TẦM QUAN TRỌNG CỦA NGHIỆP VỤ THANH TOÁN QUỐC TẾ VỚI NỀN KINH TẾ HỘI NHẬP WTO.doc

TẦM QUAN TRỌNG CỦA NGHIỆP VỤ THANH TOÁN QUỐC TẾ VỚI NỀN KINH TẾ HỘI NHẬP WTO

KHOA : QUẢN TRỊ TÀI CHÍNH

Giảng viên hướng dẫn :NGUYỄN NGỌC THÚY

Em xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng em.

Số liệu và kết quả nêu trong đề tài là trung thực và xuất phát từ tình hình thực

tế của đơn vị

Các số liệu này chưa từng được ai công bố trong bất kì công trình nghiên cứunào khác

LỜI CẢM ƠN

Em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đối với cô giáo hướng dẫn Nguyễn NgọcThuý người đã tận tình chỉ bảo, giúp đỡ và động viên em trong suốt thời gianthực hiện chuyên đề thực tập cuối khóa này.

Em cũng xin cảm ơn thầy cô giáo trường Cao đẳng Ngoại Ngữ Công Nghệ ViệtNhật nói chung và khoa Quản Trị Tài Chính nói riêng đã truyền đạt những kiếnthức quý báu cho em trong suốt những năm học vừa qua

Em xin chân thành gửi lời cảm ơn đến toàn thể các cô chú, anh chị trong Ngânhàng Vietinbank chi nhánh Khu Công Nghiệp Hải Dương đã tạo điều kiện vàgiúp đỡ, chỉ bảo em trong những ngày em thực tập tại Ngân hàng

Trong quá trình nghiên cứu, hoàn thành chuyên đề, do kiến thức và thời giancòn hạn chế, phạm vi nghiên cứu đề tài còn hạn hẹp nên việc tìm hiểu, đi sâu

về “TTQT nói chung và tầm quan trọng của TTQT nói riêng” không tránh khỏinhững sai lầm nhất định Kính mong thầy cô và các bạn góp ý thêm cho bàiviết này để em có nhận thức đầy đủ hơn về vấn đề này

Em xin chân thành cảm ơn! Sinh viên thực hiện

Nguyễn Thị Ngọc Trâm

M C L C ỤC LỤC ỤC LỤC

A PHẦN MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG I : ĐẶT VẤN ĐỀ 1

1.Lí do chọn đề tài 1

2.Giới hạn 2

2.1 Đối tượng 2

2.2 Phạm vi nghiên cứu 2

3 Mục đích và mục tiêu 2

3.1 Mục đích 2

3.2 Mục tiêu 2

4 Phương pháp nghiên cứu 3

4.1 Phương pháp trực quan 3

4.2 Phương pháp lý luận 3

4.3 Phương pháp thu thập và xử lý dữ liệu thực tế 3

5 Tóm tắt 3

B PHẦN NỘI DUNG 4

CHƯƠNG II : TỔNG QUAN VỀ TẦM QUAN TRỌNG CỦA NGHIỆP VỤ THANH TOÁN QUỐC TẾ VỚI NỀN KINH TẾ HỘI NHẬP WTO CỦA VIỆT NAM 4

1 Giải thích khái niệm 4

1.1 Khái niệm thanh toán quốc tế 4

1.2 Đặcđiểm 4

1.3 Phương thức thanh toán quốc tế 4

1.3.1 Phương thức chuyển tiền 4

1.3.2 Phương thức nhờ thu 5

1.3.2.1 Nhờ thu phiếu trơn 6

1.3.2.2 Nhờ thu kèm chứng từ 7

1.3.3 Phương thức tín dụng chứng từ 8

2 Nguồn gốc hình thành và lịch sử phát triển của nghiệp vụ TTQT 10

3 Hoàn cảnh của các Ngân hàng Việt Nam trong thời kì hội nhập quốc tế 11

4 Những nhận định cũ và mới về đối tượng nghiên cứu 11

4.1 Các tác phẩm 11

4.2 Kết luận 13

CHƯƠNG III : PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 14

1.Sơ lược về phương pháp nghiên cứu 14

1.1 Đối tượng 14

1.2 Phạm vi nghiên cứu 14

1.3 Phương pháp nghiên cứu 14

1.3.1 Phương pháp trực quan 14

1.3.2 Phương pháp lý luận 14

1.3.3 Phương pháp thu thập và xử lý dữ liệu thực tế 14

1.4 Kế hoạch nghiên cứu 15

1.4.1 Lần 1: Nghiên cứu sơ bộ 15

1.4.2 Lần 2: Nghiên cứu chi tiết và hoàn thiện 16

2 Tiến hành nghiên cứu 16

2.1 Phương pháp trực quan 16

2.2 Phương pháp lý luận 16

2.3 Phương pháp thu thập và xử lý dữ liệu thực tế 16

3 Kết quả nghiên cứu 17

CHƯƠNG IV: ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG CỦA HOẠT ĐỘNG THANH TOÁN QUỐC TẾ TẠI NGÂN HÀNG VIETINBANK CHI NHÁNH KHU CÔNG NGHIỆP HẢI DƯƠNG 18

1 Giới thiệu khái quát về Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương 18

1.1 Tổng quan về quá trình hình thành và phát triển Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương 18

1.2 Cơ cấu tổ chức của Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương 19

1.3 Các hoạt động chính của Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương 20

1.3.1 Huy động vốn 20

1.3.2 Cho vay, đầu tư 21

1.3.3 Bảo lãnh 21

1.3.4 Thanh toán và Tài trợ thương mại 21

1.3.5 Ngân quỹ 21

1.3.6 Thẻ và ngân hàng điện tử 22

1.3.7 Hoạt động khác 22

2 Tình hình chung về hoạt động tại VietinBank Chi nhánh khu công

nghiệp Hải Dương từ năm 2008 -2010 22

2.1 Huy động vốn 22

2.2 Hoạt động cho vay 24

2.3 Kết quả kinh doanh 25

3 Thực trạng hoạt động thanh toán quốc tế tại Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương 25

3.1 Tình hình thực hiện hoạt động thanh toán quốc tế tại Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương 25

3.1.1 Tình hình chung về hoạt động thanh toán quốc tế tại VietinBank Chi nhánh KCN Hải Dương 25

3.1.2 Tình hình thực hiện các phương thức TTQT tại VietinBank Chi nhánh KCN Hải Dương 28

3.1.2.1 Thanh toán bằng phương thức chuyển tiền: 28

3.1.2.2 Thanh toán bằng phương thức nhờ thu 30

3.1.2.3.Thanh toán bằng phương thức tín dụng chứng từ 32

3.2 Đánh giá hoạt động Thanh toán quốc tế tại Vietinbank 34

3.2.1 Những kết quả đạt được trong hoạt động TTQT tại VietinBank Chi nhánh KCN Hải Dương 34

3.2.2 Những hạn chế trong hoạt động thanh toán quốc tế 35

3.2.3 Nguyên nhân những hạn chế 35

3.2.3.1 Từ phía Ngân hàng 35

3.2.3.2 Từ phía khách hàng 37

3.2.3.3 Từ phía nhà nước 37

3.3 Một số giải pháp phát triển và hoàn thiện hoạt động thanh toán quốc tế tại Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương 38

3.3.1 Tăng cường hoạt động marketing 38

3.3.2 Nâng cao chất lượng và đa dạng hóa dịch vụ thanh toán quốc tế 40

3.3.3 Nâng cao năng lực, trình độ cho cán bộ thanh toán quốc tế 41

3.3.4 Đẩy mạnh hoạt động tín dụng xuất nhập khẩu và tăng cường nguồn ngoại tệ phục vụ thanh toán quốc tế 43

3.3.5 Hoàn thiện và đổi mới công nghệ ngân hàng nhằm phục vụ công tác thanh toán quốc tế 44

3.3.6 Tăng cường công tác kiểm tra, kiểm soát đối với hoạt động thanh toán quốc tế 44

3.3.7 Thực hiện tốt dịch vụ tư vấn cho khách hàng 45

C KẾT LUẬN 46

CHƯƠNG V: KẾT LUẬN, ĐỀ XUẤT VÀ KIẾN NGHỊ 46

1 Kết luận 46

2 Ý nghĩa thực tiễn 47

2.1 Ý nghĩa về mặt lý luận 47

2.2 Ý nghĩa về mặt thực tiễn 47

3 Tầm nhìn và định hướng những chiến lược kinh doanh trung và dài hạn chính sau cổ phần hoá của Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương 47

3.1 Tầm nhìn 47

3.2 Định hướng những chiến lược kinh doanh chính sau cổ phần hóa 48

3.3 Định hướng phát triển hoạt động kinh doanh trong thời gian tới: 49

4 Một số kiến nghị 51

4.1 Một số kiến nghị với Ngân hàng Nhà Nước 51

4.2 Kiến nghị với Ngân hàng Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương 52

DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ

Sơ đồ 2 : Trình tự nhờ thu phiếu trơn 6

Sơ đồ 1.1: Cơ cấu tổ chức bộ máy điều hành tại Chi nhánh khu công

Bảng 1.1: Huy động vốn của VietinBank Chi nhánh KCN Hải Dương

Bảng 2.4: Tình hình hoạt động thanh toán nhờ thu nhập khẩu tại VietinBank

Bảng 2.5: Tình hình hoạt động thanh toán nhờ thu xuất khẩu tại VietinBank

Chi nhánh KCN Hải Dương (2008-2011)

31

Bảng 2.6: Tình hình hoạt động Phát hành và Thanh toán L/C nhập khẩu

32

tại VietinBank Chi nhánh KCN Hải Dương (2008-2011)

Bảng 2.7: Tình hình hoạt động Thông báo và Thanh toán L/C xuất khẩu

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT

L/C Thư tín dụng

A PHẦN MỞ ĐẦU CHƯƠNG I : ĐẶT VẤN ĐỀ 1.Lí do chọn đề tài

“Hội nhập” đó là một xu thế mà không một quốc gia nào có thể đi ngược lạihoặc đứng ngoài trong thế kỉ 21.Với xu thế này, tất cả các quốc gia đều có sự

liên kết với nhau về kinh tế, văn hoá, chính trị Việt Nam đã là thành viênchính thức của tổ chức thương mại thế giới ( WTO ) đây là một sự kiện quantrọng mở ra cho Việt Nam nhiều cơ hội và buộc Việt Nam phải đối mặt vớinhững áp lực điều chỉnh cơ cấu kinh tế và cơ chế quản lý với những thách thức

to lớn và tất yếu Trong xu hướng mở cửa và hội nhập vào nền kinh tế thế giới,lĩnh vực kinh tế đối ngoại được xem là một lĩnh vực vô cùng quan trọng vàmang tính cốt lõi trong việc thúc đẩy sự phát triển nền kinh tế

Trước xu thế quốc tế hoá mạnh mẽ về hoạt động kinh tế quốc tế, hoạt độngTTQT cũng không ngừng phát triển và đã thực sự đóng vai trò quan trọng trongviệc hỗ trợ và thúc đẩy các hoạt động kinh tế đối ngoại phát triển ngày càngbền vững Ngoài ra, TTQT có vai trò quan trọng với hoạt động của một NHthương mại, nó hỗ trợ, bổ sung cho các hoạt động khác của ngân hàng, tăngtính thanh khoản, tăng khả năng cạnh tranh của NH

Với thế mạnh là một trong các NH thương mại Nhà nước lớn nhất trong hệthống ngân hàng Việt Nam, có mạng lưới kinh doanh rộng khắp, sản phẩm dịch

vụ ngân hàng đa dạng và chất lượng cao, hệ thống máy tính và truyền thônghiện đại, công nghệ xử lý thông tin NH tiên tiến, có uy tín đối với khách hàngtrong nước và quốc tế và là thành viên của Hiệp hội Tài chính Viễn thông liênNgân hàng Toàn cầu (SWIFT), hoạt động TTQT tại VietinBank đã đạt đượcnhững thành quả nhất định, đáp ứng mọi nhu cầu của khách hàng về các nghiệp

vụ liên quan đến thanh toán xuất nhập khẩu hàng hoá cho khách hàng một cáchnhanh chóng, chính xác, an toàn và hiệu quả

Nhận thức được tầm quan trọng của hoạt động TTQT, qua quá trình học tập tạitrường CĐ Ngoại Ngữ Công Nghệ Việt Nhật và khoảng thời gian tiếp cận vớithực tế tại Ngân Hàng TMCP Công thương Vietinbank – chi nhánh Khu công

nghiệp Hải Dương, em đã tìm hiểu về đề tài: “ Tầm quan trọng của nghiệp

vụ thanh toán quốc tê với nền kinh tế hội nhập WTO của Việt Nam tại

ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam Chi nhánh khu công nghiệp Hải Dương” Trong quá trình nghiên cứu, hoàn thành chuyên đề, do kiến thức

và thời gian còn hạn chế, phạm vi nghiên cứu đề tài còn hạn hẹp nên viêc tìmhiểu, đi sâu về “TTQT nói chung và tầm quan trọng của TTQT nói riêng”không tránh khỏi những sai lầm nhất định Kính mong thầy cô và các bạn góp ýthêm cho bài viết này để em có nhận thức đầy đủ hơn về vấn đề này

Em xin chân thành cảm ơn!

3.2 Mục tiêu

Đưa ra cho người đọc biết tầm quan trọng của hoạt động TTQT hiện nay với

NH Vietinbank Những nhân tố ảnh hưởng tới hoạt động TTQT Tìm hiểunguyên nhân và đưa ra những đề xuất, biện pháp, kiến nghị để hoàn thiệnnghiệp vụ TTQT tại NH Vietinbank Chi nhánh khu công nghiệp Hải Dương

4 Phương pháp nghiên cứu

4.1 Phương pháp trực quan

Là phương pháp tri giác đối tượng một cách có hệ thống để thu thập thông tin

về đối tượng Đây là một hình thức quan trọng của nhận thức kinh nghiệmthông tin, nhờ quan sát mà ta có thông tin về đối tượng, trên cơ sở đó mà có cácbước tìm tòi và khám phá tiếp theo

4.2 Phương pháp lý luận

Là những phương pháp liên kết từng mặt, từng bộ phận thông tin từ các lýthuyết đã thu thập được để tạo ra một hệ thống lý thuyết mới đầy đủ và sâu sắc

về chủ đề nghiên cứu

4.3 Phương pháp thu thập và xử lý dữ liệu thực tế

Thu thập những dữ liệu từ thực tế Sau đó sẽ được tiến hành phân tích, so sánh

và xử lý để đưa ra những đánh giá, hệ thống lại kiến thức về nghiệp vụ TTQT

5 Tóm tắt

Kết cấu của chuyên đề ngoài các phần như lời mở đầu, danh mục chữ viết tắt,danh mục bảng biểu đồ, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo Nội dung bàiviết gồm 5 phần:

Chương I: Đặt vấn đề.

Chương II: Tổng quan về Tầm quan trọng của nghiệp vụ thanh toán quốc tế

với nền kinh tế hội nhập WTO của Việt Nam

Chương III: Phương pháp nghiên cúu.

Chương IV: Đánh giá thực trạng của hoạt động thanh toán quốc tế tại Ngân

hàng Vietinbank Chi nhánh Khu công nghiệp Hải Dương

Chương V: Kết luận, đề xuất và kiến nghị.

B PHẦN NỘI DUNG CHƯƠNG II : TỔNG QUAN VỀ TẦM QUAN TRỌNG CỦA NGHIỆP

VỤ THANH TOÁN QUỐC TẾ VỚI NỀN KINH TẾ HỘI NHẬP WTO

CỦA VIỆT NAM

1 Giải thích khái niệm

1.1 Khái niệm thanh toán quốc tế

TTQT : là hoạt động thanh toán từ tài khoản của chủ thể này đến tài khoản của chủ thể khác ở các quốc gia khác nhau để hoàn thành các mối quan hệ về kinh

tế, thương mại, hợp tác khoa học kỹ thuật, ngoại giao, xã hội giữa các nước thông qua hệ thống ngân hàng

1.2 Đặcđiểm

Thứ nhất : TTQT được thực hiện chủ yếu bằng hình thức chuyển khoản hoặc

bù trừ thông qua hệ thống ngân hàng nội địa và các ngân hàng quốc tế

Thứ hai : TTQT được thực hiện bằng các phương thức thanh toán tiên tiến,

hiện đại trên cơ sở sự phát triển của công nghệ ngân hàng, công nghệ thông tin hiện đại, đảm bảo độ tin cậy và chính xác cao

1.3 Phương thức thanh toán quốc tế

1.3.1 Phương thức chuyển tiền

Định nghĩa : Phương thức chuyển tiền là phương thức trong đó khách hàng

( Người trả tiền ) yêu cầu Ngân hàng của mình chuyển một số tiền nhất định cho một người khác ( Người hưởng lợi ) ở một địa điểm nhất định bằng phươngtiện chuyển tiền cho khách hàng theo yêu cầu

Các bên tham gia :

Người yêu cầu chuyển tiền ( Remitter ) : là người yêu cầu ngân hàng thay mìnhthực hiện chuyển tiền ra nước ngoài Họ thường là người nhập khẩu, mắc nợhoặc có nhu cầu chuyển vốn

Người thụ hưởng ( Beneficicary ) : là người nhận được số tiền chuyển tới thôngqua ngân hàng Họ thường là người xuất khẩu, chủ nợ hoặc nói chung là ngườiyêu cầu chuyển tiền chỉ định

Ngân hàng nhận uỷ nhiệm chuyển tiền ( Remitting bank ) : là ngân hàng phục

vụ người chuyển tiền

Ngân hàng trả tiền ( Paying bank ) : là ngân hàng trực tiếp trả tiền cho ngườithụ hưởng Thường là ngân hàng đại lý hay chi nhánh ngân hàng chuyển tiền

và ở nước người thụ hưởng

Quy trình thực hiện :

Sơ đồ 1 : Trình tự nghiệp vụ chuyển tiền

(3)

(1)

(1) : Giao dịch thương mại

(2) : Người mua sau khi nhận hàng tiến hành viết đơn yêu cầu chuyển tiền( bằng thư hoặc bằng điện ) cùng với uỷ nhiệm chi ( nếu có tài khoản mở tại ngân hàng ) gửi đến ngân hàng phục vụ mình

(3) : Ngân hàng chuyển tiền kiểm tra chứng từ nếu thấy hợp lệ thì tiến hành chhuyển tiền qua ngân hàng đại lý

(4) : Ngân hàng đại lý tiến hành chuyển tiền cho người hưởng lợi

1.3.2 Phương thức nhờ thu

Định nghĩa : Nhờ thu là phương thức thanh toán trong đó người bán sau khi đã

hoàn thành nghĩa vụ giao hàng hoặc cung ứng dịch vụ cho khách hàng sẽ uỷ thác cho Ngân hàng của mình thu hộ tiền từ người mua trên cơ sở chứng từ lập

ra

Trường hợp áp dụng : Thứ nhất: người bán và người mua tin cậy lẫn nhau hoặc

có quan hệ liên doanh với nhau, hoặc giữa công ty mẹ công ty con, hoặc giữa các chi nhánh của cùng một công ty với nhau

Thứ hai: hàng mua bán lần đầu mang tính chất chào hàng

Thứ ba: hàng ứ đọng khó tiêu thụ.

Các bên tham gia gồm 4 bên:

Người nhờ thu : là bên giao chỉ thị nhờ thu cho một ngân hàng, thông thường làngười xuất khẩu, cung ứng dịch vụ

Ngân hàng chuyển tiền : là ngân hàng mà người nhờ thu đã giao chỉ thị nhờ thuNgân hàng thu : là bất kỳ một ngân hàng nào ngoài ngân hàng chuyển tiền thựchiện quá trình nhờ thu

Người trả tiền : là người mà chứnng từ xuất trình đòi tiền anh ta, là người nhập khẩu, người sử dụng dịch vụ được cung ứng ( người mua )

1.3.2.1 Nhờ thu phiếu trơn : Đây là phương thức thanh toán trong đó người

bán uỷ thác cho Ngân hàng thu hộ tiền ở người mua căn cứ vào hối phiếu do mình lập ra, còn chứng từ gửi hàng thì gửi thẳng cho người mua không qua Ngân hàng

Trình tự tiến hành nghiệp vụ nhờ thu phải trải qua các bước sau :

Sơ đồ 2 : Trình tự nhờ thu phiếu trơn

(2) : Ngân hàng phục vụ người bán kiểm tra chứng, sau đó gửi thư uỷ thác nhờ thu kèm hối phiếu cho ngân hàng đại lý của mình ở nước người mua nhờ thu tiền

(3) : Ngân hàng đại lý yêu cầu người mua trả tiền hối phiếu ( nếu trả tiền ngay )hoặc chấp nhận trả tiền hối phiếu ( nếu mua chịu ).

(4) : Ngân hàng đại lý chuyển tiền thu được cho người bán thông qua ngân hàng chuyển chứng từ Nếu chỉ là chấp nhận hối phiếu thì ngân hàng giữ hối phiếu hoặc chuyển lại cho người bán Khi đáo hạn thanh toán, ngân hàng sẽ đòitiền ở người mua và thực hiện việc chuyển tiền như trên

1.3.2.2 Nhờ thu kèm chứng từ : Đây là phương thức trong đó người bán uỷ

thác cho Ngân hàng thu hộ tiền ở người mua không những căn cứ vào hối phiếu

mà còn căn cứ vào bộ chứng từ gửi kèm theo với điều kiện là nếu người muatrả tiền hoặc chấp nhận trả tiền hối phiếu thì ngân hàng mới trao toàn bộ chứng

từ gửi hàng cho người mua để nhận hàng

(1) : Người bán sau khi gửi hàng cho người mua, lập bộ chứng từ nhờ ngân hàng thu hộ tiền Bộ chứng từ gồm hối phiếu và các chứng từ gửi hàng kèm theo

(2) : Ngân hàng phục vụ người bán uỷ thác cho ngân hàng đại lý của mình ở nước người mua nhờ thu tiền

(3) : Ngân hàng đại lý yêu cầu người mua trả tiền Ngân hàng chỉ trao chứng từ gửi hàng cho người mua nếu người trả tiền hoặc chấp nhận hối phiếu

(4) : Ngân hàng đại lý chuyển tiền cho người bán thông qua ngân hàng chuyển chứng từ

1.3.3 Phương thức tín dụng chứng từ

Định nghĩa : Là một sự thoả thuận trong đó một Ngân hàng ( Ngân hàng mở

thư tín dụng ) theo yêu cầu của khách hàng ( người yêu cầu mở thư tín dụng )

sẽ trả một số tiền nhất định cho một người khác ( người hưởng lợi số tiền thư tín dụng ) hoặc chấp nhận hối phiếu do người này ký phát trong phạm vi số tiền

đó khi người này xuất trình cho ngân hàng một bộ chứng từ thanh toán phù hợpvới những quy định đề ra trong thư tín dụng

Các bên tham gia : Các bên tham gia vào quá trình thanh toán theo phương

là Ngân hàng phục vụ người mua

Thứ tư : là ngân hàng thông báo ( Advisinng Bank ) : là Ngân hàng ở nước người hưởng lợi

Ngoài ra, trong thực tế tuỳ theo điều kiện cụ thể còn có sự tham gia của một sốngân hàng khác như : Ngân hàng xác nhận ( Congiring Bank ), Ngân hàng chỉ định ( Nominated Bank ), Ngân hàng hoàn trả ( Reimbursing Bank )

Quy trình nghiệp vụ thanh toán L/C :

Sơ đồ 4 : Trình tự nghiệp vụ thanh toán L/C

(3) (6) (7) (2) (8) (9) (4) (6) (7)

Ngân hàng phát hành

( Issing Bank )

Ngân hàng thông báo( Advising Bank )

(1) (5)(1) : Trong quá trình thanh toán hàng hoá xuất nhập khẩu, người xuất khẩu và người nhập khẩu ký hợp đồng thương mại với nhau Nếu người xuất khẩu yêu cầu thanh toán hàng hoá theo phương thức tín dụng chứng từ thì trong hợp đồng thương mại phải có điều khoản thanh toán theo phương thức tín dụng chứng từ.

(2) : Người nhập khẩu căn cứ vào hợp đồng thương mại lập đơn xin mở L/C tạiNgân hàng phục vụ mình

(3) : Ngân hàng phát hành sẽ kiểm tra xem đơn mở thư tín dụng đó đã hợp lệ chưa Nếu đáp ứng đủ yêu cầu Ngân hàng sẽ mở L/C và thông báo qua Ngân hàng đại lý của mình ở nước người xuất khẩu về việc mở L/C và chuyển 1 bản gốc cho người xuất khẩu

(4) : Khi nhận được thông báo về việc mở L/C và một bản gốc L/C, Ngân hàng thông báo chuyển L/C cho người thụ hưởng

(5) : Người xuất khẩu khi nhận được 1 bản gốc L/C, nếu chấp nhận nội dung L/

C thì sẽ tiến hành giao hàng theo quy định đã ký kết trong hợp đồng Nếu không họ sẽ yêu cầu Ngân hàng chỉnh sửa theo đúng yêu cầu của mình rồi mới tiến hành giao hàng

(6) : Sau khi chuyển giao hàng hoá, người xuất khẩu tiến hành lập bộ chứng từ thanh toán theo quy định của L/C và gửi đến Ngân hàng phát hành thông qua Ngân hàng thông báo để yêu cầu được thanh toán Ngoài ra, người xuất khẩu cũng có thể xuất trình bộ chứng từ thanh toán cho Ngân hàng được chỉ định thanh toán được xác định trong L/C

(7) : Ngân hàng phát hành kiểm tra bộ chứng từ thanh toán nếu thấy phù hợp với quy định trong L/C thì tiến hành thanh toán hoặc chấp nhận thanh toán

Người yêu cầu mở L/

C ( Applicant )

Người thụ hưởng( Benificiary )

Nếu Ngân hàng thấy không phù hợp thì sẽ từ chối thanh toán và trả hồ sơ cho người xuất khẩu.

(8) : Ngân hàng phát hành giao lại bộ chứng từ thanh toán cho người xuất khẩu

và yêu cầu thanh toán

(9) : Người phát hành kiểm tra lại toàn bộ chứng từ và tiến hành hoàn trả tiền cho ngân hàng

2 Nguồn gốc hình thành và lịch sử phát triển của nghiệp vụ TTQT

Nghiệp vụ TTQT được hình thành khá sớm ở Việt Nam và đặc biệt được chú ýkhi Việt Nam gia nhập WTO- tổ chức kinh tế thế giới Từ những năm 1990 đếnnay nghiệp vụ TTQT phát triển mạnh mẽ hoà theo xu thế hội nhập Trong quan

hệ thương mại với đối tác nước ngoài, do sự cách trở về mặt địa lý, sự khácnhau về phong tục, tập quán và ngôn ngữ đòi hỏi các doanh nghiệp phải có sựnghiên cứu kỹ càng thị trường, bạn hàng và sử dụng một phương thức thanhtoán đảm bảo cho việc nhận được tiền hàng sau khi đã xuất khẩu

TTQT là một trong số các nghiệp vụ của ngân hàng trong việc thanh toán giátrị của các lô hàng giữa bên mua và bên bán hàng thuộc lĩnh vực ngoại thương.Như một mắt xích không thể thiếu được trong hoạt động kinh tế đối ngoại, hoạtđộng thanh toán quốc tế của các Ngân hàng ngày càng có vị trí và vai trò quantrọng, nó được xem là công cụ, là cầu nối trong hoạt động kinh tế đối ngoại,quan hệ kinh tế và thương mại giữa các nước trên thế giới

3 Hoàn cảnh của các Ngân hàng Việt Nam trong thời kì hội nhập quốc tế

Trước đây việc Thanh toán chỉ được thực hiện trong giao dịch giữa các Ngânhàng cùng chi nhánh, Chi nhánh ngân hàng với Trụ sở chính hay giữa các Ngânhàng với nhau Nhưng trong xu hướng quốc tế hóa mạnh mẽ nền kinh tế thếgiới, nền kinh tế Việt Nam đang dần từng bước hội nhập vào nền kinh tế khuvực và thế giới Đặc biệt là, việc Việt Nam gia nhập WTO đã tạo ra những cơ

hội lớn cho các doanh nghiệp trong nước mở rộng thị trường xuất khẩu, đadạng hóa mặt hàng xuất khẩu.

Thanh toán quốc tế là một trong số các nghiệp vụ của ngân hàng trong việcthanh toán giá trị của các lô hàng giữa bên mua và bên bán hàng thuộc lĩnh vựcngoại thương Trong đó các Ngân hàng sẽ phát triển các phương thức thanhtoán như : Thanh toán bằng Phương thức chuyển tiền, Thanh toán bằng Phươngthức nhờ thu, Thanh toán bằng Phương thức tín dụng chứng từ

Hoạt động thanh toán quốc tế của các Ngân hàng ngày càng có vị trí và vai tròquan trọng, nó được xem là công cụ, là cầu nối trong hoạt động kinh tế đốingoại, quan hệ kinh tế và thương mại giữa các nước trên thế giới Hoạt độngthanh toán quốc tế là một trong những mặt hoạt động quan trọng của Ngânhàng, nó có liên quan đến nhiều mặt hoạt động khác của Ngân hàng

4 Những nhận định cũ và mới về đối tượng nghiên cứu

4.1 Các tác phẩm

4.1.1 Tác phẩm 1: Thanh toán tín dụng quốc tế Thạc sỹ Hoàng Quang Trung.

Tóm tắt tác phẩm : Hoạt động Thanh toán tín dụng quốc tế trong những năm

1990 cho tới nay được Nhà nước và Ngân hàng quan tâm và chú trọng thựchiện Các điều kiện, các phương thức thanh toán được áp dụng để thực hiệnnghiệp vụ Thanh toán tín dụng quốc tế

Những đóng góp của tác phẩm cho đề tài : Cung cấp những kiến thức cơ bản

về Thanh toán tín dụng quốc tế Các điều kiện trong thanh toán, phương thứcthanh toán

Những hạn chế của tác phẩm : Tác phẩm cung cấp những kiến thức cơ bản

thanh toán tín dụng quốc tế Chưa đi sâu vào tầm quan trọng của Thanh toán tíndụng quốc tế đối với nền kinh tế hội nhập của Việt Nam

4.1.2 Tác phẩm 2: Nghiệp vụ TTQT Thạc sỹ Nguyễn Thị Thu Thảo

Tóm tắt tác phẩm: TTQT là một trong số những nghiệp vụ của ngân hàng trong

việc thanh toán giá trị của các lô hàng xuất nhập khẩu Hoạt động TTQT trongngân hàng bao gồm : thanh toán bằng phương thức chuyển tiền, thanh toánbằng phương thức nhờ thu, thanh toán bằng phương thức tín dụng chứng từ

Những đóng góp cho đề tài : Cung cấp những kiến thức về nghiệp vụ TTQT tại

các ngân hàng Thực trạng của việc thực hiện nghiệp vụ TTQT Đề cập tới vaitrò của nghiệp vụ TTQT đối với ngân hàng

Những hạn chế của tác phẩm : Chưa nhắc đến những hạn chế, tồn tại của

nghiệp vụ TTQT

4.1.3 Tác phẩm 3: TTQT Trong Ngoại Thương Thạc sỹ Đinh Xuân Trình

Tóm tắt tác phẩm : Nền kinh tế Việt Nam đang từng bước hoà nhập vào nền

kinh tế thế giới, nhất là khi Việt Nam gia nhập WTO TTQT là một số trongcác nghiệp vụ của ngân hàng thuộc lĩnh vực ngoại thương

Những đóng góp cho đề tài : Cung cấp những kiến thức về nghiệp vụ TTQT

trong lĩnh vực ngoại thương

Những hạn chế của tác phẩm : Chưa đi sâu vào tầm quan trọng của nghiệp vụ

TTQT đối với nền kinh tế đang hội nhập mạnh mẽ vào nền kinh tế thế giới

4.2 Kết luận

TTQT là một trong những nghiệp vụ quan trọng phản ánh hoạt động kinh tế đốingoại của một nước với phần còn lại của thế giới TTQT là cầu nối trong mốiquan hệ kinh tế đối ngoại, nếu không có hoạt động TTQT thì không có hoạtđộng kinh tế đối ngoại TTQT thúc đẩy hoạt động kinh tế đối ngoại phát triểnHơn thế nữa, hoạt động TTQT còn giúp ngân hàng đáp ứng tốt hơn nhu cầu củakhách hàng trên cơ sở nâng cao uy tín của ngân hàng

Có thể nói, trong xu thế ngày nay hoạt động TTQT có vai trò hết sức quantrọng trong hoạt động ngân hàng nói riêng, hoạt động kinh tế đối ngoại và nềnkinh tế đang hội nhập của Việt Nam Vì vậy việc nghiên cứu thực trạng để cóbiện pháp thực hiện nghiệp vụ TTQT có ý nghĩa hết sức quan trọng nhằm phục

vụ tốt hơn cho công cuộc đổi mới kinh tế ở Việt Nam

CHƯƠNG III : PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 1.Sơ lược về phương pháp nghiên cứu

1.1 Đối tượng

Hoạt động TTQT và các biện pháp điều chỉnh hoạt động TTQT tại NHVietinBank Chi nhánh khu công nghiệp Hải Dương

1.2 Phạm vi nghiên cứu

Chỉ tập trung nghiên cứu thực trạng và hoàn thiện nghiệp vụ TTQT tại NHVietinbank ở Chi nhánh Khu công nghiệp Hải Dương trong thời gian từ ngày07/ 3/2011 đến ngày 14/ 5/ 2011.

1.3 Phương pháp nghiên cứu

1.3.1 Phương pháp trực quan

Qua nội dung đề tài đã cho thực hiện quan sát, tìm tổng số liệu về các nghiệp

vụ TTQT , phân tích thực trạng hoạt động TTQT tại NH Vietinbank Chi nhánhKhu công nghiệp Hải Dương từ ngày 07/ 3/ 2011 đến ngày 14/ 5/ 2011 nhằmtìm ra giải pháp hoàn thiện nghiệp vụ TTQT

1.3.2 Phương pháp lý luận

Dữ liệu thứ cấp là báo cáo thường niên, báo cáo tài chính,báo cáo kết quả hoạtđộng kinh doanh qua các năm của chi nhánh và của Hội sở chính Tình hìnhTTQT về doanh số Bên cạnh đó thu thập thêm các báo cáo nội bộ của chinhánh để có thêm những thông tin về các hoạt động, tình hình hiện tại của chinhánh Các chỉ tiêu kinh tế về tình hình Xuất nhập khẩu của tỉnh qua các năm,những thông tin thực tế liên quan đến hoạt động TTQT thu thập được trong quátrình thực tập tại Vietinbank Chi nhánh khu công nghiệp Hải Dương

1.3.3 Phương pháp thu thập và xử lý dữ liệu thực tế

Địa điểm nghiên cứu tại Ngân hàng Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương.Thời gian nghiên cứu bắt đầu từ ngày 07/ 3/ 2011 đến ngày 14/ 5/ 2011 Dựavào các tài liệu: báo cáo tổng kết của NH, tình hình TTQT về doanh số, kết quảhoạt động kinh doanh qua các năm của chi nhánh và của Hội sở chính để phântích, so sánh và xử lý đưa ra kết luận

Bảng 1.2: Hoạt động cho vay của VietinBank Chi nhánh KCN Hải

Dương 2008-2010

n v : T ng Đơn vị: Tỷ đồng ị: Tỷ đồng ỷ đồng đồng

Chỉ tiêu 2008 2009 2010

(Nguồn: Báo cáo thường niên Vietin Bank 2008-2010)

Từ bảng 1.2 ta có thể thấy dư nợ cho vay nền kinh tế năm 2009 là 102.191 tỷđồng, tăng 27,5% so với năm 2008 Sang năm 2010 mặc dù chịu ảnh hưởngcủa cuộc biến động kinh tế , hoạt động cho vay của VietinBank Chi nhánhKCN Hải Dương vẫn tăng 18,2% so với năm 2009

1.4 Kế hoạch nghiên cứu

1.4.1 Lần 1: Nghiên cứu sơ bộ

Thời gian từ ngày 15/3/2011- 30/3/2011 tại NH Vietinbank Chi nhánh khucông nghiệp Hải Dương Trong thời gian này nghiên cứu về hoạt động TTQTtại NH trong thời gian từ những năm 2008-2010

1.4.2 Lần 2: Nghiên cứu chi tiết và hoàn thiện

Thời gian từ ngày 2/4/2011- 14/5/2011 tại NH Vietinbank Chi nhánh khu côngnghiệp Hải Dương Nghiên cứu về hoạt động TTQT tại NH và tìm hiểu thêm

về tầm quan trọng của hoạt động TTQT đối với việc tăng doanh thu, lợi nhuận,nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh, đa dạng hoá các hoạt động sản xuấtkinh doanh của NH Đánh giá tầm quan trọng của nghiệp vụ TTQT đối với nềnkinh tế hội nhập của Việt Nam khi gia nhập WTO

2 Tiến hành nghiên cứu

2.1 Phương pháp trực quan

Phân tích thực trạng hoạt động TTQT tại Chi nhánh trong những năm

2008-2010 và những vấn đề đã làm được, những vấn đề còn tồn tại trong Chi nhánhrồi đưa ra những đề nghị, giải pháp để hoàn thiện nghiệp vụ TTQT

2.2 Phương pháp lý luận

Nguồn thông tin trong đề tài thu thập từ các nguồn tài liệu chính thức: các sách,web, các báo cáo tổng kết của NH, niên giám thống kê… sẽ được phân tích đểlàm rõ hoạt động TTQT và tầm quan trọng của nghiệp vụ TTQT

2.3 Phương pháp thu thập và xử lý dữ liệu thực tế

Các dữ liệu sau khi được thu thập được sẽ tiến hành phân tích và so sánh từ đóđánh giá thực trạng tồn tại trong TTQT tại Vietinbank chi nhánh Hải Dương.Bên cạnh đó phân tích còn đưa ra những điểm mạnh, điểm yếu của chi nhánh;những cơ hội và thách thức Từ đó đề xuất ra giải pháp và kiến nghị để hoànthiện nghiệp vụ TTQT

3 Kết quả nghiên cứu

Đề tài sử dụng phương pháp trực quan để đánh giá về thực trạng của nghiệp vụTTQT và tầm quan trọng của hoạt động TTQT đối với NH nói riêng và nềnkinh tế hội nhập WTO của Việt Nam nói chung Phương pháp lý luận nhằmkhẳng định và bổ sung cho vấn đề nghiên cứu Phương pháp xử lý dữ liệu vớiviệc thu thập thông tin về hoạt động TTQT và những thông tin của đối thủ cạnhtranh cho thấy những điểm mạnh, điểm yếu; những thành tựu và bất cập tại

NH Từ đó đưa ra những kiến nghị và giải pháp để hoàn thiện nghiệp vụ TTQT

Đề tài sử dụng biện pháp duy vật biện chứng, so sánh tổng hợp và phân tích,kết hợp những kết quả thống kê, vận dụng lý thuyết để làm sáng tỏ vấn đềnghiên cứu Mặt khác đề tài còn vận dụng các quan điểm, đường lối chính sáchcủa Đảng và Nhà nước để khái quát hệ thống và khẳng định kết quả nghiên

cứu Thấy rõ tầm quan trọng của nghiệp vụ TTQT đối với việc nâng cao doanhthu, đa dạng hoá các hoạt động kinh doanh cho NH nói riêng và nền kinh tế hộinhập WTO của Việt Nam nói chung.

CHƯƠNG IV: ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG CỦA HOẠT ĐỘNG THANH TOÁN QUỐC TẾ TẠI NGÂN HÀNG VIETINBANK CHI NHÁNH KHU

CÔNG NGHIỆP HẢI DƯƠNG

1 Giới thiệu khái quát về Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương

1.1 Tổng quan về quá trình hình thành và phát triển Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương

Ngân hàng Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương được thành lập ngày 10 tháng 7 năm 2006 theo quyết định số 2181/QĐ-HĐQT-NHCT1, ngày 28 tháng

6 năm 2006 của HĐQT NHCT Việt Nam với mô hình tổ chức gồm giám đốc ,

phó giám đốc và 7 phòng, tổ nghiệp vụ : Phòng Khách hàng doanh nghiệp, Tổ

Thông tin điện toán, Phòng Kế toán giao dịch, Phòng Tiền tệ kho quỹ, Phòng

Tổ chức Hành chính, Tổ Quản lý rủi ro và Quản lý nợ có vấn đề, Phòng Khách hàng cá nhân

Là Chi nhánh được thành lập và đi vào hoạt động sau so với các Ngân hàngtrên địa bàn nhưng bằng uy tín, sự cố gắng của các cán bộ, Vietinbank Chinhánh KCN Hải Dương đã dần khẳng định được vị thế của mình, được các tổchức, đoàn thể và các cá nhân biết đến là một đơn vị kinh doanh hiệu quả, năngđộng đáp ứng tốt yêu cầu ngày càng cao, đa dạng

1.2 Cơ cấu tổ chức của Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương

Sơ đồ 1.1 : Cơ cấu tổ chức tại Chi nhánh KCN Hải Dương

Giám đốc

(Nguồn: http://www.vietinbank.vn/web/home/vn/index.html)

Giám đốc và Phó giám đốc: có nhiệm vụ điều hành, quản lý và xử lý mọi vấn

đề xảy ra tại Chi nhánh Đưa ra các quyết định xử phạt, khen thưởng

Phòng Khách hàng doanh nghiệp: là phòng nghiệp vụ trực tiếp giao dịch với

khách hàng là các Doanh nghiệp để khai thác và sử dụng vốn bằng VND & ngoại tệ Thực hiện các nghiệp vụ liên quan đến tín dụng, nghiệp vụ về

TTXNK

Phòng Khách hàng cá nhân: là phòng nghiệp vụ trực tiếp giao dịch với khách

hàng là các cá nhân, doanh nghiệp vừa và nhỏ để khai thác vốn bằng VND & ngoại tệ Thực hiện các nghiệp vụ liên quan đến tín dụng Trực tiếp quảng cáo, giới thiệu và bán các sản phẩm dịch vụ của Ngân hàng cho khách hàng

Tổ Thông tin điện toán: Thực hiện công tác quản lý, duy trì hệ thống thông tin

điện toán tại chi nhánh Bảo trì bảo dưỡng máy tính đảm bảo thông suốt hoạt động của hệ thống mạng, máy tính tại chi nhánh

Phòng Kế toán giao dịch: là phòng thực hiện các giao dịch trực tiếp với khách

hàng; Các nghiệp vụvà các công việc liên quan đến công tác quản lý tài chính, chi tiêu nội bộ tại Chi nhánh; Cung cấp các dịch vụ Ngân hàng liên quan đến nghiệp vụ thanh toán, xử lý hạch toán các giao dịch

Phòng Tiền tệ kho quỹ: là phòng nghiệp vụ quản lý an toàn kho quỹ, quản lý

quỹ tiền mặt Ứng và thu chi tiền cho các giao dịch viên

PhòngTiền

tệ khoquỹ

Phòng

Kế toán giao dịch

Tổ Quản

lý rủi

ro và Quản

lý nợ

có vấnđề

cá nhân

PhòngTổchứcHànhchính

Tổ Thôngtin điện toán

Phòng Tổ chức Hành chính: là phòng nghiệp vụ thực hiện công tác tổ chức

cán bộ và đào tạo tại Chi nhánh, công tác quản trị và văn phòng phục vụ hoạt động kinh doanh, công tác bảo vệ, an ninh an toàn Chi nhánh

Tổ Quản lý rủi ro và Quản lý nợ có vấn đề: có nhiệm vụ tham mưu cho Giám

đốc Chi nhánh về công tác quản lý rủi ro của Chi nhánh; Quản lý giám sát thực hiện danh mục cho vay, đầu tư, chịu trách nhiệm về quản lý và xử lý nợ nhóm

2, nợ xấu, nợ đã xử lý rủi ro

1.3 Các hoạt động chính của Vietinbank Chi nhánh KCN Hải Dương

1.3.2 Cho vay, đầu tư

Cho vay ngắn hạn bằng VNĐ và ngoại tệ Cho vay trung, dài hạn bằng VNĐ vàngoại tệ Tài trợ xuất, nhập khẩu; chiết khấu bộ chứng từ hàng xuất Đồng tàitrợ và cho vay hợp vốn đối với những dự án lớn, thời gian hoàn vốn dài Chovay tài trợ, uỷ thác theo chương trình: Đài Loan (SMEDF); Việt Đức (DEG,KFW) và các hiệp định tín dụng khung Thấu chi, cho vay tiêu dùng Hùn vốnliên doanh, liên kết với các tổ chức tín dụng và các định chế tài chính trongnước và quốc tế Đầu tư trên thị trường vốn, thị trường tiền tệ trong nước vàquốc tế

1.3.3 Bảo lãnh

Bảo lãnh, tái bảo lãnh (trong nước và quốc tế): Bảo lãnh dự thầu; Bảo lãnh thựchiện hợp đồng; Bảo lãnh thanh toán

1.3.4 Thanh toán và Tài trợ thương mại

Phát hành, thanh toán thư tín dụng nhập khẩu; thông báo, xác nhận, thanh toánthư tín dụng nhập khẩu Nhờ thu xuất, nhập khẩu (Collection); Nhờ thu hốiphiếu trả ngay (D/P) và nhờ thu chấp nhận hối phiếu (D/A) Chuyển tiền trongnước và quốc tế Chuyển tiền nhanh Western Union Thanh toán uỷ nhiệm thu,

uỷ nhiệm chi, séc Chi trả lương cho doanh nghiệp qua tài khoản, qua ATM.Chi trả Kiều hối…

1.3.5 Ngân quỹ

Mua, bán ngoại tệ (Spot, Forward, Swap…) Mua, bán các chứng từ có giá (tráiphiếu chính phủ, tín phiếu kho bạc, thương phiếu…) Thu, chi hộ tiền mặtVNĐ và ngoại tệ Cho thuê két sắt; cất giữ bảo quản vàng, bạc, đá quý, giấy

tờ có giá, bằng phát minh sáng chế

1.3.6 Thẻ và ngân hàng điện tử

Phát hành và thanh toán thẻ tín dụng nội địa, thẻ tín dụng quốc tế (VISA,MASTER CARD…) Dịch vụ thẻ ATM, thẻ tiền mặt (Cash card) InternetBanking, Phone Banking, SMS Banking

1.3.7 Hoạt động khác

Khai thác bảo hiểm nhân thọ, phi nhân thọ

Tư vấn đầu tư và tài chính Cho thuê tài chính Môi giới, bảo lãnh phát hành,quản lý danh mục đầu tư, tư vấn, lưu ký chứng khoán Tiếp nhận, quản lý vàkhai thác các tài sản xiết nợ qua Công ty Quản lý nợ và khai thác tài sản