SKKN Một số biện pháp chỉ đạo xây dựng, bồi dưỡng đội ngũ GVCN ở trường THPT Ba Đình

Cùng hướng tới hình thành vàhoàn thiện nhân cách HS có rất nhiều phương diện cùng tác động: đó là người thầy, làmục tiêu nhiệm vụ của các nhà trường, là môi trường giáo dục, các lực lượn

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

ĐỀ TÀI:

“MỘT SỐ BIỆN PHÁP CHỈ ĐẠO XÂY DỰNG, BỒI DƯỠNG ĐỘI

NGŨ GVCN Ở TRƯỜNG THPT BA ĐÌNH”

PHẦN I- ĐẶT VẤN ĐỀ

1/ Lý do chọn đề tài

Mục tiêu của giáo dục phổ thông là truyền thụ tri thức các bộ môn khoa học, hìnhthành các chuẩn mực đạo đức, trên cơ sở đó đó để rèn luyện kỹ năng theo mục tiêuchương trình giáo dục Công tác giáo dục vừa là một khoa học- khoa học giáo dục, vừa

là một nghệ thuật đòi hỏi nhà sư phạm phải thật linh hoạt, phải tuân theo các nguyên lýgiáo dục, cơ sở khoa học tâm lý và khoa học giáo dục Cùng hướng tới hình thành vàhoàn thiện nhân cách HS có rất nhiều phương diện cùng tác động: đó là người thầy, làmục tiêu nhiệm vụ của các nhà trường, là môi trường giáo dục, các lực lượng trong vàngoài nhà trường, là nội dung chương trình sách giáo khoa, công tác kiểm tra thi cử với một hệ thống các phương pháp và phương tiện tương ứng Trong các yếu tố tácđộng, yếu tố người thầy đóng vai trò là nhân tố quyết định đến chất lượng nhân cáchHS

Trong nhà trường, nhiệm vụ giảng dạy và giáo dục là hoạt động cơ bản Hai nhiệm

vụ này có những đặc điểm với nội dung và cách thức tác động riêng nhưng giữa chúng

có mối liên hệ mật thiết, tác động qua lại, hỗ trợ nhau và không có sự tách biệt Nếulàm tốt công tác tổ chức lớp học từ khâu xây dựng kế hoạch, xác định mục tiêu, côngtác tổ chức cán bộ, đến sự quan tâm hỗ trợ của phụ huynh để khuyến khích các phongtrào học tập, đảm bảo nền nếp kỷ cương, liên kết các khâu, các yếu tố trong lớp là nềntảng, là điều kiện để GV làm tốt công tác giảng dạy Thông qua dạy chữ để dạy cáchlàm người Nói cách khác, công tác tổ chức lớp học tốt sẽ tạo điều kiện, môi trườngđầy đủ để khai thác tối ưu các nhân tố, tạo động lực để HS vươn lên học tập rèn luyện Nhà trường bậc trung học phổ thông có 3 khối lớp là 10,11,12 với một chương trìnhhọc thống nhất cả nước Mỗi khối được chia thành nhiều lớp và mỗi lớp được bố tríkhông quá 45 HS HS của mỗi lớp được phân chia theo nhiều tiêu chí, trong đó tiêu chí

về trình độ học tập được đặt lên hàng đầu Mỗi lớp có nhiều môn học và mỗi môn

được bố trí một hoặc một số GV nhất định làm công tác giảng dạy và một GV làmcông tác chủ nhiệm.

Để nâng cao chất lượng giáo dục, cần thiết phải xây dựng, sắp xếp, chọn lựa đội ngũphù hợp, phải coi trọng cả GV giảng dạy và GVCN, tạo sự đồng bộ trong quản lý.Trong nhà trường,chất lượng chuyên môn được đặt lên hàng đầu, thể hiện rõ năng lựccủa GV và mục tiêu giảng dạy, còn công tác quản lý- chủ nhiệm lớp ít thể hiện rangoài bằng các chỉ số Vì vậy, trong các nhà trường chủ yếu quan tâm đến công tácgiảng dạy và ít quan tâm đến công tác giáo dục toàn diện, đến đội ngũ GVCN Côngtác chủ nhiệm là một việc khó, bởi công việc nhiều, đòi hỏi mất nhiều thời gian, côngsức, tâm huyết, phải có tầm nhìn và năng lực chuyên môn, hiểu biết khoa học tâm lý

sư phạm và khoa học giáo dục Do đó, nhiều GV ngại làm chủ nhiệm vì không phải cứgiỏi chuyên môn là giỏi chủ nhiệm và ngược lại

Quá trình CNH-HĐH đất nước hiện nay,yêu cầu chất lượng nguồn nhân lực ngàycàng cao, đòi hỏi các nhà trường không ngừng nâng cao chất lượng giáo dục Cùng vớiquá trình phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc

tế, xã hội tồn tại đan xen, phức hợp của các yếu tố trái chiều: giữa tốt và xấu, giữacống hiến và hưởng thụ, giữa cao cả và thấp hèn, giữa lợi ích và trách nhiệm Các yếu

tố ấy tác động thường xuyên bằng nhiều con đường vào các gia đình, các nhà trường Trên thực tế, có không ít các trường hợp HS tiêm nhiễm những thói hư tật xấu, nhữnghành vi trái giáo dục và gây nên sự phiền muộn cho các nhà trường, cho phụ huynhHS Do đó, tăng cường công tác quản lý, giáo dục HS là yêu cầu tất yếu, đòi hỏi cácnhà trường, các nhà quản lý giáo dục phải có chiến lược và cách thức phù hợp trongviệc xây dựng và bồi dưỡng đội ngũ GV làm công tác chủ nhiệm lớp

Trong những năm qua, trường THPT Ba Đình đặc biệt quan tâm đến xây dựng độingũ GV, nhất là GVCN lớp nhằm tăng cường các biện pháp quản lý và giáo dục toàndiện HS Bài học rút ra trong quá trình đổi mới giáo dục, xây dựng nhà trường trở

thành trường chuẩn Quốc gia, đơn vị Anh hùng lao động trong thời kỳ đổi mới là xâydựng vững mạnh, đồng bộ đội ngũ, nhất là đội ngũ GVCN

Xuất phát từ lý do đó, tôi chọn đề tài: “Một số biện pháp chỉ đạo xây dựng, bồi dưỡng

đội ngũ GVCN ở trường THPT Ba Đình” với suy tư góp thêm một giải pháp nhằm góp

phần chấn chỉnh nền nếp và nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức HS trong giai đoạn hiệnnay

2/ Mục đích và ý nghĩa nghiên cứu

- Nghiên cứu, đánh giá thực trạng đội ngũ GVCN lớp, nêu lên vị trí vai trò của GVCNđối với công tác quản lý và giáo dục HS

- Đề xuất các biện pháp chỉ đạo bồi dưỡng đội ngũ GV nhằm tăng cường nâng cao chấtlượng giáo dục

- Tìm ra được các giải pháp chỉ đạo bồi dưỡng để nâng cao năng lực quản lý, giáodục HS của đội ngũ GVCN

3- Phương pháp nghiên cứu.

Để thực hiện đề tài, tôi lựa chọn nhiều phương pháp khác nhau: thống kê, phân tích,

so sánh, rút ra ưu nhược để lựa chọn nội dung và biện pháp

4- Giới hạn nghiên cứu

Đội ngũ GVCN lớp ở trường THPT Ba Đình năm học 2011- 2012

5- Kết cấu của đề tài:

Ngoài phần mở đầu, kết luận, đề tài được triển khai theo 3 chương:

Chương 1: Cơ sở khoa học của việc quản lý xây dựng,bồi dưỡng đội ngũ GVCN

nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện

Chương 2: Thực trạng đội ngũ GVCN ở trường THPT Ba Đình

Chương 3: Một số biện pháp xây dựng, bồi dưỡng đội ngũ GVCN ở trường THPT

Ba Đình

PHẦN II- GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

Ch

ươ ng 1 :

CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA VIỆC QUẢN LÝ XÂY DỰNG, BỒI DƯỠNG

ĐỘI NGŨ GVCN NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG

GIÁO DỤC TOÀN DIỆN Ở TRƯỜNG THPT

1.1/ Cơ sở lý luận

1.1.1/ Khái niệm quản lý, xây dựng , bồi dưỡng

Theo giáo trình quản lý của Học viện quản lý giáo dục - Bộ GD-ĐT thì:

- “ Quản lý giáo dục là hệ thống những tác động có ý thức, hợp qui luật của chủ

thể quản lý các cấp đến tất cả các khâu của hệ thống nhằm bảo đảm sự vận hành bìnhthường của các cơ quan trong hệ thống giáo dục, đảm bảo sự tiếp tục phát triển và mởrộng hệ thống về mặt số lượng cũng như chất lượng”

Xây dựng đội ngũ: “Là hệ thống các biện pháp tác động có mục đích của chủ thểquản lý giáo dục đến đội ngũ GV theo yêu cầu đặt ra nhằm định hướng cho việc quyhoạch, bồi dưỡng, sắp xếp, sử dụng đội ngũ GV một cách thống nhất, khoa học, hiệuquả”

Bồi dưỡng: “là quá trình cập nhật hóa kiến thức còn thiếu hoặc đã lạc hậu, bổ túcnghề nghiệp, đào tạo thêm hoặc củng cố các kỹ năng nghề nghiệp theo các chuyên đề.Các hoạt động này nhằm tạo điều kiện cho người lao động có cơ hội để củng cố và mở

mang một cách có hệ thống những tri thức, kỹ năng chuyên môn, nghề nghiệp sẵn có

để lao động có hiệu quả hơn”

Như vậy, xây dựng và bồi dưỡng đội ngũ là hệ thống biện pháp thống nhất và có mốiquan hệ mật thiết Xây dựng đội ngũ để làm tốt công tác bồi dưỡng, sử dụng và ngược lại,bồi dưỡng, sử dụng để xây dựng đội ngũ một cách hiệu quả

- Đội ngũ GVCN: Trong nhà trường, đội ngũ GV ở trong tập thể sư phạm Tập thể

sư phạm trong trường học là tổ chức của tập thể lao động sư phạm, đứng đầu là hiệutrưởng Tập thể sư phạm liên kết các GV, CB, NV thành một cộng đồng giáo dục có tổchức, có mục đích thống nhất, có phương thức hoạt động nhằm thực hiện nhiệm vụgiáo dục của nhà trường

Đội ngũ GV là lực lượng chủ yếu, quan trọng nhất trong tập thể sư phạm nhà trườnglàm nhiệm vụ giảng dạy, giáo dục, là nhân tố quyết định chất lượng đào tạo của nhàtrường Vì vậy cần bồi dưỡng để phát triển đội ngũ GV

Mục tiêu và vai trò của phát triển đội ngũ là nhằm sử dụng tối đa nguồn nhân lựchiện có và nâng cao tính hiệu quả của tổ chức thông qua việc giúp cho người GV hiểu

rõ hơn về công việc, nắm vững hơn về nghề nghiệp của mình và thực hiện chức năng,nhiệm vụ của mình một cách tự giác hơn, với thái độ tốt hơn, cũng như nâng cao khảnăng thích ứng của họ với các công việc trong tương lai

- Chất lượng giáo dục: “Chất lượng giáo dục là mục tiêu cần đạt được của các cơ sởgiáo dục Chất lượng giáo dục được hiểu chung nhất là những lợi ích, giá trị mà kếtquả học tập đem lại cho cá nhân và xã hội, trước mắt và lâu dài”

Chất lượng đó phải đáp ứng được các yêu cầu về mục tiêu của cá nhân và yêu cầu

xã hội đặt ra cho giáo dục

Luật Giáo dục đã khẳng định “1 Mục tiêu của giáo dục phổ thông là giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản, phát

triển năng lực cá nhân, tính năng động và sáng tạo, hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân; chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học lên hoặc đi vào cuộc sống lao động, tham gia xây dựng và bảo vệ

Tổ quốc”.

- Các yếu tố ảnh hưởng chất lượng: Chất lượng giáo dục phụ thuộc vào nhiều yếu tố:yếu tố con người như: đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục, nhân viên, học sinh, phụhuynh, cấp uỷ chính quyền ; yếu tố nội dung chương trình, sách giáo khoa, vấn đề đánhgiá thi cử; yếu tố cơ sở vật chất trang thiết bị; yếu tố môi trường giáo dục Trong đó, yếu tốcon người, nhất là đội ngũ người thầy giữ vị trí chủ đạo và quyết định nhất Vì vậy, xâydựng đội ngũ nhà giáo đủ về số lượng, đồng bộ về cơ cấu, đồng đều về chất lượng là yêucầu đòi hỏi của các nhà trường Nhiệm vụ của các nhà quản lý giáo dục là phải xây dựng

và bồi dưỡng đội ngũ GV giỏi về chuyên môn, vững về chính trị tư tưởng, thành thục vềnghiệp vụ, tâm huyết và trách nhiệm với nhà trường là nồng cốt; sắp xếp, bố trí, sử dụnghợp lý đội ngũ trong giảng dạy và giáo dục- nhất là công tác chủ nhiệm là điều kiện có tínhquyết định

1.1.2/ Vai trò, vị trí,chức năng và nhiệm vụ , quyền hạn của GVCN

a/ Vai trò, vị trí

- GVCN lớp được thay mặt Hiệu trưởng quản lý và giúp lớp tổ chức học tập, rènluyện đạt mục tiêu đào tạo, GVCN vừa đóng vai trò quản lý hành chính Nhà nước, vừađóng vai trò người thầy giáo, đồng thời còn đóng vai trò người đại diện cho quyền lợicủa tập thể lớp

Người GVCN lớp học do các vấn đề đã nêu vừa phải có năng lực thủ trưởng, lại vừa

có năng lực thủ lĩnh đối với lớp học.

Năng lực "thủ trưởng" đòi hỏi phải biết ra mệnh lệnh để học sinh chấp hành cácquyết định của nhà trường

Năng lực "thủ lĩnh" đòi hỏi phải biết "liên nhân cách" các đồng nghiệp, liên nhâncách HS mà mình phụ trách thành tập thể biết học hỏi, tập thể biết "học thày không tàyhọc bạn"

Người GVCN trước hết là người GVBM nên phải tinh thông khoa học bộ môn mìnhphụ trách, song do vai trò "lĩnh xướng" nên phải cố gắng có một nền kiến thức rộng đểphát huy hiệu quả chung trong công tác giảng dạy

Với tất cả các chức năng công việc trên, có thể khẳng định GVCN là một nhà quản

lý, nhà quản lý không có dấu đỏ trong nhà trường phổ thông có sứ mệnh rất thiêngliêng Đó là người thắp sáng nhân cách toàn vẹn của thế hệ trẻ

- Nắm chắc tư tưởng, tinh thần thái độ và kết quả học tập, rèn luyện của HS ,phối hợpvới gia đình và đoàn thể để giúp đỡ, cảm hoá HS trong rèn luyện để trở thành người tốtcho xã hội.

- Ghi nhận xét, xác nhận các vấn đề thuộc về quản lý các hoạt động của lớp

- Kết thúc thời gian chủ nhiệm lớp phải hoàn thành hồ sơ công tác chủ nhiệm lớpcho nhà trường (hoặc người chủ nhiệm mới)

- Có thể nói nhiệm vụ giáo viên chủ nhiệm mang một đặc trưng mà GVBM không thểthay thế được Vì mỗi GVCN chính là cố vấn của tất cả HS trong lớp Để làm tốt nhiệm

vụ của mình, GVCN cần huấn luyện, bồi dưỡng khả năng tự quản cho HS để các em cókhả năng tự quản lý và tổ chức mọi hoạt động của lớp

- Để HS đạt được sự chủ động, tích cực, GVCN phải xây dựng một ban cán sự lớpđầy nhiệt huyết, tự tin và đoàn kết Chọn HS nằm trong ban cán sự lớp phải có nănglực học tập, có uy tín với bạn bè và có khả năng điều khiển điều khiển mọi hoạt độngtập thể lớp Lúc này, GVCN giữ vai trò quan sát, giúp đỡ, uốn nắn và điều chỉnh các

em, không phải là người trực tiếp tổ chức và điều khiển thay cho HS GVCNcó kịpthời giúp các em điều chỉnh quá trình hoạt động thì ban cán sự mới đạt được những kếtquả mong muốn GVCN phải biết khêu gợi tiềm năng sáng tạo của các em trong việc

đề xuất mọi hoạt động phù hợp với yêu cầu chủ đề của từng tháng, từng học kì và cảnăm học Điều đó không có nghĩa GVCN khoán trắng, đứng ngoài mọi hoạt động của

HS mà sẽ tham gia để giúp đỡ các em vào những lúc các em gặp khó khăn khi hoạtđộng Có như vậy GVCN mới đủ sức thuyết phục, thực sự chinh phục được HS đểgiáo dục các em và như vậy mới có thể làm tốt nhiệm vụ của mình

Thực tế cho thấy ở các trường tiên tiến bao giờ Hiệu trưởng cũng xây dựng được đội

ngũ giáo viên chủ nhiệm thạo việc và tận tâm.

c/ Quyền hạn

- Được mời dự họp hoặc là thành viên hội đồng giải quyết các vấn đề về HS, của lớpmình phụ trách.

- Được liên hệ với GV dạy lớp mình chủ nhiệm để phối hợp giáo dục HS

- Được liên hệ với tổ trưởng bộ môn, các bộ phận có liên quan, Ban Giám hiệutrường để phản ánh tình hình giảng dạy của GV, tình hình học tập, rèn luyện của HS

và bảo vệ quyền lợi chính đáng của HS lớp mình phụ trách

- Được gọi HS cá biệt đến nơi làm việc để giáo dục HS và được mời CMHS đến

trường để phối hợp giáo dục khi cần thiết

1.1.3/ Yêu cầu xây dựng và bồi dưỡng

Trong nhà trường phổ thông, giáo viên nào cũng có thể làm được công tác chủ nhiệm,nhưng không thể ai cũng trở thành giáo viên chủ nhiệm tốt Các yêu cầu để đạt giáo viên chủnhiệm tốt có mối quan hệ tương tác lẫn nhau, tạo điều kiện cho nhau

- Biết xây dựng kế hoạch chủ nhiệm và biết chỉ đạo tập thể thực hiện kế hoạch

- GVCN cần có một số kỹ năng cần thiết như: Kỹ năng sử dụng các phương phápchủ nhiệm; xây dựng kế hoạch chủ nhiệm; cảm hóa HS; truyền đạt, thuyết phục họcsinh; xây dựng tập thể học sinh vững mạnh; kiểm tra, đánh giá kết quả hoạt động; phốihợp với các lực lượng khác (CMHS, Đoàn, Hội….) trong giáo dục HS;

Vì GVCN là cán bộ quản lý lớp cho nên người dạy giỏi và người chủ nhiệm giỏikhông nhất thiết là một Có đồng thuận, có lệch pha trong thực tế là bình thường Tốchất quan trọng của GVCN là tố chất của một con người hành động Đối tượng quản lýtrường học, lớp học là con người phải giáo hoá, do đó không thể có một chương trìnhcài đặt sẵn mà phải lao vào làm Thấy đúng thì tổng kết và áp dụng tiếp, thấy sai phảiđiều chỉnh kế hoạch kịp thời hoặc huỷ bỏ theo quy trình: xây dựng kế hoạch - thựchiện kế hoạch - kiểm tra kế hoạch - tổng kết và vạch kế hoạch mới Rất cần ở chủnhiệm lớp các phẩm chất nhiệt tình, sâu sát, cần cù, trí nhớ tốt, quan sát tinh, tâm lígiỏi, có khả năng xây dựng đội ngũ cán bộ HS GVCN phải vừa là thầy vừa là bạn củahọc trò.

b) GVCN lớp là tấm gương sáng cho HS noi theo:

Làm chủ nhiệm là một nghệ thuật, đòi hỏi người GV phải là tấm gương sáng về đạođức, mẫu mực từ lời ăn tiếng nói, tác phong làm việc cho đến trình độ chuyên môn;quan hệ với học trò như là một người bạn lớn, vừa gần gũi, vừa đáng tin cậy; kiên trìtrong giáo dục HS theo kiểu mưa dầm thấm lâu; giáo dục đạo đức phải trở thành thóiquen của mình Có người thì quan niệm rằng, sau cha mẹ, thầy cô là người gần gũi với

HS hơn ai hết nên hiểu các em và nắm rõ hoàn cảnh để có định hướng đúng trong dạy

dỗ là then chốt của thành công trong giáo dục

Trong lớp học, GVCN là người để các em noi theo Cách hành động, suy nghĩ, cư xử của

GV sẽ ảnh hưởng rất nhiều về quan niệm của HS và phụ huynh về GV

1.2/ Cơ sở pháp lý

Để tạo hành lang pháp lý cho hoạt động giảng dạy và giáo dục của nhà trường và

ngành giáo dục, Nhà nước đã ban hành luật giáo dục, Bộ Giáo dục - Đào tạo đã banhành điều lệ trường THPT kèm theo Thông tư số: 12/2011/TT-BGDĐT ngày 28/3/2011 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo

- Luật giáo dục.

+ Điều 15 chương I nói rõ "Nhà giáo giữ vai trò quyết định trong việc đảm bảo chấtlượng giáo dục Nhà giáo phải không ngừng học tập, rèn luyện, nêu gương tốt chongười học Nhà nước tổ chức đào tạo, bồi dưỡng nhà giáo, có chính sách bảo đảm cácđiều kiện cần thiết về vật chất và tinh thần để nhà giáo thực hiện nhiệm vụ củamình…"

+ Về nhiệm vụ nhà giáo, luật giáo dục yêu cầu nhà giáo phải có nhiều tiêu chuẩn,trong đó có các tiêu chuẩn "Có phẩm chất, đạo đức, tư tưởng tốt Đạt trình độ chuẩnđược đào tạo về chuyên môn nghiệp vụ" ( Điều 70)

+ Điều 72 - Chương IV nêu nhiệm vụ của nhà giáo: "Rèn luyện đạo đức, học tập vănhoá, bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ để nâng cao chất lượng chuyên môn nghiệp vụ

để nâng cao chất lượng và hiệu qủa giảng dạy và giáo dục"

b) Thực hiện các hoạt động giáo dục theo kế hoạch đã xây dựng;

c) Phối hợp chặt chẽ với gia đình học sinh, với các giáo viên bộ môn, Đoànthanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh, các tổchức xã hội có liên quan trong việc hỗ trợ, giám sát việc học tập, rèn luyện, hướngnghiệp của học sinh lớp mình chủ nhiệm và góp phần huy động các nguồn lực trongcộng đồng phát triển nhà trường;

d) Nhận xét, đánh giá và xếp loại học sinh cuối kỳ và cuối năm học; đề nghịkhen thưởng và kỷ luật học sinh; đề nghị danh sách học sinh được lên lớp thẳng, phảikiểm tra lại, phải rèn luyện thêm về hạnh kiểm trong kỳ nghỉ hè, phải ở lại lớp; hoànchỉnh việc ghi sổ điểm và học bạ học sinh;

đ) Báo cáo thường kỳ hoặc đột xuất về tình hình của lớp với Hiệu trưởng

- Chiến lược phát triển giáo dục Việt Nam 2009-2020 của Bộ GD&ĐT nêu:

“Đối với giáo dục trung học: học sinh được trang bị học vấn cơ bản, kỹ năng sống,những hiểu biết ban đầu về công nghệ và nghề phổ thông, được học một cách liên tục vàhiệu quả chương trình ngoại ngữ mới để đến cuối thập kỷ thứ hai của thế kỷ 21 có trình

độ ngoại ngữ ngang bằng với các nước trong khu vực”

1.3/ Cơ sở thực tiễn

Từ thực tiễn giáo dục ở các nhà trường phổ thông nói chung và trường THPT Ba Đìnhnói riêng cho thấy: đội ngũ nhà giáo giữ vị trí chủ đao và đóng vai trò quyết định đến chấtlượng giáo dục, trong đó đội ngũ giáo viên chủ nhiệm lớp giữ vị trí then chốt trong quátrình thực hiện mục tiêu nhiệm vụ giáo dục của nhà trường

- Việc chọn lựa giáo viên làm công tác giảng dạy đã khó, xây dựng đội ngũ giáo viênchủ nhiệm có năng lực, thạo việc, tâm huyết và trách nhiệm đối với nhà trường , với phụhuynh và học sinh lại càng khó hơn Vì vậy, nhiều giáo viên ngại, thậm chí né tránh làmchủ nhiệm

- Thực tế cho thấy, trong các nhà trường , cơ chế đảm bảo cho giáo viên chủ nhiệm vàgiải quyết các mối quan hệ giữa lợi ích và trách nhiệm, giữa quyền và nghĩa vụ chưa thật

sự thoả đáng Các nhà trường chỉ chú trọng đến chất lượng chuyên môn, chất lượng họcsinh giỏi, học sinh thi đỗ vào các trường đại học chứ ít chú trọng đến kỹ năng sống củahọc sinh sau khi tốt nghiệp đại học và công tác

- Trên thực tế, nhiệm vụ của GVCN là rất nhiều, GVCN hết giờ nhưng không hết việc.Ngoài công việc quản lý học sinh, GVCN còn phải chuẩn bị một cách thường xuyên cáchoạt động sinh hoạt 15 phút, bsinh hoạt cuối tuần, chào cờ đầu tuần, các tiết hoạt độngGDNGLL và hướng nghiệp Trong khi đó, thời lượng trừ cho GVCN có 4 tiết/ tuần

Ở các nhà trường, Hiệu trưởng là người đứng đầu và chịu trách nhiệm trước Nhà nước vềquản lý và giáo dục học sinh, nhưng Hiệu trưởng không thể làm tất thẩy mọi việc mà trướchết phải thông qua đội ngũ cán bộ giáo viên, nhân viên, nhất là đội ngũ GVCN lớp Chấtlượng công tác quản lý đến đâu tuỳ thuộc rất lớn vào chất lượng đội ngũ GVCN lớp Vìvậy, xây dựng đội ngũ GVCN lớp đủ về số lượng, đồng bộ về cơ cấu ( Giữa các tổ chuyênmôn, các lứa tuổi, giới tính )và đồng đều về chất lượng là yêu cầu cơ bản của công tácquản lý

Chương 2:

THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ XÂY DỰNG, BỒI DƯỠNG

ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN CHỦ NHIỆM NHẰM NÂNG CAO

CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC TOÀN DIỆN Ở TRƯỜNG THPT BA ĐÌNH

2.1) Đôi nét về giáo dục Nga Sơn

Nga Sơn là huyện thuần nông ven biển phía đông bắc tỉnh Thanh Hoá với 27 xã thị trấn,hơn 15 nghìn dân, trong đó 1/3 theo đạo Thiên chúa Đây là vùng chiêm trũng, cách biệtvới bên ngoài Trong những năm qua, nền kinh tế- xã hội của địa phương có bước chuyểnmình, song về cơ bản vẫn là huyện nghèo

Những khó khăn của kinh tế- xã hội của địa phương đã tác động không nhỏ đến sự pháttriển giáo dục Nhưng chính bằng sự quyết tâm của cấp uỷ, chính quyền và nhân dân trongtoàn huyện, trên cơ sở phát huy nội lực của ngành giáo dục, chất lượng giáo dục thực sựbứt phá đi lên Tuy vậy, so với yêu cầu tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, giáo dục NgaSơn vẫn đặt ra những yêu cầu cấp thiết, nhất là công tác quản lý, giáo dục đạo đức họcsinh

Công tác quản lý và giáo dục học sinh là trách nhiệm của gia đình, nhà trường và xãhội , trong đó nhà trường giữ vị trí trung tâm Thực hiện Nghị quyết 02 của Huyện uỷ NgaSơn về nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, ngành giáo dục đã có nhiều đổi mới trongviệc sử dụng đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên, trong đó nhấn mạnh đến vai trò của giáo

viên chủ nhiệm trong công tác quản lý và giáo dục đạo đức học sinh 2.2) Thực trạng công tác giáo dục của trường THPT Ba Đình.

Trường THPT Ba Đình thành lập năm 1963, đến nay đã trải qua gần 50 năm xây dựng

và trưởng thành Nhà trường đã xây dựng được đội ngũ giáo viên vừa “ hồng” và vừa

“chuyên” Chính điều ấy đã tạo dựng được thương hiệu cho nhà trường là đơn vị Anh hùnglao động và trường chuẩn Quốc gia.

Được sự quan tâm ủng hộ của các cấp, các ngành, sự nỗ lực phấn đấu vượt khó vươnlên, nhà trường liên tục đạt được thành tích xuất sắc Nhà trường nhiều năm được xếp trongtop 10 trường THPT dẫn đầu ngành giáo dục Thanh Hoá về kết quả thi học sinh giỏi, được

Bộ GD-ĐT vinh danh trong top 200 trường THPT chất lượng hàng đầu của cả nước Hàngnăm, nhà trường có trên 70% học sinh xếp loại khá giỏi về học lực và từ 98% trở lên xếploại khá tốt về hạnh kiểm

Mục tiêu trong 10 năm tới là xây dựng nhà trường thành trường trọng điểm chất lượngcao theo đề án của Huyện uỷ Khó khăn lớn nhất hiện nay là sự không đồng đều về chấtlượng của đội ngũ giáo viên và chất lượng học sinh Thực tế đó đặt ra, muốn nâng cao chấtlượng văn hoá cần thiết phải tăng cường các biện pháp quản lý, giáo dục nền nếp kỷcương, tác phong, hình thành ý thức động cơ học tập đúng đắn cho học sinh Điều đó đồngnghĩa với việc phải chọn lựa đội ngũ giáo viên chủ nhiệm tốt, đáp ứng yêu cầu của phụhuynh và mục tiêu giáo dục của nhà trường

2.3) Đánh giá đội ngũ GVCN ở trường THPT Ba Đình

2.3.1 Đánh giá chung

Đội ngũ sư phạm trường THPT Ba Đình hiện nay có 80 cán bộ giáo viên nhân viênvới tuổi đời bình quân là 40.Trong đó có 40% đạt giáo viên giỏi và CSTĐ cấp tỉnh,hầu hết là giáo viên giỏi và CSTĐ cơ sở 100% giáo viên đạt trình độ đào tạo chuẩn,trong đó có 12% đạt trình độ trên chuẩn, 15% đạt trình độ lý luận chính trị từ trung cấptrở lên Qua đánh giá thi đua hàng năm, nhà trường có 50% giáo viên chủ nhiệm đượccông nhận giáo viên chủ nhiệm tiên tiến và giáo viên chủ nhiệm giỏi So với mặt bằngchung trong toàn tỉnh bậc THPT, đội ngũ sư phạm nhà trường được đánh giá là kháđồng đều về chất lượng, tâm huyết với sự nghiệp giáo dục thế hệ trẻ, luôn đoàn kếtnhất trí

Tuy vậy, trong những năm gần đây, nhất là trong khoảng 5 năm tới, các thầy cô giáo

có kinh nghiệm, đã đạt thành tích trong quản lý, giáo dục và có tinh thần trách nhiệmcao đến tuổi nghỉ chế độ, thế hệ giáo viên trẻ mặc dù được đào tạo cơ bản song thiếukinh nghiệm, hạn chế về phương pháp làm việc khoa học Trong khi đó, chất lượngtuyển sinh đầu cấp quá thấp và sự tác động đa chiều của xã hội đã làm cho một bộphận học sinh sa sút về động cơ và thái độ học tập Do yêu cầu về nguồn nhân lực xãhội và áp lực thi cử, hầu hết thời gian của đại đa số học sinh tập trung vào học, ôn thivào các trường đại học, cao đẳng Nhận thức về vai trò vị trí của giáo viên chủ nhiệmchưa được khẳng định đúng tầm, thậm chí có nơi, có lúc xem giáo viên chủ nhiệm cócũng được, không có cũng chẳng sao Vì vậy, chất lượng quản lý, giáo dục kỹ năngsống, giáo dục đạo đức, lý tưởng, nếp sống văn hoá ít được quan tâm Các nhà trườngnếu không có sự thay đổi về phương thức quản lý mà trực tiếp là đội ngũ giáo viên chủnhiệm thì chất lượng giáo dục toàn diện không đáp ứng được yêu cầu đặt ra

Thực trạng chung của đội ngũ giáo viên nói chung của ngành giáo dục cũng như độingũ giáo viên của trường THPT Ba Đình ngày càng có xu thế giảm về chất lượng.Nguyên nhân cơ bản là do chất lượng học sinh dự thi vào các ngành sư phạm vừa ít,vừa yếu; chất lượng đào tạo của các trường Đại học sư phạm, nhất là về nghiệp vụ, kỹnăng sư phạm không đáp ứng được yêu cầu Thực tế thu nhập của giáo viên quá bấtcập so với thu nhập của xã hội Trong khi đó, công việc của giáo viên chủ nhiệm quánhiều, ngày càng phức tạp nhưng hầu như chưa có chế độ đãi ngộ thoả đáng GVBMthực hiện một tiết thao giảng được công nhận GV giỏi các cấp thì được quan tâm rấtnhiều đến công tác thi đua khen thưởng, trong khi đó GV làm chủ nhiệm tất bật, suy

tư, bỏ rất nhiều công sức trong 1 năm may ra mới được công nhận GVCN giỏi thì ít aichú ý, có chăng cũng chỉ ở một thời điểm nào đó Chính vì điều đó, GVCN hoặc làlàm không hết trách nhiệm, thậm chí thờ ơ với công việc này, hoặc là ngại, né tránh.Đội ngũ GVCN ở trường THPT Ba Đình không tránh khỏi thực trạng này

2.3.2 Đánh giá các lĩnh vực

a Về tư tưởng chính trị, đạo đức và ý thức trách nhiệm :

- Hầu hết GVCN có lập trường chính trị vững vàng, có đạo đức trong sáng, yêungành yêu nghề, ý thức trách nhiệm cao đối với nhiệm vụ được giao, là tấm gươngsáng cho HS noi theo Được Hiệu trưởng giao lớp chủ nhiệm, bản thân mỗi người luôn

cố gắng học hỏi, sát sao tình hình HS để phối hợp các lực lượng tìm mọi cách làm hay,biện pháp tốt để xây dựng tập thể lớp vững mạnh

- Quan điểm giáo dục toàn diện chưa được chú trọng đúng mức, công tác đánh giá

HS còn có sự lệch pha giữa các GV với nhau và trong những khoảng thời gian khácnhau Bản thân mỗi GV không đủ thời gian vật chất, kỹ năng trong công tác chủnhiệm chưa thành thục, thiếu tính chủ động trong công tác quản lý Vì vậy, không nắmbắt được diễn biến tư tưởng hành vi của HS

b Về lòng nhân ái sư phạm

Để trở thành GVCN tốt, ngoài năng lực chuyên môn, GVCN cần phải có niềm tin, làchỗ dựa tinh thần của các em, gần gũi, chia sẻ, động viên, khích lệ HS phấn đấu vươnlên Thành công của công tác chủ nhiệm không những biểu hiện ở nền nếp kỷ cương,

sự đoàn kết trong tập thể lớp mà còn thể hiện ở môi trường tập thể tin cậy, hợp tác, tôntrọng lẫn nhau Ở đó, các em được phát triển toàn diện nhân cách, được khuyến khíchcác năng lực sáng tạo, được thể hiện và rèn cái “ tôi” theo hệ giá trị chuẩn mực củacộng đồng

Ở lứa tuổi HS đang tập làm người lớn, có những biểu hiện không đúng theo yêu cầuđặt ra- đó cũng là lẽ tự nhiên Nhiệm vụ của người GVCN phải luôn là người bạn đồnghành, luôn luôn lắng nghe, thấu hiểu, là chỗ dựa tin cậy với tấm lòng bao dung, độlượng, vị tha để các em bọc bạch tâm tư tình cảm, những sắc thái trái chiều Trên cơ sở