MỘT SỐ BIỆN PHÁP XÂY DỰNG TỔ VỮNG MẠNH, GÓP PHẦN NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC Năm học: 2012 – 2013

Từ cuối năm 2006 Việt Nam gia nhập Tổ chức thương mại thế giới WTO vàđang cùng phát triển mạnh mẽ với các nước trong khu vực và quốc tế, thì việc giảngdạy Tiếng Anh sao cho hiệu quả đóng

CẤU TRÚC NỘI DUNG

A MỞ ĐẦU Từ trang 2… trang 7

I Đặt vấn đề

1 Thực trạng của vấn đề Trang 2

2 Ý nghĩa và tác dụng của giải pháp mới Trang 3

3 Phạm vi nghiên cứu đề tài Trang 4

II Phương pháp tiến hành

2 Các biện pháp tiến hành, thời gian tạo ra giải pháp Trang 7

B NỘI DUNG

I Mục tiêu

II Mô tả giải pháp của đề tài

C KẾT LUẬN Trang 20, 21

MỘT SỐ BIỆN PHÁP XÂY DỰNG TỔ VỮNG MẠNH, GÓP PHẦN NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC

Năm học: 2012 – 2013

A MỞ ĐẦU

I ĐẶT VẤN ĐỀ

1 Thực trạng của tổ Ngoại ngữ, Nhạc, Mỹ thuật:

Trong trường trung học cơ sở, hoạt động chuyên môn của tổ chuyên môn là mộthoạt động thiết yếu, chủ lực cho tất cả hoạt động giáo dục Vai trò quản lý của tổtrưởng góp phần không ít vào việc nâng cao chất lượng giáo dục Mọi công tácchuyên môn được bàn bạc, thống nhất và đi đến việc thực hiện đều phải qua các sinhhoạt định kỳ hoặc đột xuất giữa các thành viên trong tổ nhằm đảm bảo hiệu quả củacông việc đúng theo mọi tiến độ của kế hoạch năm học đã được xây dựng

Đội ngũ nhà giáo là nhân tố hàng đầu quyết định chất lượng giáo dục, do đóviệc xây dựng đội ngũ giáo viên đáp ứng được yêu cầu phát triển chung của sự nghiệpgiáo dục là yếu tố hàng đầu quyết định sự thành công của sự nghiệp giáo dục Và mộttrong việc xây dựng ấy là hoạt động chuyên môn của tổ bộ môn trong nhà trường

Từ cuối năm 2006 Việt Nam gia nhập Tổ chức thương mại thế giới (WTO) vàđang cùng phát triển mạnh mẽ với các nước trong khu vực và quốc tế, thì việc giảngdạy Tiếng Anh sao cho hiệu quả đóng vai trò rất quan trọng trong việc đào tạo nhânlực, nhân tài và phát triển đất nước.Vì thế các hoạt động giảng dạy ngôn ngữ thứ haitrong một trường trung học cơ sở đòi hỏi phải có kế hoạch đổi mới hình thức tổ chứcsao cho rõ ràng, tích cực, sáng tạo, hiệu quả và cấp thiết Trong đó hoạt động tổchuyên môn đóng vai trò quan trọng không nhỏ, là nơi xây dựng đội ngũ giáo viênvới tay nghề ngày một cải tiến, nâng chất, linh hoạt, thu hút học sinh, và hiệu quả đàotạo dần dần phát huy vững chắc

Khi được sự quan tâm và tin tưởng của Ban giám hiệu giao phó cho nhiệm vụ

tổ trưởng - quản lý tổ chuyên môn Tiếng Anh, thì người tổ trưởng chuyên môn phảiluôn suy nghĩ làm thế nào để phát huy tính tích cực hiệu quả chất lượng giảng dạy tổchuyên môn tiếng Anh Đây là một thách thức rất lớn và tổ trưởng phải làm thế nàotạo động lực cho các thành viên trong tổ cống hiến hết khả năng của mình cho sựnghiệp trồng người với ngôn ngữ thứ hai? Như vậy làm thế nào hình thành cho cácthành viên trong tổ một thói quen làm việc và dự đoán trước được việc mình sắp làm,

từ đó sẽ dùng chính khả năng của mình cho công việc giảng dạy một cách tốt nhất

Cho nên vai trò của tổ trưởng có ảnh hưởng rất lớn đến đội ngũ giáo viên trong

tổ chuyên môn như rèn luyện tay nghề, khả năng cống hiến của từng thành viên, chấtlượng bộ môn của học sinh và uy tín của tổ đối với nhà trường cũng như với ngành

Để làm tốt vấn đề này thì người tổ trưởng phải nắm thông suốt thực trạng khó khăncủa tổ mình quản lý Đồng thời luôn suy nghĩ vạch ra kế hoạch cải tiến để nâng dầnchất lượng hoạt động và hiệu quả giảng dạy của tổ chuyên môn cũng như học tập củahọc sinh

Định hướng “tăng cường quản lí, nâng cao chất lượng giáo dục” của Bộ giáo

dục và đào tạo: chuyển nền giáo dục từ chỗ chú trọng đến số lượng sang định hướngvào chất lượng đòi hỏi phải thay đổi cách nghĩ, cách làm giáo dục, trong đó việc nângcao chất lượng và hiệu quả của nhà trường nói chung và tổ chuyên môn nói riêng làhết sức cấp thiết

Một trong những nhiệm vụ chính mà ngành giáo dục thị xã An Nhơn đặt ra đó

là phát triển hơn nữa hoạt động dạy học để nâng cao chất lượng dạy và học Xuất phát

từ lý do trên, tôi chọn đề tài: “Một số biện pháp xây dựng tổ vững mạnh, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục” Ở đề tài này tôi tập trung vào giải quyết những vấn

đề tồn tại ở bộ môn Tiếng Anh vì số lượng thành viên nhóm Tiếng Anh chiếm đến7/11 các thành viên trong tổ

2 Ý nghĩa và tác dụng của giải pháp mới:

Tại trường trung học cơ sở việc quản lí hoạt động chuyên môn của tổ là làm thế

nào để đẩy được chất lượng đào tạo của nhà trường lên cao, quả thật là một vấn đềkhông đơn giản Tuy nhiên, tại trường trung học cơ sở Đập Đá, chúng tôi được sựquan tâm chỉ đạo của Phòng Giáo dục và Đào Tạo thị xã An Nhơn cùng với sự chỉ đạotốt của Ban giám hiệu và sự nhiệt tình, sự đồng thuận của tập thể giáo viên, hàng năm

tổ đã gặt hái được những thành công đáng kể trong hoạt động dạy học

Bằng những thành tích mà chúng tôi đạt được về chất lượng đào tạo hằng năm,

về học sinh giỏi các cấp trong thời gian qua, nay tôi mạnh dạn đưa ra những ý kiến,kinh nghiệm của cá nhân trong bản sáng kiến để đồng nghiệp tham khảo và tìm ra

những giải pháp tốt nhất nhằm góp phần xây dựng tổ vững mạnh và nâng cao chất

lượng dạy học trong trường trung học cơ sở

3 Phạm vi nghiên cứu của đề tài.

Đề tài được thực hiện tại trường trung học cơ sở Đập Đá- thị xã An Nhơn- tỉnhBình Định

Đề tài được tiến hành: Từ tháng 9 năm 2009 đến tháng 2 năm 2013

Đối tượng nghiên cứu: Kế hoạch công tác của tổ chuyên môn trong 3 năm qua,các biện pháp thực hiện các kế hoạch đã đề ra, thống kê chất lượng giảng dạy hằngnăm và các tài liệu bồi dưỡng cán bộ quản lí và giáo viên trung học cơ sở Tình hìnhgiảng dạy thực tế của giáo viên tại trường

II Phương pháp tiến hành

1 Cơ sở lý luận thực tiễn:

1.1 Cơ sở lí luận:

Bộ môn tiếng Anh vừa khó, lại vừa được đổi mới phương pháp giảng dạy theohướng tích cực nên sự phát triển tay nghề của các giáo viên trong tổ chưa đồng đều,mặc dù đã được tập huấn nhiều đợt do Sở giáo dục và Hội đồng bộ môn tiếng Anh

trong thị xã tổ chức Có giáo viên vận dụng rất hiệu quả, thu hút học sinh và làm các

em yêu thích môn học tiếng Anh Nhưng cũng có giáo viên còn mơ hồ về vận dụngcác thủ thuật giảng dạy cũng như phương pháp sao cho phù hợp với nội dung bài vàvừa tầm hiểu biết của học sinh, dẫn đến tay nghề còn lúng túng, chất lượng học tậphọc sinh chưa cao, nhất là đối với giáo viên mới ra trường Như vậy làm thế nào để tổchuyên môn hoạt động hiệu quả và nâng dần chất lượng giảng dạy và học tập của họcsinh ? Trong quá trình giảng dạy, việc vận dụng các phương pháp dạy học và tổ chứccác hoạt động trong giờ học nhằm hướng dẫn học sinh lĩnh hội kiến thức một cáchnhanh nhất, vận dụng tốt nhất kiến thức đó là cả một vấn đề lớn đối với các bộ mônvăn hóa nói chung và bộ môn Tiếng Anh nói riêng Hiện nay, việc đổi mới phươngpháp giảng dạy, nâng cao chất lượng giáo dục đang được thực hiện một cách thườngxuyên, liên tục đòi hỏi người giáo viên cần phải nâng cao năng lực, thường xuyên họchỏi, trau dồi nghiệp vụ sư phạm, trình độ chuyên môn của mình nhằm đáp ứng đượcyêu cầu của đất nước Bên cạnh sự nỗ lực của bản thân mỗi cá nhân giáo viên thì việcnâng cao chất lượng của Tổ - Nhóm chuyên môn đóng vai trò quan trọng trong việc

đổi mới và nâng cao chất lượng giáo dục Vì lý do đó, tôi chọn đề tài: “Một số biện pháp xây dựng tổ vững mạnh, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục”

1.2 Cơ sở thực tiễn:

1.2.1 Vài nét về tình hình tổ Tiếng Anh trường trung học cơ sở Đập Đá

Tháng 1-2007, theo chủ trương của ngành, trường Trung học cơ sở Đập Đá đượctách ra từ trường THPT số 2 An Nhơn Trường có 4 tổ chuyên môn và môn TiếngAnh ở trong tổ ghép – tổ Ngoại ngữ-Nhạc-Mỹ thuật Số giáo viên trong tổ trong 6năm qua dao động từ 11 đến 14 giáo viên

1.2.2.Về tình hình đội ngũ giáo viên trong tổ hiện nay:

- Tổng số giáo viên: 11/ 8 nữ

- Trong đó:

+ Môn Tiếng Anh : 07/ 05 nữ

+ Môn Nhạc : 02/ 01 nữ

+ Môn Mỹ thuật : 02/ 01 nữ

+ Giáo viên cả tổ đạt chuẩn trở lên : 11 / 08 nữ

- Trong đó:

+ Giáo viên được đào tạo chính qui : 03/ 03 nữ

+ Giáo viên được đào tạo từ xa : 02/ 01 nữ

+ Giáo viên được đào tạo tại chức : 05/ 03 nữ

+ Giáo viên được đào tạo hàm thụ : 01/ 01 nữ

- Về chất lượng: Trình độ đào tạo chưa đồng đều, giáo viên mới thường tốtnghiệp đại học chính quy, còn đội ngũ giáo viên cũ thì đa số qua đào tạo đại học từ xa,hàm thụ Giáo viên mới ra trường do tuổi nghề còn thấp, thiếu kinh nghiệm, nhưng bùlại là rất nhiệt tình, năng nổ trong công tác

1.2.3.Về tình hình học sinh:

Tiếng Anh đã trở thành một môn học trọng tâm như các môn văn hóa khácnhưng vẫn là một môn học khó và không phải bất cứ học sinh nào cũng có năng khiếuhọc ngoại ngữ để học nó một cách dễ dàng

Một số học sinh, đặc biệt là học sinh cá biệt vẫn còn thiếu ý thức học tập, thiếutính kiên nhẫn, chưa theo kịp với phương pháp học tập mới, còn lúng túng trong việctiếp thu và vận dụng kiến thức vào thực hành các kỹ năng Nhiều em còn nhận thức vềmôn học này chưa đúng đắn, chưa hiểu hết ý nghĩa của môn học trong thời kỳ hộinhập quốc tế, có em chỉ học vì tò mò nên khi khó học thì thả lỏng buông xuôi, có emchưa thật sự nghiêm túc và chưa có động cơ học Tiếng Anh đúng đắn

Vì vậy đã đến lúc cần có những biện pháp kịp thời và hiệu quả để giải quyếtnhững tồn tại trên

2 Các biện pháp tiến hành, thời gian tạo ra giải pháp:

- Biện pháp quan sát các hoạt động của giáo viên trong tổ

- Biện pháp kiểm tra định kỳ và đột xuất để đánh giá hiệu quả của giải pháp

- Biện pháp trao đổi và thảo luận Sau khi dự giờ đồng nghiệp tiến hành trao đổi,thảo luận để rút ra những kinh nghiệm cho tiết dạy

2.2 Thời gian tạo ra giải pháp:

- Đề tài này được nghiên cứu từ tình hình quản lý và giảng dạy bộ môn TiếngAnh tại trường trung học cơ sở Đập Đá

- Thời gian bắt đầu từ năm 2009 và được áp dụng từ đó đến nay

B NỘI DUNG:

I Mục tiêu:

- Để tổ chuyên môn vững chắc thì điều dĩ nhiên là tổ trưởng và các thành viêntrong tổ đều phải đảm bảo đầy đủ các loại hồ sơ sổ sách theo qui định của trường vàcủa ngành Riêng tổ trưởng tổ chuyên môn còn có những nhiệm vụ sau: Phải xây dựng

kế hoạch hoạt động năm học chung của cả tổ và giáo viên trong tổ Xây dựng và quản

lý kế hoạch cá nhân của tổ viên theo kế hoạch dạy học, phân phối chương trình và cácqui định của Bộ giáo dục và đào tạo Tổ chức bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ, tổchức kiểm tra đánh giá chất lượng thực hiện nhiệm vụ của giáo viên theo kế hoạch

của nhà trường Đồng thời đề xuất khen thưởng, kỷ luật đối với giáo viên Tổ chứcphong trào thi đua trong tổ, nhận xét và đánh giá giáo viên.

Tuy nhiên tổ chuyên môn hoạt động hiệu quả hay không là do cách tổ chức và nộidung sinh hoạt tổ chuyên môn của tổ trưởng chuẩn bị có bám sát thực trạng của tổkhông? Nhiệm vụ của đề tài này là giải quyết các vấn đề nêu trên

II Mô tả giải pháp của đề tài:

1 Thuyết minh tính mới:

1.1 Xây dựng đội ngũ và phát triển tay nghề giáo viên:

- Để xây dựng nề nếp giảng dạy của giáo viên, thì tổ trưởng phải lên kế hoạch

họp tổ chuyên môn định kỳ ít nhất hai lần trên tháng, và để trao dồi học tập kinhnghiệm nâng cao tay nghề với nhau thì trong một năm học mỗi giáo viên phải có ítnhất là 32 tiết dự giờ cùng đồng nghiệp trên năm Ngoài ra mỗi giáo viên cũng phảitham gia dạy thao giảng cho cả tổ dự ít nhất một lần trên năm để cả tổ có thể đánh giátay nghề giáo viên đó một cách chính xác Trong mỗi lần sinh hoạt tổ chuyên môn, tổtrưởng đều đánh giá và rút kinh nghiệm các hoạt động của tổ trong hai tuần đầu củatháng hoặc cả tháng vừa qua về tiến độ thực hiện chương trình, chất lượng giảng dạycủa giáo viên và học tập của học sinh, đánh giá cho điểm học sinh Đánh giá quá trìnhsoạn giảng và thực hiện giờ dạy trên lớp của giáo viên, nếu cuối học kỳ thì có đánh giáthi đua để kịp thời khen thưởng giáo viên đồng thời vạch ra kế hoạch hoạt động của tổ

ở hai tuần tiếp theo của tháng hoặc tháng tiếp theo Thông qua hoạt động này các giáoviên xây dựng được ý thức, trách nhiệm và hoàn thành tốt nhiệm vụ năm học củamình

- Kế đến là phần thảo luận chuyên môn, bàn về cách soạn bài, cách giảng dạy ở

một số tiết khó, chuẩn bị chuyên đề thao giảng, nhằm giúp cho giáo viên được traođổi, học tập kinh nghiệm tiên tiến, bồi dưỡng sư phạm lẫn nhau và tự bồi dưỡng, đồngthời giáo viên tự kiểm tra lại công việc của mình Để cho các giáo viên thảo luận dễdàng và sôi nổi Tôi nghĩ đây là phần rất vất vả, vì tổ trưởng phải có sự chuẩn bị kỹ

trước về nội dung, các câu hỏi hoặc tình huống gợi ý, một vài giải pháp cần thiết Saukhi thảo luận xong là đến phần phân công giáo viên chuẩn bị dạy thao giảng chuyên

đề cho phần thảo luận đó

1.2 Thảo luận về xây dựng một giáo án hiệu quả:

- Sau mỗi lần thông qua các thủ tục hành chính là đến phần thảo luận chuyênmôn Trước tiên tôi gợi ý, xây dựng một giáo án là một trong những yếu tố tạo nên sựthành công của bài giảng Những bài giảng có khi là một giáo án chuẩn bị chu đáo,cũng có khi là những ý tưởng bất ngờ nảy đến Không cứng nhắc như nhiều giờ họckhác, trong giờ học tiếng Anh thầy cô có thể tổ chức nhiều hoạt động như đóng kịch,chơi trò chơi, học tiếng Anh qua bài hát…Nhưng điều quan trọng nhất là gì? Có phải

là mục tiêu giảng dạy hay không? Vậy thì một giáo án như thế nào là hiệu quả? Vàmột giáo án cần những đặc điểm tiên quyết gì để có thể đạt được mục tiêu giảng dạy?Sau đó tôi chia nhóm và mời giáo viên cả tổ cùng thảo luận đề tài này

Do đặc điểm tổ tiếng Anh của trường trung học cơ sở Đập Đá khá đông nên dễdàng thảo luận.Và sau một thời gian ngắn hội thảo tổ đã tổng hợp được kết quả rấthay, đó là để xây dựng một giáo án hiệu quả thì cả tổ nhất trí dựa theo 8 yêu cầu sauđây để có thể hướng tới mục tiêu cao nhất của mỗi người giáo viên là đánh giá chínhxác quá trình học tập của học sinh và 8 yêu cầu này cũng sẽ luôn nhắc nhở từng giáoviên, nhằm đạt hiệu quả tốt nhất trong công việc giảng dạy hằng ngày

1.2.1.Mục tiêu:

Trong mỗi một giờ lên lớp, giáo viên đều đề ra mục tiêu mà cả lớp phải hoànthành (ví dụ: học hết về câu bị động hay ôn tập lại một cấu trúc câu nào đó.)Và dùgiáo viên có tiến hành hoạt động nào hay tổ chức trò chơi gì cho giờ học thêm sôi nổithì vẫn hướng tới mục tiêu của bài giảng

1.2.2 Dẫn dắt:

Trước khi đi sâu vào nội dung của bài, nên có một vài lời dẫn dắt bằng cách liên

hệ giữa các kiến thức cũ và mới hoặc tạo ra một lý giải hợp lý cho việc thực hiện mụctiêu bài giảng ngày hôm đó

1.2.3 Hướng dẫn trực tiếp:

Khi thiết kế giáo án, giáo viên chú ý đưa ra một cách cụ thể và chi tiết để làmsao truyền tải đựơc các khái niệm của bài học hôm ấy với các học sinh Có rất nhiềucách khác nhau, và giáo viên có thể thay đổi theo từng đề tài

1.2.4 Luyện tập hướng dẫn:

Chuẩn bị các bài luyện tập các kiến thức mới vừa học để củng cố kiến thức chohọc sinh đồng thời áp dụng các kỹ năng mà giáo viên vừa truyền đạt thông qua các chỉdẫn trực tiếp Và tất nhiên là giáo viên luôn phải có một sự theo dõi sát sao quá trìnhlàm việc của học sinh trong lớp mình

1.2.5 Kết thúc:

Kết thúc bài học cũng là khởi đầu cho những kiến thức tiếp theo Vậy sẽ rất hữuích nếu giáo viên có thể đặt ra những câu hỏi đầy gợi mở để khuyến khích sự tựnghiên cứu thêm của học sinh cũng như sự chuẩn bị của các em cho bài học tiếp theo

1.2.6 Tự luyện:

Khi hoàn thành các bài tập về nhà hoặc các bài luận cá nhân, các học sinh cóthể thể hiện mức độ tiếp thu kiến thức đã học Thông qua việc kiểm tra bài cũ, giáoviên sẽ xác định được rằng mình đã thực hiện được mục tiêu giảng dạy hay chưa

1.2.7 Tài liệu và thiết bị cần thiết:

Phải chuẩn bị nguồn tài liệu và đồ dùng dạy học cần thiết giúp giáo viên giảngbài hiệu quả Và nếu có thể, giáo viên nên giới thiệu cho học sinh tài liệu tham khảocho từng mục kiến thức khác nhau để các em tự tìm tòi

1.2.8 Đánh giá:

Bài học chỉ có thể coi là đã được hoàn thành khi giáo viên thành công trongviệc đánh giá quá trình học của học sinh trong từng buổi Phần đánh giá này là mộttrong những phần quan trọng nhất, là tiền đề để giáo viên đặt ra những mục tiêu mớitrong giờ học tiếp theo

- Trong suốt quá trình giảng dạy, giáo án sẽ luôn là một cuốn cẩm nang tin cậymỗi khi giáo viên đứng trước lớp Như vậy, một giáo án phải có mục đích rõ ràng, lôi

cuốn được sự tham gia tích cực của học sinh, có thể áp dụng với nhiều phương pháphọc khác nhau và đưa học sinh đến những chân trời kiến thức mới Với việc áp dụng

8 yêu cầu trên, các giáo viên trong tổ đều thành công trong việc xây dựng một giáo ánthực sự hiệu quả, đồng thời thực hiện tốt vai trò người tổ chức lớp học của mình

- Mặc dù 8 yêu cầu trên các giáo viên vận dụng hiệu quả, tuy nhiên qua quátrình dạy dự giờ thăm lớp lẫn nhau, thì tôi phát hiện vấn đề nảy sinh mới, đó là việc sửdụng đồ dùng dạy học, vận dụng phương pháp tích cực và các thủ thuật giảng dạy vàobài giảng thì còn nhiều giáo viên lúng túng khi thực hiện nó Có thể là giáo viên đó sửdụng phương pháp này không thường xuyên nên chưa linh hoạt trong việc vận dụngphương pháp đó hoặc chưa tự tin bản thân mình, không biết mình sử dụng phươngpháp đó có phù hợp với bài không? Để đi đến thống nhất chung và giúp giáo viên có

tự tin với tay nghề của mình hơn, trong những lần họp tổ chuyên môn tiếp theo, đếnphần thảo luận tôi tiến hành tổ chức cho các giáo viên hội thảo về các đề tài có liênquan này

1.3 Thảo luận để chọn ra các thủ thuật thích hợp cho từng bước dạy ở các tiết dạy khó:

- Đây là hoạt động được tổ chức thường xuyên ở tổ, và xem đây là chuyên đề

Vì thế sau mỗi lần hội thảo đều có phân công giáo viên dạy thao giảng để anh em cả

Tiếp theo tôi nêu hướng dẫn giảng dạy chung cho từng kỹ năng: nghe, nói ,đọc, viết, phần vào bài (getting started) hoặc phần trọng tâm ngôn ngữ (language focus), kế