Bài 29: đặc điểm chung và vai trò của ngành chân khớp. I Đặc điểm chungCó vỏ kitinche chở bên ngoài và làm chỗ bám cho cơ. Sự phát triển và tăng trưởng gắn liền với sự lột xác TaiLieu.VNTrong số các đặc điểm của chân khớpthì đặc điểm nào ảnh hưởng lớnđến sự phân bố rộng rãi của chúng?Có vỏ kitinLà bộ xương ngoàiChống chịu bay hơi nướcThích nghi với sống ở trên cạn.Chân phân đốt, khớp động làm khả năng di chuyển được linh hoạt và tăng cường.Có vỏ kitinche chở bên ngoàivà làm chỗ bám cho cơ. Sự phát triển và tăng trưởng gắn liền với sự lột xác.
Trang 2I Đặc điểm chung:
Bài tập số 1
Quan sát hình 29.1 đến 29.6,
đọc kỹ các đặc điểm d ới hình, sau đó lựa chọn đặc điểm chung của ngành chân khớp và
đánh dấu ()vào mẫu ô trống
ở hình
Trang 3I Đặc điểm chung:
Em hãy nêu đặc điểm chung của ngành chân
- Có bộ x ơng ngoài làm bằng
kitin có tác dụng nâng đỡ, che
chở là chỗ bám cho các cơ.
- Các phần phụ chân khớp phân
đốt, các khớp động với nhau.
- Sự phát triển và tăng tr ởng gắn
liền với sự lột xác.
Trang 4I Đặc điểm chung:
- Có bộ x ơng ngoài làm bằng kitin có tác
dụng nâng đỡ, che chở là chỗ bám cho các cơ.
- Các phần phụ chân phân đốt, các khớp
động với nhau.
- Sự phát triển và tăng tr ởng gắn liền với sự
lột xác.
II Sự đa dạng ở chân khớp
1 Đa dạng về cấu tạo và môi tr
ờng sống.
Bài tập số 2
Đánh dấu () và ghi theo yêu cầu của bảng 1 (SGK-
Tr96), để thấy tính đa
dạng trong cấu tạo và môi
tr ờng sống của chân khớp
Trang 5TT Tên đại diện
Môi Tr ờng sống
Các phần cơ thể
Râu
Chân Ngực (số
đôi)
Cánh
N ớc Nơi ẩm ở cạn Số l ợng Không có Không có có
1 (tôm sông)Giáp xác
2 Hình nhện (Nhện)
3 (châu chấu)Sâu bọ
2 2
3
2 đôi 5 đôi
4 đôi
3 đôi 2 đôi
1 đôi
Bài thảo luận số 2:
Trang 6I Đặc điểm chung:
II Sự đa dạng ở chân khớp
1 Đa dạng về cấu tạo và môi tr ờng
sống.
Qua bài tập trên, tại sao khi sống ở các môi
tr ờng sống khác nhau thì cấu tạo của chúng
lại khác nhau?
- Có bộ x ơng ngoài làm bằng kitin
có tác dụng nâng đỡ, che chở là
chỗ bám cho các cơ.
- Các phần phụ chân khớp phân
đốt, các khớp động với nhau.
- Sự phát triển và tăng tr ởng gắn
liền với sự lột xác.
Cơ thể có cấu tạo thích nghi với
môi tr ờng sống.
Trang 7I Đặc điểm chung:
II Sự đa dạng ở chân khớp
1 Đa dạng về cấu tạo và môi tr ờng
sống.
Bài tập số 3:
Hãy đánh dấu () vào các
ô trống ở bảng 2 (SGK-
Tr97) để chỉ rõ tập tính đặc
tr ng của từng đại diện.
2 Đa dạng về tập tính:
- Có bộ x ơng ngoài làm bằng kitin có
tác dụng nâng đỡ, che chở là chỗ bám
cho các cơ.
- Các phần phụ chân phân đốt, các khớp
động với nhau.
- Sự phát triển và tăng tr ởng gắn liền với
sự lột xác.
Thần kinh phát triển cao ở Chân khớp giúp chúng rất
đa dạng về tập tính
Trang 8TT Các tập tính chính Tôm Tôm ở
nhờ Nhện
Ve sầu Kiến Ong mật
1 Tự vệ, tấn công
2 Dự trữ thức ăn
3 Dệt l ới bẫy mồi
4 Cộng sinh để tồn tại
5 Sống thành xã hội
6 Chăn nuôi động vật khác
7 Đực cái nhận biết nhau bằng tín hiệu
8 Chăm sóc thế hệ sau
Trang 9II Sự đa dạng ở chân khớp
1 Đa dạng về cấu tạo và môi tr ờng
sống.
2 Đa dạng về tập tính:
Qua phần 1 và 2, các em
hãy cho biết:
Vì sao chân khớp rất đa dạng về cấu tạo, môi tr ờng
sống và tập tính?
Nhờ sự thích nghi với điều kiện sống và
môi tr ờng sống khác nhau mà chân khớp
rất đa dạng về cấu tạo, môi tr ờng sống và
tập tính.
I Đặc điểm chung:
- Có bộ x ơng ngoài làm bằng kitin có
tác dụng nâng đỡ, che chở là chỗ bám
cho các cơ.
- Các phần phụ chân phân đốt, các khớp
động với nhau.
- Sự phát triển và tăng tr ởng gắn liền với
sự lột xác.
Trang 10Ngµnh Ch©n khíp rÊt ®a d¹ng vÒ cÊu t¹o, m«i tr êng sèng vµ tËp tÝnh
Víi sè l îng loµi lín, sè c¸ thÓ rÊt nhiÒu nªn Ch©n khíp cã vai trß thùc tiÔn to lín vÒ 2 mÆt: cã lîi vµ cã h¹i.
Trang 11II Sự đa dạng ở chân khớp
Nhờ sự thích nghi với điều kiện sống và môi tr ờng sống khác nhau
mà chân khớp rất đa dạng về cấu tạo, môi tr ờng sống và tập tính
I Đặc điểm chung:
- Có bộ x ơng ngoài làm bằng kitin có tác dụng nâng đỡ, che chở là chỗ bám cho các cơ
- Các phần phụ chân phân đốt, các khớp động với nhau
- Sự phát triển và tăng tr ởng gắn liền với sự lột xác
III VAI TRò THựC TIễN
Trang 12Bài tập số 4
Dựa vào những kiến thức đã học, liên hệ đến thực
tiễn thiên nhiên, tên một số loài chân khớp:
Em hãy nêu vai trò ( có ích, có hại)
của ngành Chân khớp
Trang 13Có lợi Có hại
-Thực phẩm -Xuất khẩu -Làm thuốc -Bắt sâu bọ có hại
-Thụ phấn
- Hại cây trồng.
-Hại động vật và con người.
-Truyền bệnh nguy hiểm
Trang 14II Sự đa dạng ở chân khớp
Nhờ sự thích nghi với điều kiện
sống và môi tr ờng sống khác nhau
mà chân khớp rất đa dạng về cấu tạo,
môi tr ờng sống và tập tính
I Đặc điểm chung:
- Có bộ x ơng ngoài làm bằng kitin có
tác dụng nâng đỡ, che chở là chỗ bám
cho các cơ
- Các phần phụ chân phân đốt, các
khớp động với nhau
- Sự phát triển và tăng tr ởng gắn liền
với sự lột xác
III VAI TRò THựC TIễN
- Có ích: thực phẩm, xuất khẩu, làm thuốc, thụ phấn, bắt các loài gây hại,
- Có hại: hại cây trồng, vật dụng gia đình, động vật, con
ng ời
Trang 15Câu h i 1: ỏi 1:
Các đặc điểm nào là đặc điểm chung của Ngành Chân khớp?
A Có bộ x ơng ngoài làm bằng kitin có tác dụng nâng
đỡ, che chở là chỗ bám cho các cơ
B Các phần phụ chân phân đốt, các khớp động với nhau
C Sự phát triển và tăng tr ởng gắn liền với sự lột xác
D Cả A,B,C
Trang 16Câu 1 Vì sao Chân khớp lại đa dạng về cấu tạo, môi trường sống và tập tính sống?
Vì chúng có khả năng thích nghi cao với các điều kiện sống và môi trường khác nhau.
Câu 2 Trong số 3 lớp của Chân khớp ( Giáp xác,
Hình nhện, Sâu bọ) thì lớp nào có giá trị thực phẩm lớn nhất? Cho ví dụ?
Đó là lớp Giáp xác Ví dụ như tôm, cua, ghẹ…là
những đại diện có giá trị cao về mặt thực phẩm
Trang 17Câu 4: Em hãy kể tên một vài loài Giáp xác
có ở địa phương? Biện pháp phát triển và
bảo vệ chúng.
Trang 181 Học bài theo câu hỏi SGK- Tr98
2 đọc tr ớc cá chép ở nhà
H ớng dẫn học ở nhà: