Chính vì vậy tôi chọn chuyên đề: "Đoàn TNCS Hồ Chí Minh xã Cần Yên với công tác phòng chống tệ nạn nghiện hút ma tuý trong thanh niên trên địa bàn" làm chuyên đề tốt nghiệp cho chương tr
Trang 1ở Học viện TTN Việt Nam được các thầy cô giáo truyền giảng bằngnhững bài học và kinh nghiệm sống đầy sinh động và thiết thực đã giúp chúng
em vững bước trên con đường sự nghiệp sau này được nhận những tình cảmchân thành nhất của các thầy cô giáo và các bạn chia sẻ mãi là những kỷniệm đẹp trong lòng những học viên
Cảm ơn các thầy cô đã cho chúng em được nhiều kiến thức và tìnhcảm sâu sắc, đem hết tấm lòng giảng dạy không chỉ là những bài học trêngiảng đường mà còn cả những bài học từ cuộc sống quý giá Cảm ơn Thầygiáo Nguyễn Trọng Tiến đã bớt chút công sức ngày đêm không quản ngại khókhăn giúp đỡ em thực hiện chuyên đề này
Cảm ơn các đồng chí trong BTV, BCH đoàn xã Cần Yên đã tạo điều kiện giúp đỡ cho tôi trong quá trình thực tập Là đoàn viên xin nguyện gắng sức cho Tổ chức đoàn nói chung và lấy hoạt động phong trào tại cơ sở làm tiền đề
Trang 2PHẦN THỨ NHẤT NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG
I Lý do chọn chuyên đề
Sau khi toàn thắng giải phóng cả hai miền Nam, Bắc vào mùa xuânnăm 1975 đất nước ta hoàn toàn độc lập và thống nhất Dưới sự lãnh đạo tàitình của Đảng Cộng sản; Những chủ trương, biện pháp quản lý đúng đắn củaNhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam cùng với nhân dân - sức dân,tài dân đã, đang và sẽ tiến hành thành công công cuộc công nghiệp hoá, hiệnđại hoá đất nước
Tại đại hội toàn quốc lần thứ VI của Đảng năm 1986, đã đề ra đườnglối đổi mới về lãnh đạo và quản lý nền kinh tế đó là: Xây dựng nền kinh tếhàng hoá nhiều thành phần vận động theo cơ chế thị trường có sự quản lý củaNhà nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa, với nhiều hình thức sở hữu và tổchức kinh doanh sao cho phù hợp với tính chất, trình độ lực lượng sản xuất đểthúc đẩy mạnh mẽ sự phát triển kinh tế - xã hội Từ đó đưa nền kinh tế sảnxuất hàng hóa phát triển cao của thế giới Bên cạnh đó tiếp thu những tinh hoavăn hóa nhân loại, tri thức khoa học công nghệ tiên tiến áp dụng vào kinh tế -văn hoá - xã hội để nhanh chóng ổn định, xây dựng và phát triển đất nước
Trong bối cảnh đã chính thức hội nhập với WTO - Tổ chức thương mạitoàn cầu, không chỉ có thuận lợi mà còn có cả thách thức không nhỏ cần phải
nỗ lực trong việc hoà nhập chứ không hòa tan, để bản sắc dân tộc luôn tồn tạitrong các nền văn hóa đa sắc dân tộc khác
Đất nước ngày càng vững chắc và ổn định, một lần nữa vị thế của ViệtNam lại được khẳng định rõ nét Mọi chủ trương, đường lối chính sách củaĐảng và Pháp luật của Nhà nước khi đi vào cuộc sống đã mang lại thành quảtích cực góp phần vào sự tăng trưởng kinh tế, sự phát triển của xã hội, sự nângcao của dân trí, sự ổn định mức sống của người dân lao động
Trang 3Đây là thành quả chung lớn lao qua những cố gắng của Đảng, Nhànước, Chính phủ và toàn thể nhân dân Việt Nam cho đến ngày hôm nay.
Song bên cạnh nhiều thành tựu đã đạt được còn có nhiều những tồn tạitiêu cực gây ức chế, bức xúc, đó là mặt trái của cơ chế thị trường, của nềnkinh tế mở cửa làm cho các tai tệ nạn nói chung, nhất là tệ nạn ma tuý ngàymột lan rộng và phát triển mạnh
Không ai là không nhận thấy rằng ma tuý có tác động xấu đến sức khoẻthể chất con người, ảnh hưởng đến giống nòi, làm băng hoại, suy đồi đạo đức,lối sống, là nguồn gốc phát sinh mâu thuẫn xã hội, làm nảy sinh những hành
vi vi phạm pháp luật ở nhiều mức độ vi phạm, làm đình trệ sự phát triển kinh
tế xã hội với một mức độ khôn lường, không dễ gì kiểm soát được
Ngày nay không một đất nước, một quốc gia nào là không chịu nhữngảnh hưởng tiêu cực do ma tuý gây nên, những nước đang phát triển thì khốnđốn, gặp nhiều khó khăn, cản trở hơn trong công cuộc gây dựng để phát triểnđất nước, những nước phát triển đã và đang xem ma tuý, coi tệ nạn ma tuý làvấn đề nan giải và khó có thể chỉ trong ngày một ngày hai là có thể giải quyếtdứt điểm Do vậy vấn đề ma tuý - tệ nạn ma tuý là hiểm họa chung của mọiquốc gia, của toàn cầu, chứ không giới hạn riêng lẻ đơn độc đối với một quốcgia cụ thể nào trên thế giới
Bởi lẽ đó mà trong thông điệp của Ngài Côfia Anan - nguyên Tổng thư
ký Liên hợp quốc đã phát triển và nhấn mạnh: "Ngày nay không một quốc gianào trên thế giới không bị ảnh hưởng bởi hiểm họa ma tuý Một trong nhữngnguy hại nhất do hiểm họa ma tuý gây ra trên toàn cầu là ma tuý đang ảnhhưởng nhiều nhất đến thanh, thiếu niên Hãy thống nhất hành động ở mọi lúc,mọi nơi, mọi cấp, từ cấp quốc gia đến địa phương cho đến từng gia đình đểngăn chặn mối đe doạ của hiểm hoạ ma tuý đối với cuộc sống và an ninh nhânloại"
Trang 4Hiện nay ma tuý đã và đang len lỏi vào từng gia đình ở thành thị, ởnông thôn cũng như các khu kinh tế lớn nhỏ, khu công nghiệp, khu thươngmại buôn bán, đăc biệt là ma tuý đã xâm nhập vào giới trẻ học sinh, sinh viênnơi học đường với rất nhiều hình thức, biểu hiện khác nhau Đối tượng buônbán, vận chuyển, tàng trữ, sử dụng ma tuý ngày càng trở nên nguy hiểm, khókiểm soát với nhiều thủ đoạn lừa lọc nham hiểm, tinh vi, xảo quyệt hơn trướckia khiến cho các cơ quan, ban ngành chức năng khó lòng bài trừ và tiêu diệttận gốc tệ nạn ma tuý.
Xã Cần Yên huyện Thông nông là một trong những trung tâm kinh tế chính trị - văn hoá - xã hội và du lịch của huyện Thông Nông tỉnh Cao Bằng
-và các khu vực lân cận Nơi đây là khu vực tập trung rất nhiều cơ quan, xínghiệp, và khu du lịch sinh thái; các khu chợ buôn bán, giao lưu, thương mạiđặc biệt là gần đường biên giới với Trung Quốc Đó là những ảnh hưởng tácđộng trực tiếp mạnh mẽ tới sự phát triển kinh tế - xã hội và an ninh trật tự ởđịa phương, đồng thời đó cũng là môi trường thuận lợi nhen nhóm, nảy sinhcác loại hình tội phạm, nhất là tội phạm về ma tuý
Chúng lôi kéo, đưa đẩy thanh, thiếu niên tham gia vào tệ nạn xã hộibằng những thủ đoạn mồi chài, dẫn dắt bắt đầu là các thanh, thiếu niên đuađòi, những phần tử ăn chơi, rồi đến những con nhà tử tế nhưng thiếu sự quantâm của bố mẹ Đó là thách thức không nhỏ đối với Tỉnh Cao Bằng huyệnThông Nông xã Cần Yên và cả những địa phương, thôn xóm đã khó khăn, vất
vả trong cuộc chiến chống nghèo đói, nay lại càng thêm gian nan, khi đối mặtvới loại tệ nạn xã hội đang gây nhức nhối trong xã hội và cụ thể là tệ nạn matuý
Đứng trước tình hình xã hội thay đổi, ma tuý huỷ hoại con người, huỷhoại những mái ấm đang yên bình hạnh phúc Là một cán bộ Đoàn đã đượctrang bị đầy đủ kiến thức Tôi rất muốn góp một phần công sức nhỏ bé củamình vào công cuộc đẩy lùi ma tuý, nhất là tệ nạn nghiện hút ma tuý trong
Trang 5thanh niên, học sinh, sinh viên, những lớp người làm chủ đất nước trongtương lai Để đất nước ngày càng phát triển để cho các gia đình thực sự là mái
ấm của mỗi thành viên và là tế bào sống của mỗi xã hội, để cho mỗi thanhthiếu niên kiên quyết nói “không! với ma tuý” để họ thực sự là người có íchcho xã hội Và đối với bản thân em thực hiện được mong muốn của mình là
“chung tay cùng cộng đồng đẩy lùi ma tuý”
Chính vì vậy tôi chọn chuyên đề: "Đoàn TNCS Hồ Chí Minh xã Cần Yên với công tác phòng chống tệ nạn nghiện hút ma tuý trong thanh niên trên địa bàn" làm chuyên đề tốt nghiệp cho chương trình: Trung cấp lý luận
chính trị và nghiệp vụ Đoàn - Hội - Đội tại Học viện Thanh thiếu niên ViệtNam Mặt khác giúp công tác Đoàn và phong trào thanh niên ở địa phươngnhìn nhận tình hình, diễn biến thực trạng của loại tệ nạn ma tuý, để từ đó đềxuất những ý kiến, khuyến nghị, giải pháp mang lại hiệu quả, góp phần xâydựng địa phương, quê hương ngày càng giàu đẹp
II Mục đích chuyên đề:
- Xác định vai trò của đoàn thanh niên trong công tác phòng chốngnghiện hút ma tuý trong thanh niên trên địa bàn xã Cần Yên
- Nghiên cứu thực trạng nghiện hút ma tuý trong thanh niên kiến nghị
đề xuất những giải pháp mang tính khả thi, các công tác nhằm ngăn chặn, đẩylùi tệ nạn này
III Nhiệm vụ của đề tài.
- Nghiên cứu làm rõ vai trò của Đoàn thanh niên trong lĩnh vực phòngchống ma tuý trên địa bàn xã Cần Yên
- Nghiên cứu thực trạng, giải pháp và xác định mức độ nguy hại của tệnạn nghiện hút ma tuý trong thanh niên
- Phân tích những nội dung, hình thức, biện pháp tổ chức các mô hìnhhoạt động của Đoàn thanh niên nhằm: tuyên truyền, giáo dục, thanh niên hiểu
Trang 6về tác hại của ma tuý từ đó có cái nhìn tích cực, đúng đắn phòng ngừa vàngăn chặn.
- Kiến nghị một số giải pháp nhằm nâng cao vai trò của Đoàn thanhniên trong việc tham gia phòng chống nghiện hút ma tuý trên địa bàn xã CầnYên
IV Đối tượng nghiên cứu:
- Chủ thể: Đoàn thanh niên xã Cần Yên với việc phòng chống tệ nạnnghiện hút trong thanh niên
- Khách thể:
+ Những thanh niên mắc nghiện và có nguy cơ mắc nghiện trên
địa bàn dân cư
+ Tài liệu báo cáo, đề tài viết về ma tuý
+ Cán bộ đoàn cơ sở
+ Thanh, thiếu niên có độ tuổi: từ 16 tuổi đến 30 tuổi
- Các cơ quan đoàn thể
- Các tổ chức xã hội trên địa bàn dân cư
V Phạm vi và địa bàn nghiên cứu.
1 Thời gian: từ năm 2006 đến tháng 6 năm 2009
2 Không gian: Địa bàn xã Cần Yên huyện Thông Nông tỉnh Cao Bằng
VI Phương pháp nghiên cứu.
1 Phương pháp thống kê thu thập tài liệu và thực trạng nghiên cứu matuý trên địa bàn
2 Phương pháp đọc và sưu tầm tài liệu
3 Phương pháp nghe báo cáo
Trang 74 Phương pháp tham dự hội thảo
5 Phương pháp hội thảo
PHẦN THỨ HAI NHỮNG NỘI DUNG CƠ BẢN
CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN
I MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN.
1.1 Khái niệm ma tuý.
Theo Công ước thống nhất về các chất ma tuý năm 1961 của Liên hợpquốc thì: Ma tuý nghĩa là bất kỳ chất liệu nào trong bảng I, bảng II (Đi kèmCông ước) dù dưới dạng tự nhiên hay tổng hợp
Bộ luật hình sự nước cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam được Quốchội thông qua ngày 21/12/1999 đã quy định các tội phạm về ma tuý Theo đó
Ma tuý bao gồm: Nhựa, lá, hoa, quả tươi và khô sấy thuốc phiện, cây cần sa;Hêrôin, Côcain; Các chất ma tuý tổng hợp ở thể lỏng, thể rắn
Luật phòng, chống ma tuý được Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủnghĩa Việt Nam thông qua ngày 09/12/2000 quy định: "Chất ma tuý là cácchất gây nghiện, chất hướng thần được quy định trong các danh mục doChính phủ ban hành"
Theo Từ điển Tiếng Việt thì: "Ma tuý là tên gọi chung các chất có tácdụng gây trạng thái ngây ngất, đờ đẫn, dùng nhiều thành nghiện"
Như vậy, ma tuý là những chất đã được xác định và có tên gọi riêng,tổng hợp lại có thể hiểu:
Trang 8Ma tuý là những chất có nguồn gốc tự nhiên hay tổng hợp khi xâmnhập vào có thể con người dưới bất kỳ hình thức nào sẽ làm thay đổi trạngthái ý thức, trí tuệ, tâm trạng của người đó Nếu lạm dụng sẽ bị lệ thuộc, gâytổn thương, nguy hại cho người sử dụng và cộng đồng.
Nếu sử dụng đúng liều lượng, đúng lúc, có thời gian cụ thể với chỉ dẫn
và tuân theo đơn thuốc sẽ có tác dụng tốt cho việc chữa bệnh Y học đã sửdụng và chế biến một số hoạt chất như: Morphin, Heroin, Codein, Mathadon,Pethidin, Amphetamine, Amphetamine Sulfat (mỗi nước có tên biệt dượckhác nhau: Như ở Nga là Phentanin, Mỹ là Benzedrine, Pháp là Orental),Doping vận động viên dùng (*Hiện nay cấm vận động viên sử dụng trong thiđấu*) dùng để giảm đau, chữa ho và trị tâm thần Vì vậy các hoạt độngliên quan đến sản xuất, sử dụng ma tuý cho việc chữa bệnh được Nhà nướcđộc quyền quản lý rất chặt chẽ
1.2 Khái niệm nghiện ma tuý:
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO) năm 1957, định nghĩa nghiện là:
"Trạng thái ngộ độc kinh niên hay từng thời kỳ do sử dụng lặp đi lặp lạimột hay nhiều lần chất tự nhiên hay tổng hợp Chất gây nghiện làm ngườinghiện ham muốn không tự kiềm chế được mà bằng mọi giá phải sử dụng.Chất gây nghiện gây xu hướng tăng dần liều lượng, gây ra sự lệ thuộc về tâm
lý và thường là cả thể chất, có hại cho chính người nghiện và xã hội"
Trong Y học người ta định nghĩa: "Nghiện là một sự lệ thuộc thuốc gâynghiện cùng với quá trình tái nghiện sau khi rời bỏ chất gây nghiện"
Từ Hán Việt: "Ma" là làm cho tê liệt: "Tuý" là làm cho say sưa
Như vậy khi người nghiện khi sử dụng lặp lại hơn một lần chất với liềulượng tăng dần dần đến trạng thái nhiễm độc chu kỳ mãn tính do đó sẽ bị lệthuộc về thể chất, tinh thần vào chất gây nghiện
Trang 9+ Có sự ham muốn không kiềm chế được phải xài thuốc bằng mọi giá.+ Có khuynh hướng tăng dần liều dùng (Liều dùng sau phải cao hơnliều dùng trước mới có tác dụng) hoặc đổi sang dạng khác mạnh hơn Quáliều xảy ra khi lượng ma tuý vượt quá mức dung nạp của cơ thể hoặc có thể
có nhiều tạp chất trộn vào ma tuý Triệu chứng của quá liều: Xỉu, lừ đừ: Datái xanh, vã mồ hôi; Thở chậm nhịp tim đập không đều; Hạ thân nhiệt
+ Bức xúc về mặt tâm sinh lý lệ thuộc vào chất gây nghiện muốn sửdụng lại
+ Thiếu thuốc sẽ xuất hiện các triệu chứng như sau: Uể oải, hạ huyết
áp, co giật, đau đớn và thường làm nhiều điều để có ma tuý xài Người nghiệnthường có bề ngoài tiều tụy, gây ốm, da xám xịt, tóc xơ xác, răng gẫy vụn,ngại học hành, lao động, sợ nước
1.3 Tác hại của tệ nạn nghiện hút, tiêm chích ma tuý:
1.3.1 Về kinh tế:
Tệ nạn nghiện hút ma tuý làm suy giảm, gây thiệt hại về kinh tế củamỗi nước đáng kể Trên100 ngàn người nghiện hàng ngày dùng nhiều loạichất ma tuý khác nhau (Như Heroin: 10.000 - 30.000 - 50.000 - 70.000-100.000VNĐ/liều; Thường thì chỉ 1 hoặc 2 lần/ngày, nhưng có khi connghiện xài thuốc 3 lần/ngày mới thoả mãn cơn nghiền thuốc)
Ở Việt Nam:
+ Năm 1993 đến 2000: Có 166.203 lượt người được đưa đi cai nghiện.Đối với xã hội, tốn hàng trăm tỷ cho ma tuý, cai ma tuý Riêng cai ma tuýnăm 1996 đã ngốn hết 20 tỷ VNĐ
+ Năm 2002: 142.002 người nghiện được lập danh sách, có hồ sơ kiểmsoát (Tăng 28.098 người so với năm 2001) Mỗi năm số người nghiện tiêuphí trên 2.000 tỷ đồng
Trang 10Trong năm 2002 toàn thế giới có khoảng 200 triệu người nghiện matuý, tăng 10 triệu người so với năm 2001 Mỗi năm số người nghiện ma tuýcủa thế giới tiêu tốn hàng chục tỷ USD.
Nhà nước hàng năm đã phải dành một khoản ngân sách không nhỏ chocông tác phòng, chống ma tuý:
+ Chi phí cho công tác tuyên truyền giáo dục phòng, chống ma tuý.+ Chi phí cho công tác vận động xoá bỏ cây thuốc phiện
+ Chi phí cho công tác tổ chức cai nghiện tại cộng đồng, xây dựng vàquản lý các trung tâm cai nghiện
+ Chi phí về giam giữ, cải tạo, số người phạm tội về ma tuý
+ Chi phí cho hoạt động kiểm soát ma tuý ở biên giới, điều tra, truy tố,xét xử tội phạm về ma tuý
+ Chi phí cho các hoạt động hợp tác quốc tế trong công tác phòng,chống ma tuý
1.3.2 Về xã hội:
- Tệ nạn ma tuý làm tăng nguy cơ gây tai nạn giao thông do đối tượngkhông làm chủ được tốc độ
- Tệ nạn về ma tuý làm tăng số người bị nhiễm HIV/AIDS
- Tệ nạn ma tuý làm gia tăng tệ nạn mại dâm
- Đối tượng nghiện hút ma tuý trong thanh, thiếu niên đã tác động xấuđến đạo đức, lối sống của hàng vạn thanh thiếu niên, ảnh hưởng trực tiếp đếnlực lượng lao động của xã hội, vì họ sẽ là lực lượng tương lai đóng góp trựctiếp cho toàn xã hội
- Dùng ma tuý sẽ kích thích hệ thần kinh gây ảo giác làm cho ngườinghiện có những nhận thức và hành động không phù hợp với tập quán sinh
Trang 11hoạt, chuẩn mực đạo đức và do đó dễ dàng có những hành vi vi phạm phápluật.
Tuỳ theo liều lượng thuốc, số lần xài thuốc, cách thức dùng thuốc sẽ đểlại những hậu quả theo các mức độ vi phạm pháp luật nặng, nhẹ khác nhau
1.3.3.Với gia đình.
Tệ nạn nghiện hút ma tuý làm cho gia đình không hoà thuận, gây xíchmích, thiếu sự tôn trọng giữa các thành viên trong gia đình không yên ấm,không còn hạnh phúc
Nhiều người cai nghiện đã bất chấp (và rất khó để cha mẹ, rồi anh emtrong gia đình khuyên can) đã bán đi của cải vật chất dù là ít ỏi nhất, có khi sổ
đỏ cũng thế chấp
Người nghiện bế tắc rồi nảy sinh bực tức đánh đập vợ con, chém giết
bố mẹ, ông bà để đòi tiền hút, chích Nhiều trẻ em đã phải bỏ học đi langthang, nhiều bà vợ bỏ chồng vì chồng nghiện ma tuý Có gia đình giết em, bốgiết con, vợ giết chồng, con nghiện ma tuý
Như vậy gia đình không còn là tổ ấm nguyên vẹn khi ma tuý xâm nhập
1.3.4 Với bản thân người nghiện.
Các chất ma tuý khi vào cơ thể gây nên các tác động xấu đến sức khoẻ
và biểu hiện ở đường hô hấp, hệ tim mạch, hệ thần kinh, hệ sinh dục
- Đối với đường hô hấp: Các chất gây nghiện làm tăng lên số thở trongthời gian ngắn, sau đó gây ức chế hô hấp (nhất là khi dùng quá liều), gây phùphổi cấp, tràn khí màng phổi, tràn khí trung thất, xuất huyết phế nang Nhiềutrường hợp ngừng thở nếu không kịp sơ cứu sẽ dẫn đến tử vong, một sốtrường hợp dẫn đến ung thư phổi
Trang 12- Đối với hệ tim mạch: Các chất ma tuý làm tăng nhịp tim, gây co thắtmạch vành, tạo cơn đau thắt ngực, có thể gây nhồi máu cơ tim Chất ma tuýcũng làm tăng huyết áp
- Đối với hệ thần kinh: Sử dụng ma tuý giai đoạn đầu có thể gây hưngphấn lệ thuộc thuốc, sau đó sẽ có tai biến như co giật, xuất huyết, đột quỵ
- Đối với hệ sinh dục: Đa số ở người nghiện ma tuý khả năng tình dụcsuy giảm rõ rệt và điều này còn tồn tại sau ngưng thuốc trong thời gian lâudài Nam giới dùng ma tuý sẽ bị chứng vú to và bất lực, phụ nữ sẽ làm rốiloạn chu kì kinh nguyệt, tăng tiết sữa bất thường và vô sinh
Ngoài ra khi dùng chất gây nghiện dạng hít một thời gian dài sẽ gây hưhỏng niêm mạc mũi; dạng chích dễ gây nhiễm trùng nơi tiêm, nhiễm trùngmáu, người nghiện hay bị táo bón, mắc các bệnh lây qua đường tiêm chíchnhư sốt rét, viên gan siêu vi B Người nghiện dễ chết do cơ thể suy kiệt hoặcnhiễm trùng
1.4 Mối quan hệ giữa ma tuý và tội phạm.
Nghiện ma tuý làm cho một người sáng suốt trở thành u mê, trở thànhtăm tối; từ con người khoẻ mạnh trở nên bệnh tật, một con người ngoan tronggia đình trở ra hư hỏng, ngoan cố, biến một công dân tốt trong xã hội trởthành đối tượng cần xem xét của pháp luật
Để có được tiền xài ma tuý, người nghiện đã bất chấp mọi hành vi viphạm pháp luật sẵn sàng buôn bán ma tuý, chất gây nghiện, trộm cắp, cướpcủa giết người Họ bị mất việc, làm ảnh hưởng kinh tế gia đình, mất uy tínđối với bạn bè, gia đình và xã hội, cuối cùng mất niềm tin vào bản thân mình
Theo thống kê được biết số vụ phạm tội về ma tuý hàng năm ngày càngtăng lên, phức tạp, và khó lường Nhất là đối tượng thanh, thiếu niên, chúngkết nhóm lại với nhau thành từng nhóm một, thành lập băng đảng tiến hànhgây rối trật tự công cộng, đua xe trái phép gây ra những hậu quả nghiêm
Trang 13trọng Đồng thời, số người nghiện tham gia mua bán, vận chuyển, tàng trữ, tổchức, sử dụng ma tuý để kiếm tiền hút, chích ma tuý ngày càng tăng nhanh.Vìvậy ma tuý là tác nhân khiến xã hội mất cân bằng, là hiểm hoạ xã hội, ảnhhưởng an ninh quốc gia, an ninh quốc tế.
1.5 Mối quan hệ giữa ma tuý và HIV/AIDS:
Tệ nạn ma tuý làm gia tăng số người bị nhiễm HIV Khi dùng ma tuýkhiến đối tượng mất tự chủ bản thân và do đó có thể quan hệ tình dục mộtcách không an toàn với một hoặc nhiều người nên dễ bị lây nhiễm HIV
Những người nghiện thường dùng chung bơm kim tiêm không khửtrùng, dùng chung ma tuý trong một lọ và đó là con đường lây HIV từ ngườinày sang người khác nhanh chóng nhất
Người nghiện vốn đã suy yếu do độc chất gây nghiện, nếu nhiễm HIV
dễ sinh ra các bệnh nguy hiểm, đưa nhanh đến giai đoạn AIDS
Số liệu thống kê gần đây nhất cho thấy khoảng 200 triệu người (hay là5% dân số thế giới trong lứa tuổi từ 15 đến 64 có sử dụng ma tuý bất hợppháp ít nhất một lần trong năm)
Đến tháng 12 năm 2002 trên thế giới có khoảng 42 triệu người chungsống với HIV (người nhiễm HIV/AIDS) Nước ta có khoảng 93.000 người bịnhiễm HIV thì có đến 75% bị lây nhiễm do tiêm chích ma tuý
Do vậy, chính ma tuý và HIV/AIDS là 2 nguyên nhân phá huỷ sứckhoẻ, phá tan hạnh phúc, làm kiệt quệ kinh tế gia đình của người nghiện chích
ma tuý đã nhiễm HIV/AIDS
II QUAN ĐIỂM CỦA ĐẢNG VÀ CHÍNH SÁCH PHÁP LUẬT CỦA NHÀ NƯỚC VỀ CÔNG TÁC PHÒNG CHỐNG MA TUÝ.
2.1 Quan điểm, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước.
Nghiện thuốc nói chung, hay nghiện ma tuý nói riêng là một hiểm họacho cá nhân người nghiện, cho gia đình họ cũng như cho xã hội, hơn nữa đó
Trang 14là một vấn đề toàn cầu không riêng cho một dân tộc, một nền văn hoá haymột sắc dân nào, một nền kinh tế nào Đó là một tệ nạn nghiêm trọng, mộtthảm họa to lớn có hậu quả khủng khiếp và lan toả giữa cá nhân - cá nhân, giađình - gia đình, xã hội, quốc gia này với quốc gia khác và mang tính toàn cầu.
Vì thế mà "Hội nghị quốc tế chống ma tuý" tại Vương quốc Thái Lan(Tháng 02/1988) đã kêu gọi tất cả các nước, các tổ chức quốc tế cần có biệnpháp phối hợp toàn cầu để nhìn lại thảm hoạ này Và đây là một nhiệm vụkhẩn thiết của toàn nhân loại
Ở Việt Nam, tệ nạn ma tuý đang ở mức báo động, số người nghiện và
số tội phạm ma tuý không ngừng tăng lên hàng năm, sẽ nảy sinh ra vấn đềmất trật tự -trị an xã hội, ảnh hưởng đến đời sống nhân dân và mục tiêu xâydựng xã hội chủ nghĩa của đất nước Chính vì vậy, trong nhiều năm qua Đảng
và Nhà nước ta đã có sự quan tâm hết sức đặc biệt đối với việc phòng, chống
tệ nạn xã hội nói chung và tệ nạn ma tuý nói riêng Sự quan tâm đó được cụthể hoá bằng các công văn, chỉ thị, nghị quyết, quyết định, kế hoạch và cảtrong luật pháp nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Ma tuý gây tác hại nghiêm trọng về nhiều mặt, cho nên Nhà nước độcquyền quản lý Pháp luật nghiêm cấm mọi hành vi sản xuất, tàng trữ, vậnchuyển, sử dụng trái phép chất ma tuý
Điều 61 Hiến pháp Việt Nam năm 1992 quy định:" nghiêm cấm sảnxuất, vận chuyển, buôn bán, tàng trữ, sử dụng trái phép thuốc phiện và cácchất ma tuý khác Nhà nước quy định chế độ bắt buộc cai nghiện và chữa cácbệnh xã hội nguy hiểm "
Nghị quyết 06/CP về Tăng cường chỉ đạo công tác phòng chống vàkiểm soát ma tuý (Ngày 29/01/1993)
Thủ tướng Chính phủ ban hành Nghị quyết 08/TT về việc: Thành lậpban chỉ đạo phòng chống tệ nạn xã hội (Ngày 05/01/1994)
Trang 15Nghị định 88/CP ngày 14/12/1995 quy định về xử phạt hành chínhtrong các hoạt động văn hóa, dịch vụ văn hóa và phòng, chống tệ nạn xã hội.
Trước đây, người sử dụng ma tuý được coi là người bệnh, là tệ nạn xãhội Tuy nhiên nhiều người mắc đã được giáo dục nhiều lần, được cai nghiện,
đã bị xử phạt hành chính nhưng sau một thời gian lại tái nghiện, lại tiếp tục sửdụng chất gây nghiện; cho nên gây ra cho gia đình đã phải đau khổ nay lạicàng đau khổ hơn, để lại hậu quả nặng nề trong xã hội làm người dân bứcxúc, bất bình, khó chấp nhận
Vì vậy cần phải xử lý bằng hình sự hành vi sử dụng trái phép chất matuý để răn đe, nghiêm trị bằng pháp luật Người sử dụng trái phép chất ma tuývừa là bệnh nhân, nạn nhân, vừa là người vi phạm pháp luật (vi phạm hànhchính và vi phạm hình sự)
Bộ Luật hình sự Việt Nam năm 1999 đã dành chương XVIII quy địnhcác tội phạm ma tuý Các tội phạm về ma tuý gồm 10 tội từ Điều 192 đếnĐiều 201 Đặc biệt trong đó quy định tội tổ chức sử dụng trái phép chất matuý có mức hình phạt cao nhất là 5 năm Pháp luật Việt Nam tôn trọng quyền
tự do của mọi người nhưng quyền tự do đó phải không ảnh hưởng đến ngườikhác và theo quy định của pháp luật Ma tuý là chất độc hại gây nghiện chonên Nhà nước thống nhất quản lý, sử dụng
Pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính (do Uỷ ban Quốc hội thông qua06/07/1995) cũng quy định hành vi sử dụng trái phép chất ma tuý của người
Trang 16từ đủ 18 tuổi trở lên đã được giáo dục mà còn vi phạm thì bị xử phạt hànhchính bằng biện pháp đưa vào cơ sở bắt buộc chữa bệnh.
Căn cứ vào Điều 103 và Điều 106 của Hiến pháp nước Cộng hoà xã hộichủ nghĩa Việt Nam năm 1992; Căn cứ vào Điều 78 của Luật tổ chức Quốchội; Căn cứ vào Điều 50 của Luật ban hành các văn bản quy phạm pháp luậtcông bố "Luật phòng, chống ma tuý" (Quốc hội nước cộng hoà xã hội chủnghĩa Việt Nam khoá X, kỳ họp thứ 8 thông qua ngày 09/12/2000)
Trong chương I; Điều 1: Quy định:"Luật này quy định về phòng ngừa,ngăn chặn, đấu tranh chống tệ nạn ma tuý, kiểm soát các hoạt động hợp phápliên quan đến ma tuý; trách nhiệm của cá nhân, gia đình, cơ quan, các cơ quantrong phòng, chống ma tuý"
Theo chương I: Điều 4: Quy định:
"1 Phòng, chống ma tuý là trách nhiệm của cá nhân, gia đình, cơ quan,
tổ chức và của toàn xã hội
2 Nhà nước có chính sách khuyến khích bảo vệ cá nhân, gia đình, cơquan, tổ chức tham gia, phòng chống tệ nạn ma tuý; tổ chức đấu tranh chốngcác tội phạm về ma tuý và sử dụng đồng bộ các biện pháp kinh tế, pháp luật,văn hóa, xã hội, nghiệp vụ để tuyên truyền, vận động nhân dân, cán bộ côngchức và cán bộ chiến sỹ thuộc lực lượng vũ trang nhân dân để tham giaphòng, chống tệ nạn ma tuý; kết hợp phòng chống tệ nạn ma tuý với phòngchống các loại tội phạm, HIV/AIDS và tệ nạn xã hội khác"
Điều 5: Quy định:
"1 Nhà nước Việt Nam thực hiện các điều quy ước quốc tế về phòng,chống ma tuý và các điều ước quốc tế khác có liên quan mà Cộng hoà xã hộichủ nghĩa Việt Nam ký kết hoặc tham gia trên nguyên tắc tôn trọng độc lậpchủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và các bên cùng có lợi; hợp tác với các nước,
Trang 17các tổ chức quốc tế, tổ chức và cá nhân, nước ngoài trong hoạt động phòng,chống ma tuý ".
Trong quyết định 61/2000/QĐ -TTg (ngày 05/06/2000) của Thủ tướngChính phủ về việc "Thành lập Uỷ ban Quốc gia phòng, chống AIDS vàphòng, chống ma tuý, mại dâm" Giúp cho quá trình hoàn thiện tổ chức mangchức năng chuyên trách phòng, chống tệ nạn xã hội nói chung và tạo tiền đềtrong hoạt động đẩy lùi tệ nạn xã hội, tiến tới xoá bỏ tệ nạn ma tuý và mạidâm
Ở Quyết định 150/QĐ - TTg (ngày 28/12/2000) của Thủ tướng Chínhphủ về "Chương trình hành động phòng, chống ma tuý giai đoạn 2005 -2010" Thủ tướng đã yêu cầu các Bộ, các ban ngành, các đoàn thể, UBND cáctỉnh, thành phố tiến hành đồng loạt các chủ trương và biện pháp phòng, chống
ma tuý nhằm hạn chế tốc độ gia tăng người nghiện mới, cắt giảm nguồn cungcấp ma tuý, đồng thời nâng cao công tác tổ chức cai nghiện và đưa ngườinghiện tái hòa nhập cộng đồng
Bộ quốc phòng chỉ đạo Bộ đội biên phòng và cảnh sát biển khẩn trươngtriển khai Nghị quyết 1075/QĐ - TTg (Ngày 11/10/2004) của Thủ tướngChính phủ về việc tổ chức lực lượng chuyên trách phòng, chống tội phạm matuý, nâng cao năng lực của lực lượng chuyên ngành đồng thời phối hợp với
Bộ công an ra quân truy quét mạnh tội phạm ma tuý trên địa bàn biên giới,đường bộ và cả đường biển
Sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị khi tham gia công tácphòng, chống ma tuý được phát huy tối đa Các cấp uỷ Đảng, các bộ, banngành, đoàn thể, UBND các cấp đã có nhiều cố gắng quyết tâm thực hiện
So với năm 2006 thì năm 2007 có tốc độ gia tăng người nghiện giảm50% (con số này đã bao quát được tình hình chung)
Trang 18Tuy vậy, tệ nạn ma tuý còn diễn biến phức tạp, nghiêm trọng TrongQuyết định của Thủ tướng chính phủ đề ra mỗi năm giảm 10%- 20% số người
ma tuý hiện có, nhưng việc thực hiện mục tiêu đó còn gặp nhiều khó khăn vàphải phấn đấu trong thời gian dài
Để ngăn chặn làm giảm tệ nạn ma tuý ở Việt Nam, Thủ tướng chínhphủ đã ra quyết định 49/QĐ - TTg phê duyệt kế hoạch tổng thể phòng, chống
ma tuý đến năm 2010 Mục tiêu của kếhoạch đó là: "Đến năm 2015 cơ bảnthanh toán xong tệ nạn ma tuý trong cả nước, kiềm chế tốc độ gia tăng ngườinghiện mới, giảm tỷ lệ tái nghiện, phấn đấu đến năm 2010 giảm 20% - 30%sốngười nghiện ma tuý so với năm 2001" Nghĩa là mỗi năm giảm 20.000 ngườinghiện hút ma tuý để đến năm 2010 cả nước chỉ còn 70.000 người nghiện matuý
Chính phủ nêu ra 9 giải pháp để thực hiện mục tiêu:
+ Một là: Tăng cường sự lãnh đạo của các cấp uỷ Đảng và chính quyền
+ Năm là: Giảm tốc độ gia tăng người nghiện mới và nâng cao hiệu quảcai nghiện ma tuý
+ Sáu là: Xoá bỏ và thay thế các loại cây có chất ma tuý
+ Bảy là: Hoàn thiện hệ thống pháp luật về phòng, chống ma tuý
Trang 19+ Tám là: Kiện toàn tổ chức bộ máy phòng, chống ma tuý.
+ Chín là: Tăng cường hợp tác quốc tế về phòng, chống ma tuý
Thủ tướng phân nhiệm vụ cho các Bộ, ban ngành, đoàn thể, UBND cáctỉnh, thành phố có những biện pháp cụ thể, thiết thực để nâng cao hiệu quả vàcông tác phòng, chống ma tuý Hàng quý định kỳ sơ kết, đáng giá, báo cáoThủ tướng kết quả thực hiện Do có sự quan tâm, chỉ đạo sát sao theo hướngnâng cao năng lực, tạo điều kiện liên kết mạnh các Bộ, các ban ngành, đoànthể, UBND các tỉnh, thành phố đã đạt được kết qủa quan trọng trên nhiều lĩnhvực nhưng do tác động khách quan từ bên ngoài vào, tình hình tệ nạn và tộiphạm vẫn có những diễn biến nhiều chiều có tính cam go với cả sự phức tạpcần lưu tâm, chú ý để làm sao ngăn chặn, đẩy lùi, tiến tới xoá bỏ tệ nạn xã hộinói chung và tệ nạn ma tuý nói riêng
Với những yêu cầu mang tính chất khách quan đó, để đảm bảo trật tự
an ninh xã hội, vì cuộc sống bình yên của nhân dân và kỷ niệm những sự kiệntrọng đại của đất nước, đồng thời tiếp tục đẩy mạnh thực hiện Luật phòngchống ma tuý giai đoạn 2001 - 2005 vận động toàn dân tích cực tham gia vàođấu tranh, tố giác tội phạm ma tuý, ngăn chặn các loại tệ nạn xã hội
Ngày 24/05/2005 Thủ tướng chính phủ đã có Công văn 642/TTG - CVhướng dẫn các Bộ, ban ngành, đoàn thể, UBND các tỉnh, thành phố tăngcường công tác phòng chống ma tuý, đặc biệt là công tác tuyên truyền giáodục phòng, chống ma tuý
Thủ tướng yêu cầu: Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Bộ Tài chính, BộLao động - Thương binh xã hội, Bộ Nông nghiệp - Phát triển nông thôn, BộGiáo dục - Đào tạo, Bộ Văn hóa thông tin, Uỷ ban dân số - gia đình trẻ em.Hội liên hiệp phụ nữ Việt Nam, Mặt trận tổ quốc Việt Nam, Tổng liên đoànlao động Việt Nam, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Toà án nhân dân tối cao,UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương ; Xây dựng kế hoạch và
Trang 20triển khai thực hiện kế hoạch tập trung tấn công trấn áp các loại tội phạm matuý.
Tiến hành kiểm tra, rà soát nhằm phát hiện ngăn chặn và triệt phá các
tụ điểm tổ chức buôn bán sử dụng ma tuý Đồng thời tuyên truyền phòng,chống ma tuý với những nội dung mới, có hiệu quả Đưa người nghiện vàocác Trung tâm cai nghiện thực hiện chữa trị có hiệu qủa, làm tốt công tác saucai nghiện tạo điều kiện hoà nhập cộng đồng một cách vững chắc
Thủ tướng giao cho Bộ Công an theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc triểnkhai thực hiện "Đợt cao điểm phòng, chống ma tuý" của các Bộ, ban ngành,
Uỷ ban trung ương mặt trận tổ quốc Việt Nam về "Quy định và hướng dẫn chỉtiêu phân loại và đánh giá xã, phường thị trấn lành mạnh không có tệ nạn mạidâm, ma tuý"
Nghị định 135/NĐ - CP (ngày 10/06/2004) quy định: Chế độ áp dụngbiện pháp đưa vào cơ sở chữa bệnh, tổ chức cơ sở chữa bệnh (theo pháp lệnh
xử lý vi phạm hành chính và chế độ áp dụng đối với người chưa thành niên,người tự nguyện vào cơ sở chữa bệnh)
Thực hiện sự lãnh đạo và chỉ đạo của Đảng, Nhà nước và của Tỉnh CaoBằng về công tác đấu tranh phòng, chống ma tuý, UBND Huyện Thông Nông
đã xây dựng và triển khai thực hiện Đề án 03/ĐA - UB (ngày 22/04/2001) vềcông tác phòng, chống ma tuý ở xã Cần Yên giai đoạn 2001 - 2005 vớiphương châm: "Phòng ngừa là chính, giáo dục nâng cao nhận thức là cơ bản
Trang 21Lấy giáo dục làm tế bào; xã phường, cơ quan xí nghiệp, trường học, đơn vị làđiểm tựa; lực lượng công an làm nòng cốt".
Hoạt động phòng, chống ma tuý và nghiện hút sẽ được triển khai trêntất cả các lĩnh vực như: Tuyên truyền giáo dục, tạo dư luận, lên án mạnh mẽtội phạm ma tuý và tệ nạn nghiện hút ma tuý
Đầu năm 2006 trở lại đây, Đảng uỷ xã đã có 02 Nghị quyết và kết luận,Hội nghị Ban chấp hành Đảng bộ để lãnh đạo, chỉ đạo công tác phòng, chống
ma tuý Hội đồng nhân dân Xã đã ban hành 05 Nghị quyết chuyên đề vềphòng, chống ma tuý trong đó có những Nghị quyết rất quan trọng để lãnhđạo và tạo những cơ chế chính sách cho các cấp, các ngành tập trung phòng,chống ma tuý sao cho thật có hiệu quả UBND Xã, Ban chỉ đạo phòng chốngtội phạm phòng chống ma tuý đã xây dựng, ban hành 89 chỉ thị, quyết định,
kế hoạch, thông báo để chỉ đạo, hướng dẫn, phân công nhiệm vụ cho cácđơn vị, địa phương tổ chức triển khai thực hiện
Hiện nay UBND Xã đã xây dựng xong: Đề án phòng, chống ma tuý XãCần Yên giai đoạn 2007 -2010 (Nghị quyết này được HĐND huyện ThôngNông tỉnh Cao Bằng khoá XII, kỳ họp thứ 7 thông qua ngày 14 tháng 07 năm
2007 với mục tiêu tổng quát là: "Nâng cao nhận thức của mọi người trongtoàn xã hội về ma tuý, tệ nạn ma tuý và công tác phòng, chống ma tuý; triệtphá các tụ điểm buôn bán, tàng trữ, sử dụng trái phép chất ma tuý; ngăn chặnphát sinh nghiện mới và tiến tới giảm mạnh đối tượng nghiện hút ma tuý trênđịa bàn xã góp phần phát triển xã hội lành mạnh, đảm bảo an ninh chính trị,trật tự an toàn xã hội"
Đề án cũng nêu rõ mục tiêu cụ thể là: "Phải coi công tác đấu tranhphòng, chống ma tuý là nhiệm vụ thường xuyên của các cấp uỷ đảng, chínhquyền các cấp và các ngành đoàn thể từ đó nâng cao nhận thức của mọi người
về tác hại của ma tuý, phát huy tính chủ động của mỗi người, tự nguyện cùngcộng đồng tham gia phòng, chống nghiện hút ma tuý"
Trang 22Các văn bản trên tinh thần chung đều khẳng định tệ nạn xã hội trong đó
có tệ nạn ma tuý là xấu, là trái với đạo đức và thuần phong mỹ tục tốt đẹp củadân tộc
Tệ nạn xã hội ảnh hưởng trực tiếp đến văn hóa, xã hội, an ninh trật tự,gây ra hậu quả nghiêm trọng đến giống nòi dân tộc, tạo ra tâm lý lo lắng, bấtbình trong nhân dân
Như vậy để đảm bảo một cuộc sống lành mạnh cho cả cộng đồng conngười bắt buộc chúng ta phải nhanh chóng chận đứng, đẩy lùi và tiến tới xóa
bỏ tệ nạn ma tuý ra khỏi xã hội
Rõ ràng Đảng và Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã vàđang lãnh đạo toàn dân đấu tranh, đấu tranh có hiệu quả chống lại tệ nạn xãhội, coi tệ nạn ma tuý là một vấn đề vô cùng cấp bách và khẩn thiết
Việc lãnh đạo thông qua ban hành các văn bản có ý nghĩa quan trọngthể hiện sự nâng cao về mặt nhận thức trong tư tưởng của toàn Đảng, toàn dântrong phòng, chống ma tuý và tệ nạn xã hội
Hy vọng với nỗ lực của cộng đồng ở tương lai không xa, chúng ta sẽđẩy lùi và tiến tới xóa sạch ma tuý ra khỏi cuộc sống làm cho dân giàu, nướcmạnh, xã hội văn minh hơn
2.2 Vai trò của đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh với công tác phòng, chống tệ nạn ma tuý.
Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh là tổ chức chính trị xã hội củaThanh niên Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minhsáng lập, lãnh đạo, rèn luyện Đoàn gồm những thanh niên tiên tiến, phấn đấu
vì mục tiêu lý tưởng của Đảng là độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xãhội, dân giàu, nước mạnh, xã hội, công bằng, dân chủ, văn minh
Trong các thời kỳ đấu tranh cách mạng, Đoàn đã tập hợp đông đảo
Trang 23nghiệp giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước, xây dựng và bảo vệ tổ quốc.Trong thời kỳ mới, Đoàn tiếp tục phát huy những truyền thống quý báu củadân tộc và bản chất tốt đẹp của Đoàn, kế tục trung thành, kế tục xuất sắc sựnghiệp cách mạng vẻ vang và ving quanh của Đảng Cộng sản và Chủ tịch HồChí Minh; tổ chức động viên đoàn viên, thanh niên cả nước đi đầu trong sựnghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, bảo vệ tổ quốc Việt Nam xãhội chủ nghĩa.
Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh luôn coi trọng việc tham giađấu tranh phòng, chống ma tuý và nghiện hút trong thanh, thiếu niên là nhiệm
vụ quan trọng và cần thiết Để hưởng ứng phong trào toàn dân phòng, chống
tệ nạn xã hội thì chỉ huy Trung ương Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh
đã lập nên Kế hoạch 116 KH/TWĐTN (ngày 27/12/1995) đề ra nội dung hoạtđộng của Đoàn thanh niên cơ sở xã, phường, thị trấn tuyên truyền, vận độngđoàn viên, thanh thiếu niên xây dựng nếp sống văn hoá, bài trừ tệ nạn buônbán, sử dụng chất ma tuý và tệ nạn xã hội ra khỏi cộng đồng
Các loại hoạt động của Đoàn nhằm tham gia giữ gìn an ninh chính trị,trật tự an toàn xã hội và được triển khai thông qua thực hiện Nghị quyết liêntịch số 02 giữa Trung ương Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh và Bộcông an (ngày 01/08/1998) về việc phòng ngừa, ngăn chặn tội phạm, tệ nạn xãhội trong thanh, thiếu niên, Nghị quyết số 09 của Chính phủ về "Chương trìnhquốc gia về phòng chống tội phạm", các đề án phòng, chống tội phạm - phòngchống ma tuý của tỉnh, huyện và xã Cần Yên
Bên cạnh đó còn có nhiều kế hoạch để mở rộng đợt cao điểm vận độngphòng, chống ma tuý trong thanh, thiếu niên Điều này làm cho tổ chức đoànkhẳng định vị trí quan trọng của mình trong việc hỗ trợ Đảng, chính phủ đẩylùi các tệ nạn xã hội nói chung và tệ nạn ma tuý nói riêng, góp phần làm trongsạch xã hội Đoàn tham gia phòng, chống ma tuý thông qua kế hoạch chươngtrình cụ thể chủ yếu bằng các hình thức như là: Tuyên truyền, vận động, thu
Trang 24hút, tập hợp thanh niên tham gia các hoạt động của tổ chức đoàn, mở các câulạc bộ sinh hoạt theo chủ đề, thanh niên tình nguyện thường xuyên hoạt độngcộng đồng tránh xa không bị các tệ nạn xã hội lôi kéo.
Luôn định hướng tư tưởng cách mạng thông qua hành động giúp thế hệthanh niên làm sao sống cho tốt, sống cho đẹp, sống cho thật sự có ích theomục tiêu, lý tưởng của Đảng Cộng sản, cống hiến, cống hiến hết mình cho Tổquốc, xây dựng đất nước ngày càng giàu đẹp, ngày càng văn minh hơn đểsánh vai cùng năm châu bốn bể
Trang 25Trước năm 1994 xã Cần Yên được chia thành 4 thôn có 37 cụm dân cưnhưng đến năm 2002 xã quy hoạch lại thành 29 xóm hành chính Địa hình xãCần Yên bị chia cắt bởi nhiều dãy núi đá vôi cao tạo thành những thung lũng
to, nhỏ gọi là vùng lòng máng ( vùng đồng ) có địa thế tương đối bằng phẳngtạo nhiều thuận lợi cho giao thông thuỷ lợi, còn các thung lũng nhỏ (vùngcao) có độ dốc đèo đi lại khó khăn, phức tạp Từ trung tâm xã đi đến các cụmdân cư chỗ xa nhất 8 đến 10 km Xã có 2 con suối chính chảy qua vùng lòngmáng đó là suối Tả Chia chảy từ Trung Quốc sang và suối Tả Cải chảy từhuyện Bảo Lạc sang tạo thành con suối lớn chảy suốt xuống các vùng lân cận
Trang 26Với địa hình hiểm trở, phức tạp như vậy có thể nói đây là điều kiệnthuận lợi cho kẻ xấu lợi dụng để buôn bán hàng lậu, hàng cấm từ Trung Quốcsang Việt Nam hoặc ngược lại nhất là đi qua cửa khẩu Cần Yên đây cũng làmột thuận lợi trong việc giao lưu thương mại giữa công dân hai nước nhưng
đó cũng là nơi tập trung những vấn đề nảy sinh ra các tệ nạn xã hội, trong đó
tệ nạn buôn bán ma tuý và nghiện hút là rất lớn, hằng năm các cơ quan chứcnăng đã bắt được hàng chục vụ buôn bán ma tuý trên địa bàn xã Cần Yênnhưng cho đến nay việc vận chuyển buôn bán ma tuý vẫn đang tiếp tục diễnra
Hơn nữa ở đây có nhiều xí nghiệp gạch ngói, nhà máy khai thác đá, đặcbiệt là có khu du lịch sinh thái thác Bản Dốc do vậy hằng năm, xã Cần Yênthu hút hàng trăm đối tượng không có công ăn việc làm từ các xã, các huyệnlân cận về lao động sản xuất, hàng nghìn du khách về đây tham quan nghỉmát Điều này đã gây nhiều điều khó khăn cho việc quản lý con người của cáccấp chính quyền sở tại
Những nhược điểm nói trên phần nào có tác động và ảnh hưởng trựctiếp đến tình hình phát triển kinh tế - xã hội và an ninh trật tự ở địa phương
II BIỆN PHÁP CHỈ ĐẠO THỰC HIỆN PHÒNG CHỐNG NGHIỆN HÚT MA TUÝ CỦA ĐOÀN THANH NIÊN CỘNG SẢN HỒ CHÍ MINH XÃ CẦN YÊN TRONG NHỮNG NĂM QUA.
2.1 Thực trạng tệ nạn nghiện hút ma tuý trên địa bàn xã Cần Yên
Theo "Đề án phòng, chống ma tuý xã Cần Yên" giai đoạn 2006 - 2009thì số người nghiện ma tuý (Từ thời diểm tháng 06/2006)
Số thống kê Số sau thống kê Tổng số người
Con số trên cho thấy số lượng người nghiện ma tuý trên địa bàn xã CầnYên trong khi thống kê vẫn chưa đảm bảo bao quát hết được tình hình mà cần
có công tác sau thống kê để cho kết quả tổng quát hơn
Trang 27Đối tượng Số lượng người Tỷ lệ (%)
Số ca mắc nghiện là học sinh, sinh viên cao hơn so với cán bộ côngnhân viên Đó là do môi trường khác nhau; Đối với học sinh, sinh viên môitrường giao thiệp theo lứa tuổi và sở thích nên không loại trừ những khả năngtìm hiểu những thứ mà người lớn cấm đoán, lứa tuổi này ham tò mò
Tính đến tháng 6 năm 2009 (so với tháng 06 năm 2006):
Như vậy xã Cần Yên có số ca mắc nghiện: 60 ca
Đây là dấu hiệu cho thấy các cơ quan, ban ngành hữu trách của xã CầnYên đã có nhiều nỗ lực, cố gắng trong công tác tuyên truyền, đấu tranh phòng
tệ nạn xã hội, nhất là tệ nạn ma tuý Làm sao khảo sát thật kỹ lưỡng, đưa racác con số phù hợp nhất với thực tế, để từ đó đưa ra giải pháp thật hữu hiệutrong phòng, chống tệ nạn ma tuý
Trong tổng số 60 người nghiện thì:
Theo bảng thống kê ở trên có thể nói rằng sự quản lý của các cơ quanchức năng chưa đủ khả năng để quản lý tất cả các đối tượng
Trang 28Bên cạnh đó vẫn còn nhiều đối tượng tập trung tại địa phương, chưachịu sự răn đe và quản lý chặt chẽ của pháp luật cũng đã gây ra xáo trộn nhỏtrong đời sống nhân dân, ví như trộm cắp của cải vật chất có giá trị thấp
Trong tổng số 60 người nghiện ma tuý thì:
+ Về giới tính:
Thuộc giới tính Số lượng người Tỷ lệ ca mắc nghiện (%)
Ca mắc nghiện thuộc phần lớn là nam giới biểu hiện qua bảng thống kê
ở trên cho chúng ta một nhận xét: Tại sao nam giới lại dễ mắc nghiện hơn?
Đó là vì người nam trong quan hệ giao lưu thường rộng rãi, không khắt khe
và muốn kết thành nhóm Nam giới thể hiện bản thân mạnh hơn (Do Hor mon của nam giới) là nữ giới đôi khi lại quá đà, thiếu sự cân bằng
+ Về nghề nghiệp.
Trang 29Đối tượng Số lượng người Tỷ lệ (%)
Theo thống kê trên 80% con nghiện hít và tiêm chích (số lượng này dễ
bị nhiễm HIV nhất) - có 5 người bị nhiễm HIV/AIDS
+ Mức độ vi phạm:
Trên 70% số người nghiện ma tuý có mang tiềm ẩn, tiền sự (có 28 sốngười nghiện nặng từ 5 năm trở lên) Họ được tổ chức cai nghiện dưới mọihình thức trên 2 lần song vẫn không từ bỏ được ma tuý Mức độ vi phạm theocấp tăng dần ngày càng nghiêm trọng
Ma tuý đang là vấn đề hết sức bức rối trong các khu vực dân cư sinhsống có hay tồn tại tệ nạn xã hội, mà vấn nạn ma tuý là chủ yếu
Vấn đề này cần tập trung, chỉ đạo của các bộ, ban ngành, đoàn thể đểthanh toán tận gốc tệ nạn ma tuý Ma tuý không chỉ là hiểm họa của riêng mộtđịa phương nào mà một hiểm họa của toàn thể dân tộc và toàn thế giới
Chính vì thế mỗi người, mỗi một cá nhân phải nhận thức thật chính xác
và rõ ràng trách nhiệm của cá nhân trong việc bài trừ tệ nạn ma tuý, giúp đỡngười nghiện đi cai nghiện tái hoà nhập cộng đồng
2.2 Nguyên nhân của thực trạng tệ nạn nghiện hút ma tuý:
Trang 302.2.1 Nguyên nhân khách quan:
Từ khi đất nước tiến hành mở cửa nền kinh tế, một mặt làm cho nềnkinh tế đất nước thay đổi và phát triển rõ rệt; nhưng kéo theo đó các tệ nạn xãhội không ngừng gia tăng, đặc biệt là tệ nạn nghiện hút ma tuý
Do tác động của mặt trái nền kinh tế thị trường, các cơ quan xí nghiệpgặp nhiều khó khăn trong sản xuất kinh doanh, người lao động thiếu việc làm.Rất nhiều người đi kiếm sống ở vùng khác nên dễ bị dụ dỗ, lôi kéo và sử dụng
ma tuý
Trên địa bàn tỉnh Cao Bằng có nhiều cửa khẩu, đường biên giới, nhiềukhu thương mại buôn bán Do đó hàng năm hàng ngàn đối tượng đến đâybuôn bán làm ăn Đây cũng chính là nơi tệ nạn ma tuý có điều kiện dễ dàngnhen nhóm phát sinh, phát triển Mỗi khi trở về địa phương là số ngườinghiện lại tăng lên
Trong khi đó, lại có thêm một bộ phận thanh niên nông thôn ra thànhphố để nhằm mục đích thay đổi cuộc sống bằng con đường học tập và laođộng kiếm sống Họ rất dễ bị cuốn theo những lối sống thực dụng, bị tác độnghàng ngày bởi cuộc sống đô thị, tệ nạn xã hội theo đó và tệ nạn ma tuý sẽ có
cơ hội xuất hiện
Hiện nay các kẻ thù địch luôn tìm cách xuyên tạc và chống phá cáchmạng Điều này có tác động không nhỏ tới việc phát sinh và gia tăng các tệnạn xã hội
Chúng buôn bán ma tuý chuyển qua biên giới vào Việt Nam và cácthành phố lớn.Tuyên truyền các văn hoá phẩm thiếu tính lành mạnh và độchại vào một bộ phận thanh thiếu niên
Do ma tuý là một mặt hàng mang lại lợi nhuận rất cao hay siêu lợinhuận nên bọn tội phạm vẫn bất chấp đạo đức mà lao vào vận chuyển, buônbán ma tuý Chúng thường móc nối cấu kết để hình thành các đường dây ổ
Trang 31nhóm lôi kéo phần lớn là các đối tượng là phụ nữ mang thai, trẻ em và ngườigià vận chuyển, mua bán, tổ chức sử dụng trái phép chất ma tuý Gây rấtnhiều khó khăn cho các cơ quan điều tra trong công tác điều tra, phá án.
Ma tuý khi vào cơ thể con người để lại vết xước sâu trên đỉnh đại nãogây sự "nhớ" khi ngửi, hít thông thường hoặc gặp mùi tương tự ma tuý làmthay đổi trạng thái ý thức, ức chế tâm trạng như lầm lỳ, cáu gắt; "giả" minhmẫn trí tuệ, khi có thuốc thì hoạt bát nhưng khi không thì ủ rũ Qúa trìnhnghiện cũng bao gồm tái nghiện Do đó đa số những người đi cai về lại tiếptục nghiện
Thực chất ma tuý biểu hiện vô cùng phức tạp, khó lường khiến cho các
cơ quan chức năng luôn phải vất vả trong việc đưa ra các biện pháp nhằm đẩylùi tệ nạn xã hội , tiến tới xóa bỏ tệ nạn ma tuý nhằm đem lại sự bình yêntrong cuộc sống của người dân
Đây là vấn đề lớn được Chính phủ, các bộ, ban ngành quan tâm chỉ đạophối hợp liên ngành và đồng bộ về phòng, chống ma tuý, triển khai cácphương pháp cai nghiện có hiệu quả từ đó việc làm, giúp đỡ họ tái hoà nhậpcộng đồng xã hội
2.2.2 Nguyên nhân chủ quan
Thứ nhất: Do nhận thức của một bộ phận quần chúng nhân dân, đặc
biệt là một số cán bộ Đảng viên, cán bộ lao động các cấp chưa thấy hết nguy
cơ, tác hại và hậu quả tiềm tàng, nghiêm trọng, lâu dài của tệ nạn ma tuý Do
đó, chưa xác định cụ thể được vai trò trong trách nhiệm và công việc của từng
tổ chức, từng gia đình, cộng đồng trong việc đấu tranh với tệ nạn xã hội; trongcông tác phòng, chống các tệ nạn xã hội; thiếu sự tích cực trong việc tham giavào phong trào và các hoạt động phòng, chống tệ nạn xã hội
Thứ hai: Trong điều kiện kinh tế mở cửa, thị trường đa phương hóa,
một số cấp uỷ Đảng, chính quyền, đoàn thể đã chú trọng đến công tác giáo
Trang 32dục, rèn luyện cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân, đặc biệt là tầng lớpthanh, thiếu niên về các mặt đạo đức, thẩm mỹ, phẩm chất, nếp sống sinhhoạt dẫn tới sai lệch mục đích sống, trong động cơ hành động và như vậy sẽtạo cơ hội cho tệ nạn ma tuý nảy sinh, phát triển ở nhiều cơ sở, tổ chức địabàn và tầng lớp nhân dân.
Thứ ba: Sự giảm sút vai trò của giáo dục cả trong gia đình và nhà
trường, gia đình chưa giữ gìn, chưa ý thức cho các thành viên của mình sốngthật lành mạnh để chủ động phòng chống tệ nạn xã hội Gia đình giữ một vaitrò đặc biệt quan trọng trong công tác giáo dục con người, gia đình có yên ấmhạnh phúc thì các cá nhân, các thành viên trong gia đình mới thật sự gắn kết
và tệ nạn ma tuý sẽ khó có thể xâm nhập Thanh thiếu niên thiếu sự quan tâm,chăm chút, một khi gia đình bỏ bê giáo dục thì thanh thiếu niên sẽ dễ mắc vào
tệ nạn xã hội nhất là tệ nạn nghiện hút ma tuý
Thứ tư: Công tác quản lý Nhà nước, quản lý cơ sở, quản lý con người
và xã hội còn chưa đồng bộ, thiếu cơ sở, lỏng lẻo, khả năng móc nối còn kémhiệu quả
Sự kiểm tra, kiểm soát các hoạt động kinh doanh sản xuất, dịch vụ nóichung còn thiếu sự thường xuyên và tính chặt chẽ tạo kẽ hở cho tệ nạn xã hội,trong đó có tệ nạn ma tuý phát sinh, tồn tại và ngày càng phát triển khó lườnghơn trước Trong khi đó công tác lãnh đạo, chỉ đạo các cấp, các ngành nhất làtại cơ sở chưa đầy đủ, thiếu thường xuyên, không liên tục, biện pháp chưa đủmạnh để tạo ra sự chuyển biến thực sự trong công tác phòng, chống ma tuý
Công tác chỉ đạo hướng dẫn, kiểm tra đôn đốc của các thành viên, banchỉ đạo phòng chống tội phạm - phòng chống ma tuý thành phố với cácphường, xã chưa thật sâu sát theo kịp với diễn biến tình hình
Thứ năm: Dòng nghiện ở địa phương còn nhiều, chiếm tỷ lệ khoảng
1,3% dân số của cả xã (60/4562 người), trong đó số có mặt tại địa bàn tỉnh
Trang 33của nhiều đơn vị còn lơ là, thiếu quan tâm, chưa xem xét cụ thể Cơ sở vậtchất của một số trại cai nghiện thị trấn, xã và một số phòng quản lý ngườinghiện của trung tâm giáo dục - lao động - xã hội thành phố đã xuống cấpnhưng chưa được sửa chữa, khắc phục cho kịp thời Trong khi công tác quản
lý người nghiện sau cai tại cộng đồng dân cư còn thiếu tính toán, chưa thậtchặt chẽ, có cả những bất cập Sự phối hợp giữa các tổ chức đoàn thể, các lựclượng chức năng, các gia đình chưa đồng bộ, thiếu tính dẫn dắt, sự quyết liệttuyệt đối khi dứt khoát cai nghiện cho đối tượng không cao nên hiệu quả đạtđược thấp, trái với mong đợi, mà vậy nhiều đối tượng sau khi về địa phươngmột thời gian ngắn lại tái nghiện
Thứ sáu: Lực lượng làm công tác phòng chống ma tuý ở cơ sở còn
khiêm tốn đôi khi quá mỏng do thế hiệu quả hoạt động không đạt Trong khinhận thức pháp luật giữa các cơ quan tiến hành tố tụng chưa được thống nhất,thiếu văn bản hướng dẫn của các cơ quan tiến hành tố tụng thẩm quyền nênviệc xử lý, xét xử các vụ việc, các đối tượng vi phạm tệ nạn xã hội còn thiếukịp thời, chưa đủ nghiêm minh, vẫn chưa hoàn toàn răn đe được đối tượngcho nên phần nào làm hạn chế hiệu lực của pháp luật và giảm sút lòng tin củaquần chúng nhân dân
Sáu nguyên nhân trên đây đã dẫn đến sự tồn tại và phát triển của các tệnạn xã hội những năm qua Vì vậy, để khắc phục những ảnh hưởng và thiếusót của nguyên nhân chủ quan, khách quan là việc cần thiết Trong thời giantới nhiệm vụ của toàn Đảng, toàn dân là cần tìm ra những giải pháp hữu hiệunhất từng bước đẩy lùi và loại trừ tệ nạn ma tuý ra khỏi cộng đồng
2.3 Tình hình phòng, chống ma tuý, nghiện hút ma tuý tại xã Cần Yên.
Những năm gần đây, tệ nạn ma tuý ở xã Cần Yên diễn biến vô cùngphức tạp và luôn có chiều hướng gia tăng Tệ nạn ma tuý thực sự là nỗi lo