I/ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY VÀ HỌC TRONG GIỜ HỌC NGHE VÀ HỌC NÓI TRONG BỘ MÔN TIẾNG ANH II/ ĐẶT VẤN ĐỀ Tiếng Anh là một môn học cần thiết đối với học sinh.. Để giúp các em dễ dàng tiếp
Trang 1
PHÒNG GIÁO DỤC QUẾ SƠN
TRƯỜNG THCS QUẾ CƯỜNG
šššµµššš
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY VÀ HỌC
TRONG GIỜ HỌC NGHE VÀ HỌC NÓI
TRONG BỘ MÔN TIẾNG ANH
ĐƠN VỊ CÔNG TÁC : TRƯỜNG THCS QUẾ CƯỜNG
HỌ VÀ TÊN : Nguyễn Thị Hồng Ánh Nguyễn Thanh Bích Trâm
Nguyễn Thị Thu Hà
NĂM HỌC : 2008-2009
Trang 2
I/ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY VÀ HỌC TRONG GIỜ HỌC
NGHE VÀ HỌC NÓI TRONG BỘ MÔN TIẾNG ANH
II/ ĐẶT VẤN ĐỀ
Tiếng Anh là một môn học cần thiết đối với học sinh Trong cuộc sống đất
nước đang phát triển tiếng Anh là một ngôn ngữ giúp cho chúng ta hiểu
biết thêm về nền văn hóa và ngôn ngữ trên thế giới , tuy nhiên việc học
tiếng Anh đối với các em học sinh ở trường THCS nhất là đối với học sinh
ở vùng nông thôn là môn học khó
Để giúp các em dễ dàng tiếp thu kiến thức , có khả năng yêu thích học
tiếng Anh , phát huy tính tích cực trong học tập không phải là điều dễ
Qua bảy năm thay đổi SGK và đổi mới phương pháp giảng dạy người giáo
viên phải biết phối hợp đầy đủ các kỹ năng nghe –nói -đọc -viết trong các
tiết dạy tạo điều kiện cho học sinh phát huy khả năng ngôn ngữ của mình
nâng cao chất lượng học tập
III/CƠ SỞ LÍ LUẬN
Trong công cuộc xây dựng và phát triển , đất nước ngày càng đổi mới sánh
vai với các cường quốc thì tiếng Anh càng có vai trò quan trọng trong giao
tiếp nhất là nghe và nói
Để phát triển học sinh một cách toàn diện , nhằm giúp các em lĩnh hội tri
thức , hiểu được hệ thống ngữ pháp , từ đó tạo tiền đề cho việc phát triển
ngôn ngữ , cung cấp cho các em một nền văn hóa và ngôn ngữ trên thế giới
IV/CƠ SỞ THỰC TIỄN
Trong những năm học tiếng Anh ở trường THCS và trường THPT đa số
học sinh yếu kém về nghe và nói tiếng Anh vì sao ? thời lượng giao tiếp ít
, học sinh ngại nói , học sinh chưa nhận thức được tầm quan trọng của nó
Là một giáo viên dạy ngoại ngữ , ai cũng mong ước học sinh mình học tốt
nghe nói thành thạo Để thực hiện được điều đó yêu cầu người giáo viên
phải biết cách phối hợp các kỹ năng nghe nói đọc viết trong các tiết dạy
Nhằm nâng cao chất lượng dạy và học , phát huy vai trò của học sinh , tạo
hứng thú cho các em trong giờ học tiếng Anh tăng hiệu quả trong giờ học
nghe và nói Đó chính là vấn đề áp dụng nghiên cứu các giải pháp nâng
cao chất lượng dạy & học trong bộ môn tiếng Anh
Qua quá trình giảng dạy chúng tôi đã cố gắng vận dụng các phương pháp
đổi mới vào chương trình , đặc biệt là các phương pháp nghe và nói ,
chúng tôi đã tích lũy được một số kinh nghiệm chúng tôi xin trình bày sau
V/ NỘI DUNG NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI
Trang 3
A - Mục đích nghiên cứu
1- Đề tài nhằm nâng cao chất lượng dạy và học trong bộ môn tiếng Anh
2- Giúp học sinh yêu thích học môn tiếng Anh
3- Tự bồi dưỡng , rút kinh nghiệm cho bản thân
B- Nhiệm vụ của đề tài
1- Tìm hiểu thực trạng và nguyên nhân
2- Quy trình dạy giờ nghe và nói nói chung
3- Một số nguyên tắc cơ bản và cách tiến hành các hoạt động nghe và nói
khác nhau nhằm gây hứng thú trong việc học tiếng Anh có hiệu quả
4- Ví dụ minh họa
C- Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vi đề tài nhỏ
- Phạm vi nghiên cứu : lớp 8 và lớp 9
- Đối tượng nghiên cứu : một số bài nghe và nói lớp 8 , 9
D- Những phương pháp nghiên cứu cụ thể
- Nghiên cứu lí luận : đọc sách báo ,tài liệu trên mạng của sở giáo dục các
tỉnh , thành phố , sách giáo viên
- Điều tra tình hình thực tế
- Thống kê các số liệu kết quả học tập
-Quan sát thực tế , dự giờ thăm lớp
- Thực tế các phương pháp dạy học
- Nghiên cứu các giáo án trên mạng
- Tổng kết quả , rút kinh nghiệm từ đồng nghiệp
NỘI DUNG
PHẦN I
THỰC TRẠNG VÀ NGUYÊN NHÂN
Qua quá trình giảng dạy , chúng tôi nhận thấy các em ít chú ý tới tiết nghe
và nói tiếng Anh bởi vì nhiều nguyên nhân
Thứ nhất các em không có điều kiện để tiếp xúc với người nước ngoài như
các bạn học sinh khác ở thành phố
Thứ hai các em về cơ sở vật chất còn thiếu thốn , nhiều gia đình còn nghèo
không đủ điều kiện lo cho các em ăn học , các em không có máy stereo ,
sách tham khảo v v đó chính là vấn đề chúng tôi trăn trở và mong muốn
có một phương pháp tốt đem lại hiệu quả cao
Trang 4
PHẦN II
QUY TRÌNH DẠY GIỜ NGHE VÀ GIỜ NÓI
NÓI CHUNG
I/ TẦM QUAN TRỌNG CỦA BÀI NGHE , VÀ BÀI NÓI
Với tư cách là một giáo viên bộ môn trực tiếp giảng dạy , tôi nhận thấy cần
phải tạo làm sao cho các em có niềm đam mê với môn tiếng Anh , yêu
thích giờ luyện nói cũng như nghe , tạo cho các em tự tin khi nói và nhằm
nâng cao chất lượng bộ môn tiếng Anh
Trong chương trình SGK lớp 8 và lớp 9 hoạt động nghe nói được sử dụng
rộng rãi trong từng bài , là phương tiện giới thiệu ngữ liệu hoặc nội dung
chủ điểm mới , các kỹ năng nghe và nói được rèn luyện và phát triển thông
qua các bài tập khác nhau Mỗi bài đều có liên quan đến chủ đề bài học
nhằm mục đích củng cố các cấu trúc , từ vựng đã học mặt khác nhằm bước
đầu giúp các em rèn luyện kỹ năng nghe hiểu để lấy thông tin phục vụ cho
mục đích trong đời sống
Có nhiều hoạt động nghe trong cuộc sống , như nghe đài , xem vô tuyến
truyền hình, người nghe tập trung vào điểm mình muốn nghe, cũng như nói
người nói phải có từ và ý chính mình muốn nói
II/QUY TRÌNH BÀI NGHE VÀ BÀI NÓI NÓI CHUNG
Để khắc phục những khó khăn trong vấn đề nghe và nói nói chung chúng
tôi thường áp dụng những biện pháp sau :
-Giới thiệu chủ đề liên quan đến bài nghe cũng như đến bài nói , giải thích
từ mới , các cấu trúc câu của bài nói hoặc nghe
- Ra các câu hỏi giúp học sinh đoán trước nội dung bài nghe hoặc câu hỏi
gợi ý trả lời cho bài nói
- Giới thiệu từ mới hoặc ôn , cũng cố lại các từ vựng cần thiết cho bài nói
hoặc nghe
- Ra câu hỏi hướng dẫn khi nghe hay hướng dẫn khi nói
- Chia quá trình nghe , nói thành từng bước : nghe một lần , nghe ý chính
nói theo bài mẫu trong SGK , nói theo cặp , nói ý chính
-Nghe lần thứ hai , nghe chi tiết
-Nói lần thứ hai nói mở rộng , nói theo ý học sinh nhưng theo chủ đề
Thông thường cấu trúc bài nghe hay bài nói thường gồm ba phần chính
PRE-LISTENING / PRE- SPEAKING
WHILE –LISTENING / WHILE –SPEAKING
POST – LISTENING / POST – SPEAKING
Trang 5
Do đặc trưng của giờ nghe cũng như giờ nói khó nên đòi hỏi giáo viên
chúng ta phải áp dụng đúng , đầy đủ các bước Trong mỗi giai đoạn phải
lựa chọn cho phù hợp , luôn luôn thay đổi phương pháp , thủ thuật dạy để
lôi cuốn học sinh tạo cho các em niềm say mê , làm tăng hiệu quả giờ nghe
cũng như giờ nói
Sau đây chúng tôi xin trình bày một số phương pháp , thủ thuật chúng tôi
đã áp dụng trong các giờ dạy nói chung và đặt biệt là giờ nghe và giờ nói
III/ MỘT SỐ NGUYÊN TẮC CƠ BẢN VÀ CÁCH TIẾN
HÀNH
Công việc đầu tiên mà người thầy thực hiện khi bước vào lớp , mở đầu cho
một tiết dạy đều phải thực hiện đó là những mục đích sư phạm nói chung
để ổn định lớp , chuẩn bị kiến thức môn học cho học sinh với môn ngoại
ngữ cũng vậy hoạt động vào bài có một ý nghĩa hết sức quan trọng , nó
giúp học sinh cảm thấy phấn khích và đây chính là một phần mấu chốt để
bài học đạt hiệu quả cao đó là :
A /warm up
Tùy theo mục đích và đặc thù của từng bài chúng tôi lựa chọn hình thức ,
thủ thuật cho phù hợp với từng bài
Nhằm tập trung sự chú ý của các em tạo hứng thú cho tiết học bằng một số
trò chơi nhỏ như sau
Brainstorming , guessing game , bingo , kim’s game , chain game , noughts
and crosses , pelmanism , information transmiting ,
Khi áp dụng hoạt động trò chơi giáo viên cần hướng dẫn một cách rõ ràng ,
dứt khoát , cụ thể Thường xuyên động viên và khích lệ các em , chấm và
sữa chính xác
Ví dụ: ở lớp 8 unit 2 Making arangements bài listen phần warmer
Giáo viên cho trò chơi telephone transmitting
Giáo viên chia lớp làm hai đội
Giáo viên yêu cầu năm người tình nguyện cho mỗi đội , đứng thành hàng
dọc Yêu cầu học sinh thì thầm số điện thoại vào tai của bạn mình theo thứ
tự từ người thứ nhất kế tiếp người thứ hai và người thứ hai thì thầm vào tai
người thứ ba cho đến người cuối cùng nói lại số điện thoại thật to và rõ
ràng nếu đội nào nói trước và chính xác đội đó chiến thắng
lớp 8 unit 7 bài listen
giáo viên cho trò chơi brainstorming giáo viên cũng chia lớp thành hai
đội yêu cầu các em nói về những hoạt động chúng sẽ làm vào kỳ nghỉ cuối
tuần thời gian khoảng một phút , đội nào viết được nhiều hoạt động và
Trang 6
chính xác nhất đội đó chiến thắng going to the
stadium
Eg
Going to the movies
Going to English club going to
bookstore
lớp 9 unit 2 bài speak warm up : Matching
giáo viên cho một poster cột A là từ tiếng Anh về áo quần , cột B là hình
ảnh về áo quần Giáo viên yêu cầu học sinh nối chính xác hình ảnh với
tên tiếng Anh của nó
a colorful T –shirt
a striped shirt
a plaid skirt
Weekend activities
Trang 7
Faded jean , a plain suit ,- a short -sleeved blouse
lớp 9 unit 5 bài speak
Brainstorming , giáo viên yêu cầu học sinh cho biết hôm nay chương
trình vô tuyến có gì ở các đài VTV3, VTV1, Đà Nẵng
lớp 9 unit 2 bài listen
folk music
cartoon : Tom &Jerry
sports:
film:hay tha loi cho em
Bingo
Giaó viên yêu cầu học sinh chọn 4 từ về trang phục các em thích mặc viết
vào vở của mình
Giáo viên yêu cầu học sinh lắng nghe những trang phục giáo viên đọc nếu
em nào có từ giáo viên đã đọc , em hãy đánh dấu chéo vào nó , em nào có
4 từ được chéo trước tiên em đó thắng và hô bingo
B/ PRE- LISTENING / PRE- SPEAKING
Trong phần này thường giới thiệu từ mới , dự đoán nội dung phần nghe ,
nếu trong bài nói thì chuẩn bị cho chủ đề bài nói
What’s on TV ?
Trang 8
I/ pre- teaching : vocabulary
Mục đích phần này là giới thiệu một số từ có liên quan đến bài nghe hay
bài nói , ngoài ra giáo viên phải dùng các thủ thuật dạy từ để giới thiệu từ
mới tạo thêm không khí sinh động trong tiết học
II/ Set the scene
Giới thiệu tình huống , ngữ cảnh khi nghe hay khi nói
III/ Predictions
Mục đích của phần này nhằm thu hút sự chú ý của học sinh vào sự kiện bài
nghe , các em chỉ dự đoán không đòi hỏi chính xác
Riêng phần nói thì không cần
C/ WHILE –LISTENING / WHILE –SPEAKING
Các hoạt động trong giai đoạn này tùy theo vào mục đích của từng bài
chúng ta cho học sinh nghe hay nói
Riêng với hoạt động nghe là phải đảm bảo bài nghe rõ ràng , chất lượng
tiếng tốt , đảm bảo ngữ điệu trong băng để tránh ảnh hưởng đến nội dung
bài nghe
Với bài nói chúng ta cần lắng nghe học sinh nói đúng ngữ điệu và phát âm
chính xác
VI/ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Sau khi thực hiện đúng theo từng bước nói trên , chúng tôi nhận thấy học
sinh đã mạnh dạn và tự tin khi nói có tiến bộ trong tiết học nghe
Qua kết quả điều tra từ những năm học 2004-2005, 2005-2006, 2006-2007,
2007-2008 và 2008-2009
2004-2005 2005-2006 2006-2007 2007-2008 2008-2009
khoản 5%hs/ 1
lớp chú ý lắng
nghe.12% hs/lớp
có khả năng nói
phần còn lại
không biết
10% hs/ lớp 15%hs/ lớp 50%hs/ lớp 75%hs/ lớp
Trang 9
VII/ KẾT LUẬN
Để đạt hiệu quả cao trong các tiết dạy ngoài vai trò tích cực trong học của
học sinh giáo viên còn phải kiên nhẫn , thường xuyên khích lệ học sinh
theo phương châm thử nghiệm , năng động tìm tòi và rút kinh nghiệm sau
mỗi tiết dạy vừa giúp học sinh hiểu bài tạo nền tảng cho các tiết học tiếp
theo
Chúng tôi thiết nghĩ chắc hẳn các điều trên không xa lạ gì với các bạn đồng
nghiệp , nhưng mỗi người đều có cách áp dụng riêng Mong sao đây chỉ là
một số kinh nghiệm nhỏ chúng tôi tích lũy đóng góp cho việc đổi mới
phương pháp giảng dạy tiếng Anh
Quế cường , ngày 6 tháng 3 năm 2009
người viết
Trang 10
I X/ TÀI LIỆU THAM KHẢO
1/ English language teacher training project
2/ Teachers’handbook
3/ Tài liệu bồi dưỡng giáo viên dạy sách giáo khoa lớp 9 môn tiếng Anh
4/ Tham khảo trên mạng
X/ MỤC LỤC
I/ Đặt vấn đề
II/ Nội dung nhgiên cứu đề tài
III/ Quy trình dạy giờ nghe và giờ nói
IV/ Tài liệu tham khảo
V/ Kết quả nghiên cứu