MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ CÔNG TÁC CHUYÊN MÔN NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY-HỌC TRONG NHÀ TRƯỜNG THPT

BIỆN PHÁP QUẢN LÝ CÔNG TÁC CHUYÊN MÔN,NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY,HỌC, NHÀ TRƯỜNG THPT

MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ CÔNG TÁC CHUYÊN MÔN NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY-HỌC TRONG NHÀ

TRƯỜNG THPT

PHẦN MỞ ĐẦU1-LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:

Trong giai đoạn hiện nay hòa trong xu thế phát triển kinh tế thế giới,nhu cầu hội nhập

và phát triển là một nhu cầu tất yếu.Mỗi một con người ,muốn có thể sống và làm việcđược trong xã hội hiện nay cần phải xác định học tập suốt đời Theo quan điểm chỉ đạogiáo dục là sự nghiệp của Đảng,Nhà nước và của toàn dân phù hợp với những mục tiêugiáo dục do UNESCO đề ra khi nhân loại bước vào thế kỷ XXI và được xem như nhữngtrụ cột của giáo dục:

+ Học để biết

+ Học để làm việc

+ Học để chung sống

+ Học để làm người

Tư tưởng chỉ đạo của chiến lược phát triển giáo dục trong giai đoạn 2001-2010

là khắc phục tình trạng bất cập trên nhiều lĩnh vực;tiếp tục đổi mới một cách có hệ thống và đồng bộ;tạo cơ sở để nâng cao rõ rệt chất lượng và hiệu quả giáo dục;phục vụ đắc lực cho sự nghiệp công nghiệp hóa,hiện đại hóa,chấn hưng đất nước,đưa đất nước phát triển nhanh và bền vững,chóng sánh vai cùng các nước phát triển trong khu vực và trên thế giới.

Ngày nay tất cả các quốc gia trên thế giới đều nhận thức được tầm quan trọngcủa giáo dục trong phát triển kinh tế đất nước.Thủ tướng Lý Quang Diệu -người cócông rất lớn đưa đất nước Singapore trở thành một đất nước kinh tế phát triển một conrồng châu Á đã nói: “Ngày nay nước nào thắng trong giáo dục sẽ thắng trong kinh tế”

Ở đất nước ta cũng vậy nhiệm vụ phát triển giáo dục đã được Đảng và Nhà nước ta đặcbiệt quan tâm Điều đó có thể thấy qua một số văn kiện của Đảng ,chính sách của Nhà

nước như: Điều 35 Hiến Pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khẳng định:

“Giáo dục là quốc sách hàng đầu”.Trong chuyên đề bàn về phát triển GDĐT trong thời

kỳ CNH,HĐH đất nước nhiệm kỳ VII của Đảng đã chỉ rõ : “Cùng với khoa học và côngnghệ GD-ĐT là quốc sách hàng đầu”.Nghị quyết TW2-khóa VIII viết: “Mọi người đihọc,học thường xuyên,học suốt đời”.Với tinh thần đặc biệt coi trọng giáo dục và đào tạotrong sự nghiệp CNH,HĐH đất nước đó của Đảng và Nhà nước hơn ai hết mỗi ngườicán bộ làm công tác giáo dục như chúng ta trước hết phải nhận thức được ý thức tráchnhiệm của bản thân mình phải làm gì nhằm đóng góp một phần sức lực và công lao nhỏ

bé của mình để góp phần làm cho sự nghiệp cách mạng của Đảng đi đến thànhcông.Chiến lược phát triển Giáo dục và Đào tạo đến năm 2010 mà Đại hội Đảng lần

thứ IX đã khẳng định: “Nhà nước và xã hội phát triển giáo dục nhằm nâng cao dân

trí,đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài” Do vậy, để phát triển xã hội, điều quan

trọng hàng đầu là phải phát triển con người Bác Hồ kính yêu của chúng ta cũng đã

từng nói:"Muốn xây dựng CNXH phải có những con người xã hội chủ nghĩa Đó là

những con người được giáo dục, được đào tạo Có kiến thức văn hoá, khoa học, có

kỹ năng nghề nghiệp, lao động tự chủ, sáng tạo và có kỷ luật, giàu lòng yêu nước, yêu chủ nghĩa xã hội, sống lành mạnh, đáp ứng được yêu cầu phát triển của đất nước” Trong thực tế, ta thấy muốn có con người có khả năng sáng tạo thì phải có một

nền giáo dục phát triển tương xứng với thời đại của nó Và để có những con người biếtsáng tạo thì đó chính là trách nhiệm của các thầy cô giáo trong nhà trường mà nhàtrường THPT là một khâu ,một giai đoạn trong quá trình đào tạo ra những conngười ,những sản phẩm mà quốc gia mong muốn

- Điều 27 Luật Giáo dục nêu rõ mục tiêu của giáo dục phổ thông

1 Mục tiêu của GD phổ thông là giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thểchất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân, tính năng động và sángtạo, hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xây dựng tư cuộc sống laođộng, tham gia xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

4 GD trung học phổ thông nhằm giúp học sinh củng cố và phát triển những kết quả của

GD trung học cơ sở, hoàn thiện học vấn phổ thông và có những hiểu biết thông thường

về kỹ thuật và hướng nghiệp, có điều kiện phát huy năng lực cá nhân để lựa chọn hướng

phát triển, tiếp tục học đại học, cao đẳng, trung cấp, học nghề hoặc đi vào cuộc sống laođộng.

- Để đạt được mục tiêu giáo dục phổ thông phải coi trọng công tác xây dựng độingũ giáo viên " vừa hồng, vừa chuyên", đủ về số lượng, hợp lý về cơ cấu, mạnh về chấtlượng, có như vậy mới góp phần tích cực vào công cuộc xây dựng và đáp ứng được mụctiêu giáo dục mà Đảng ta đã đề ra trong giai đoạn hiện nay nhằm thực hiện mục tiêu làm

cho :" Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”.Để xây dựng

được đội ngũ giáo viên : “vừa hồng, vừa chuyên” như đã nói trên công tác quản lý

chuyên môn trong nhà trường là một khâu và là một trong những giải pháp góp phầnđạt được mục tiêu nói trên

Trong thực tế giảng dạy trong các nhà trường THPT việc nâng cao chất lượng quản

lý công tác chuyên môn được các nhà trường THPT hết sức quan tâm và các cấp quản lýgiáo dục như phòng giáo dục ,Sở giáo dục đặc biệt coi trọng Song vấn đề này còn nhiềubất cập,nhiều vấn đề cần phải tiếp tục sửa đổi điều chỉnh vì những lý do như: đội ngũgiáo viên ở các cấp cơ sở giáo dục phần nhiều chưa đáp ứng được yêu cầu đòi hỏi của

sự nghiệp phát triển giáo dục trong tình hình mới, có biểu hiện tụt hậu về năng lực

chuyên môn, phẩm chất đúng như Nghị quyết Đại hội Đảng IX đánh giá:"Đội ngũ giáo

viên, giảng viên thiếu về số lượng, cơ cấu không đồng bộ, chất lượng thấp Một bộ phận giáo viên trình độ chuyên môn yếu, phẩm chất nhân cách kém Đa số giáo viên

sử dụng phương pháp dạy học và giáo dục lạc hậu, nặng về truyền thụ kiến thức, ít coi trọng rèn luyện cho học sinh phương pháp tư duy độc lập, sáng tạo và thái độ đúng đắn trong học tập và cuộc sống" Cở sở vật chất một số nơi còn nghèo nàn lạc hậu

chưa đáp ứng được yêu cầu dạy và học trong điều kiện như hiện nay ý thức chấp hànhcác qui định của các cấp cơ quan có thẩm quyền,chấp hành nội qui,qui chế của một bộphận giáo viên chưa cao

Trong những điều kiện thực tại của nền giáo dục đất nước ta hiện nay để đạtđược những mục tiêu nhiệm vụ mà Đảng và Nhà nước đã giao phó cho ngành giáo dụcquả thật còn rất nhiều điều phải làm mà trong đó vấn đề làm thế nào để nâng cao chấtlượng dạy và học , trong nhà trường hiện nay là một trong những nhiệm vụ ,giải phápbức thiết

Là một trường THPT ở miền núi mặc dù được thành lập trên 20 năm nhưng vì luôn

có nhiều biến động trong đội ngũ giáo viên, nên chất lượng đội ngũ chưa đồng đều.Giáoviên còn trẻ và thiếu kinh nghiệm ngày càng đông do thường xuyên có giáo viên chuyểntrường và bổ sung đội ngũ đầu năm học Bên cạnh những giáo viên có năng lực chuyênmôn và có trách nhiệm còn có một bộ phận giáo viên có năng lực chuyên môn nhưng lạithiếu tinh thần trách nhiệm, ít nhiệt tình, và đặc biệt là rất hạn chế trong công tác đổimới phương pháp dạy học cũng như yếu về kỹ năng thực hành thí nghiệm và một bộphận không nhỏ giáo viên trẻ chưa có kinh nghiệm trong công tác giảng dạy giáo dụchọc sinh Do đó, Ban Giám Hiệu nhà trường rất băn khoăn và đã xác định được vai tròquan trọng trong việc phát huy sức mạnh của đội ngũ giáo viên đối với việc nâng caochất lượng dạy học và giáo dục toàn diện mà công tác quản lý chuyên môn là một trongnhững giải pháp hữu hiệu nhằm phát huy sức mạnh của đội ngũ hiện có

Bản thân tôi là một là học sinh cũ nay lại là giáo viên của trường THPT Hiền Đatỉnh Phú Thọ tôi thấy trách nhiệm của mình là phải đóng góp cũng như mạnh dạn nêulên một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng quản lý công tác chuyên môn trong nhàtrường để nâng cao chất lượng dạy học trong nhà trường THPT hiện nay nói chung vàtrường THPT Hiền Đa của tôi nói riêng Đó chính là lý do tôi lựa chọn đề tài này

II.MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

Tổng kết thực tiễn công tác giảng dạy trong 9 năm qua và kết hợp với các lý luậnkhoa học về quản lý được tiếp thu tại Học Viện Cán Bộ Quản Lý Giáo Dục nhằm đúckết,tìm tòi và đề ra một số biện pháp quản lý nhằm tăng cường hơn nữa công tác quản lýchuyên môn trong nhà trường THPT để nâng cao chất lượng dạy và học của thầy và tròtrường THPT Hiền Đa tỉnh Phú Thọ

III.KHÁCH THỂ VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU

Đội ngũ giáo viên ,học sinh trường THPT Hiền Đa và sự tác động của công tác quản

lý chuyên môn của nhà trường đối với chất lượng dạy và học trong nhà trường

IV NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU

1.Xác định đúng cơ sở khoa học của việc quản lý công tác chuyên môn trong nhàtruờng nhằm nâng cao chất lượng dạy và học trong nhà trường THPT hiện nay

2 Thực trạng của công tác quản lý chuyên môn trong những năm qua ở trường THPTHiền Đa, Phú Thọ.

3 Đưa ra một số giải pháp quản lý công tác chuyên môn nhằm nâng cao chất lượngdạy và học của thầy trò trường THPT Hiền Đa, Phú Thọ

V PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

V.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận

Đọc kỹ, nghiên cứu và phân tích các tài liệu liên quan dưới đây:

- Các văn kiện của Đảng về lĩnh vực Giáo dục và Đào tạo

- Luật Giáo dục năm 2005.

- Hiến pháp nước Cộng Hòa Xã Chủ Nghĩa Việt Nam bản sửa đổi năm 1992

- Điều lệ trường THPT năm 2007

- Chiến lược phát triển Giáo dục - Đào tạo đến năm 2010

- Thông tư của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo về nhiệm vụ năm học 2009-2010

- Hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học 2009-2010 của Sở Giáo dục và Đào tạoPhú Thọ

- Dựa trên cơ sở lý luận, những kiến thức tiếp thu được từ những bài giảng của cácthầy cô giáo giảng dạy tại Học viện Quản lý Giáo dục

-Một số tài liệu tham khảo khác về lĩnh vực chuyên môn giáo dục và quản lý giáodục

V.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

- Tổng kết kinh nghiệm của bản thân trong quá trình làm công tác giảng dạy tạitrường THPT Hiền Đa, Phú Thọ

- Qua trao đổi kinh nghiệm,thảo luận với đồng nghiệp ở các trường THPT trong địabàn tỉnh nhà và các trường THPT của các tỉnh bạn

- Qua học hỏi kinh nghiệm quản lý khi đi thực tế tại trường THPT Quảng Xương1tỉnh Thanh Hoá

VI GIỚI HẠN VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU

Đề tài này chỉ nghiên cứu sâu về các giải pháp nhằm nâng cao công tác quản lýchuyên môn trong nhà trường phổ thông mà cụ thể là trường THPT Hiền Đa tỉnh Phú

Thọ.Vấn đề thuộc lĩnh vực chuyên môn trong trường THPT gồm 3 lĩnh vực:

+ Dạy và học.

+ Bồi dưỡng giáo viên.

+ Quản lý hồ sơ văn bằng của giáo viên và học sinh.

Tuy nhiên để nâng cao chất lượng dạy-học trong nhà trường đề tài chỉ đề cập

CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA MỘT SỐ GIẢI PHÁP QUẢN LÝ CÔNG TÁC

CHUYÊN MÔN NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY-HỌC CỦA THẦY-TRÒ TRƯỜNG THPT HIỀN ĐA,

TỈNH PHÚ THỌ.

1 Một số cơ sở lý luận của việc quản lý công tác chuyên môn nhằm nâng cao chất lượng dạy-học của thầy-trò trường THPT

1.1 Chất lượng dạy-học phụ thuộc vào quá trình dạy học “Quá trình dạy học là một

quá trình tương tác giữa giáo viên và học sinh trong đó dưới tác động chủ đạo như tổchức,điều khiển của giáo viên,học sinh tự giác,tích cực tự tổ chức,tự điều khiển hoạtđộng nhằm thực hiện tốt các nhiệm vụ dạy học đã đặt ra”

1.2.Căn cứ khái niệm dạy học ở trên có thể thấy đội ngũ giáo viên là lực lượng chủ

yếu, quan trọng nhất trong mỗi nhà trường và là lực lượng quyết định cho sự thành côngcủa quá trình dạy-học Năng lực chuyên môn –phương pháp sư phạm-uy tín cá nhân

của mỗi giáo viên có ảnh hưởng rất to lớn đến chất lượng đào tạo của nhà trường cũngnhư thương hiệu của nhà trường đó.Uy tín của nhà trường luôn gắn liền với uy tín củacác thầy cô giáo tài năng và tâm huyết với nghề Nghị quyết Trung ương 2 khoá VIII

của Đảng đã khẳng định:" Giáo viên là nhân tố quyết định chất lượng của giáo dục và được xã hội tôn vinh.Giáo viên phải có đủ đức,đủ tài”.

1.3 Quản lý công tác chuyên môn trong nhà trường bao gồm:

- Quản lý thực hiện nội dung chương trình

- Tổ chức và quản lý nền nếp dạy học

- Tổ chức chỉ đạo đổi mới phương pháp dạy học

- Phát động phong trào thi đua dạy tốt,học tốt

- Kiểm tra đánh giá các hoạt động trên

- Quản lý việc bồi dưỡng đội ngũ giáo viên

Các nhà quản lý giáo dục ở các trường THPT thông qua công tác quản lý chuyênmôn có trách nhiệm phát huy hết tiềm năng của từng giáo viên.Lãnh đạo nhà trường cầnlàm cho mỗi thầy cô giáo phải ý thức được:thầy cô giáo chỉ thực sự được học sinh kínhtrọng khi họ có tâm và có tài, thể hiện rõ của cái tâm,cái tài đó là tấm gương sáng vềphẩm chất đạo đức,trình độ chuyên môn vững vàng và phương pháp sư phạm tốt.Từ đâyngười lãnh đạo gắn kết họ lại nhằm tạo ra sức mạnh tổng hợp để thực hiện tốt nhiệm

vụ chính trị và mục tiêu giáo dục của nhà trường

1.4 Quản lý các hoạt động chuyên môn chính là điều khiển,chỉ đạo các hoạt động

dạy-học trong nhà trường làm cho nó đi theo một quĩ đạo,vận hành nó một cách có khoahọc,có kế hoạch ,có tổ chức và luôn phải kiểm tra,giám sát,uốn nắn,sửa chữa kịp thờicác sai sót và phát huy cái tốt nhằm đạt mục tiêu đặt ra ban đầu

Tóm lại để đưa đất nước ta tiến nhanh, tiến mạnh, tiến vững chắc trên con đườngcông nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước , đến năm 2020 cơ bản trở thành một nước côngnghiệp Đảng ta đã nêu ra phương châm cho sự phát triển giáo dục: “ Giáo dục là quốcsách hàng đầu” nhằm đào tạo ra những con người giàu tri thức,giàu tiềm năng,nhiệthuyết có đủ khả năng gánh vác trọng trách quốc gia đưa nước ta có thể sánh vai với cáccường quốc năm châu theo như mong ước của Bác Hồ kính yêu.Để góp phần đào tạo ranhững con người như thế mỗi nhà trường phải coi trách nhiệm :nâng cao năng lực

chuyên môn của đội ngũ giáo viên là một nhiệm vụ trọng yếu ,mà việc nâng cao nănglực đội ngũ giáo viên phụ thuộc khá nhiều vào công tác quản lý chuyên môn của lãnhđạo nhà trường.

2 Một số cơ sở pháp lý của việc quản lý chuyên môn nhằm nâng cao chất lượng dạy học của thầy-trò trong nhà trường THPT.

- Luật Giáo dục 2005,nhà xuất bản chính trị Quốc gia,Hà Nội

+ Điều 15,16 luật Giáo dục 2005 nêu rõ :

Vai trò và trách nhiệm của nhà giáo : Nhà giáo giữ vai trò quyết định trong việc bảođảm chất lượng GD

Nhà giáo phải không ngừng học tập, rèn luyện nêu gương tốt cho người học

Nhà nước tổ chức đào tạo, bồi dưỡng nhà giáo; có chính sách sử dụng, đãi ngộ, bảo đảmcác điều kiện cần thiết về vật chất và tinh thần để nhà giáo thực hiện vai trò và tráchnhiệm của mình; giữ gìn và phát huy truyền thống quý trọng nhà giáo, tôn vinh nghềdạy học

Vai trò và trách nhiệm của cán bộ quản lý GD

Cán bộ quản lý GD giữ vai trò quan trọng trong việc tổ chức, quản lý, điều hànhcác hoạt động GD

Cán bộ quản lý GD phải không ngừng học tập, rèn luyện, nâng cao phẩm chất đạođức, trình độ chuyên môn, năng lực quản lý và trách nhiệm cá nhân

Nhà nước có kế hoạch xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ quản lý

GD nhằm phát huy vai trò và trách nhiệm của cán bộ quản lý GD, bảo đảm phát triển sựnghiệp GD

- Điều lệ trường trung học phổ thông ban hành theo quyết định số ĐT,ngày 02/04/2007 của Bộ Giáo Dục và Đào Tạo

- Chương trình giáo dục Phổ thông.Ban hành theo quyết định

số:16/2006/QĐ-BGD-ĐT ngày 5/5/2006 của Bộ trưởng Bộ GD-số:16/2006/QĐ-BGD-ĐT

- Hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học 2009-2010 của Bộ GD & ĐT

- Phân phối chương trình kế hoạch giáo dục của Bộ GD & ĐT

- Sách giáo khoa và hướng dẫn giảng dạy của môn học

- Tài liệu chuẩn kiến thức các môn học

- Hướng dẫn đánh giá và xếp loại giờ dạy ở bậc trung học số:10227/THPT ngày14/09/2001.

- Quyết định số:40/2006/QĐ-BGDĐT ngày 05 tháng 10 năm 2006 của Bộ Giáo Dục

Trong công tác đào tạo đội ngũ giáo viên THPT đã có sự đổi mới phù hợp với yêu cầucủa thời đại, song chất lượng của đội ngũ giáo viên còn nhiều bất cập:chất lượng chuyênmôn, năng lực sư phạm còn chưa đáp ứng được yêu cầu Nhiều giáo viên năng lựcchuyên môn còn yếu, phương pháp giảng dạy còn nhiều hạn chế, ý thức tu dưỡng phẩmchất đạo đức, ý thức tự học tự học tập tự bồi dưỡng còn thấp

Đội ngũ giáo viên THPT, đặc biệt là ở vùng núi, vùng biên giới, hải đảo, vừa thừa,vừa thiếu, vừa yếu, thường hay biến động,cơ cấu không đồng bộ Cơ sở vật chất, trangthiết bị còn thiếu và lạc hậu Điều này ảnh hưởng nhiều đến việc nâng cao chất lượngchuyên môn của đội ngũ giáo viên và tất nhiên ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng dạy vàhọc trong nhà trường THPT

Với những vấn đề bất cập về đội ngũ giáo viên như đã trình bày ở trên đòi hỏi ngườicán bộ quản lý phải đặc biệt quan tâm nhiều hơn nữa đến các giải pháp quản lý công tácchuyên môn của đội ngũ giáo viên ở trường THPT nhằm nâng cao chất lượng dạy-họctrong trường THPT

Năm học 2009-2010 trường có 1326 học sinh với 28 lớp.

Tổng số cán bộ, viên chức là 60

Trong đó: Ban Giám hiệu: 3

Giáo viên: 52

Nhân viên : 05

- Cơ cấu tổ chức của trường THPT Hiền Đa như sau:

* Ban Giám hiệu: 3 người, gồm:

+ Hiệu trưởng: phụ trách chỉ đạo chung mọi hoạt động của nhà trường

+ 1 Phó hiệu trưởng: phụ trách công tác chuyên môn

+ 1 Phó trưởng: phụ trách cơ sở vật chất, lao động, hướng nghiệp, dạy nghề,côngtác thi đua, văn thể mỹ

*Tổ chuyên môn được chia làm 3 tổ gồm: Toán -Lý; Tự nhiên; Xã hội

* 1 tổ văn phòng

* Chi bộ Đảng gồm 18 đảng viên, trong đó có 4 nữ

* Tổ chức Công đoàn: Ban chấp hành công đoàn gồm 3 người

- Cơ sở vật chất của nhà trường: khuôn viên rộng 1,6 hecta.Trường có 3 dãy phòng họcvới 26 phòng; một dãy nhà làm việc của Ban Giám Hiệu, các tổ chuyên môn,các bộphận khác trong nhà trường

- Cơ cấu giáo viên về chuyên môn, trình độ và xếp loại giáo viên năm học 2009-2010như sau:

Môn Số Trình độ Xếp loại chuyên môn cấp GV giỏi

trường năm 2009-2010

cấp tỉnh

Caođẳng

Đạihọc Thạc sĩ Giỏi Khá

Trungbình

- Về chất lượng chuyên môn của đội ngũ giáo viên, do có những biện pháp quản lýtương đối phù hợp nên đã có những kết quả nhất định: có phẩm chất đạo đức tốt, đa số

có tinh thần trách nhiệm trong dạy học và giáo dục

- Chất lượng dạy học và giáo dục ngày càng được nâng lên: Đội ngũ giáo viên của nhà

trường tích cực tham gia vào việc đổi mới phương pháp giảng dạy theo hướng phát huytính tự giác, tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh theo chủ đề năm học được xâydựng “năm học đổi mới quản lý và nâng cao chất lượng giáo dục”

- Công tác sinh hoạt chuyên môn của các tổ chuyên môn được duy trì đều đặn theođịnh kỳ nhằm triển khai kịp thời các nhiệm vụ chuyên môn của cấp trên và nhà trườngchỉ đạo cũng như trao đổi ,đánh giá bài giảng,rút kinh nghiệm những thiếu sót trong

nghiệp vụ của đồng nghiệp triển khai sinh hoạt các chuyên đề chuyên biệt của các bộmôn,tổ chức phổ biến các sáng kiến kinh nghiệm đã đạt các giải cấp tỉnh của các thầy côgiáo trong nhà trường viết ,dự thi và đạt giải trong các kì thi hằng năm do Sở Giáo Dục

và Đào tạo tổ chức

Kết quả cụ thể của trường như sau:tỷ lệ học sinh giỏi Tỉnh đạt 35-45% số họcsinh tham gia dự thi; tỷ lệ học sinh thi đỗ vào các trường Đại học thuộc tốp trên khoảng5%(mặc dầu tỷ lệ học sinh đỗ vào các trường ĐH - CĐ hằng năm của trung bình đạtkhoảng 25-30%) Tỷ lệ học sinh thi đỗ tốt nghiệp THPT tính từ thời điểm áp dụng :

“Hai không” trong ngành giáo dục của nhà trường đạt khoảng 88%.Tỷ lệ học sinh lênlớp hằng năm khoảng 96%

3.Một số hạn chế trong quản lý chuyên môn nhằm nâng cao chất lượng dạy học của thầy-trò trường THPT Hiền Đa

- Căn cứ các kết quả mà nhà trường đạt được khá khiêm tốn trong những năm gần đây

có thể nhận thấy những biện pháp mà Ban Giám hiệu đưa ra chưa có tính thiết thực caochưa thúc đẩy được việc nâng chất lượng dạy-học của đội ngũ thầy-trò trong nhàtrường

- Nhà trường chưa có biện pháp khắc phục tính hình thức xuê xoa,quân bình chủ nghĩatrong đánh giá các giờ dạy,giờ thao giảng chuyên môn định kỳ bắt buộc và công tácđánh giá các mặt chuyên môn khác của giáo viên Các tiêu chí đưa ra để đánh giá xếploại giáo viên chưa có tác dụng thực sự khuyến khích giáo viên phải nâng cao năng lực

và chú trọng hơn về công tác chuyên môn

- Chưa có biện pháp tốt nhằm đẩy mạnh chất lượng các buổi sinh hoạt tổ chuyênmôn.Các buổi sinh hoạt chuyên môn của các tổ chuyên môn phần lớn chỉ dừng ở mứcthông báo các chủ trương ,các kế hoạch của nhà trường cũng như của Sở Giáo dục vàĐào tạo.Việc góp ý các giờ dạy của các giáo viên trong trường trong các đợt thao giảngchỉ mang tính chất chiếu lệ chưa mạnh dạn chỉ ra những khuyết điểm của đồng nghiệp

để khắc phục do tâm lý e ngại,sợ mất lòng

4 Một số vấn đề đặt ra trong công tác quản lý công tác chuyên môn nhằm nâng cao chất lượng dạy-học của thầy -trò trường THPT Hiền Đa

Trên cơ sở phân tích những thực trạng của nhà trường, chúng tôi nhận thấy rằngmuốn nâng cao tính hiệu quả của công tác quản lý chuyên môn trong nhà trường nhằmnâng cao chất lượng dạy-học của thầy-trò thì cần phải tập trung vào các vấn đề thenchốt sau:

1 Kế hoạch chuyên môn của Ban Giám Hiệu phải xây dựng chặt chẽ,cụ thể và côngkhai ngay từ đầu năm học và có tính khả thi cao phụ thuộc điều kiện cụ thể của nhàtrường

2 Rèn luyện,nâng cao ý thức việc thực hiện các quy chế chuyên môn cũng như tăngcường hơn nữa các công tác kiểm tra, đánh giá, thi đua khen thưởng

3 Đề ra các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng các buổi sinh hoạt tổ chuyên mônđịnh kỳ

4 Tăng cường công tác chỉ đạo của Ban Giám hiệu đối với các tổ chuyên môn trongnhà trường

5 Tăng cường công tác dự giờ thăm lớp của các bộ phận chức năng, tổ chứctốt,thường xuyên các đợt thao giảng chuyên môn, phát động phong trào thi đua: “dạytốt,học tốt” và làm tốt công tác sau dự giờ

6 Khuyến khích ,động viên,tạo điều kiện để giáo viên tự học tập, nghiên cứu nângcao năng lực chuyên môn

7 Tạo mọi điều kiện thuận lợi về mặt vật chất lẫn tinh thần để tất cả cán bộ,giáo viêntrong trường có cơ hội học lên,giao lưu,tham gia các lớp học tập huấn nâng cao trìnhđộ,tiếp cận phương pháp giảng dạy tích cực của các chương trình tập huấn Sở,Bộ tổchức

8.Bồi dưỡng phẩm chất,trau dồi đạo đức nghề nghiệp để giáo viên nhiệt tình, tâmhuyết hơn nữa với nghề nghiệp.Ban GH áp dụng tốt các giải pháp tâm lý

Đánh giá chung:

Nhà trường đã được trang bị cơ sở vật chất và các điều kiện tương đối thuận lợi cho

việc dạy học và các hoạt động giáo dục học sinh tuy còn một số thiếu thốn như không

có phòng của các tổ bộ môn,nhà làm việc của Ban Giám Hiệu và các bộ phận kháckhông phù hợp,chật chội ,thiết bị thiếu thốn.Các phòng thực hành,thí nghiệm thiết kếchưa phù hợp để giảng dạy hiệu quả.Tuy nhiên qua bảng thống kê chi tiết về đội ngũ

giáo viên ở trên, ta thấy có thể đánh giá chất lượng chuyên môn của giáo viên trườngTHPT Hiền Đa khá đồng đều: 62,5% xếp loại chuyên môn Giỏi và 37,5% xếp loạichuyên môn khá Để có được kết quả đó điều đầu tiên phải kể đến là sự nỗ lực phấn đấucủa tất cả thầy cô giáo trong nhà trường, bên cạnh đó cũng phải kể đến các biện phápquản lý của Ban Giám hiệu.

Tuy nhiên phải nhìn nhận lại một cách nghiêm túc,khách quan,trong bối cảnh giáodục chung của tỉnh nhà,và rộng hơn nữa trong phạm vi quốc gia qua thực tiễn hơn 20năm xây dựng và phát triển, trường THPT Hiền Đa mới chỉ đạt được những thành tíchkhá khiêm tốn:Vì những kết quả như nêu trên nên trường THPT Hiền Đa vẫn chưa tạođược thương hiệu,chưa thật sự là điểm đến của các em học sinh THCS khá giỏi trongvùng.Hằng năm số học sinh giỏi trong khu vực thị xã đã có rất nhiều em dự thi vàotrường chuyên của tỉnh.Số này thi đỗ vào trường chuyên của tỉnh khoảng 25 đến30.Việc này đã gây ra một sự ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng đầu vào của nhàtrường.Có thể nói là một lực lượng tinh nhuệ đầu vào đã không vào học tại nhà trường

vì vậy nó ảnh hưởng rất nhiều đến chất lượng mũi nhọn của nhà trường và đó cũng là lý

do số học sinh đạt học sinh giỏi cấp tỉnh cũng như cấp quốc gia của nhà trường cònkhiêm tốn như đã nêu trên.Nhiệm vụ đặt ra cho toàn thể tập thể sư phạm của nhà trườngphải làm gì,phải hành động như thế nào để nâng cao chất lượng dạy-học của nhàtrường ,từng bước dần dần tạo ra uy tín thương hiệu của nhà trường nhằm tạo niềm tincho bố mẹ các em học sinh khá giỏi thu hút các em đến với nhà trường và như đã nóitrên chính lực lượng này sẽ đóng góp một phần rất lớn tạo ra sự đột phá về chất lượng

và quảng bá thương hiệu cho nhà trường

CHƯƠNG III

MỘT SỐ GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ CÔNG TÁC CHUYÊN

MÔN NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY-HỌC

CỦA THẦY-TRÒ TRƯỜNG THPT HIỀN ĐA

A.Nhóm giải pháp hành chính sư phạm:

1.Xây dựng kế hoạch chuyên môn chi tiết,cụ thể cho cả năm học,có tính khả thi cao:

- Trước khi năm học mới bắt đầu Hiệu trưởng nhà trường cần tổ chức cho các bộ phậntrong nhà trường lên một kế hoạch chi tiết,cụ thể.Để làm được điều này theo cá nhân tôinên tổ chức và làm như sau:

+ Căn cứ vào kết quả của năm học trước và các năm liền kề cụ thể mỗi thành viên thamgia lập kế họach từ tổ chuyên môn,thư ký hội đồng,phó hiệu trưởng,hiệu trưởng và các

bộ phận,tổ chức liên quan yêu cầu phải nắm thật kỹ,xác thực các kết quả đạt được vềmặt chuyên môn của nhà trường thông qua các kết quả kiểm tra đánh giá thực tế,dựavào các bản tổng kết các đợt phát động thi đua,các đợt kiểm tra,thanh tra chuyên mônđột xuất,định kỳ ,dựa vào bản báo cáo tổng kết học kỳ,năm học trước của nhà trường.Vìđây là kết quả mà thực tế nhà trường đã đạt được nên nếu lấy nó làm căn cứ thì bản kếhoạch mới có tính khả thi cao

+ Sau khi căn cứ kết quả nói trên,căn cứ vào thực tế năng lực đội ngũ trường mìnhcó,năng lực học sinh trong nhà trường,căn cứ định hướng của nhà trường,căn cứ chiếnlược phát triển của nhà trường,căn cứ nhiệm vụ năm học mà cấp trên như Bộ Giáodục,Sở Giáo dục… triển khai ,mỗi một bộ phận sẽ phải họp các thành viên của mình đểđóng góp ý kiến xây dựng một bản dự thảo kế hoạch cho tổ mình,công việc chuyên môn

mà mình được giao phụ trách.Sau đó các bản dự thảo của các tổ chuyên môn,các bộphận được giao phụ trách các mảng chuyên môn nộp lại các bản dự thảo để hiệu trưởnggiao cho thư ký hội đồng chịu trách nhiệm biên tập lại,tổng hợp nên bản dự thảo kếhoạch nhiệm vụ năm học cho nhà trường trong đó công tác chuyên môn phải được đềcập rõ ràng,chi tiết và đóng vai trò quan trọng hàng đầu

+ Sau khi có bản dự thảo kế hoạch Hiệu trưởng cho tổ chức họp hội đồng sư phạm vàlấy ý kiến thảo luận lần cuối trước khi chỉnh sửa thông qua trước hội đồng và cho banhành chính thức

Với cách làm ba bước như nêu trên tôi thiết nghĩ đã mang tính xác thực, khả thi

và phát huy được trí tuệ của cả tập thể

- Sau khi đã có bản kế hoạch cụ thể,chi tiết.Nhà trường còn phải xây dựng mục tiêu,chỉtiêu cụ thể cần phấn đấu đạt tới trong năm học như chỉ tiêu phát triển đội ngũ,chỉ tiêu

học tập nâng cao trình độ,mỗi bổ bộ môn phải có bao nhiêu thầy,cô tham gia đi ôn thicao học,bao nhiêu người tham gia thi giáo viên giỏi cấp tỉnh nếu năm đó tỉnh có tổchức,tham gia bao nhiêu bài thi viết sáng kiến kinh nghiệm,tham gia bao nhiêu bài soạngiáo án điện tử,chỉ tiêu về số lượng học sinh giỏi cấp quốc gia,cấp tỉnh,học sinh giỏitoàn diện,học sinh tiên tiến…Các chỉ tiêu về giáo dục đạo đức cho học sinh ,rèn luyệnthể chất cũng phải xây dựng cụ thể,cẩn thận xác thực và có căn cứ để đảm bảo tính khảthi và xu hướng phát triển tránh đưa ra những mục tiêu quá cao mà không thể đạt đượchoặc những chỉ tiêu quá thấp mà không cần phấn đấu nhiều cũng đạt được gây ứcchế ,thiếu cố gắng hoặc những tác động không tốt đến sự nỗ lực phấn đấu của cả tập thể.

- Tất cả những chỉ tiêu này cũng phải được chỉ rõ từng thời điểm, thời kỳ nào phải phấnđấu để đạt được và phải tổng kết lại trong phương hướng- nhiệm vụ năm học và thảoluận thông qua Đại hội công nhân viên chức trong nhà trường và sau khi tổng kết đạihội mỗi một cán bộ,nhân viên trong nhà trường đều phải có trách nhiệm nỗ lực phấn đấu

để đạt được mục tiêu đề ra

2 Tổ chức tốt việc thực hiện các quy chế chuyên môn:

Sau khi đã có bản kế hoạch chi tiết cụ thể và các chỉ tiêu phấn đấu chuyên môntừng thời điểm,thời kỳ thì nhiệm vụ tiếp theo là phải tổ chức thật tốt việc thực hiện các

kế hoạch đó nhằm đạt mục tiêu,các chỉ tiêu đã nêu ra trong đại hội công nhân viênchức.Ban giám hiệu nhà trường phải coi đây là khâu then chốt quyết định đến sự thànhcông của việc thực hiện các mục tiêu,kế hoạch đề ra

- Tổ chức tốt các hoạt động giảng dạy trên lớp nhằm chuyển tải tất cả những nộidung mà chuẩn kiến thức kỷ năng yêu cầu

- Tổ chức tốt các hoạt động giảng dạy phụ đạo cho học sinh yếu kém

,dạy bồi dưỡng cho học sinh khá giỏi để tham dự và đạt kết quả cao hơn nữa trong các

kỳ thi học sinh giỏi

- Thông qua Đoàn thanh niên mà nòng cốt là chi đoàn giáo viên và Ban Chấp HànhĐoàn trường tổ chức các sân chơi trí tuệ cho học sinh như cuộc thi : “Rung Chuôngvàng”,tổ chức cuộc thi: “Tri thức trẻ” một hình thức tương tự như “Đường lên đỉnhOlympia” để kiểm tra kiến thức, kỹ năng cho học sinh trong nhà trường.Tổ chức các

giải thể thao bóng đá nam,nữ,bóng chuyền nam,nữ,bóng rổ nam,nữ.Tổ chức tốt hộikhoẻ Phù Đổng cấp trường nhằm phát triển toàn diện cho học sinh chẳng những về vănhoá mà còn trau dồi thể lực,thể chất nhằm giúp các em có đủ sức khoẻ để học vănhóa,giúp các em hoàn thiện mình hơn ,bổ sung những kiến thức hữu ích cho cuộc sốngtrong tương lai và phục vụ cho mục tiêu nâng cao chất lượng dạy-học trong nhà trường.

Từ chỗ xác định được tầm quan trọng của khâu tổ chức thực hiện kế hoạch tôixin mạnh dạn đưa ra một số giải pháp nhằm giúp công tác tổ chức thực hiện chuyênmôn được tốt

2.1.Tăng cường công tác kiểm tra ,đánh giá hoạt động của cá nhân giáo viên và các tổ chuyên môn:

Mỗi một người cán bộ quản lý chắc chắn ai cũng nhận thấy tầm quan trọng của côngtác kiểm tra,đánh giá vì thông qua kiểm tra và đánh giá, mỗi thầy cô giáo sẽ thấy được

ưu nhược điểm của bản thân mình từ đó giúp họ điều chỉnh ,khắc phục những thiếu sót

và cố gắng phát huy những mặt mạnh từ đó góp phần hoàn thiện và phát triển Đồngthời, thông qua kiểm tra người cán bộ quản lý cũng sẽ chủ động phát hiện những thiếusót của giáo viên,thiếu sót của ngay cả người quản lý như giao việc đã hợp lý khoa họcchưa ,giao việc có phù hợp khả năng của cán bộ giáo viên trong nhà trường chưa từ đóđưa ra những biện pháp khắc phục kịp thời, và như vậy chất lượng dạy học và giáo dụctrong nhà truờng sẽ ngày càng được cải thiện.Theo tôi các bước kiểm tra nên làm theotrình tự như sau:

2.1.1 Lập kế hoạch kiểm tra:

- Ban Giám hiệu lập kế hoạch kiểm tra và công bố công khai các kế hoạch này ngay từđầu năm học bao gồm: kế hoạch kiểm tra toàn năm học,từng học kỳ, hàng tháng và hàngtuần.Kế hoạch kiểm tra nội bộ,kiểm tra chuyên đề,kiểm tra toàn diện

- Hiệu trưởng ra quyết định thành lập ban kiểm tra gồm những tổ trưởng chuyên môn,những giáo viên có uy tín và nghiệp vụ chuyên môn sư phạm giỏi,các đại diện cho các

tổ chức trong nhà trường có liên quan Phân công và phân cấp kiểm tra một cách cụ thể

2.1.2 Nội dung kiểm tra:

2.1.2.1 Kiểm tra việc thực hiện qui chế chuyên môn của giáo viên:

2.1.2.1.1 Kiểm tra hoạt động giảng dạy trên lớp của giáo viên:

Công việc này thông thường bao gồm các hoạt động sau đây mà khi tiến hành nên mời

tổ trưởng chuyên môn cùng phối hợp kiểm tra cùng một phó hiệu trưởng phụ trách côngtác chuyên môn của nhà trường:

- Kiểm tra hồ sơ của giáo viên:

+ Kế hoạch giảng dạy

+ Lịch báo giảng

+ Giáo án bộ môn

+ Sổ dự giờ

+ Sổ chủ nhiệm (nếu có)

+ Sổ sinh hoạt chuyên đề thường kết hợp sổ họp tổ chuyên môn

- Kiểm tra giờ lên lớp của giáo viên:

+ Chuẩn bị lên lớp của giáo viên:đồ dùng dạy học,các thiết bị thực hành thínghiệm,phương tiện hỗ trợ giảng dạy nếu nội dung bài giảng cần thiết

+ Giáo án tiết giảng mà giáo viên sẽ thực hiện trên lớp

+ Test nhanh kết quả thu nhận bài học của học sinh trên lớp sau khi nghe giảng

2.1.2.1.2 Kiểm tra toàn diện một giáo viên:

- Bằng cấp về chuyên môn của giáo viên đó, thường thì khi tuyển dụng các cơ quantuyển dụng đã làm nhưng cũng có một số giáo viên ra trường lâu năm mà khi đó cơ chếtuyển dụng khác bây giờ.Khi đó do thiếu giáo viên họ đã bố trí những người đào tạochưa đạt chuẩn tạm thời đảm trách công việc sau này có điều kiện sẽ bổ túc sau.Cũng cóthể kiểm tra để nắm thêm thông tin về việc tự học tự bồi dưỡng để nâng cao trình độchuyên môn nghiệp vụ của giáo viên được kiểm tra như các chứng chỉ bồi dưỡng sauĐại học,chứng chỉ Ngoại Ngữ,Tin Học…