Các hành vi như: Lăng nhục, chửi mắng, xúc phạmnhân phẩm, danh dự, cô lập, xua đuổi hoặc gây áp lực thường xuyên về tâm lý,gây tổn thương về tinh thần, ảnh hưởng đến sự phát triển của tr
Trang 1MỤC LỤC
Phần I Lời nói đầu 2Phần II Điểm lại một số vụ xâm hại trẻ em mang tính chất nghiêm trọng trong thời gian vừa qua được thông tin trên báo mạng điện tử 4Phần III Tác động của báo chí trong việc chống lại tình trạng xâm hại trẻ em 9
1 Báo chí thông tin và chia sẻ thông tin về các vụ bạo hành xâm hại trẻ em đến tất cả mọi người 9
2 Vai trò của báo chí trong việc giám sát quản lí xã hội với các vấn đề xâm phạm trẻ em 11
3 Chức năng giáo dục với các đối tượng xâm hại đến trẻ và nhắc nhở đến những người có liên quan 14
4 Làm thức tỉnh những giá trị tình cảm cao đẹp 16
5 Vai trò định hướng xã hội 17Phần IV Chú ý những sai phạm của báo chí khi đưa tin về các vụ việc trẻ em
bị xâm hại 18Phần V Lời kết 20
Trang 2TÁC ĐỘNG CỦA BÁO CHÍ TRONG VIỆC CHỐNG LẠI NẠN
XÂM HẠI TRẺ EMPhần I Lời nói đầu
Theo điều I Công ước quốc tế về quyền trẻ em quy định“trẻ em có nghĩa là
mọi người dưới 18 tuổi, trừ trường hợp luật pháp áp dụng với trẻ em đó qui định tuổi thành niên sớm hơn” Còn theo điều 1, Luật Bảo vệ chăm sóc và giáo
dục trẻ em Việt Nam thì trẻ em là công dân Việt Nam dưới 16 tuổi Đồng thời
Tuyên ngôn về Quyền trẻ em đã nói rõ “do còn non nớt về thể chất và trí tuệ,trẻ em cần được bảo vệ và chăm sóc đặc biệt, kể cả sự bảo vệ thích hợp về mặtpháp lý trước cũng như sau khi ra đời” vì thế mà đối tượng trẻ em luôn là tâmđiểm được Xã Hội đặc biệt quan tâm và chăm sóc
Tuy nhiên cũng có không ít trẻ em bị xâm hại cả về mặt thể chất và tinh thầngây hậu quả nghiêm trọng Các hành vi như: Lăng nhục, chửi mắng, xúc phạmnhân phẩm, danh dự, cô lập, xua đuổi hoặc gây áp lực thường xuyên về tâm lý,gây tổn thương về tinh thần, ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ; hành hạ,ngược đãi, đánh đập hoặc hành vi cố ý khác xâm hại đến sức khỏe, tính mạngcủa trẻ; đối xử tồi tệ, bắt nhịn ăn, nhịn uống, bắt chịu rét, mặc rách, không chohoặc hạn chế vệ sinh cá nhân; bắt làm những việc trái với đạo đức xã hội;cưỡng ép trẻ em lao động quá sức, quá thời gian quy định, làm công việc nặngnhọc…của người lớn là những hình thức xâm hại nghiêm trọng đến trẻ
Trang 3Số vụ trẻ em bị bạo hành ngày càng gia tăng lên tới con số báo động
Theo báo cáo của Ủy ban Văn hóa, Giáo dục Thanh niên, Thiếu niên và Nhiđồng của Quốc hội, thực tế cho thấy tình trạng bạo lực, xâm hại trẻ em ở nước
ta trong những năm gần đây diễn biến phức tạp và cú xu hướng gia tăng: năm
2008 có 1.613 em, năm 2009 có 1.805 em và năm 2010 (theo báo cáo của46/63 tỉnh, thành) là 1.245 em bị bạo lực, xâm hại Đặc biệt từ đầu năm 2011đến nay theo thống kê chưa đầy đủ của cục Cảnh sát hình sự, tổng cục Cảnh sátphòng chống tội phạm bộ Công an toàn quốc phát hiện 1.548 đối tượng xâmhại 1.397 trẻ em (tăng 52 vụ so với năm 2010) Trong đó, có 51 vụ sát hại trẻ
em, 427 vụ hiếp dâm trẻ em (chiếm 60% tổng số vụ xâm hại trẻ em) cố ý gâythương tích 128 vụ, xâm hại 140 em; 32 đối tượng mua bán, bắt cóc, chiếmđoạt trẻ em… Đây là con số đáng giật mình để các cơ quan chức năng và toànthể mọi người trong XH phải nhìn nhận, đánh giá và có hình phạt thích đángđối với những kẻ ác độc đã làm hại trẻ em
Đặc biệt hiện tượng xâm hại trẻ em lại diễn ra ở nhiều hoàn cảnh mà theo chủnhiệm UB Văn hóa, giáo dục, thanh niên, thiếu niên và nhi đồng Đào TrọngThi trong một bài phát biểu đã nói: hiện tượng bạo lực, xâm hại trẻ em diễn ra
Trang 4ở nhiều nơi khác nhau có thể trong gia đình, trường học hay ngoài Xã Hội và ởnhiều vùng miền khác nhau với nhiều hình thức dã man làm tổn hại đến trẻ.Điều này thể hiện sự xuống cấp đạo đức của một bộ phận dân cư trong xã hộicần được cơ quan chức năng phát hiện và có hình phạt thích đáng Tuy nhiênthực tế các vụ ngược đãi, bạo lực, xâm hại, bóc lột trẻ em lại ít được cộngđồng chủ động phát hiện, trình báo mà phần nhiều là do các phương tiện truyềnthông phát hiện và tố giác trước công luận Vì thế mà báo chí có vai trò rấtquan trọng trong việc chống lại nạn xâm hại trẻ em Hiểu được điều này đôingũ những nhà báo đã luôn tích cực phát hiện và cập nhật kịp thời đến côngchúng những vụ xâm hại trẻ em để cứu thoát các em đồng thời trừng trị thíchđáng những kẻ có tội
Phần II Điểm lại một số vụ xâm hại trẻ em mang tính chất nghiêm trọng trong thời gian vừa qua được thông tin trên báo mạng điện tử
Như những số liệu ở phần trên đã đưa cho thấy tình trạng xâm hại trẻ em ngàycàng gia tăng về số lượng cũng như mức độ nguy hiểm Đặc biệt trong thờigian vừa qua liên tiếp xảy ra những vụ xâm hại nghiêm trọng khiến cả dư luậnphẫn nộ Có thể kể tên như:
Năm 2010 vụ án bộ Hào Anh (14 tuổi) bị vợ chồng trại tôm giống Huỳnh
Thanh Giang và Mã Ngọc Thơm tra tấn dã man như thời trung cổ tại Cà Mau
đã khiến báo chí tốn không biết bao nhiêu giấy mực Không chỉ bị đánh đậpHào Anh còn bị tra tấm bởi các hình thức dã man như: bẻ răng, tạt nước sôi, dớbàn ủi, cho uống nước tiểu… khiến các vết thương trên người Hào Anh gồm:vết sẹo dài ngang mặt, qua sống mũi, ảnh hưởng đến thẩm mỹ là 15%; gãy, sậpxương mũi (do Thơm dựng ổ khóa cửa phòng đập nhiều cái vào mặt) là 25%;viêm xoang hàm hai bên sau chấn thương là 15%; năm chiếc răng bị mất dodựng kềm bẻ, dựng cây đập, nạy được tính 10%; vết sẹo bỏng bên ngực phải vàngực trái do bị tạt nước sôi là 20% và tổng các vết sẹo phần mềm trên cơ thểcòn đau, tờ, rát… là 15% Cơ quan pháp y đã áp dụng luật cộng lùi, xác định
Trang 5mức độ tổn hại sức khỏe Hào Anh tại thời điểm giám định (3-5-2010) là66,83%.
Hào Anh với chi chit vết thương trên cơ thể vì những đòn tra tấn của vợ chồng Giang – Thơm
Vụ án gây xôn xao và sự phẫn uất trong dư luận bởi những hình thức tra tấnquá dã man của vợ chồng chủ trại tôm giống đã gây hậu quả nghiêm trọng đếnHào Anh không chỉ thể chất và ở tinh thần của em
Vụ án thứ 2 đáng được chú ý đó là bộ Nguyễn Thị Như Ý (tỉnh Đồng Tháp)
mới 9 tháng tuổi bị chính mẹ đẻ của mình đánh đập dã man, gương mặt
xanh xao, hai mỏ sưng vù, bầm tím và còn in rõ vết hàm răng cắn Trên ngực,tay, chân đầy vết bầm, lở loét…
Càng đau xót hơn khi dư luận đã không khỏi bàng hoàng bởi thủ phạm gây ra
vụ bạo hành này chính là mẹ đẻ của bộ là Nguyễn Thị Xuân Lan Thậm chí bộNhư Ý còn bị đánh “hội đồng” bởi mẹ đẻ, ông bà ngoại và “người tình” của mẹ
là Lê Thành Tám (dựng điện thoại ghi hình) Vì mê tín dị đoan, họ cho rằng,
“nếu để bộ sống tới 12 tuổi sẽ đem đến tai họa cho cả gia đình”!?
Trang 6Như Ý 9 tháng tuổi bị mẹ và cha dượng đánh đập dã man
Tiếp đến là vụ bảo mẫu Trần Thị Phụng đánh đập bộ 3 tuổi Hồ Thị Thúy
Ngân tại số nhà 2/91, tổ 14, ấp Bình Thuận 1, xã Thuận Giao, huyện Thuận
An, tỉnh Bình Dương Khi tắm cho bộ Ngân bà Phụng đã đạp chân lên ngườirồi túm túc, tạt nước vào mặt cháu liên tục khiến cháu bị viêm phổi do hít phảinước và trong trạng thái hoảng loạn, sợ sệt
Bộ Lê Quang Vinh (TP HCM) mới 4 tuổi không chịu ăn, cô giáo mầm non
“nuôi dạy trẻ” Trần Thị Xuân Nữ (Nhóm trẻ tư thục Hoa Lan) nhốt vào thangmáy vận chuyển thức ăn rồi bấm nút cho thang chuyển động để hù dọa bộ BộVinh sợ hãi kêu gào và bị va quệt vào tường gồ ghề trong thang máy gây ratình trạng bị chấn thương nặng nề
Trang 7Những trấn thương của bộ Lê Quang Vinh khi bị cô giáo “hành xác” trong thang máy
Và gần đây là vụ án bộ Vũ Quốc Linh 3 tuổi đã bị chính bố đẻ của mình tẩm
xăng đốt dẫn đến bỏng toàn thân và thương tật đến 86% Cụ thể 8 giờ sáng
27-4 cháu Vũ Quốc Linh bị bố đẻ là Vũ Văn Quang (SN 1980) ở xã Tế Thắng,Nông Cống, Thanh Hóa đổ xăng vào người rồi bật lửa đốt như ngọn đuốc sốngtrước mặt vợ là chị Lê Thị Hà và nhà ngoại chỉ vì mâu thuẫn giữa hai vợchồng Khi ngọn lửa bùng cháy, “ngọn đuốc sống” Vũ Quốc Linh kêu la thìđược những người thân trong gia đình chị Hà tới cứu còn người bố mất hếtnhân tính Vũ Văn Quang nổ xe máy rồi chạy khỏi hiện trường Hình ảnh em bémặt mũi méo mó không thành hình có mặt tại phiên tòa xét xử tội người chađộc ác khiến bao người đau đớn xót thương…
Trang 8Quốc Linh trong gianh giới mong manh giữa sự sống và cái chết tại viện bỏng quốc gia
Khuôn mặt Quốc Linh biến dạng vì tội ác tày trời của người cha
Trên đây chỉ là số rất ít những vụ bạo hành trẻ em gây xôn xao dư luận trongthời gian vừa qua Còn rất nhiều những trẻ em là nạn nhân của những vụ xâmhại mà hung thủ không ai khác lại là chính những ông bố, bà mẹ Đau lòng hơn
có nhiều em đã phải bỏ mạng như vụ án người mẹ Nguyễn Thị Nụ (23 tuổi,Thạch Thất, Hà Nội) chỉ vì giận chồng mà rat ay ném đứa con mới vẻn vẹn 3
Trang 9tháng tuổi xuống giếng lạnh hồi tháng 6/2010 Cùng tội như Nguyễn Thị Nụnhưng đối tượng Nguyễn Thị Khuyên sinh năm 1970, ở Sơn Cương, Thanh Ba,Phú Thọ còn nghiêm trọng hơn khi cùng một lúc lần lượt ném 3 con xuốnggiếng rồi tử tự theo con vì không chịu được cuộc sống bần hàn nghèo khổ…Những sự việc đau lòng trên không phải là hiếm và một điều đáng báo động đó
là càng ngày lại xảy ra càng nhiều với tính chất nghiêm trọng hơn Điều nàycàng khiến các cơ quan chức năng nói riêng và toàn xã hội nói chung phải lêntiếng và có những hành động cụ thể để ngăn chặn kịp thời giải cứu cho các em.Một trong những tổ chức có sự tác động mạnh mẽ trong việc chống lại tìnhtrạng xâm hại trẻ em đó là báo chí
Phần III Tác động của báo chí trong việc chống lại tình trạng xâm hại trẻ
em
Tình trạng xâm hại trẻ em ngày càng tăng lên với con số đáng báo động, tuynhiên có một điều đó là các vụ bạo lực này lại không được cơ quan ở địaphương biết mà lại do chính báo chí phát hiện và phản ánh lại Vỡ thế có thểkhẳng định báo chí có vai trò đặc biệt quan trọng trong công tác ngăn chặn, bảo
vệ quyền lợi của những đứa trẻ trong những vụ xâm hại đó Điều này có thểkhái quát ở những ý như sau:
1 Báo chí thông tin và chia sẻ thông tin về các vụ bạo hành xâm hại trẻ em đến tất cả mọi người
Xác định đây là chức năng và nhiệm vụ chính của mình nên báo chí luôn theosát hơi thở cuộc sống để phản ánh lại một cách trung thực và sinh động nhất.Đối với vấn đề liên quan đến trẻ em thì giới truyền thông lại càng có sự quantâm đặc biệt bởi “do còn non nớt về thể chất và trí tuệ, trẻ em cần được bảo vệ
và chăm sóc đặc biệt, kể cả sự bảo vệ thích hợp về mặt pháp lý trước cũng nhưsau khi ra đời” (Luật bảo vệ trẻ em) Đầu tiên là đó là các thông tin về sốlượng, tỷ lệ phần trăm các vụ bạo hành xâm hại trẻ em được thống kê như
“năm 2008 có 1.613 em, năm 2009 có 1.805 em và năm 2010 (theo báo cáo của
Trang 10đến nay theo thống kê chưa đầy đủ của cục Cảnh sát hình sự, tổng cục Cảnh sátphòng chống tội phạm bộ Công an toàn quốc phát hiện 1.548 đối tượng xâmhại 1.397 trẻ em (tăng 52 vụ so với năm 2010) Trong đó, có 51 vụ sát hại trẻ
em, 427 vụ hiếp dâm trẻ em (chiếm 60% tổng số vụ xâm hại trẻ em) cố ý gâythương tích 128 vụ, xâm hại 140 em; 32 đối tượng mua bán, bắt cóc, chiếmđoạt trẻ em…” ( Theo nguồn Tổng cục cảnh sát phòng chống tội phạm) Cụ thểhơn nữa đó là báo chí liên tục cập nhật nhanh và mang tính thời sự các vụ bạohành, xâm phạm đến trẻ em để từ đó các cơ quan chức năng bắt tay vào cuộccho kịp thời để giải cứu các em Có thể kể ra đây một số vụ như : bộ Hồ ThịThúy Ngân 3 tuổi bị bảo mẫu Trần Thị Phụng đánh đập dã man là do mộtngười công nhân quay lại cảnh clip đó mà tung lên mạng để chia sẻ với nhiềubạn đọc khác Tuy nhiên mọi thông tin sau đó liên quan đến việc bộ Ngân cóđơng bị bà Phụng hành hạ hay không? Hay pháp luật có hình phạt như thế nàođối với bà Phụng? Tình hình sức khỏe của bộ Ngân… hoàn toàn được báo chícập nhật và phản ánh lại đến bạn đọc trên khắp mọi miền cả nước và nướcngoài Và cũng chính thông tin báo chí đưa lại mà người đọc biết được khôngphải một lần bà Phụng tắm kiểu hành xác bộ Ngân mà đã kéo dài suốt một nămqua Tính riêng báo mạng điện tử viết về vụ án này lên đến hàng nghìn bài viết
và nhận hàng triệu comment chia sẻ, bày tỏ ý kiến của độc giả
Tương tự các vụ án của bộ Hào Anh, bộ Vũ Quốc Linh, bộ Quang Vinh…haybất cứ vụ việc liên quan đến việc trẻ em bị xâm hại, bạo hành đều được báomạng điện tử cập nhật nhanh nhạy kịp thời để mang thông tin đến cho độc giả.Thử hỏi nếu như không có kênh truyền thông là báo mạng điện tử thì nhữngthông tin đó bao giờ mới đến được với mọi người bởi khi qua bất cứ một kênhnào khác đều mất thời gian chuẩn bị, biên tập và lên sóng Đến khi đó liệu rằngtính thời sự nóng hổi để sự can thiệp của xã hội đạt kết quả cao nhất?
Về chức năng thông tin, đối với những vụ xâm hại tình dục trẻ em có điểmkhác đó là Báo chí cũng nhanh chóng thông tin (theo cách riêng trong sự chophép của truyền thông) để mọi người cùng biết nhưng không phải là biết nạnnhân như những vụ bạo hành kể trên mà biết hung thủ cũng như cách thức hoạt
Trang 11động tinh vi của chúng Về số lượng các vụ xâm hại tình dục trẻ em cũng đượcbáo chí cho biết với mức độ báo động khi con số tăng cao tính trung bình có
900 vụ/ năm (nguồn báo Tiền phong)
Với tính nhanh nhạy và phi thời gian của mình đây cũng là lợi thế của báomạng mà không có bất cứ một kênh nào có thể có được Uplate thông tin liêntục và nhanh theo từng giây vì thế dự có bất kì vụ việc trẻ em bị xâm hại xảy ra
ở bất cứ đâu chỉ trong tích tắc là xuất hiện ngay trên báo điện tử đến với côngchúng Cũng chính qua kênh báo mạng này mà sức lan tỏa thông tin được trảirộng trên khắp mọi hành tinh để tất cả mọi người cùng được biết và chia sẻ vớinhau
Chính vì lẽ đó mà các vụ bạo hành xâm hại đến trẻ em nhanh chóng được đưalên mặt báo để tất cả mọi người cùng nắm được Từ đó mới tác động dẫn đếnviệc điều chỉnh và có những biện pháp xử lí kịp thời
2 Vai trò của báo chí trong việc giám sát quản lí xã hội với các vấn đề xâm phạm trẻ em
Ngoài chức năng thông tin đến công chúng, báo chí còn có nhiệm vụ vô cùngquan trọng đó là khả năng giám sát quản lí xã hội Trở lại với vụ bộ Ngân bịbảo mẫu Phụng bạo hành ban đầu chỉ là một clip dài hơn 1 phút được phán tántrên mạng Tuy nhiên nếu như chỉ dừng lại ở đó thì sự việc đã không được giảiquyết một cách trọn vẹn mà phải có sự can thiệp của cơ quan báo chí cùng lựclượng chức năng Clip xuất hiện vào tối 23/11/2010 thì ngay lập tức sáng ngày24/11 các cơ quan báo chí phối hợp với Công an xã Thuận Giao, Hội bảo vệchăm sóc trẻ em cùng đại diện lãnh đạo Sở Lao động, Thương binh - Xã hộitỉnh Bình Dương tìm đến căn nhà số 2/91 tổ 14, ấp Bình Thuận, xã Thuận Giao(Thuận An, Bình Dương) để xác minh làm rõ vụ bé gái 3 tuổi bị hành hạ dãman khi tắm Và với những bằng chứng không thể chối cãi được bà Trần ThịPhụng phải cúi đầu thừa nhận người trong clip đó là mình và đứa bé bị đánhđập là một trong những cháu được bà nhận trông tại nhà mình Khi nắm chắcđược nguồn thông tin này thì báo chí thực sự bắt tay vào cuộc khi đưa ra hàngloạt những bài báo bàn luận xunh quanh sự việc này…
Trang 12Báo chí bắt tay vào cuộc điều tra vụ bảo mẫu Phụng tắm hành xác bộ 3 tuổi
Tương tự vụ bộ Hào Anh bị chủ trại tôm giống tra tấn dã man như thời trung cổcũng nhờ báo chí nên tìm ra chân tướng sự việc Ban đầu nhờ một người hàngxóm phát hiện Hào Anh bị đánh chạy thoát được nên mang đến bệnh viện vàchính nhờ những thông tin thu được ở đây mà cơ quan báo chí cùng công anhuyện Đầm Dơi, Cà Mau bắt tay vào cuộc Những cuộc điều tra, thăm dònhanh chóng được tiến hành đối với trại tôm giống Minh Đức, ấp Phơ Hiệp, xãNgọc Chánh (Đầm Dơi), tỉnh Cà Mau và sự thật cũng được hé mở
Đối với các vụ việc trẻ em bị xâm hại tình dục thì vai trò của báo chí trong việcgiám sát quản lí xã hội càng thể hiện rõ nét Có thể kể ra đây một số trường hợp
mà chỉ đến khi có sự can thiệp của báo chí thì cơ quan công an mới thực sựnhập cuộc: Chị H (xã Đức Hòa Thượng, huyện Đức Hòa, Long An) phản ánh: