo viênphải chuẩn bị kĩ về nội dung, tuân thủ nguyên tắc 3Đ nêu trên.

Qua việc phân tích giáo trình, tài liệu học tập, giáo viên phải xác định vịtrí của từng phương tiện dạy học để giải quyết các nhiệm vụ sư phạm cụ thể.Khi xác định vị trí của từng phương tiện dạy học, giáo viên phải thiết lập mốiliên kết giữa các khả năng của phương tiện với mục tiêu học tập, nội dung bàigiảng để làm cơ sở soạn thảo phương pháp dạy học

Không thể thúc đẩy các hoạt động của học sinh nhằm chuyển hoá vànắm vững thông tin do các phương tiện dạy học truyền đạt qua sự giới thiệucủa giáo viên như có sự chuẩn bị chu đáo Vì thế giáo viên phải dự kiến trướcnhững hoạt động của mình và của học sinh

Nh vậy khi chuẩn bị bài giảng, giáo viên phải cần chú ý các vấn đề sau:

- Phải áp dụng các phương tiện dạy học mét cách có hệ thống, đa dạnghoá hình thức của các phương tiện dạy học

- Khi chọn các phương tiện dạy học phải tìm hiểu kỹ nội dung củachúng và luôn phải xét đến khả năng áp dụng chúng một cách đồng bộ

- Phải phân tích tỉ mỉ các tài liệu học tập để xác định việc sử dụngphương tiện đúng nguyên tắc 3Đ

- Cần phải tổ chức với những điều kiện nhất định để đẩy mạnh các hoạtđộng của học sinh khi quan sát thầy giáo giới thiệu phương tiện dạy học; đồngthời phải thường xuyên kiểm tra các hoạt động đồng bộ của học sinh

Những vấn đề vừa được xem xét ở trên chỉ mới vạch ra con đường giảiquyết những khó khăn gặp phải khi sử dụng phương tiện dạy học Việc sửdụng phương tiện dạy học có hiệu quả còn phụ thuộc nhiều yếu tố

1.3.6 Các yếu tố ảnh hưởng đến việc lùa chọn phương tiện dạy học

 Phương pháp dạy học:

Phương pháp dạy học là một yếu tố quan trọng luôn được xem xét khilùa chọn phương tiện dạy học Nhiều loại phương tiện dạy học thích hợp cho

từng loại phương pháp dạy học khác nhau Ví dụ, nếu dùng phương pháp dạythảo luận nhóm mà dùng các phương tiện truyền thông một chiều thì khôngthích hợp vì nó hạn chế cơ hội phản hồi và trao đổi thông tin giữa các họcsinh

 Nhiệm vụ học tập:

Tuỳ theo nhiệm vụ học tập của học sinh, thầy giáo phải áp dụng phươngpháp dạy học thích hợp Khi dạy các vấn đề thuộc các lĩnh vực kĩ năng thựchành rất cần các phương tiện nh vật thật, luyện tương tự hay trò chơi

 Đặc trưng của người học:

Cùng một nội dung học tập, giáo viên áp dụng cùng một phương pháp dạyhọc nhưng kết quả thu được khi dạy cho học sinh sống ở thành thị khác với họcsinh nông thôn Học sinh thành phố thường được tiếp xúc nhiều với các tiến bộkhoa học kĩ thuật mới còn học sinh nông thôn lại tiếp xúc nhiều với thiênnhiên Nếu nhận xét về con bò, con trâu, ruộng lúa…học sinh nông thôn nhậnxét tỉ mỉ hơn học sinh thành phố Ngược lại nếu nhận xét về tác dông của dòngđiện, cấu tạo của ô tô, xe máy…học sinh thành phố lại làm tốt hơn

 Sự cản trở của thực tế:

Hiện trạng thực tế của nhà trường cả về hành chính lẫn kinh tế là mộtyếu tố cản trở lớn đến phương tiện dạy học Có nhiều loại phương tiện dạy họchiện đại có hiệu quả cao trong dạy học nhưng không phải trường nào cũng có

đủ khả năng tài chính và tổ chức để trang bị đầy đủ Vì vậy phải căn cứ vàothực tế của nhà trường mà lùa chọn loại phương tiện dạy học thích hợp tấtnhiên phải xem xét các yếu tố có liên quan

 Thái độ và kĩ năng của thầy giáo:

Đây là một nhân tố rất quan trọng Trong nhiều phương pháp dạy học,người thầy giáo chỉ đóng vai trò hướng dẫn, nhưng dù thế nào vai trò của thầygiáo vẫn có ảnh hưởng rất lớn đối với kết quả cuối cùng của quá trình dạy học.Nếu người thầy không say sưa với công việc, không toàn tâm toàn ý vào việc

chuẩn bị bài giảng trước khi lên líp và trong lúc giảng bài thì dù cho phươngtiện dạy học có hiện đại và thích hợp với nội dung dạy học đến đâu thì hiệuquả sử dụng của phương tiện cũng rất thấp và thậm chí phương tiện cũngkhông được mang ra dùng

 Không gian, ánh sáng và cơ sở vật chất của líp học:

Các yếu tố này cũng ảnh hưởng đến việc phát huy tác dụng của phươngtiện dạy học Nếu thầy giáo trình diễn một mô hình chế tạo rất tinh xảo trongmột líp học không đủ ánh sáng và chật chội thì kết quả học tập cũng sẽ rấtthấp Những cơ sở vật chất khác nhau của líp học tạo cho giáo viên các điềukiện thuận lợi để trình bày phương tiện và đảm bảo cho quá trình dạy họcđược liên tục mà không làm phân tán tư tưởng của học sinh

1.3.7 Các yêu cầu đối với phương tiện dạy học

Để đánh giá chất lượng của các loại phương tiện dạy học đã được chếtạo, có thể căn cứ năm tính chất sau đây:

 Tính khoa học sư phạm:

a Phương tiện dạy học phải bảo đảm học sinh tiếp thụ được cáckiến thức, kĩ năng, kĩ xảo nghề nghiệp tương xứng với chương trìnhhọc, giúp cho thầy giáo truyền đạt cho học sinh các kiến thức phức tạp,

kĩ xảo tay nghề một cách thuận lợi, làm cho họ phát triển khả năngnhận thức và tư duy logic

b Nội dung và cấu tạo của phương tiện dạy học phải đảm bảo các đặctrưng của việc dạy lí thuyết, thực hành và các nguyên lí sư phạm cơ bản

c Phương tiện dạy học phải phù hợp với nhiệm vụ sư phạm và phươngtiện giảng dạy, thúc đẩy khả năng tiếp thu của học sinh

d Các phương tiện dạy học tập hợp thành bộ phải có mối liên hệ chặtchẽ về nội dung, bè cục và hình thức trong đó mỗi loại trong một bộ phải cóvai trò và chỗ đứng riêng

e Phương tiện dạy học thúc đẩy việc sử dụng các phương pháp dạyhọc hiện đại và các hình thái tổ chức dạy học tiên tiến Thực tế đãchứng tỏ, do sù ra đời của một số phương tiện dạy học mới mà cơ cấu

tổ chức của nhà trường và phương pháp dạy học có nhiều thay đổi Ví

dụ, do có phương tiện cầu truyền hình, người ta có thể tổ chức hội nghị

từ xa hay dạy học từ xa “sống” (có sự giao lưu giữa thầy và trò trongquá trình dạy học từ xa)

 Tính nhân trắc học:

a Phương tiện dạy học dùng để biểu diễn trước học sinh phải đủ lớn đểhọc sinh ngồi ở hàng ghế cuối líp cũng nhìn thấy Các phương tiện dùng cho

cá nhân không chiếm nhiều chỗ trên bàn học

b Phương tiện dạy học phải phù hợp với tâm sinh lÝ của học sinh vàthầy giáo Ví dụ, các phương tiện để thầy giáo biểu diễn trên líp không đượcquá nặng, quá lớn về kích thước

c Màu sắc còng có tác dụng thông tin Màu sắc của phương tiện phải hàihoà, không làm chãi mắt hay làm cho học sinh khó phân biệt các chi tiết Tốtnhất màu sắc của phương tiện phải gần giống nh thật

d Phương tiện dạy học phải đảm bảo tất cả các yêu cầu của kĩ thuật antoàn và khi sử dụng không được gây độc hại hay nguy hiểm cho thầy và trò

 Tính thẩm mĩ:

a Vì được dùng để biểu diễn trước đám đông hay được dùng cho cá nhân trongmột thời gian dài, phương tiện dạy học phải có tính thẩm mĩ cao và tỉ lệ giữa cácđường nét, hình khối phải cân xứng, hài hoà giống như các công trình nghệ thuật

b Phương tiện dạy học phải làm cho thầy giáo và học sinh thích thó khi

sử dụng, kích thích tính yêu nghề, yêu môn học, tạo cho họ nâng cao sự cảmthụ chân, thiện, mĩ

 Tính khoa học kĩ thuật:

a Chất lượng vật liệu dùng để chế tạo phương tiện dạy học phải đảm

bảo tuổi thọ cao và độ bền chắc.

b Phương tiện dạy học phải thể hiện các thành tựu mới nhất của khoahọc kĩ thuật

c Phương tiện dạy học phải có kết cấu thuận lợi cho việc bảo quản vàchuyên chở

 Tính kinh tế:

a Nội dung và đặc tính kết cấu của phương tiện dạy học phải sao cho sốlượng Ýt, chi phí tài chính nhỏ nhất mà vẫn đảm bảo hiệu quả sử dụng cao nhất

b Phương tiện dạy học phải bền chắc và chi phí bảo quản thấp

1.3.8 Phương tiện nghe nhìn động (Video)

Đại diện chính của phương tiện nghe nhìn động là phim và Video Phimđược sản xuất trên cơ sở công nghệ hoá học: Các hình ảnh được ghi và lưu trữtrên băng nhựa thông qua một quá trình xử lí hoá học và phát lại nhờ một máychiếu sử dụng một nguồn sáng mạnh chiếu lên một màn ảnh không phản

quang Video (nguồn gốc từ chữ Latinh có nghĩa là “Tôi nhìn”) ghi lại các

hình ảnh và tiếng dùa trên cơ sở kĩ thuật điện tử và từ

Kĩ thuật Video xuất hiện trong những năm 1970 và rất nhanh chóng trởthành một loại phương tiện nghe nhìn dạy học có hiệu quả

Sự phát triển của kĩ thuật Video đã giúp cho giáo viên có một phươngtiện nghe nhìn có hiệu quả trong dạy học trên líp Khác với truyền hình dạyhọc, nhờ có băng ghi hình và đầu máy Video cộng với tivi, giáo viên chủđộng trong việc cung cấp các tin cần thiết của bài giảng ở các thời điểm thíchhợp xen kẽ bởi bài giảng của giáo viên và sự thảo luận của học sinh

Việc chuẩn bị bài giảng có sử dông Video trên líp là một việc phức tạp.Còng nh việc sử dụng các phương tiện khác, giáo viên phải lùa chọn nội dungthông tin cần truyền đạt qua băng ghi hình và thời điểm cần sử dông Video.Trên băng ghi hình có thể biểu diễn phía ngoài của đối tượng và các quátrình đã được dàn dựng trước trong đó có cả các cấu trúc và các hoạt động bên

trong của đối tượng Trong giê dạy học thực hành, băng ghi hình giúp chogiáo viên hướng dẫn cho học sinh từng nguyên công thao tác, phân tích mọihoạt động của người thợ và máy móc để học sinh nắm vững kĩ năng, kĩ sảolàm việc, làm quen với các thiết bị sản xuất mới được trang bị cho xí nghiệp.Khi làm băng ghi hình dạy học, người ta có thể sử dụng nội dung của cáccuốn phim tư liệu hoặc trích đoạn và các băng ghi hình do các trung tâmtruyền hình phát đi.

Video còn giúp cho học sinh ôn tập bài khi lên líp chưa nắm vững đầy

đủ nội dung bài giảng hoặc vắng mặt

Băng ghi hình còn sử dụng để phân tích những sai sót trong quá trìnhhọc thực hành của học sinh, đặc biệt là giai đoạn đầu năm

Ngày nay, với việc ứng dụng nhiều tiến bé khoa học – kĩ thuật, kĩ thuậtxây dựng, sử dụng phim Video phát triển thêm nhiều tính ưu việt mà địnhnghĩa về phim Video chưa phản ánh hết được Phim Video không chỉ đượcxây dựng, sử dụng dùa trên kĩ thuật điện tử và từ mà còn sử dông kĩ thuật điện

tử digital có chất lượng hình ảnh, âm thanh với độ trung thực cao

Hiệu quả dạy học với phim Video trước hết ở việc cung cấp một nguồnthông tin trực quan, trung thực, hấp dẫn, phong phú để sinh viên trong khoa

có thể tiếp nhận thông tin qua nghe và nhìn Trên cơ sở này giúp giáo viên vàhọc sinh tổ chức các hoạt động học tập tích cực, chủ động

Nếu xây dựng các bộ phim Video có chất lượng, giáo viên sẽ bớt đượcthời gian mô tả hay giải thích các thao tác thực hiện như việc sử dụng nhiềuphương tiện dạy học truyền thống, có thời gian hơn trong việc tổ chức cáchoạt động nhận thức cho học sinh Đảm bảo được nguyên tắc trực quan trongdạy học sẽ giúp cho học sinh lĩnh hội tri thức một cách dễ dàng, tự giác, có ýthức và vững chắc hơn (K.Đ.Usinxki)

Các hình ảnh đẹp, trung thực, âm thanh sống động của phim Video sẽ gây Êntượng sâu sắc cho sinh viên khi quan sát, làm cho sinh viên ghi nhớ sâu, lưu giữ lâudài trong trí nhớ và dễ tái hiện trở lại Đây là cơ sở cho tư duy và tưởng tượng.

Nh vậy, giá trị của phim Video dạy học trước hết là sự nổi trội về tínhtrực quan – một “nguyên tắc vàng” đã được J.A – Cômenxki chỉ rõ

CHƯƠNG II: XÂY DÙNG VIDEO CLIP HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG MÁY BOXFORD CNC

(phần thiết kế và gia công phay 2.1. Quy trình xây dựng và hướng dẫn cách sử dụng đĩa CD.

2.1.1 Quy trình xây dựng Video Clip

Bước 1: Dù kiến vẽ hình cụ thể Thực hiện thao tác vẽ đồng thời sử dụng

phần mềm BB Flash Back để chụp lại các thao tác trỏ chuột

Bước 2: Chỉnh sửa các đoạn quay, viết Text vào những phần tương ứng

bằng phần mềm BB Flash Back Export thành những đoạn phim có đuôi AVI

Bước 3: Soạn lời, sử dụng phần mềm Studio lồng tiếng và chèn nhạc vào

đoạn phim đã quay Creat sang đuôi WMV

Bước 4: Sử dụng phần mềm AutoPlay Menur Builder để tích hợp các

đoạn phim thành một chương trình hoàn chỉnh, có sự liên kết giữa các đoạnphim với nhau

Bước 5: Ghi ra đĩa.

2.1.2 Hướng dẫn cách sử dụng đĩa CD

Khi mở đĩa sẽ xuất hiện trang

chủ (Hình 1)

Tài liệu gồm 6 chương, click

chuột vào từng chương sẽ có liên

kết đến trang của chương đó

Ví dô:

Hình 1

Khi click chuột vào chương

IV sẽ xuất hiện trang của chương

IV Trang gồm 10 mục ứng với

chức năng và cách vẽ của từng

công cụ Nếu muốn quay trở lại

trang chủ, chỉ cần click chuột vào

Hình 2

Muốn tìm hiểu mục nào, chỉ cần

click chuột vào mục đó sẽ được

liên kết sang trang của mục đó

Giả sử, muốn tìm hiểu công cụ

Trans – form, click chuột vào mục

7 Trans – form sẽ được liên kết

tới trang của mục này Nếu muốn

trở về trang chủ, click vào biểu

Hình 3

nếu muốn quay trở về chương IV, click vào biểu tượng v.v…

Nếu muốn xem phim hướng dẫn, chỉ cần click vào biểu tượng máy quay Các chương khác, thao tác tương tù nh vậy

2.2. Giới thiệu tổng quan về Boxford CNC

2.2.1 Khởi động và thoát khỏi chương trình Boxford CNC

 Khởi động:

Cách 1: Vào Start/ Programs/ Boxford CADCAM/ Boxford V10

CADCAM Application (film hướng dẫn)

Cách 2: Double Click biểu tượng Boxford V10 CADCAM trên màn

hình (film hướng dẫn)

 Thoát:

Cách 1: Click biểu tượng dấu X bên trên góc phải màn hình

Chọn Yes (film hướng dẫn)

Cách 2: Vào File/ Exit

Chọn Yes (film hướng dẫn)

2.2.2 Giới thiệu giao diện thiết kế phay trong Boxford CNC (Hình 1)

Hình 4

 Thanh menu

 Thanh công cụ vẽ và chỉnh sửa (Hình 5, Hình 6)

Khi click vào một trong các biểu tượng của thanh công

cụ đó sẽ xuất hiện thanh menu Pull-out Toolbar Các biểu

tượng trên thanh này cho phép bạn lùa chọn một đối tượng

cần vẽ Các thông điệp ở phía trên sẽ chú thích cho các biểu

tượng đó

Khi click vào 1 biểu tượng trong thanh menu và chọn 1

đối tượng cần vẽ thì luôn xuất hiện một hộp thoại để cài đặt

giá trị Có thể thay đổi các giá trị này bằng cách nhấn chuột

phải hoặc nhấn phím F4

Hình 5

Hình 6

 Thanh công cụ trợ giúp (Hình 7)

(DRAWING AIDES TOOLBOX)

Hộp công cụ cung cấp một số công cụ trợ giúp sử dụng

thường xuyên bằng cách click chuột vào các biểu tượng đó

Hình 7

Lines Arcs Shapes Hatch/ fill Trans- form Delete Zoom

Text Path Ellipes Circles Select

Công cụ trợ giúp hiển thị nót lưới Khi click vào GridDisplay, nót lưới sẽ được hiển thị trên không gian thiếtkế

Công cô truy bắt nót lưới Khi click vào Gird Lock, trỏchuột sẽ luôn truy bắt điểm tại các nót lưới

Công cô truy bắt bước nhảy Khi click vào Step Lock,trỏ chuột sẽ luôn truy bắt khoảng cách đã nhập khi khaibáo Step Spacing

Công cô truy bắt điểm đầu hoặc cuối đoạn thẳng.Muốn truy bắt điểm đặc biệt khác (tâm, tiếp tuyến,trung điểm…), click chuột phải vào nót Attach và lùachọn phù hợp rồi chọn OK

Công cụ trợ giúp vẽ đường thẳng theo phương ngang

Đây là vùng vẽ hình dạng đối tượng cần thiết kế để gia công

2.3. Các thao tác với chương trình

2.3.1 New: (film hướng dẫn)

Muốn tạo một File mới, vào File/ New hoặc nhấn tổ hợp phím Ctrl + N

2.3.2 Open: (film hướng dẫn)

Muốn mở một File ta vào File/ Open hoặc nhấn tổ hợp phím Ctrl+ O

2.3.3 Save: (film hướng dẫn)

Muốn lưu một file ta vào File/ Save hoặc nhấn tổ hợp phím Ctrl/ Save

2.3.4 Close: (film hướng dẫn)

Dùng để đóng tập tin hiện hành

2.4. Một số cài đặt trước khi thiết kế

2.4.1 Cài đặt không gian làm việc (film hướng dẫn)

Ví dô ta ph i gia công chi ti t có kích thải gia công chi tiết có kích thước 120 x 70: ết có kích thước 120 x 70: ước 120 x 70:c 120 x 70:

- Vào Setup

- Chọn Workpiece (Hình 8)

Xuất hiện bảng Workpiece Dimension

Nhập X: 120 (chiều rộng vùng thiết kế, đây

chính là kích thước chiều rộng của phôi) Hình 8

- Nhập Y: 70 (chiều dài vùng thiết kế, đây

chính là kích thước chiều dài của phôi)

- OK (Hình 9)

Hình 9

2.4.2 C i ài đặt đơn vị đo (film hướng dẫn) đặt đơn vị đo (film hướng dẫn) đơn vị đo (film hướng dẫn) t n v o (film h ị đo (film hướng dẫn) đ ướng dẫn) ng d n) ẫn)

- Vào Setup

- Chọn Units (Hình 10)

Xuất hiện bảng Units

Trong hộp Lenghs: chọn đơn vị độ dài là

- Chọn Gird and step (Hình 12)

Xuất hiện bảng Gird and step settings

Trong hộp Gird Spacing:

Hình 12

- Nhập khoảng cách nót lưới theo trục X

- Nhập khoảng cách nót lưới theo trục Y

Trong hộp Step Spacing:

- Nhập khoảng cách di trỏ chuột theo trục X

- Nhập khoảng cách di trỏ chuột theo trục Y

tool tượng (film hướng dẫn)

* Thay đổi hình dạng, kích thước đối tượng

- Chọn nót Select Tool

- Click vào đối tượng sẽ xuất hiện 1 số biểu tượng (hình vuông,hình thoi, hình tròn vv…) bao quanh đối tượng

- Biểu tượng 2 ô vuông phía dưới dùng để nhân đôi đối tượng

- Biểu tượng ô vuông đặt giữa đối tượng dùng để di chuyển đốitượng

- Biểu tượng 1 ô vuông nằm phía trên hoặc phía dưới đối tượngdùng để thay đổi kích thước theo trục Y (chiều dọc)

- Biểu tượng 1 ô vuông nằm bên trái hoặc bên phải dùng để thayđổi kích thước theo trục X (chiều ngang)

- Biểu tượng hình thoi có gạch ngang dùng lấy đối xứng cho đốitượng theo trục X

- Biểu tượng hình thoi có gạch dọc dùng lấy đối xứng theo trụcY

- Biểu tượng hình tròn dùng để xoay đối tượng

- Muốn thay đổi hình dạng của đối tượng, chọn Start Edit Điểmnót của đối tượng được tô đậm bằng các hình tròn nhỏ Muốnthay đổi hình dạng của đối tượng chỉ cần di chuyển các hìnhtròn này tới vị trí mong muốn Kết thúc lệnh, chọn End Edit

* Thay đổi thuộc tính kiểu đường, màu sắc của đối tượng

- Chọn Property Xuất hiện bảng Single line path Properties

- Chọn Line Xuất hiện bảng Line style settings Chọn kiểu đườngtrong hộp Type Chọn Thick, nhập độ dày nét vẽ Chọn OK

- Chọn Colour Xuất hiện bảng Line colour

Chọn màu cho nét vẽ

Chọn OK.

- Chọn Fill… Xuất hiện bảng Fill style settings

Chọn Solid Fill (nÕu muốn tô đặc toàn đối tượng)

Chọn OK

- Chọn Colour Xuất hiện bảng Fill Colour

Chọn màu nền cho đối tượng

- Click toạ độ điểm thứ nhất

- Click toạ độ điểm thứ hai

- Click toạ độ tâm cung tròn

- Kết thúc lệnh vẽ, chọn Select hoặc Ên Esc trên bàn phím

- Kết thúc lệnh vẽ, chọn Select hoặc Ên Esc trên bàn phím

Vẽ cung tròn đi qua 2 điểm và biết bán kính (film hướng dẫn)

- Chọn Arcs

- Chọn Radius, two points Xuất hiện hộp Arc settings.

- Nhập bán kính cung tròn

- Chọn OK

Cách thứ nhất: truy bắt điểm

- Chọn Gird lock

- Truy bắt toạ độ điểm thứ nhất

- Truy bắt toạ độ điểm thứ hai

- Kết thúc lệnh vẽ, chọn Select hoặc Ên Esc trên bàn phím

- Kết thúc lệnh vẽ, chọn Select hoặc Ên Esc trên bàn phím

Vẽ cung tròn đi qua 3 điểm (film hướng dẫn)

- Chọn Arcs

- Chọn Three points

Cách thứ nhất: truy bắt điểm.

- Chọn Gird lock

- Truy bắt toạ độ điểm thứ nhất

- Truy bắt toạ độ điểm thứ hai

- Truy bắt toạ độ điểm thứ ba

- Kết thúc lệnh vẽ, chọn Select hoặc Ên Esc trên bàn phím

Cách thứ hai: nhập toạ độ.

- Nhập toạ độ điểm thứ nhất theo phương trục X và Y

- Chọn OK

- Nhập toạ độ điểm thứ hai theo phương trục X và Y.

- Chọn Fillet Xuất hiện bảng Fillet settings

- Nhập bán kính cung nối tiếp

- Chọn OK

- Click cạnh thứ nhất của góc

- Click cạnh thứ hai của góc

- Kết thúc lệnh vẽ, chọn Select hoặc Ên Esc trên bàn phím

Vẽ đường tròn (film hướng dẫn)

Vẽ đường tròn khi biết tâm và một điểm nằm trên đường tròn

- Kết thúc lệnh vẽ, chọn Select hoặc Ên Esc trên bàn phím

Vẽ đường tròn khi biết tâm và bán kính của nó.

- Chọn Circles