Y học cổ truyền xếp bệnh gan nhiễm mỡ thuộc loại các chứng ‘Đàm Thấp’, ‘Trọc Trở’ ‘ Thức ăn lý tưởng cho người bị gan nhiễm mỡ: Ngô, rau cần, nấm hương có tác dụng hạ cholesterol trong m
Trang 1Chế độ ăn uống, kiêng kị cho người bệnh gan nhiễm mỡ
Ngoài việc điều trị theo chỉ định của bác sỷ thì chế độ ăn cho người mắc bệnh Gan nhiếm mỡ cũng là một vấn đề được quan tâm nhiều nhất của người mắc bệnh này
Y học cổ truyền xếp bệnh gan nhiễm mỡ thuộc loại các chứng ‘Đàm Thấp’, ‘Trọc Trở’ ‘
Thức ăn lý tưởng cho người bị gan nhiễm mỡ: Ngô, rau cần, nấm hương có tác dụng hạ cholesterol trong máu và tế bào gan Ngoài ra còn có một số loại trà giúp giải độc, hạ mỡ máu và giảm béo Những thực phẩm này đặc biệt thích hợp cho bệnh nhân gan nhiễm mỡ
Ngô: chứa nhiều các acid béo không no, có khả năng thúc đẩy quá trình chuyển
hóa của chất béo nói chung và cholesterol nói riêng Theo dinh dưỡng học cổ truyền, ngô có vị ngọt tính bình, công dụng điều trung kiện vị lợi niệu, thường được dùng cho những trường hợp tì vị hư yếu, chán ăn, thủy thấp đình trệ, tiểu tiện bất lợi, phù thũng, rối loạn lipid máu, thiểu năng mạch vành
Nhộng tằm: vị ngọt mặn, tính bình, giúp ích tì bổ hư, trừ phiền giải phát Nhộng
còn có tác dụng làm giảm cholesterol huyết thanh và cải thiện chức năng gan Nhộng thường dùng dưới dạng các món ăn hoặc tán thành bột để uống
Kỷ tử: có tác dụng ức chế quá trình tích tụ chất mỡ trong tế bào gan, thúc đẩy sự
tăng sinh tế bào gan và cải thiện chu trình chuyển hóa chất béo
Trang 2Nấm hương: chứa những chất có tác dụng làm giảm cholesterol trong máu và tế
bào gan Thường dùng dưới dạng thực phẩm để chế biến các món ăn
Lá trà: có khả năng giảm trừ các chất bổ béo Trà có khả năng làm tăng tính đàn
hồi thành mạch, giảm cholesterol máu và phòng chống sự tích tụ mỡ trong gan
Lá sen: giảm mỡ máu, giảm béo và phòng chống sự tích tụ mỡ trong tế bào gan
Lá sen được dùng dưới dạng hãm với nước sôi uống thay trà hoặc nấu cháo lá sen
Rau cần: chứa nhiều vitamin, tác dụng mát gan, hạ cholesterol trong máu, thúc
đẩy quá trình bài tiết các chất phế thải và làm sạch huyết dịch
Ngoài ra, người bệnh gan nhiễm mỡ nên bổ sung các loại rau tươi như cải xanh, cải cúc, rau muống có công dụng giải nhiệt làm mát gan Cà chua, cà rốt, măng bí đao, mướp, dưa gang, dưa chuột thanh nhiệt, thông phủ, hành khí, lợi tiểu Các loại dầu thực vật như dầu lạc, dầu vừng, dầu đậu tương chứa nhiều acid béo không no có tác dụng làm giảm cholesterol máu; các loại thịt, cá ít mỡ và các thức
ăn chế biến từ đậu tương, đậu xanh, đậu đen
Về đồ uống, nên dùng một trong những loại trà dược sau đây:
- Trà khô 3 g, trạch tả 15 g Hai thứ hãm với nước sôi trong bình kín, sau 20 phút thì dùng được Có công dụng bảo vệ gan, tiêu mỡ, lợi niệu, giảm béo
- Trà khô 2 g, uất kim 10 g (có thể thay bằng nghệ vàng), cam thảo sao vàng 5 g,
- Trà khô 3 g, cát căn (sắn dây thái phiến) 10 g, lá sen 20 g Tất cả thái vụn hãm uống thay trà Có công dụng giải độc, hạ mỡ máu, giảm béo Cũng có thể chỉ cần dùng lá sen tươi hoặc khô thái vụn hãm uống thay trà hằng ngày cũng tốt
*** Cần chú ý kiêng kỵ các thực phẩm và đồ ăn quá béo như mỡ động vật, não
và gan gia súc; các thứ quá cay nóng như gừng, tỏi, ớt, hạt tiêu, rượu, cà phê, trà đặc
Trang 3Ngô, rau cần, nấm hương có tác dụng hạ cholesterol trong máu và tế bào gan Ngoài ra còn có một số loại trà giúp giải độc, hạ mỡ máu và giảm béo Những thực
phẩm này đặc biệt thích hợp cho bệnh nhân bị bệnh gan nhiễm mỡ
Một số món ăn:
Ngô: chứa nhiều các acid béo không no, có khả năng thúc đẩy quá trình chuyển
hóa của chất béo nói chung và cholesterol nói riêng Theo dinh dưỡng học cổ truyền, ngô có vị ngọt tính bình, công dụng điều trung kiện vị lợi niệu, thường được dùng cho những trường hợp tì vị hư yếu, chán ăn, thủy thấp đình trệ, tiểu tiện bất lợi, phù thũng, rối loạn lipid máu, thiểu năng mạch vành
Nhộng tằm: vị ngọt mặn, tính bình, giúp ích tì bổ hư, trừ phiền giải phát Nhộng
còn có tác dụng làm giảm cholesterol huyết thanh và cải thiện chức năng gan Nhộng thường dùng dưới dạng các món ăn hoặc tán thành bột để uống
Kỷ tử: có tác dụng ức chế quá trình tích tụ chất mỡ trong tế bào gan, thúc đẩy sự
tăng sinh tế bào gan và cải thiện chu trình chuyển hóa chất béo
Nấm hương: chứa những chất có tác dụng làm giảm cholesterol trong máu và tế
bào gan Thường dùng dưới dạng thực phẩm để chế biến các món ăn
Lá trà: có khả năng giảm trừ các chất bổ béo Trà có khả năng làm tăng tính đàn
hồi thành mạch, giảm cholesterol máu và phòng chống sự tích tụ mỡ trong gan
Lá sen: giảm mỡ máu, giảm béo và phòng chống sự tích tụ mỡ trong tế bào gan
Lá sen được dùng dưới dạng hãm với nước sôi uống thay trà hoặc nấu cháo lá sen
Rau cần: chứa nhiều vitamin, tác dụng mát gan, hạ cholesterol trong máu, thúc
đẩy quá trình bài tiết các chất phế thải và làm sạch huyết dịch Ngoài ra, người
Trang 4bị bệnh gan nhiễm mỡ nên bổ sung các loại rau tươi như cải xanh, cải cúc, rau
muống có công dụng giải nhiệt làm mát gan Cà chua, cà rốt, măng bí đao, mướp, dưa gang, dưa chuột thanh nhiệt, thông phủ, hành khí, lợi tiểu Các loại dầu thực vật như dầu lạc, dầu vừng, dầu đậu tương chứa nhiều acid béo không no có tác dụng làm giảm cholesterol máu; các loại thịt, cá ít mỡ và các thức ăn chế biến từ đậu tương, đậu xanh, đậu đen
Một số loại trà tốt cho bệnh nhân bị bệnh gan nhiễm mỡ :
- Trà khô 3 g, trạch tả 15 g Hai vị hãm với nước sôi trong bình kín, sau 20 phút thì được Trà này có công dụng bảo vệ gan, tiêu mỡ, lợi niệu, giảm béo Trạch tả có tác dụng điều chỉnh rối loạn lipid máu, làm hạ cholesterol, triglycered và
lipoprotein có tỷ trọng thấp, góp phần phòng chống tình trạng xơ vữa động mạch
- Trà khô 2 g, uất kim 10 g (có thể thay bằng nghệ vàng), cam thảo sao vàng 5 g, mật ong 25 g Tất cả thái vụn, hãm với nước sôi, uống trong ngày Thức uống này
có công dụng làm cho gan thư thái, tiêu trừ tích trệ và lợi niệu Đặc biệt uất kim có tác dụng điều chỉnh hội chứng rối loạn lipid máu khá tốt
- Trà khô 3 g, cát căn (sắn dây thái phiến) 10 g, lá sen 20 g Tất cả thái vụn hãm uống thay trà có công dụng giải độc, hạ mỡ máu, giảm béo Cần dùng lá sen tươi hoặc khô thái vụn hãm uống thay trà hàng ngày
- Rễ cây trà 30 g, trạch tả 60 g, thảo quyết minh 12 g Tất cả thái vụn hãm uống hàng ngày Những vị này có công dụng làm giảm mỡ máu và phòng chống béo phì Loại trà này rất thích hợp với những người bị nhiễm mỡ gan kèm theo tình trạng rối loạn lipid máu, bệnh lý mạch vành
- Trà 30 g, sinh sơn tra 10-15 g Hai vị hãm nước sôi uống hằng ngày, giúp tiêu mỡ giảm béo Sơn trà có tác dụng điều chỉnh rối loạn lipid máu rất tốt và góp phần thúc đẩy quá trình chuyển hóa chất đường và chất béo trong gan
Trang 5- Hoa trà 2 g, trần bì 2 g, bạch linh 5 g Ba thứ thái vụn hãm với nước trong bình kín, sau 20 phút thì dùng được, uống thay trà trong ngày Trà có công dụng kiện tì hóa thấp, lợi niệu trừ đàm
Bệnh nhân bị bệnh bệnh gan nhiễm mỡ cần kiêng kị những thực phẩm và đồ ăn
quá béo bổ như mỡ động vật, lòng đỏ trứng, não và gan gia súc, bơ Các thứ quá cay và nóng như gừng, tỏi, ớt, hạt tiêu, rượu, cà phê, trà đặ