Đại hội đại biểu Đảng cộng sản Việt Nam lần thứ IX tháng 4/2001bên cạnh việc khẳng định mục tiêu xây dựng nền hành chính nhà nước “dân chủ, trong sạch, vững mạnh, từng bước hiện đại hoá”
Trang 1MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Công cuộc đổi mới và phát triển đất nước ta bắt đầu từ năm 1986, từĐại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI của Đảng, tính đến nay đã gần 30năm Đây là một bước nhảy vọt về tư duy lý luận của Đảng ta, chấm dứtmột thời kỳ dài nếp tư duy cũ gắn liền chế độ bao cấp, khởi nguồn cho sự rađời và phát triển của tư duy mới đúng quy luật, đầy sáng tạo Trong đó, đổimới về kinh tế được coi là trọng tâm, là khâu đột phá để từng bước đổi mới
hệ thống chính trị Dưới sự lãnh đạo của Đảng, nền kinh tế kế hoạch hoá, vậnhành theo cơ chế tập trung, quan liêu, bao cấp từng bước chuyển sang nềnkinh tế nhiều thành phần vận hành theo cơ chế thị trường có sự quản lý củanhà nước và định hướng XHCN Điều đó đã mang lại nhiều thành tựu quantrọng trong phát triển KT-XH ổn định, liên tục trong những thập kỷ qua,từng bước đưa Việt Nam phát triển và hội nhập với thế giới Song songvới quá trình này, nền HCNN cũng có những bước thay đổi CCHCNNđược đặt ra như một yêu cầu khách quan của thực tiễn, của quy luật sự phùhợp giữa kiến trúc thượng tầng và cơ sở hạ tầng
CCHCNN được xác định là một bộ phận quan trọng trong đường lốicủa Đảng và Nhà nước, là nội dung cơ bản, nhiệm vụ trọng tâm trong đổimới hệ thống chính trị, xây dựng và hoàn thiện nhà nước pháp quyền
XHCN Trong những năm qua dù có những khó khăn và tồn tại nhất định
song CCHC đã góp phần đặc biệt quan trọng trong việc đảm bảo tốc độ tăngtrưởng kinh tế, giữ vững và ổn định chính trị, tăng cường khả năng hộinhập quốc tế của đất nước và từng bước cải thiện đời sống của nhân dân
Trong giai đoạn hiện nay, nhất là khi Việt Nam tham gia vào WTO(Tổ chức Thương mại thế giới), yêu cầu CCHC càng trở nên cấp thiết vàtrở thành nhiệm vụ đặc biệt quan trọng nhằm xây dựng một nền hànhchính trong sạch có đủ năng lực, sử dụng đúng quyền lực, từng bước hiệnđại hoá để quản lý có hiệu lực và hiệu quả công việc của nhà nước, thúc
Trang 2đẩy xã hội phát triển lành mạnh, đúng hướng, phục vụ đắc lực đời sốngnhân dân và các đường lối, chủ trương mở rộng giao lưu, hợp tác với cácquốc gia trên thế giới
CCHC là một nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng của Đảng vàNhà nước ta trong quá trình xây dựng và phát triển đất nước, lại diễn ratrong điều kiện thiếu kiến thức và kinh nghiệm về QLHCNN trong thời kỳmới, có nhiều vấn đề phải vừa làm, vừa tìm tòi rút kinh nghiệm Thực hiệnnhiệm vụ CCHC không chỉ là trách nhiệm của các cơ quan nhà nước màđòi hỏi cần có sự đồng tình, tham gia tích cực của mọi cá nhân, tổ chức, cơquan và toàn xã hội, trong đó không thể không kể đến sự tham gia của hệthống các cơ quan báo chí và đội ngũ những nhà báo có năng lực Thamgia vào công cuộc CCHC, báo chí cả nước đều chung tay góp sức, bám sátđời sống xã hội, thông tin nhanh chóng các tin tức sự kiện, đường lốichính sách của Đảng và Nhà nước tới quần chúng, góp phần củng cố, xâydựng và bảo vệ Tổ quốc
Tôi xin lựa chọn báo TPO và tạp chí QLNN làm đối tượng để khảosát về vai trò của báo chí trong công cuộc CCHC ở nước ta Là một tờ báomạng, tin tức cập nhật từng giờ, TPO sẽ cho chúng ta những thông tin thời
sự nhất phản ánh chân thực hoạt động CCHC đang diễn; Song hành với đó
là những lý luận, là những chính sách, những giải pháp vĩ mô hay nhữngbài học kinh nghiệm để thực hiện cuộc CCHC đã được đề cập đến trongtạp chí QLNN Qua đó đưa ra một bức tranh toàn cảnh cả về chiều rộng vàchiều sâu của công cuộc CCHC để độc giả, đặc biệt là những nhà nghiêncứu về khoa học quản lý có cái nhìn sát thực hơn và nhận thức đúng đắnhơn về nhiệm vụ đặc biệt mà chúng ta đang thực hiện
2 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu của đề tài là những vấn đề của CCHCđược tuyên truyền, phổ biến, phản ánh trên báo TPO và tạp chí QLNN
Trang 3- Phạm vi nghiên cứu: Do hạn chế về thời gian nên đề tài chỉ tậptrung tìm hiểu làm rõ vai trò và sự tham gia của báo TPO và Tạp chíQLNN trong công tác CCHC chung của đất nước trong khoảng thời gian
- Tìm hiểu những đóng góp của báo chí trong quá trình thực hiệnCCHC ở nước ta trong những năm qua
- Thông qua quá trình nghiên cứu, người viết muốn đóng góp một vàikiến nghị, đề xuất các giải pháp góp phần gợi mở hướng giải quyết nhữngvấn đề khó khăn đang đặt trong công tác tuyên truyền, phản ánh CCHC trênbáo chí, truyền thông, cụ thể là trên báo TPO và tạp chí QLNN
4 Nhiệm vụ nghiên cứu
- Hệ thống hóa những vấn đề lý luận về vai trò của báo chí, đặc biệttrong công tác tuyên truyền, phản ánh công cuộc CCHC
- Chỉ ra thực trạng CCHC và các hình thức phản ánh, thông tin vềvấn đề CCHC trên báo TPO và tạp chí QLNN
- Đề xuất các biện pháp nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quảthông tin tuyên tuyền về CCHC trên báo chí nói chung, và trên báo TPO
và tạp chí QLNN nói riêng
5 Phương pháp nghiên cứu
Khoá luận sử dụng phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vậtlịch sử, dựa trên học thuyết Mác - Lênin, quan điểm của Đảng và Nhànước về xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa; lý luận về vaitrò của báo chí với sự phát triển của xã hội
Trang 4Khoá luận còn sử dụng một số phương pháp nghiên cứu khác như:
- Phương pháp phân tích tổng hợp;
- Phương pháp so sánh, khái quát hóa;
- Phương pháp thống kê
6 Lịch sử nghiên cứu
Báo chí có vai trò rất quan trọng đối với công cuộc CCHC ở nước
ta, song cho tới nay tại khoa Khoa Báo chí và Truyền thông (Trường Đạihọc Khoa học xã hội và Nhân văn) vẫn chưa có tác giả nào tiến hànhnghiên cứu về vấn đề này
Nhận thức được sự cần thiết và tính cấp bách của vấn đề, tác giả đãmạnh dạn tiên phong nghiên cứu làm rõ những vấn đề lý luận và thực tếvai trò của báo chí, truyền thông trong quá trình thực hiện công cuộcCCHC ở nước ta hiện nay Là đề tài mới và tương đối khó, trong phạm vicủa một khoá luận sẽ không tránh khỏi những thiếu sót và hạn chế trongquá trình nghiên cứu nhưng tôi hy vọng sẽ đóng góp một phần nhỏ vàoviệc nâng cao chất lượng truyền thông về công cuộc CCHC ở nước tatrong thời gian tới
7 Kết cấu của khoá luận
Tên khoá luận: “Vai trò của báo chí trong công cuộc cải cách hành chính ở Việt Nam hiện nay”.
Kết cấu khoá luận: Ngoài phần mở đầu và kết luận, kết cấu khoáluận tốt nghiệp gồm 3 chương:
Chương 1: Tầm quan trọng của cải cách hành chính và vai trò của báo chí – truyền thông trong cải cách hành chính;
Chương 2: Khảo sát vấn đề cải cách hành chính trên báo Tiền phong Online và tạp chí Quản lý nhà nước;
Chương 3: Một số kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả và chất lượng truyền thông cải cách hành chính trên Tiền phong Online và tạp chí Quản
lý nhà nước.
Trang 51.1 Một số khái niệm cơ bản của CCHC
Trong Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ (năm
1991) Đảng ta đã nhấn mạnh cần xây dựng một hệ thống hành chính và QLHCNN thông suốt, có đủ quyền lực, năng lực, hiệu quả Chính quan
điểm chỉ đạo đó đã tạo tiền đề cho hàng loạt các chủ trương, chính sáchmới được thực hiện nhằm cải tổ lại nền HCNN Việt Nam trong nhữngnăm qua
“Hành chính” là một thuật ngữ của Khoa học Hành chính và đến
nay vẫn chưa có một khái niệm đồng nhất Trên thực tế, thuật ngữ nàyxuất hiện trong cả khu vực công và khu vực tư
Hành chính theo nghĩa rộng được hiểu “là những biện pháp tổ chức
và điều hành của các tổ chức, các nhóm, các đoàn thể hợp tác trong hoạtđộng của mình để đạt được mục tiêu chung”1
Hành chính còn được hiểu theo nghĩa hẹp “là hoạt động quản lý các
công việc của nhà nước, xuất hiện cùng với nhà nước”2 Song trên thực tế,không chỉ có hành chính của nhà nước mà còn có hành chính ở khu vựcngoài nhà nước, hành chính của các tổ chức phi Chính phủ Do đó xuất
1 Đoàn Trọng Truyến (Chủ biên): Hành chính học đại cương, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 1997, tr.7.
2 Đoàn Trọng Truyến (Chủ biên): Hành chính học đại cương, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 1997, tr.9.
Trang 6hiện các khái niệm “hành chính công” và “hành chính tư” Khoa học hànhchính là một ngành khoa học còn non trẻ và khá mới mẻ ở Việt Nam nênkhái niệm hành chính thường được hiểu theo nghĩa hẹp, đó là hành chínhcủa nhà nước – nền HCNN hay còn gọi là hành chính công
Nền HCNN là hệ thống tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà nước,
mà cụ thể là bộ máy hành pháp thực thi các nhiệm vụ, chính sách do cơquan quyền lực nhà nước và các nhà cầm quyền đề ra Do đó, HCNN chủyếu bao trùm lên các hoạt động hàng ngày của Chính phủ và bộ máyHCNN từ TW đến Địa phương dưới sự quản lý thống nhất của Chính phủ
để tiến hành các chức năng, nhiệm vụ của nhà nước, phát triển các mốiquan hệ xã hội, duy trì trật tự an ninh, thoả mãn các nhu cầu hợp pháp củacông dân
Nền HCNN bao gồm các yếu tố: Thể chế hành chính, tổ chức bộmáy hành chính, đội ngũ cán bộ, công chức và tài chính công
Hình 1: Các yếu tố cấu thành nền HCNN
Đội ngũ cán
bộ, công chức
Bộ máyhành chính
Tài chính công
Hệ thống thể
chế hành chính
Trang 7“Cải cách” được hiểu một cách chung nhất là việc sửa đổi cho hợp lí, cho phù hợp với tình hình mới CCHC là một khái niệm chưa có sự thống
nhất chung của các học giả nghiên cứu về hành chính
Theo nghĩa rộng nhất, “CCHC là những thay đổi được thiết kế có chủ
định nhằm cải tiến một cách cơ bản các khâu trong hoạt động quản lý của bộmáy Nhà nước: Lập kế hoạch, định thể chế, tổ chức, công tác cán bộ, tàichính, chỉ huy, phối hợp, kiểm tra, thông tin và đánh giá”1
Theo nghĩa hẹp, “CCHC là một quá trình thay đổi nhằm nâng cao
hiệu lực và hiệu quả hành chính, cải tiến tổ chức, chế độ và phương pháphành chính cũ, xây dựng chế độ và phương thức hành chính mới trong lĩnhvực quản lý của bộ máy HCNN”2
Ở nước ta, CCHC được hiểu theo nghĩa hẹp, tức là cải cách bộ máyhành chính, chức năng và phương thức quản lý của nền hành chính, chế độcông vụ, sự phân chia quyền lực hành pháp giữa Trung ương và Địaphương, những nguyên tắc hành chính trọng yếu và phương thức hoạt độngcủa nền hành chính phục vụ tốt nhất đời sống nhân dân và sự phát triển kinh
tế - xã hội của đất nước
1.2 Quan điểm của Đảng và Nhà nước về CCHC
Ngay trong Đại hội VI (1986), Đảng ta đã xác định nguyên nhâncủa mọi nguyên nhân dẫn đến tình hình khủng hoảng kinh tế - xã hội lúcbấy giờ là do công tác tổ chức và đề ra chủ trương thực hiện một cuộc cảicách lớn về tổ chức bộ máy các cơ quan nhà nước Đây chính là cơ sở đầutiên để Đảng và Nhà nước ta thực hiện một cuộc cải cách lớn và căn bản
về tổ chức và hoạt động của bộ máy HCNN
Quan điểm về cải cách nền HCNN đã được thể hiện nhất quán trongcác văn kiện Ðại hội Ðảng toàn quốc lần thứ VI, VII, VIII và IX và trong
1 Đoàn Trọng Truyến (Chủ biên): Hành chính học đại cương, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 1997, tr.256.
2 Đoàn Trọng Truyến (Chủ biên): Hành chính học đại cương, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 1997, tr.257.
Trang 8các Nghị quyết của Hội nghị Trung ương 2 và 8 (khóa VII), 3 và 7 (khóa
VIII), 6 và 9 (khóa IX) Tuy nhiên, trong Đại hội VI, thuật ngữ “Cải cách hành chính nhà nước” vẫn chưa xuất hiện, Đảng ta mới xác định nhiệm
vụ chính trị của công cuộc đổi mới đất nước trước hết là phải tiến hành cảicách bộ máy nhà nước
Trong Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ và Chiếnlược ổn định, phát triển kinh tế - xã hội đến năm 2000 được Đại hội VIIthông qua đã khẳng định bước tiến về lý luận, nhận thức về nền HCNN của
Đảng ta Cương lĩnh đã nêu: Về nhà nước,“phải có đủ quyền lực và có đủ khả năng định ra luật pháp về tổ chức, quản lý mọi mặt đời sống xã hội bằng pháp luật Sửa đổi hệ thống tổ chức nhà nước, cải cách bộ máy hành chính, kiện toàn các cơ quan lập pháp để thực hiện có hiệu quả chức năng quản lý của Nhà nước” Chiến lược cũng nêu trọng tâm của cải cách là nhằm vào hệ
thống hành chính với nội dung chính là xây dựng một hệ thống hành chínhthông suốt, có đủ quyền lực, năng lực, hiệu lực
Trong sự nghiệp đổi mới, Đảng ta luôn xác định “Cải cách một bướcnền HCNN được xác định là trọng tâm của việc tiếp tục xây dựng và hoànthiện Nhà nước…” (Nghị quyết Hội nghị Trung ương 8, khoá VII) Do đó,
CCHC luôn được đặt trong đổi mới hệ thống chính trị, cải cách bộ máy nhànước nói chung CCHC phải được thực hiện đồng thời với cải cách về lậppháp và cải cách về tư pháp, trong đó cải cách nền hành chính được coi làcuộc cải cách trọng tâm
Ngoài ra, Đảng cũng chỉ rõ CCHC phải thúc đẩy đổi mới kinh tế,phát triển kinh tế - xã hội Công cuộc đổi mới được xác định là toàn diện,trong đó đổi mới kinh tế được coi là khởi đầu và là khâu đột phá Nếukhông tiến hành CCHC thì bộ máy nhà nước sẽ trở thành lực cản cho côngcuộc đổi mới kinh tế Đảng ta đã xác định phải kết hợp chặt chẽ đổi mớikinh tế với đổi mới hệ thống chính trị, lấy đổi mới kinh tế làm trọng tâm,đồng thời từng bước đổi mới hệ thống chính trị và CCHC phải phục vụ
Trang 9cho phát triển kinh tế - xã hội Chính vì vậy, Nghị quyết TW 6, khoá X,Đảng ta đã xây dựng 5 giải pháp phát triển kinh tế xã hội, trong đó đẩymạnh CCHC được coi là giải pháp quan trọng, là khâu đột phá.
Trên cơ sở quan điểm chỉ đạo CCHC, Nhà nước ta từng bước hiệnthực hoá chủ trương, đường lối của Đảng vào đời sống Phải kể đến đầutiên là việc Quốc hội thông qua bản Hiến pháp mới thay thế cho Hiến phápnăm 1980 Hiến pháp 1992 đã xác định rõ hơn: Chính phủ là cơ quan chấphành của Quốc hội, là cơ quan hành chính nhà nước cao nhất của nướcCộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam; từng bước xây dựng và thực hiệnmột cơ chế QLNN thể hiện quyền làm chủ tập thể của nhân dân lao động ởtất cả các cấp; tăng cường bộ máy nhà nước từ TW đến Địa phương và cơ
sở hình thành một hệ thống, có sự phân định rành mạch nhiệm vụ, quyềnhạn, trách nhiệm từng cấp theo nguyên tắc tập trung dân chủ; phân biệtchức năng QLHC – kinh tế với quản lý sản xuất – kinh doanh; kết hợpquản lý theo ngành, theo địa phương và lãnh thổ, phù hợp với đặc điểmtình hình kinh tế - xã hội Kết quả là bộ máy nhà nước từng bước chuyểnsang thực hiện các chức năng QLNN và tổ chức bộ máy nhà nước đượcsắp lại theo hướng gọn nhẹ, bớt đầu mối
Để cụ thể hoá CCHC, Chính phủ đã ban hành một loạt các văn bảnquy phạm pháp luật như: Nghị quyết số 38/1994/NQ-CP ngày 04/5/1994của Chính phủ về cải cách một bước TTHC trong việc giải quyết công việccủa công dân và tổ chức; Quyết định số 136/2001/QĐ – TTg ngày
17/9/2001 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt chương trình Tổng
thể CCHC nhà nước giai đoạn 2001-2010; Quyết định số 181/2003/QĐ –TTg ngày 04/9/2003 của Thủ tướng Chính phủ về việc ban hành Quy chếthực hiện “một cửa” tại CQHCNN ở địa phương… Và mới đây nhất Thủtướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 30/QĐ-TTg ngày 10/01/2007phê duyệt Đề án Đơn giản hoá TTHC trên các lĩnh vực QLNN giai đoạn2007-2010 (gọi tắt là Đề án 30) và Quyết định số 07/QĐ-TTg ngày
Trang 1004/01/2008 ban hành Kế hoạch thực hiện Đề án 30, đưa ra một hệ thốnggiải pháp tổng thể, công khai, minh bạch nhằm thống kê, rà soát, đơn giảnhoá TTHC…
CCHC là một vấn đề chủ yếu đang được nhiều quốc gia quan tâm
Dù ở chế độ chính trị nào, tư bản chủ nghĩa hay XHCN, CCHC cũng đượctiến hành nhằm củng cố bộ máy của chế độ hiện hành, giữ vững chế độchính trị - xã hội và thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội Sự quan tâm vàchỉ đạo đúng đắn của Đảng cầm quyền là điều kiện tiên quyết để địnhhướng cho cuộc cải cách đạt được mục tiêu chính trị đã đặt ra
1.3 Thực trạng CCHC ở nước ta thời gian qua
CCHC có vai trò đặc biệt quan trọng trong xã hội, là một biện pháp
để thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, đặc biệt là quá trìnhthực hiện Chương trình tổng thể CCHC giai đoạn 2001 – 2010 CCHC đãđạt được nhiều thành tựu quan trọng, góp phần thực hiện thắng lợi nhiệm
vụ phát triển và ổn định kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh vàtrật tự xã hội Trong những năm qua, CCHC đã đạt được những kết quảquan trọng sau:
- Chức năng và hoạt động của các cơ quan trong hệ thống hành chính
từ Chính phủ, các Bộ, ngành TW đến UBND các cấp đã có nhiều thay đổitiến bộ, tập trung nhiều hơn vào QLNN;
- Từng bước đổi mới thể chế hành chính trên các lĩnh vực, phù hợpvới yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước Mô hình “Một cửa, mộtdấu”, “Một cửa liên thông” được triển khai rộng rãi và có hiệu quả ở hầuhết các cấp hành chính trong cả nước Đặc biệt, với việc thực hiện Đề án 30(Đơn giản hoá TTHC trên các lĩnh vực QLNN giai đoạn 2007-2010) hệthống TTHC được rà soát và ngày càng đơn giản hoá, mẫu thức hoá thốngnhất trong phạm vi cả nước Tháng 10/2009, Thủ tướng Chính phủ đã công
bố Bộ cơ sở dữ liệu quốc gia về TTHC tại 4 cấp chính quyền và công khai
Trang 11trên mạng Internet Người dân và doanh nghiệp có thể tra cứu Bộ cơ sở dữliệu quốc gia về TTHC trên Website: www.thutuchanhchinh.vn
- Cơ cấu tổ chức bộ máy của Chính phủ và CQHC các cấp được sắpxếp, điều chỉnh, tinh giản hơn, hợp lý hơn và bộ máy hành chính từ TWđến cơ sở vận hành ngày càng hiệu quả hơn
- Việc quản lý, sử dụng CBCC được đổi mới theo các quy định củaLuật CBCC từ khâu tuyển chọn, đánh giá, thi nâng ngạch, khen thưởng,
kỷ luật đến đào tạo, bồi dưỡng Chế độ, chính sách tiền lương bước đầuđược cải cách theo hướng tiền tệ hoá
- Trong lĩnh vực tài chính công, Chính phủ cũng ban hành một loạtcác cơ chế tài chính từng bước xoá bỏ tình trạng “hành chính hoá” các hoạtđộng sự nghiệp, tạo điều kiện để các đơn vị sự nghiệp tự hạch toán, không
bị áp lực về biên chế, tự tạo mức định biên hợp lý cho cơ quan mình
Tuy nhiên, nền HCNN còn mang nặng dấu ấn của cơ chế quản lýtập trung, quan liêu bao cấp, chưa đáp ứng được những yêu cầu của cơ chếquản lý mới, cũng như yêu cầu phục vụ nhân dân trong điều kiện mới,hiệu lực, hiệu quả quản lý chưa cao Tổ chức bộ máy còn cồng kềnh,nhiều tầng nấc; Hệ thống thể chế hành chính chưa đồng bộ, còn chồngchéo và thiếu thống nhất, TTHC trên nhiều lĩnh vực còn rườm rà, phứctạp; trật tự, kỷ cương chưa nghiêm Trong khi đó, một bộ phận CBCC cònnhiều yếu kém về năng lực chuyên môn, kỹ năng hành chính, tác phonglàm việc chậm đổi mới, tệ quan liêu, tham nhũng, sách nhiễu nhân dân tiếptục diễn ra nghiêm trọng làm ảnh hưởng đến uy tín của đội ngũ CBCC nóichung…
Năm 2007 được Chính phủ xác định là năm CCHC, lấy CCHC làmkhâu đột phá để tăng trưởng, phát triển kinh tế Ðến nay, đã được triển khaiđồng bộ trên 4 lĩnh vực chủ yếu: thể chế; tổ chức bộ máy; xây dựng, pháttriển đội ngũ CBCC; và cải cách tài chính công, từng bước đổi mới tổ chức
Trang 12và phương thức hoạt động của bộ máy hành chính, hỗ trợ tích cực và thúcđẩy quá trình cải cách, đổi mới toàn diện của đất nước Từ những thành tựu
đã đạt được cũng như những hạn chế cần phải khắc phục, CCHC ở nước tarất cần phải được quan tâm thực hiện một cách triệt để hơn nữa để CCHCthực sự là khâu đột phá trong quá trình xây dựng và đổi mới đất nước
1.4 Vai trò, mục tiêu và nội dung CCHC
Vai trò của CCHC
CCHC luôn được Đảng và Nhà nước ta nhấn mạnh là nhiệm vụtrọng tâm của việc tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước Vai trò vàtầm quan trọng của CCHC được thể hiện ở một số luận điểm sau:
CCHC giúp giải quyết công việc của công dân và tổ chức được diễn
ra thuận lợi hơn
CCHC cũng là "đầu ra" của các cuộc cải cách khác, như cải cáchkinh tế, cải cách tư pháp, kể cả cải cách chính trị, trong cuộc đổi mới toàndiện đang tiến triển
Thông qua hệ thống cải cách về chính sách lương, các hoạt độngkhen thưởng, kỷ luật, chính sách đào tạo, bồi dưỡng CBCC… góp phầnlàm trong sạch đội ngũ CBCC và nâng cao trình độ, năng lực đội ngũ
“công bộc” của dân
CCHC còn góp phần tinh giảm và sắp xếp lại bộ máy nhà nước hợp
lý hơn và nâng cao chất lượng hoạt động của bộ máy HCNN
Nhìn chung, CCHC có vai trò rất quan trọng trong ổn định và pháttriển đất nước Có thể tóm lược vai trò đó như sau: CCHC góp phần nângcao hiệu quả, hiệu lực quản lý của nhà nước, giữ vững ổn định chính trị vàphát triển KT - XH, đáp ứng ngày càng tốt hơn nhu cầu của xã hội côngdân, đẩy nhanh quá trình hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam
Mục tiêu và nội dung của công cuộc CCHC
Trang 13Ngay từ những ngày đầu thực hiện công cuộc đổi mới đất nước,
Đảng và Nhà nước ta đã xác định rất rõ mục tiêu của CCHC là “xây dựng một nền hành chính trong sạch có đủ năng lực, sử dụng đúng quyền lực
và từng bước hiện đại hoá để quản lý có hiệu lực và hiệu quả công việc của nhà nước, thúc đẩy xã hội phát triển lành mạnh, đúng hướng, phục vụ đắc lực đời sống nhân dân, xây dựng nếp sống và làm việc theo pháp luật trong xã hội” (Nghị quyết TW 8 - Khoá VII) Và cũng trong Đại hội VII,
các nội dung của CCHC lần đầu tiên được đề cập đến một cách hệ thốngbao gồm 3 nội dung chính là cải cách thể chế của nền hành chính, chấnchỉnh tổ chức bộ máy và xây dựng đội ngũ CBCC
Đại hội đại biểu Đảng cộng sản Việt Nam lần thứ IX (tháng 4/2001)bên cạnh việc khẳng định mục tiêu xây dựng nền hành chính nhà nước
“dân chủ, trong sạch, vững mạnh, từng bước hiện đại hoá”, Đảng đã đưa
ra một loạt chủ trương, giải pháp có ý nghĩa quan trọng trong CCHC thờigian tới như: điều chỉnh chức năng và cải tiến phương thức hoạt động củaChính phủ, nguyên tắc bộ quản lý đa ngành, đa lĩnh vực; phân công, phâncấp; tách QLNN với hoạt động sản xuất kinh doanh, tách CQHC côngquyền với tổ chức sự nghiệp, dịch vụ công; tiếp tục cải cách TTHC; xâydựng đội ngũ CBCC trong sạch, có năng lực; thiết lập trật tự kỷ cương,chống quan liêu, tham nhũng
Để thực hiện Nghị quyết Đại hội IX của Đảng, Thủ tướng Chính phủ
đã chỉ đạo phải nhanh chóng xây dựng một chương trình CCHC có tínhchiến lược, dài hạn của Chính phủ Ngày 17/9/2001, Thủ tướng Chính phủ đã
ký Quyết định số 136/2001/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình tổng thểCCHCNN giai đoạn 2001-2010 Chương trình tổng thể đã xác định mục tiêu
CCHC trong thời kỳ mới là: “Xây dựng một nền hành chính dân chủ, trong sạch, vững mạnh, chuyên nghiệp, hiện đại hoá, hoạt động có hiệu lực, hiệu quả theo nguyên tắc của Nhà nước pháp quyền XHCN dưới sự lãnh đạo của Đảng; xây dựng đội ngũ CBCC có phẩm chất và năng lực đáp ứng yêu cầu
Trang 14của công cuộc xây dựng, phát triển đất nước Đến năm 2010, hệ thống hành chính về cơ bản được cải cách phù hợp với yêu cầu quản lý nền KTTT định hướng XHCN” Và nêu 4 nội dung cơ bản của CCHC ở Việt Nam, đó là cải
cách thể chế hành chính; cải cách tổ chức bộ máy hành chính; đổi mới, nângcao chất lượng đội ngũ CBCC và cải cách tài chính công
1.5 Vai trò của báo chí và truyền thông trong CCHC
Báo chí - truyền thông xuất hiện trong quá trình phát triển của loàingười nhằm đáp ứng nhu cầu giao tiếp, truyền đạt thông tin của con ngườitrong xã hội Càng về sau, vị trí, vai trò của báo chí đối với xã hội ngàycàng quan trọng trong việc tạo và định hướng dư luận xã hội dẫn đến sựthay đổi về nhận thức, hành vi công chúng và trở thành một bộ phậnkhông thể thiếu trong đời sống tinh thần của con người
Ở nước ta, vị trí và vai trò của báo chí đặc biệt quan trọng trongcông cuộc xây dựng và đổi mới đất nước Điều này đã được ghi nhận tạiĐiều 1, Luật Báo chí năm 1999: “Báo chí nước Cộng hoà XHCN ViệtNam là phương tiện thông tin đại chúng thiết yếu đối với đời sống xã hội;
là cơ quan ngôn luận của các tổ chức Đảng, cơ quan Nhà nước, tổ chức xãhội, là diễn đàn của nhân dân”
Nhìn chung, báo chí nước ta đã có bước phát triển nhanh chóng,mạnh mẽ về nhiều mặt: tăng loại hình và số lượng cơ quan báo chí; tăng sốđầu báo, tạp chí, hệ phát thanh, kênh truyền hình, nhà in, ấn phẩm, chươngtrình; tăng chất lượng nội dung, hình thức và hiện đại hóa công nghệ in ấn,truyền tải thông tin; tăng số lượng, phạm vi phát hành, phạm vi phủ sóng;tăng số lượng nhà báo và đội ngũ những người làm việc trong các cơ quanbáo chí; tăng số lượng công chúng báo chí cả ở trong nước và ngoài nước
Tính đến tháng 12/2009, cả nước có 706 cơ quan báo chí, gồm: 178báo in; 528 tạp chí; một hãng thông tấn quốc gia; hai đài phát thanh,truyền hình quốc gia, một đài truyền hình của ngành, 64 đài phát thanh,
Trang 15truyền hình tỉnh, thành phố, hơn 600 đài cấp huyện, hàng nghìn trạmtruyền thanh cấp xã; 37 báo điện tử, 160 trang điện tử của các cơ quan báochí, hàng nghìn trang thông tin điện tử
Với sự phát triển mạnh mẽ và năng động đó, báo chí nước ta ngàycàng góp phần quan trọng hơn trong sự nghiệp đổi mới và phát triển đấtnước Chính vì thế, sự phát triển và chất lượng của báo chí luôn đượcĐảng và Nhà nước ta đặc biệt quan tâm, đẩy mạnh phát triển Trongnhững năm qua, báo chí trực tiếp tham gia vào công tác tuyên truyền, cổđộng và tổ chức thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ chính trị, KT-XH, các
sự kiện lịch sử quan trọng, to lớn của đất nước
Với tư cách là những phương tiện truyền thông đại chúng hoạt độngtrên quy mô toàn xã hội, báo chí đã tham gia vào việc tìm tòi, phát hiệnnhững con đường, phương pháp hợp lý để giải quyết các nhiệm vụ của thựctiễn; đảm bảo thông tin chính xác, trung thực và kịp thời cho nhân dân vềtất cả các vấn đề, sự kiện của đời sống xã hội và thế giới xung quanh trênmột phạm vi rộng lớn; đồng thời báo chí cũng tham gia vào việc hình thành
và định hướng dư luận đúng đắn, xây dựng thái độ sống tích cực và nângcao ý thức trách nhiệm của các cá nhân trong cộng đồng, xã hội
Trên thực tế, báo chí cách mạng Việt Nam đã gắn liền với cuộc cáchmạng đấu tranh giải phóng dân tộc và bảo vệ đất nước của nhân dân tatrong suốt một thế kỷ qua Ngày nay, báo chí không những giữ vai trò cungcấp kiến thức thông tin cho công chúng và tạo lập, định hướng, hướng dẫn
dư luận mà còn tham gia vào công tác quản lý và giám sát xã hội, tuyêntruyền sâu rộng chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và các chủtrương, chính sách của Đảng và Nhà nước trong công cuộc xây dựng và bảo
vệ CNXH ở Việt Nam
Như đã trình bày ở trên, báo chí - truyền thông đóng vai trò đặc biệtquan trọng trong quá trình phát triển KT-XH của đất nước, ra đời và pháttriển do nhu cầu thông tin của xã hội Nhận thức được tầm quan trọng đó,
Trang 16trong thời gian qua, báo chí nước ta đã phát huy thế mạnh của mình trongviệc phản ánh sự thay đổi kỳ diệu của Việt Nam sau thời kỳ đổi mới nóichung và trong CCHC nói riêng.
Báo chí là công cụ để tuyên truyền, phổ biến đường lối của Đảng vàchính sách, pháp luật của Nhà nước về công cuộc CCHC, thông tin đếncông chúng tin tức về hoạt động của các cơ quan nhà nước, thay đổi bộmáy nhân sự hay chia tách, sáp nhập các đơn vị hành chính lãnh thổ; đăngtải công báo, các văn bản luật và văn bản pháp quy mới…
Báo chí là cầu nối quan trọng giữa doanh nghiệp và nhà quản lý,hoạch định chính sách để điều chỉnh những chủ trương, đường lối cho phùhợp với thực tiễn Thông qua báo chí, những thông tin quản lý của Nhànước sẽ được chuyển tải, định hướng cho các doanh nghiệp thực hiện cáchoạt động sản xuất kinh doanh Trong giai đoạn hội nhập, các thông tinQLNN về kinh tế, thông tin về cải cách thể chế hành chính, TTHC có ýnghĩa đặc biệt quan trọng đối với các doanh nghiệp, hạn chế tối đa việc viphạm pháp luật và tạo điều kiện để các doanh nghiệp giao lưu, hợp tác vớiquốc tế Đồng thời qua đó để phát hiện những bất cập trong quản lý để có
sự điều chỉnh cho phù hợp với điều kiện thực tế hay thông lệ quốc tế
Báo chí tham gia vào mặt trận đấu tranh chống tham nhũng, chốngtiêu cực trong quá trình QLHCNN, góp phần làm trong sạch đội ngũCBCC nhà nước Chúng ta biết đến rất nhiều bài báo đã lên án, tố cáonhững hành vi vi phạm pháp luật, vi phạm đạo đức công vụ của một sốCBCC Tiêu biểu nhất có thể kể đến các bài báo lên án hàng loạt cán bộ,công chức cấp cao trong vụ án PMU18 hay vụ án chia chác đất đai ở ĐồSơn (Hải Phòng) có dính líu đến cả bộ máy lãnh đạo cấp cao của tỉnh nhưPhó chủ tịch Thành phố, Giám đốc sở, Chủ tịch quận… cũng được đăngtải trên hầu hết các mặt báo và mới đây nữa là vụ án ông Nguyễn Trường
Tô – nguyên Chủ tịch tỉnh Hà Giang được báo chí đưa tin tường tận vềquá trình tha hoá đạo đức của một cán bộ lãnh đạo…
Trang 17Đặc biệt, báo chí còn là cầu nối giữa Đảng – Nhà nước với nhân dân,góp phần mở rộng hơn nữa hoạt động giám sát của nhân dân đối với chínhcác cơ quan nhà nước Cũng thông qua báo chí, tình hình thực hiện cácchính sách của Đảng, Nhà nước về CCHC được phản ánh một cách chânthực, rõ nét và ý kiến người dân được đưa tới các cấp quản lý, lãnh đạo để
có sự điều chỉnh, xây dựng hướng thực hiện một cách có hiệu quả nhất
Tiểu kết chương 1.
Tiến hành công cuộc đổi mới đất nước, đặc biệt là xây dựng mộtnền hành chính trong sạch, có hiệu lực, hiệu quả là một đòi hỏi mang tínhtất yếu khách quan để phát triển KT- XH của nước ta Để thực hiện thắnglợi nhiệm vụ đó, đòi hỏi phải có sự chung sức của toàn xã hội, trong đó,báo chí là một lực lượng quan trọng đóng vai trò không thể thiếu Vai tròtuyên truyền, phản ánh thông tin về công cuộc CCHC ở báo chí cũng cầnđược phát huy hơn nữa để báo chí thực sự đúng như lời Chủ tịch QuốcHội Nguyễn Phú Trọng đã phát biểu tại Đại hội Hội Nhà báo Việt Nam
ngày 12/8/2010 vừa qua: "Báo chí với những khả năng và thế mạnh của mình, phải là một trong những lực lượng quan trọng đi đầu trong việc thực hiện nhiệm vụ trong công cuộc đổi mới"
Trang 18Chương 2:
KHẢO SÁT VẤN ĐỀ CẢI CÁCH HÀNH CHÍNH TRÊN
BÁO TIỀN PHONG ONLINE VÀ TẠP CHÍ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC
Như đã trình bày ở Chương 1, báo chí có vai trò đặc biệt trong việctuyên truyền, phản ánh các thông tin về CCHC ở nước ta Trong Chương 2này, tác giả sẽ tiến hành khảo sát các nội dung, hình thức, thủ pháp báo chíđược sử dụng trong công tác tuyên truyền, phản ánh thông tin CCHC trênbáo chí, cụ thể là trên tờ TPO và Tạp chí QLNN
2.1 Vài nét khái quát về TPO và tạp chí QLNN
2.1.1 Báo TPO
Báo TPO được thành lập trên cơ sở tờ Tiền phong báo in – cơ quanngôn luận của Trung ương Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh, là tờbáo cách mạng lâu đời, ra đời và phát triển cùng với cuộc kháng chiếnchống Pháp và chống Mỹ của dân tộc cũng như sự nghiệp đổi mới và pháttriển của đất nước Hiện nay báo Tiền Phong, TPO là một tờ báo rất có uytín đối với độc giả Việt Nam với sự phong phú về tin bài, chương mục vàchất lượng bài viết tốt, hấp dẫn độc giả
Báo TPO được thành lập ngày 16/11/2004, với địa chỉ truy cập:www.tienphongonline.com.vn Năm 2006, TPO có thêm địa chỉ truy cậpmới là: www.baotienphong.vn Từ ngày 01/8/2007, Tiền phong Online thayđổi địa chỉ truy cập thành: www.Tienphong.vn và đây là địa chỉ truy cậpchính thức của TPO bây giờ Tuy nhiên, hai địa chỉ truy cập cũ vẫn đượcgiữ nguyên để cho độc giả tiện theo dõi tin tức trên TPO Nếu độc giả vàowebsite: www.baotienphong.vn hoặc www.tienphongonline.com.vn thìđường link sẽ được dẫn vào trang www.tienphong.vn
Trong quá trình phát triển, TPO từng bước củng cố và hoàn thiện hơn
về giao diện cũng như hệ thống tin bài tạo nên sức hấp dẫn riêng, cạnh
Trang 19tranh được với các báo điện tử khác Theo một thăm dò của công tyACNielsen Omnibus (Công ty nghiên cứu thị trường toàn cầu) cuối tháng1/2007, TPO nằm trong top 10 báo điện tử được truy cập nhiều nhất ở ViệtNam Tháng 8/2009, theo khảo sát của Alexa, TPO nằm trong Top 100website được truy cập nhiều nhất tại Việt Nam Có 42,1 % người ở ViệtNam truy cập TPO và bình quân mỗi người dành 6.2 phút mỗi ngày để truycập vào TPO.
Giao diện www.tienphong.vn
Là cơ quan ngôn luận của Trung ương Đoàn, ngoài những thông tinphục vụ nhu cầu thông tin tầng lớp trẻ - những Đoàn viên Đoàn Thanhniên cộng sản Hồ Chí Minh, TPO còn rất tích cực trong việc thông tin vềmọi mặt của đời sống xã hội đến với độc giả, làm tốt chức năng báo chícủa mình CCHC cũng là một nội dung quan trọng được đề cập nhiều vàcập nhật nhanh chóng trên TPO giúp công chúng tiếp cận thông tin mộtcách nhanh nhất và hiệu quả nhất
2.1.2 Tạp chí Quản lý nhà nước
Trang 20Tạp chí Quản lý nhà nước là một tạp chí chuyên ngành về QLNN,được thành lập ngày 03/3/1993 theo Quyết định số 08/HCQG của Giám đốcHọc viện Hành chính Quốc gia (nay là Học viện Hành chính – Học việnChính trị - Hành chính quốc gia Hồ Chí Minh); là đơn vị sự nghiệp thuộcHọc viện (theo Quyết định 234/2003/ QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ vềchức năng, nhiệm vụ và cơ cấu tổ chức của Học viện Hành chính Quốcgia).
Là một tạp chí chuyên ngành nên nội dung chủ yếu tạp chí QLNN
đề cập đến là những vấn đề mang tính lý luận, thực tiễn và kinh nghiệmtrong lĩnh vực QLNN, CCHC Thông tin những kết quả nghiên cứu khoahọc hành chính, QLNN và phổ biến các kiến thức, công nghệ hành chính
Về hình thức, tạp chí QLNN được thiết kế trên khuôn khổ nhỏ, gọn, kíchthước 19x27 cm với dung lượng từ 60 – 82 trang Tạp chí được xuất bảntheo tháng (1 số/tháng), một năm có 12 số và số lượng xuất bản từ 1.600 –2.000 bản/kỳ
Thông tin được chuyển tải trong tạp chí chủ yếu là thông tin phục
vụ cho công tác quản lý nhà nước, đáp ứng được nhu cầu thông tin lý luận
và thực tiễn cho các nhà nghiên cứu về khoa học quản lý cũng như các nhàquản lý, lãnh đạo nhà nước ở tầm vĩ mô
2.2 Nội dung chuyển tải thông tin về CCHC trên báo TPO và Tạp chí QLNN
2.2.1 Số lượng tin bài trên hai tờ báo, tạp chí
Nội dung công cuộc CCHC được thể hiện rất phong phú và đa dạngtrên báo chí, sau đây tôi xin tóm lược một số nội dung chủ yếu được đềcập đến trên báo TPO và tạp chí QLNN trong thời gian từ 01/01/2009 –5/2010 Đây là thời điểm Chương trình Tổng thể CCHC giai đoạn 2001 –
2010 đang đi vào giai đoạn tổng kết quá trình thực hiện
Trang 21Bằng phương pháp thống kê và phương pháp tổng hợp, trong thờigian từ 01/01/2009 – 31/05/2010, có 17 số tạp chí QLNN (từ số 156 đến
số 173) Riêng TPO, website hoạt động thường xuyên ở tất cả các ngàytrong tuần, tin tức được cập nhật liên tục từng giờ trong ngày với hơn 500ngày đưa tin Sau đây là bảng khảo sát số lượng tin, bài CCHC được đăngtải trên TPO và Tạp chí QLNN
Bảng 2.1 Số lượng tin, bài về CCHC đăng trên báo TPO và tạp chí QLNN, thời gian từ 1/2009 – 5/2010.
Trang 22Qua bảng thống kê cho thấy, số lượng tin, bài về CCHC của TPOqua các tháng nhiều hơn so với Tạp chí QLNN Điều này cũng dễ hiểu khiTPO là một trang báo điện tử, tin tức cập nhật liên tục, hoạt động thườngxuyên 7 ngày/tuần, trong khi đó Tạp chí QLNN chỉ xuất bản định kỳ 1số/tháng Chính vì thế, dung lượng thông tin và mức độ thời sự của thôngtin trên TPO cũng đa dạng và cập nhật hơn so với Tạp chí QLNN.
Bảng 2.2 Số lượng tin, bài về CCHC theo nội dung phản ánh trênbáo TPO và Tạp chí QLNN, thời gian từ tháng 1/2009 – 5/2010
Báo, Tạp
chí
Tổng Thông tin
tuyên truyền đường lối
Điển hình trong CCHC
Thực trạng CBCC
Bài học kinh nghiệm
Thông tin CCHC khác
Trang 23CBCC nhà nước góp phần giúp các cơ quan pháp luật kịp thời xử lý, làm
rõ sự việc; giải toả những bất bình của người dân và dùng dư luận xã hộilàm trong sạch bộ máy QLHCNN
Thông tin CCHC trên Tạp chí QLNN được thể hiện ở các bài phântích mà tác giả đa phần các nhà quản lý cấp cao Những bài viết thườngmang tính nghiên cứu, trao đổi, lý luận mà đối tượng hướng đến là các nhàquản lý cấp cao, các nhà hoạch định chính sách Nội dung các bài viết tậptrung làm rõ những vấn đề lý luận về CCHC, dạng này chiếm khoảng gần24% tổng số bài viết về CCHC; Tiếp đến là phân tích các chủ trương,đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước và thực tiễn thực hiện CCHC ởnước ta; Giới thiệu những mô hình thực hiện CCHC hiệu quả hay nhữngkết quả thực hiện CCHC nổi bật ở các địa phương… để từ đó đưa ra hệthống các giải pháp chỉ đạo, hướng thực hiện mang tính vĩ mô, bao quát
2.2.2 Thông tin tuyên truyền, phổ biến đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về CCHC
Với vai trò là “cơ quan ngôn luận của các tổ chức Đảng, Nhà nước”,báo chí có chức năng, nhiệm vụ quan trọng trong việc tuyên truyền, phổbiến đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước
về CCHC đến với người dân TPO và Tạp chí QLNN cũng là một trongnhững loại hình báo chí tham gia một cách tích cực vào công tác tuyêntruyền, phổ biến kiến thức về pháp luật hành chính, về các chủ trương,đường lối, chính sách mới của Đảng, Nhà nước về CCHC
Thông tin về đường lối, chủ trương của Đảng, Nhà nước về CCHCđược thể hiện qua việc ban hành và tổ chức thực thi các văn bản pháp luậtmới có liên quan đến những nội dung CCHC như Luật, Nghị định, Thông
tư hướng dẫn thi hành… Với TPO và Tạp chí QLNN, những bài viết nàyluôn có số lượng khá lớn, chiếm gần 1/3 tổng số bài viết về CCHC trên mỗiloại báo và tạp chí Trên thực tế, là một trang báo điện tử, thông tin đườnglối, chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước luôn được TPO khai thác
Trang 24kịp thời, cập nhật một cách nhanh chóng nhất đến với công chúng Vì thế,trong thời gian từ tháng 1/2009 – 5/2010, số lượng tin, bài về vấn đề nàyđược đăng tải trên TPO với số lượng lớn hơn, nội dung phong phú hơn vànhiều hình thức thể hiện hơn so với Tạp chí QLNN
Tuyên truyền, phổ biến quan điểm, đường lối, chính sách của Đảng,Nhà nước về CCHC được thể hiện dưới các hình thức như:
- Giới thiệu các chính sách, văn bản pháp luật và các quy định mới liên quan đến CCHC: Đây là hình thức được sử dụng khá phổ biến
trên cả TPO và Tạp chí QLNN nhằm giới thiệu đến công chúng những nộidung mới, những vấn đề cơ bản nhất đã được quy định
Ví dụ: “Nhiều chính sách mới từ hôm nay” (01/01/2009), TPO đã
giới thiệu một số chính sách quan trọng bắt đầu có hiệu lực từ ngày01/01/2010 như Luật thuế thu nhập cá nhân, người thất nghiệp được trợcấp 60% lương, nông dân được miễn thủy lợi phí để người dân kịp thờinắm bắt thông tin quản lý mới của Nhà nước;
Hoặc: Các bài viết giới thiệu về lộ trình cải cách tiền lương của nước
ta như: “Từ ngày 1/5: Lương tối thiểu là 650.000 đồng/tháng”(TPO, ngày
07/4/2009) giới thiệu về Nghị định 33/2009/NĐ-CP của Chính phủ quy địnhmức lương tối thiểu chung, thực hiện từ ngày 1/5/2009 là 650.000đồng/tháng, các nội dung cơ bản về đối tượng hưởng, mức lương đượchưởng được nêu rõ theo quy định mới để người dân quan tâm có thể tìmhiểu Để có cái nhìn đúng về chính sách mới của Chính phủ, cũng trong ngàyhôm đó, TPO đăng bài phỏng vấn PGS.TS Ngô Trí Long, nguyên Viện phóViện NCKH Thị trường – giá cả về vấn đề này Ông Ngô Trí Long đã đưa ra
nhận định: “Việc tăng lương tối thiểu, xét cho cùng chính là tăng cầu, là kích cầu tiêu dùng, thông qua đó để kích thích sản xuất Trong bối cảnh kinh tế
và diễn biến giá từ đầu năm đến nay ổn định: tháng 1 tăng 0,13%, tháng 2 tăng hơn 1%, nhưng tháng 3 lại giảm 0,17%, thì tôi cho rằng, việc Chính
Trang 25phủ tăng lương thời điểm này là hợp lý”… (Xem thêm: “Tăng lương thời điểm này là hợp lý”, TPO, ngày 07/4/2009).
Giới thiệu các quy định mới trong văn bản pháp luật và làm rõ nhữngnội dung cơ bản của quy định đó, phản ánh quan điểm mới của Nhà nước
về vấn đề tổ chức và hoạt động của nền HCNN
Ví dụ: Bài viết: “Công chức không được làm lãnh đạo tại ngân hàng thương mại” của tác giả Hà Nhân (TPO, ngày 20/7/2009) giới thiệu
một quy định mới trong Nghị định tổ chức và hoạt động của các ngân
hàng thương mại mới được ban hành Theo đó, “cán bộ, công chức, cán
bộ lãnh đạo, quản lý nghiệp vụ theo quy định về pháp luật cán bộ, công chức; sỹ quan, quân nhân chuyên nghiệp không được nắm các chức vụ kế toán trưởng, giám đốc sở giao dịch, giám đốc chi nhánh, giám đốc công
ty trực thuộc của ngân hàng” Hay với bài: “Viên chức được phép làm kinh doanh” (TPO, ngày 14/4/2009) nêu lên những thông tin mới được Quốc hội thông qua trong dự thảo Luật Viên chức, trong đó chỉ rõ: “viên chức được quyền góp vốn, tham gia thành lập (nhưng không được trực tiếp tham gia điều hành) các loại hình doanh nghiệp, tổ chức sự nghiệp
tư Viên chức được làm thêm giờ, được ký hợp đồng vụ, việc với các cơ quan, tổ chức khác”…
- Lồng ghép các quan điểm, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về CCHC trong các bài phản ánh, bài phân tích thực trạng CCHC đang diễn ra Cách truyền tải thông tin này rất phổ biến trên TPO,
thể hiện được nội dung chi tiết, cụ thể hơn và hấp dẫn hơn so với một bàiviết chỉ đơn thuần là giới thiệu văn bản mới, chính sách mới Thông quacác vụ việc đã xảy ra, đã được phản ánh đề xuất quan điểm xử lý đối vớinhững vấn đề tương tự xảy ra
Ví dụ: Nhân sự kiện bà Nguyễn Thị Kim Vân (trú tại 207 Phố Huế,
Hà Nội) phản ánh việc bà bị chủ tịch UBND phường Phố Huế dùng báođập vào mặt ngay tại trụ sở UBND phường trước sự chứng kiến của rất
Trang 26nhiều người (xem bài “Hà Nội: Dân tố bị chủ tịch phường đập báo vào mặt”, TPO, ngày 18/5/2009) gây bức xúc trong dư luận Bí thư Thành uỷ
Hà Nội, Phạm Quang Nghị trong hội nghị giao ban lãnh đạo thành phố vớicán bộ quận, huyện, xã, phường ngày 2/6/2009 đã đưa ý kiến “Phải xử lýnghiêm cán bộ hống hách, đánh dân”, bởi vì “Chỉ cần một hai xã, phường
có cán bộ như vậy sẽ làm ảnh hưởng đến đội ngũ cán bộ, công chức rất tốtcủa chúng ta” Quan điểm này được các phóng viên TPO thể hiện rất rõtrong bài viết “Xử lý nghiêm cán bộ hống hách đánh dân” (TPO, ngày03/6/2009) hay qua các bài “Xoá sạch các điều kiện dung dưỡng thói hưtật xấu” (TPO, ngày 21/8/2009), “Nghiêm trị cán bộ gây phiền hà” (TPO,ngày 25/02/2010) …
Hoặc thông qua các bài viết về thực trạng thực thi chính sách thuhút nhân tài ở các địa phương đã và đang gặp nhiều bất cập, cản trở lạitính đúng đắn của chủ trương thu hút nhân tài, nâng cao chất lượng đội
ngũ CBCC của Nhà nước Điển hình có các bài “Thảm đỏ vắng người tài: Hết chỗ” (TPO, ngày 03/01/2010), “Thảm đỏ vắng người tài: Mời gọi ầu ơ” (TPO, ngày 04/01/2010) hay “Thảm đỏ vắng người tài: Nhiều lãnh đạo chưa biết đến chính sách” (TPO, ngày 05/01/2010)… được các tác giả
Phan Sáng chi tiết hoá những tiêu cực, những bất cập đang diễn ra trongquá trình thực hiện chủ trương, chính sách trên thực tế
- Các bài viết trích dẫn quan điểm chỉ đạo trong các nội dung CCHC: Thông tin, tuyên truyền về quan điểm của Đảng và Nhà nướcc
theo dạng này cũng một hình thức phổ biến trong TPO Thông tin đượcgắn với những ý kiến chỉ đạo của Đảng về CCHC và thường xuất hiệntrong bài tường thuật về các phiên họp, các hội nghị quan chức cấp cao
Ví dụ: Bài viết “Thủ tướng Chính phủ: Không để cán bộ có điều kiện tham nhũng” (TPO, ngày 08/01/2010) tác giả Nguyễn Tuấn trích dẫn quan điểm chỉ đạo của Thủ tướng: “Cắt giảm thủ tục hành chính là cắt điều kiện để một bộ phận cán bộ có phẩm chất không tốt không thể tham
Trang 27nhũng” Với quan điểm đó sẽ là cơ sở để đẩy nhanh hơn nữa công cuộc
CCHC trong phạm vi cả nước, đặc biệt là trong lĩnh vực cải cách về thểchế hành chính nhà nước
Bài “Nghiêm cấm bè phái trong lựa chọn nhân sự”, (TPO, ngày
30/01/2010), tác giả đề cập đến quan điểm chỉ đạo của Đồng chí Hồ ĐứcViệt, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư T.Ư Đảng, Trưởng ban Tổ chức TW
nhấn mạnh: “Trong công tác nhân sự phải chống tư tưởng cá nhân chủ nghĩa, cục bộ; nghiêm cấm các biểu hiện bè phái, cơ hội” trong hội nghị
cán bộ toàn quốc về công tác tổ chức, xây dựng Đảng năm 2010 Theo
ông, khi lựa chọn cán bộ cần “nhấn mạnh tiêu chuẩn về bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, năng lực, hiệu quả hoàn thành chức trách, nhiệm vụ được giao; có tư duy đổi mới, khả năng tiếp cận, nắm bắt, xử lý những vấn đề mới và vấn đề phức tạp nảy sinh; khả năng đoàn kết, quy tụ; phong cách làm việc khoa học, dân chủ, sâu sát, nói đi đôi với làm, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm ” Với những quan điểm chỉ đạo đó sẽ là
cơ sở để tiến hành các hoạt động cụ thể trong suốt quá trình giải quyết cácvấn đề CCHC đang đặt ra, đặc biệt là trong công tác quản lý, sử dụngCBCC và phòng chống tham nhũng, xây dựng một nền hành chính trongsạch, vững mạnh và hoạt động môt cách hiệu quả nhất
Tạp chí QLNN không đưa đến độc giả bằng những thông tin mangtính sự việc như TPO mà làm rõ đi sâu vào công tác lý luận làm rõ nội hàmcủa chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước về CCHC Ví dụ trong
bài viết “Xây dựng một nền hành chính dân chủ vì nhân dân, phục vụ nhân dân” của Tiến sĩ Vũ Trọng Hách đăng trên Tạp chí QLNN số 168 (tháng
1/2010) Tác giả đã nêu: “Để có được một nền hành chính dân chủ, vì dân,phục vụ nhân dân, Đảng và Nhà nước đã chủ trương và đang tiến hànhmạnh mẽ công cuộc CCHC… xây dựng một nền hành chính chuyênnghiệp, chính quy, hiện đại, một nền hành chính từ “cai trị”, điều hành làchủ yếu chuyển sang nền hành chính phục vụ” Và tác giả cũng đưa ra
Trang 28những giải pháp cụ thể để thực hiện được chủ trương CCHC đó theo Mô típ bài viết: nêu chủ trương – phân tích và giải pháp thực hiện Đây chính lànhững thế mạnh mà TPO không có được, tác giả đi sâu nghiên cứu, phântích và tìm ra hướng giải quyết vấn đề mà không chỉ đơn thuần dừng lại ởviệc phản ánh thông tin Song với mô-tip này dễ tạo cảm giác nhàm cháncho người đọc khi hầu hết các bài viết đều theo một phương thức như vậy.
-Nhìn chung, TPO và Tạp chí QLNN đều có tích cực trong việc tuyêntruyền chủ trương, đường lối của Đảng, Nhà nước liên quan đến hoạt độngCCHC để công chúng thấy được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của Đảng vàNhà nước trong việc hoàn thành nhiệm vụ chính trị quan trọng này Nếuthông tin trên TPO mang tính chất động, thì thông tin trên tạp chí QLNN lạimang tính chất tĩnh; Thông tin trên TPO được cập nhật thường xuyên vàliên tục hơn so với tạp chí, điển hình như những văn bản, chính sách mớiđược ban hành, ngay lập tức được đăng lên website, hoặc chậm cũng chỉngay ngày mai độc giả có thể tiếp nhận được thông tin đó Tạp chí QLNNthì hoàn toàn không có khả năng cạnh tranh đó, thông tin không được cậpnhật liên tục nhưng bù lại những bài viết lại thể hiện một cái nhìn xuyênsuốt vào bản chất của vấn đề Song, dù ở mức độ phản ánh như thế nàocũng đều có chung mục đích là truyền tải được thông điệp về CCHC củaNhà nước đến với người dân
2.2.3 Những điển hình trong công cuộc CCHC
2.2.3.1 Những kết quả đạt được của CCHC
Báo chí là kênh thông tin quan trọng để chuyển tải một cách có hiệuquả nhất những thông tin thực hiện CCHC trong phạm vi cả nước Qua đó
để người dân nắm bắt được việc triển khai các hoạt động CCHC đã vàđang diễn ra như thế nào
Với khả năng cập nhật thông tin nhanh hơn tạp chí QLNN, TPO đãđưa đến cho công chúng những thông tin mới nhất về quá trình thực hiện
Trang 29CCHC Nội dung chủ yếu được thể hiện dưới dạng tin ngắn đăng trên cácchuyên mục Thời sự hoặc Kinh tế về các kết quả của hoạt động CCHCtrên từng lĩnh vực, ở những địa phương hoặc trên phạm vi cả nước.
Trong khoảng thời gian tháng 7 – 8/2009 là thời điểm chuẩn bị kếtthúc giai đoạn 1: Thống kê thủ tục hành chính của Đề án 30 về Đơn giảnhoá hệ thống thủ tục hành chính nên tin bài về kết quả cải cách hành chínhnằm chủ yếu trong các tháng này Theo thống kê cho thấy, trong tổng số
71 tin, bài về CCHC của tháng 7 – 8/2009 thì tin, bài về kết quả công bốTTHC là 20 tin, bài, riêng tháng 8 là 12 tin, bài
Ví dụ: TPO, ngày 29/07/2009: có tin “Tỉnh đầu tiên ban hành bộ Thủ tục hành chính chung”, đưa tin về việc UBND tỉnh Bắc Giang tổ chức
lễ công bố bộ thủ tục hành chính chung áp dụng tại cấp huyện, cấp xã “… Kết quả, thống kê được 2.151 thủ tục hành chính đang thực hiện tại tỉnh Bắc Giang Dựa trên kết quả thống kê, Chủ tịch UBND tỉnh ban hành Quyết định (số 50-51/ QĐ-UBND) công bố bộ thủ tục hành chính chung áp dụng tại cấp huyện, cấp xã tên địa bàn tỉnh”
+ TPO, ngày 08/8/2009: đưa tin về kế hoạch “Tháng 9, công bố bộ
cơ sở dữ liệu quốc gia về thủ tục hành chính” Theo đó, bộ cơ sở dữ liệu
quốc gia về thủ tục hành chính ở bốn cấp chính quyền sẽ được công bốtrên Internet phục vụ dân và cộng đồng doanh nghiệp
+ TPO, ngày 13/08/2009: “Hà Nội: Hai bộ công bố 1.260 thủ tục hành chính” đưa tin ngày 12/8, Bộ Giao thông vận tải và Bộ Tài chính
cùng công bố bộ thủ tục hành chính với 420 thủ tục hành chính của BộGTVT và 840 thủ tục hành chính của Bộ Tài chính
+ TPO, ngày 27/19/2009: “Đơn giản hóa thủ tục hành chính : Sẽ tiết kiệm trên 10.000 tỷ đồng ” là con số mà Thủ tướng Chính phủ nêu ra trong
lễ công bố cơ sở dữ liệu quốc gia về TTHC nếu thực hiện tốt việc đơn giảnhóa TTHC theo đúng yêu cầu của Đề án 30 đặt ra
Trang 30Những kết quả này chỉ mang tính chất thông báo đến người dân,trong phạm vi của một tin không có điều kiện để phân tích đánh giá sâu vềkết quả đó Trong các tin, vấn đề cốt lõi được đặt ngay lên đầu tít để ngườiđọc nắm được thông tin nhanh nhất Đây là một điểm tích cực trong côngtác thông tin CCHC đến công chúng của TPO Trong khi đó, Tạp chíQLNN lại chú trọng vào các kết quả mang tính tổng thể hơn ở nhiều lĩnhvực hơn mà người đọc muốn biết thì bắt buộc phải đọc hết bài viết
Ví dụ : Bài viết “Một số kết quả CCHC huyện Bảo Lạc” trên Tạp chí
QLNN số 160 (tháng 5/2009), tác giả Nguyễn Thị Hạnh đã đưa ra các kếtquả CCHC của huyện Bảo Lạc trên tất cả các nội dung của CCHC màhuyện đã đạt được Đồng thời chỉ ra những nguyên nhân đạt được kết quả
đó và định hướng cho nhiệm vụ CCHC trong thời gian tới
2.2.3.2 Văn hoá công sở
Xây dựng và đổi mới văn hoá công sở cũng là một trong những nộidung quan trọng trong CCHC Văn hoá công sở được biểu hiện ra bênngoài như: trang phục công sở, nền nếp, kỷ cương tổ chức, bầu không khí
tổ chức, tinh thần và thái độ công chức… Vấn đề này cũng đã được đề cậpđến trong TPO và Tạp chí QLNN ở những góc độ tiếp cận khác nhau
Đối với TPO, các tác giả đi từ những vấn đề mang tính bất cậptrong công sở nhà nước như: Thái độ làm việc, tinh thần trách nhiệm, ýthức kỷ luật của cán bộ, công chức nhà nước Sau đây là một số bài viếttiêu biểu phản ánh vấn đề này:
Bài phản ánh: “Cơ quan hành chính Hà Nội: Nạn 'cao su' thời gian tái diễn” của phóng viên Minh Tuấn (TPO, ngày 16/4/2009), phản ánh kết
quả kiểm tra đột xuất của Đoàn Kiểm tra thuộc Sở Nội vụ Hà Nội đã pháthiện nhiều vi phạm của cán bộ và cơ quan hành chính trong quá trình thựchiện quy định về trình tự, thủ tục, thời hạn giải quyết hồ sơ hành chính;
Trang 31một số phường chưa nghiêm túc trong thực hiện quy định của bộ phận mộtcửa; giờ giấc làm việc hàng ngày chưa được thực hiện nghiêm túc…
Bài phản ánh: “Văn hoá kẹo cao su” của Dân Hùng (TPO, ngày
09/8/2009) về hành động “vừa nhồm nhoàm, chóp chép kẹo cao su trong miệng, vừa trao đổi công việc với người đối diện về những nội dung nghiêm túc, ở những nơi đòi hỏi phải nghiêm như công sở, giảng đường Chẳng hạn cán bộ, công chức vừa nhai kẹo, vừa tiếp xúc với công dân hay đối tác làm ăn tại nơi làm việc” Tác giả Kim Ngân cũng có bài viết “Rượu
và công chức thời nay” đăng trên TPO ngày 30/8/2009 phản ánh về tình
trạng uống rượu, bia hiện nay của cán bộ, công chức nhà nước: “Đến khi thoải mái say sưa rồi thì cũng là lúc bắt đầu, thậm chí là quá giờ làm việc buổi chiều Thế là lúc ấy, các Bao Công không còn là Bao Công mặt sắt nữa mà là các Bao Công mặt trời mới dắt nhau về cơ quan Số ít còn tỉnh táo thì tiếp tục làm việc Số còn lại bị ma men hành hạ thì tìm một góc bàn
mà nằm im ngẫm nghĩ sự đời”
Những vấn đề tiêu cực, những bất cập trong văn hoá ứng xử, giaotiếp của cán bộ, công chức và ở các cơ quan hành chính nhà nước đượcphản ánh chân thực và miêu tả cụ thể, chi tiết để minh chứng cho vấn đề.Tạp chí QLNN là một tạp chí chuyên ngành về lĩnh vực QLNN, trong đómục tiêu xây dựng một văn hoá công sở hiện đại, lịch sự đang là vấn đềđặt ra với các nhà quản lý Các tác giả đưa ra những vấn đề mang tính lýluận cho từng yếu tố cụ thể như ngôn ngữ giao tiếp công sở, bầu khôngkhí công sở, các nghi thức, nghi lễ trong cơ quan hành chính nước, hoặccác cách thức giải quyết các xung đột tâm lý trong cơ quanh hành chính…
Ví dụ: “Ngôn ngữ - phương tiện giao tiếp công vụ”, tác giả LưuKiếm Thanh đã đưa ra những lý luận về ngôn ngữ trong giao tiếp công vụ,đặc biệt là ngôn ngữ trong văn bản hành chính Bên cạnh đó, tác giả cònnhấn mạnh “Đối với cán bộ, công chức việc trau rồi ngôn ngữ, đa dạng
Trang 32hoá các cách sử dụng tín hiệu là một việc cực kỳ quan trọng, là một trongnhững điều kiện tất yếu, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả quản lý”
2.2.4 Những vấn đề tiêu cực trong quản lý CBCC
Trong quá trình triển khai công cuộc CCHC, ngoài những thành tựu
đã đạt được còn có những vấn đề tiêu cực cũng được phản ánh trên báochí Qua việc lên án những hành vi, những hạn chế của CCHC để có mộtcái nhìn bao quát hơn về công cuộc đổi mới đất nước mà chúng ta đang nỗlực tiến hành Cũng từ đó để có những bước rút kinh nghiệm, có sự thayđổi cho phù hợp với điều kiện thực tế cũng như để nhân dân thấy được sựkiên quyết xử lý các sai phạm trong quá trình thực hiện CCHC
2.2.4.1 Tình trạng vi phạm pháp luật và tha hoá về đạo đức công vụ của một bộ phận CBCC nhà nước
Cán bộ, công chức là một bộ phận cấu thành quan trọng của nềnhành chính nhà nước Họ chính là những người trực tiếp thực thi công vụ,
sử dụng quyền lực nhà nước để thực hiện hoạt động quản lý hành chính nhànước, hiện thực hoá các chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật củaNhà nước Tuy nhiên, trong những năm qua một bộ phận không nhỏ “côngbộc” của dân đã và đang có những hành vi vi phạm pháp luật, vi phạm đạođức công vụ gây ảnh hưởng lớn đến uy tín, chất lượng của cả bộ máy nhànước, gây mất lòng tin của nhân dân với nhà nước Một trong những nộidung quan trọng của CCHC là làm trong sạch đội ngũ cán bộ, công chứcnhà nước, hạn chế tối đa tình trạng lạm chức, lạm quyền, tham ô, nhũngnhiễu; nâng cao trình độ và chất lượng phục vụ công của cán bộ, công chức
Báo chí trong thời gian qua đã có hàng loạt bài phản ánh, bài điềutra phanh phui những vụ việc vi phạm pháp luật, lợi dụng chức vụ, quyềnhạn để tham ô, tham nhũng hay những hành vi suy đồi đạo đức của một bộphận cán bộ, công chức nhà nước mà trong đó chủ yếu là cán bộ quản lý,lãnh đạo cấp cao trong các cơ quan công quyền TPO là một trong những tờ
Trang 33báo tích cực trong công tác đấu tranh chống lại các hành vi tiêu cực tronghoạt động quản lý nhà nước, thực hiện tốt chức năng giám sát xã hội củamình, cho chúng ta một bức tranh chân thực về chân dung một số cán bộ,công chức có chức quyền với những hành vi vi phạm pháp luật của họ
Từ những phản ánh trong việc trợ cấp tiền tết cho người nghèo khôngcông bằng, các bài điều tra về vấn đề này đã được đăng tải trên cả nhật báo
và TPO Các phóng viên từng bước làm rõ những hành vi gian lận của một
số cán bộ, công chức lợi dụng quyền hạn để trục lợi cá nhân, gây bức xúctrong nhân dân và làm mất uy tín của đội ngũ cán bộ, công chức nói chung.Với “1001 cách bớt tiền người nghèo”, hàng loạt bài viết về những saiphạm trong quá trình thực hiện chính sách của Nhà nước về hỗ trợ tiền tếtcho người nghèo Bằng những chiêu thức khác nhau, số tiền đến được với
người dân đã bị hao hụt bởi nhiều lý do Nào là “Chia đều cho vui” hay
“Chia tiền Tết người nghèo đến mọi nhà cho vui vẻ ”, hoặc hoặc “ Tiền tết cho người nghèo: Bớt xén kiểu quân dân chính ”, thậm chí “ Thân nhân lãnh đạo huyện cũng nhận tiền tết của người nghèo ”… mà theo quan điểm của
các nhà lãnh đạo: “… phải linh động vì số người không có sổ nhưng hoàn cảnh cũng sàn sàn như hộ nghèo… giờ có tiền hỗ trợ thì phải chia ra, chứ tội bà con”! (Bài viết “Tiền tết cho người nghèo: Bớt xén kiểu quân dân chính” đăng ngày 09/02/2009 của phóng viên Trần Quốc Trung).
Với sự tham gia của báo chí, những hành vi trái với đường lối, chủtrương, chính sách của Đảng và Nhà nước về hỗ trợ cho người nghèo nhưchi sai đối tượng, chi sai mục đích… được phản ánh chân thực và rõ nétbuộc các cơ quan chức năng phải vào cuộc điều tra làm rõ vụ việc Kếtquả là phát hiện ra nhiều địa phương trong cả nước có hành vi sai phạmtrong quá trình thực hiện việc chi tiền cho người nghèo, chủ yếu nhữnghuyện nghèo, xã nghèo ở miền núi TPO bám sát quá trình điều tra và đưađến cho công chúng những thông tin từ thực trạng đến kết quả điều tra vụ
việc với một loạt các bài viết như: “Khởi tố 4 cán bộ ăn chặn tiền tết của
Trang 34người nghèo”, “Sai phạm tiền tết: 5 Chủ tịch UBND huyện bị phê bình”,
“Buộc thôi việc cán bộ ăn chặn tiền tết người nghèo”…
Bên cạnh đó còn có rất nhiều các hoạt động vi phạm pháp luật củacán bộ, công chức được TPO đưa tin mà chủ yếu là các hành vi tham ô,tham nhũng, nhận hối lộ… “Đồng Nai: Xử tù ba cán bộ quản lý thị trườngnhận hối lộ”, “Bắt tạm giam cán bộ địa chính chiếm đoạt tiền của dân”,
“Một cán bộ Sở KH&ĐT TPHCM bị tố nhận hối lộ 6.000 USD”, “Xét xửnguyên 6 cán bộ Vụ Tài chính đối ngoại”, “Quản lý đô thị ở Hà Nội: Một
bộ phận cán bộ bảo kê cho sai phạm”, “Bốn năm tù cho nguyên cán bộ SởLĐ-TB&XH Tiền Giang”, “Hậu Giang: Nhiều cán bộ cơ sở tham lạm”,
“Khởi tố ba cán bộ Ban Quản lý Khu Kinh tế Cửa khẩu Bờ Y”, “Bắt quảtang một cán bộ thuế nhận hối lộ”…
Qua đây cho thấy, TPO là công cụ truyền thông phản ánh một cáchchi tiết, chân thực thực trạng vi phạm pháp luật, vi phạm đạo đức xã hộicủa một bộ phận không nhỏ cán bộ, công chức mà hầu hết là các quanchức ở cương vị quản lý, lãnh đạo trong các cơ quan nhà nước Khônggiống như TPO về mức độ cập nhật tin tức liên tục, tạp chí QLNN phảithông qua bức tranh chân thực này giúp các nhà nghiên cứu về khoa họcquản lý, các nhà quản lý hành chính có một cái nhìn đúng đắn hơn về độingũ “công bộc” của dân để từ đó có những hướng giải quyết, hạn chế tối
đa tình trạng nhũng nhiễu, vi phạm pháp luật và từng bước nâng cao chấtlượng của cán bộ, công chức nhà nước Tạp chí QLNN với tính chấtnghiên cứu, trao đổi và lý luận đã phân tích và đưa ra những giải phápnhằm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức trong thời kỳ mới
Không có những bài viết mang tính chất lên án, phản ánh, tố cáonhưng Tạp chí QLNN lại chỉ ra những nguyên nhân dẫn đến tình trạngtham ô, tham nhũng của một bộ phận cán bộ, công chức nhà nước Tạp chíQLNN số 160 (tháng 5/2009) đăng bài viết “Về công tác chống thamnhũng ở nước ta hiện nay” của Thạc sỹ Nguyễn Thế Mạnh (Bộ Tài chính),
Trang 35tác giả đã chỉ ra những nguyên nhân và kiến nghị các giải pháp nhằm hạnchế tình trạng tham nhũng ở nước ta hiện nay Một trong những nguyên
nhân quan trọng được tác giả đề cập đến là do “chính sách đãi ngộ, đảm bảo đời sống của cán bộ, công chức, góp phần phòng chống tham nhũng còn chưa đồng bộ, thiếu những giải pháp có tính căn bản, lâu dài…” Trên
cơ sở phân tích các nguyên nhân, tác giả đưa ra một loạt các giải pháp nhằmtăng cường công tác phòng, chống tham nhũng trong thời gian tới như:Tăng cường tính công khai, minh bạch trong hoạt động công quyền; Cảicách cơ bản chế độ tiền lương, phụ cấp đảm bảo để cán bộ, công chức cómức thu nhập tương đương mức thu nhập khá trong xã hội; Xử lý nghiêmngười đứng đầu cơ quan, tổ chức, đơn vị khi để xảy ra tham nhũng ở đơn vịmình quản lý; Nâng cao nhận thức và phát huy vai trò của toàn xã hội trongphòng chống tham nhũng…
Không đi sâu phân tích nguyên nhân của tệ nạn tham nhũng, viphạm đạo đức công vụ, tác giả Lê Thị Hằng (Học viện Hành chính) lại
nhấn mạnh đến “Vai trò của đạo đức công chức trong nền hành chính nhà nước” Theo tác giả, “đạo đức công chức góp phần nâng cao đạo đức nghề nghiệp và hoàn thiện nhân cách của cán bộ, công chức Đạo đức công chức thực hiện chức năng giáo dục cho đội ngũ công chức nói riêng
và cho toàn xã hội nói chung, nhờ chức năng này đã góp phần tạo nên tiến bộ đạo đức của cá nhân công chức và cả đội ngũ công chức…” Từ
những vấn đề thực tế của cán bộ, công chức đang bị tha hoá như hiện nay,việc xác định đúng tầm quan trọng của đạo đức công vụ là vấn đề hết sứcquan trọng để có những biện pháp nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ cán
bộ, công chức va lành mạnh hoá bộ nền hành chính nhà nước Đây chính
là vấn đề cần được quan tâm trước nhất trong công cuộc cải cách hànhchính nhà nước vì cán bộ, công chức chính là bộ quan chủ yếu và quantrọng nhất của bất kỳ một nền hành chính nào
Trang 362.2.4.2 Những tiêu cực trong công tác quản lý, sử dụng CBCC
Quản lý cán bộ, công chức nhà nước là một quá trình bao gồm cáchoạt động từ khâu tuyển dụng, đào tạo, bồi dưỡng đến khâu bổ nhiệm,luân chuyển cán bộ, công chức trong bộ máy nhà nước Tuy nhiên trênthực tế quản lý và sử dụng công chức đã và đang trở thành vấn đề bức xúctrong xã hội TPO cũng góp phần quan trọng trong việc phản ánh thông tin
về vấn đề này, đặc biệt là vấn đề tuyển dụng công chức nhà nước đến vớicông chúng, tạo nên dư luận xã hội góp phần quan trọng trong quá trìnhcải cách đội ngũ cán bộ, công chức nhà nước
Với chính sách thu hút nhân tài cho bộ máy nhà nước, hầu hết các địaphương đều có những chế độ đãi ngộ riêng đối với những người năng lực
về đóng góp xây dựng phát triển quê hương Tuy nhiên, tình trạng chínhsách một đằng, thực thi một nẻo lại khá phổ biến TPO ngày 16/10/2009,đăng tải bài viết “Hắt hủi nhân tài” của phóng viên Võ Toàn - Tuệ Minh(Báo Tuổi trẻ) phản ánh về những tiêu cực trong thực thi chính sách Thuhút nhân tài ở tỉnh Nghệ An Đó là trường hợp của sinh viên Nguyễn ThịCảnh, tốt nghiệp Đại học loại Giỏi về quê theo chính sách thu hút nhân tàicủa tỉnh Nhưng sau một thời gian chờ đợi, kết quả cô nhận được là sự đùnđẩy sang các cơ quan khác nhau với muôn kiểu lý do và cuối cùng tiếp nhậntheo diện thu hút nhân tài cũng không được mà dự thi tuyển công chức cũngkhông xong vì khi cô được thông báo đã quá thời gian thi tuyển
Trong bài viết “Thảm đỏ vắng người tài”, đăng trên TPO ngày
02/01/2010, phóng viên Phan Sáng cũng đã nêu rõ thực trạng thực thi chính
sách thu hút nhân tài: “Hàng chục địa phương trên cả nước đã thực hiện chính sách thu hút nhân tài về công tác từ nhiều năm qua Tuy nhiên, đa số các địa phương này thu hút được rất ít người có bằng cấp, nhân tài đến rồi lại đi ngay, thậm chí có nơi không thu hút được ai” Lý do của thực trạng này chính là “Hết chỗ” vì “các vị trí đều được ưu tiên cho con em cán bộ”; hoặc “nhân tài về quê công tác cảm thấy không được trọng vọng cho lắm