Một số giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả công tác đấu thầu tại Công ty xây dựng Sông Đà 2

LỜI NÓI ĐẦUTrong một vài năm gần đây hoạt động đấu thầu xây lắp đối với các dự án có vốn đầu tư nước ngoài, các công trình trọng điểm của Nhà nướctrong lĩnh vực xây dựng cơ sở hạ tầng, c

LỜI NÓI ĐẦU

Trong một vài năm gần đây hoạt động đấu thầu xây lắp đối với các

dự án có vốn đầu tư nước ngoài, các công trình trọng điểm của Nhà nướctrong lĩnh vực xây dựng cơ sở hạ tầng, các công trình xây dựng với quy

mô lớn trở nên sôi động hơn bao giờ hết

Cùng với quá trình đó, các doanh nghiệp xây dựng Việt Nam đangtừng bước tiếp cận dần với các hình thức kinh nghiệm mới, với thực tiễn

về kỹ thuật kinh doanh quốc tế và nhiều vấn đề có liên quan đến hoạtđộng đấu thầu

Tuy nhiên, ở Việt Nam hoạt động đấu thầu còn là vấn đề mới mẻchỉ tiến hành một vài năm trở lại đây và chưa hoàn chỉnh về nhiều mặt.Cùng với điều này, nhiều doanh nghiệp xây dựng cũng đang phải tự điềuchỉnh tiến tới thích ứng hoàn toàn với phương thức cạnh tranh mới Vìthế, hoạt động đấu thầu tại các doanh nghiệp này không tránh khỏi bấtcập và gặp những khó khăn dẫn đến hiệu quả hoạt động đấu thầu xây lắpchưa cao, ảnh hưởng trực tiếp tới đời sống, việc làm của người lao độngcũng như tình hình sản xuất kinh doanh của đơn vị

Là một đơn vị hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh xây lắp Công

ty xây dựng Sông Đà II cũng không tránh khỏi những khó khăn vướngmắc như trên Qua thời gian thực tập tại Công ty Sông Đà II kết hợp vớinhững kiến thức đã học trên ghế nhà trường em mạnh dạn đi sâu tìm

hiểu và nghiên cứu đề tài “Một số giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả công tác đấu thầu” với mong muốn góp phần giải quyết

những khó khăn, vướng mắc trên Về mặt kết cấu, ngoài phần mở đầu vàkết luận, luận văn được chia thành 3 chương chính sau:

Chương I: Những vấn đề cơ bản về hoạt động đấu thầu

Chương II: Tình hình thực hiện công tác đấu thầu tại Công ty xây

dựng Sông Đà II Chương III: Một số giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả

công tác đấu thầu tại Công ty xây dựng Sông Đà II

Vì trình độ và thời gian có hạn, luận văn này khó có thể tránh đượcnhững thiếu sót em rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của thầy

cô giáo cũng như các cán bộ Công ty xây dựng Sông Đà II để đề tàiđược hoàn thiện tốt hơn

Qua bài viết này cho phép em gửi lời cảm ơn tới các cô chú trongphòng KTKH - Công ty xây dựng Sông Đà II - Tổng công ty xây dựngSông Đà, chú Nguyễn Văn Sinh Thạc sỹ- Phó giám đốc công ty xâydựng Sông Đà II, chú Nguyễn Trọng Hiến trưởng phòng KTKH và đặcbiệt là cô giáo T.S Đoàn Thị Thu Hà -Khoa khoa học quản lý-TrườngĐHKTQD đã tận tình hướng dẫn, chỉ bảo và giúp đỡ em trong quá trìnhnghiên cứu hoàn thành luận văn tốt nghiệp

CHƯƠNG I NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ HOẠT ĐỘNG ĐẤU THẦU

I MỘT SỐ KHÁI NIỆM CHUNG

1 Khái niệm đấu thầu nói chung

Đấu thầu là quá trình lựa chọn nhà thầu đáp ứng được các yêu cầucủa bên mời thầu trên cơ sở cạnh tranh giữa các nhà thầu

 "Bên mời thầu" là chủ dự án, chủ đầu tư hoặc pháp nhân đạidiện hợp pháp của chủ dự án, chủ đầu tư được giao trách nhiệm thựchiện công việc đấu thầu

 "Nhà thầu" là tổ chức kinh tế có đủ tư cách pháp nhân tham giađấu thầu Trong trường hợp đấu thầu tuyển chọn tư vấn, nhà thầu có thể

là cá nhân Nhà thầu là nhà xây dựng trong đấu thầu xây lắp; là nhà cungcấp trong đấu thầu mua sắm hàng hoá; là nhà tư vấn trong đấu thầutuyển chọn tư vấn; là nhà đầu tư trong đấu thầu lựa chọn đối tác đầu tư.Nhà thầu trong nước là nhà thầu có tư cách pháp nhân Việt Nam và hoạtđộng hợp pháp tại Việt Nam

2 Khái niệm về đấu thầu xây dựng

Đấu thầu xây dựng là quá trình lựa chọn các nhà thầu đáp ứngđược các yêu cầu về xây dựng, lắp đặt thiết bị các công trình, hạng mụccông trình, của bên mời thầu trên cơ sở cạnh tranh giữa các nhà thầu xâydựng

3 Ý nghĩa của công tác đấu thầu

Trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá nền kinh tế nướcnhà, ngày càng có nhiều các dự án đầu tư và xây dựng trong nước cũngnhư đầu tư nước ngoài Các công trình đòi hỏi ngày càng cao về chấtlượng, kỹ thuật, tiến độ và giá cả Vì vậy, câu hỏi đặt ra với các chủ đầu

tư là làm thế nào để lựa chọn được các tổ chức và cá nhân có khả năng

thực hiện tốt nhất những công việc trong chu trình của dự án ?

Lịch sử phát triển và quản lý dự án trong nước và quốc tế đã khẳngđịnh, đấu thầu là phương pháp có hiệu quả cao nhất thực hiện mục tiêunày, đảm bảo cho sự thành công của chủ đầu tư Đấu thầu được xem nhưmột phương pháp quản lý dự án có hiệu quả nhất hiện nay trên cơ sởchống độc quyền, tăng cường khả năng cạnh tranh giữa các nhà thầu

4 Vai trò của đấu thầu trong xây dựng

4.1 Đối với các nhà thầu

- Đối với nhà thầu xây dựng, thắng thầu đồng nghĩa với việcmang lại công ăn việc làm cho cán bộ công nhân viên, nâng cao

uy tín của nhà thầu trên thương trường, thu được lợi nhuận, tíchluỹ thêm được nhiều kinh nghiệm trong thi công và quản lý,đào tạo được đội ngũ cán bộ, công nhân kỹ thuật vững taynghề, máy móc thiết bị thi công được tăng cường

- Hoạt động đấu thầu được tổ chức theo nguyên tắc công khai vàbình đẳng, nhờ đó các nhà thầu sẽ có điều kiện để phát huy đếnmức cao nhất cơ hội tìm kiếm công trình và khả năng của mình

để trúng thầu

4.2 Đối với chủ đầu tư

- Thông qua đấu thầu, chủ đầu tư sẽ lựa chọn được các nhà thầu

có khả năng đáp ứng được tốt nhất các yêu cầu kinh tế, kỹthuật, tiến độ đặt ra của công trình Trên cơ sở đó giúp cho chủđầu tư vừa sử dụng hiệu quả, tiết kiệm vốn đầu tư, đồng thờivẫn đảm bảo được chất lượng cũng như tiến độ công trình

- Thông qua đấu thầu, chủ đầu tư cũng sẽ nắm bắt được quyềnchủ động, quản lý có hiệu quả và giảm thiểu được các rủi rophát sinh trong quá trình thực hiện dự án đầu tư do toàn bộ quátrình tổ chức đấu thầu và thực hiện kết quả đấu thầu được tuânthủ chặt chẽ theo quy định của pháp luật và sau khi chủ đầu tư

đã có sự chuẩn bị kỹ lưỡng, đầy đủ về mọi mặt

- Để đánh giá đúng các hồ sơ dự thầu đòi hỏi đội ngũ cán bộ thựchiện công tác đấu thầu của chủ đầu tư phải tự nâng cao trình độcủa mình về các mặt nên việc áp dụng phương thức đấu thầucòn giúp cho chủ đầu tư nâng cao trình độ và năng lực của cán

bộ công nhân viên

4.3 Đối với Nhà nước

- Đấu thầu góp phần nâng cao hiệu quả của công tác quản lý Nhànước về đầu tư và xây dựng, quản lý sử dụng vốn một cách cóhiệu quả, hạn chế và loại trừ được các tình trạng như: thất thoát

lãng phí vốn đầu tư đặc biệt là vốn ngân sách, các hiện tượngtiêu cực phát sinh trong xây dựng cơ bản.

- Đấu thầu tạo nên sự cạnh tranh mới và lành mạnh trong lĩnhvực xây dựng cơ bản, thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tếhàng hoá trong ngành cũng như trong nền kinh tế quốc dân

II MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ QUY CHẾ ĐẤU THẦU

1 Phạm vi và đối tượng áp dụng

1 1 Phạm vi áp dụng

Quy chế đấu thầu áp dụng để lựa chọn nhà thầu cho các dự án đầu

tư tại Việt Nam phải được tổ chức đấu thầu và thực hiện tại Việt Nam

a Các dự án đầu tư xây dựng mới, cải tạo, sửa chữa lớn, nâng cấpcác dự án đã đầu tư xây dựng

b Các dự án đầu tư để mua sắm tài sản kể cả thiết bị, máy móckhông cần lắp đặt và sản phẩm công nghệ khoa học mới

c Các dự án sử dụng vốn ngân sách nhà nước quy hoạch vùng,lãnh thổ, quy hoạch phát triển ngành, quy hoạch xây dựng đô thị nôngthôn

 Các dự án liên doanh, hợp đồng hợp tác kinh doanh hoặc cổphần có sự tham gia của các tổ chức kinh tế nhà nước (các doanhnghiệp nhà nước) từ 30% trở lên vào vốn pháp định, vốn kinhdoanh hoặc vốn cổ phần

 Các dự án sử dụng nguồn vốn tài trợ của các tổ chức quốc tếhoặc của tổ chức nước ngoài được thực hiện trên cơ sở nội dungĐiều ước được các bên ký kết (các bên tài trợ và các bên ViệtNam) Trường hợp có những nội dung trong dự thảo Điều ướckhác với Quy chế này thì cơ quan được giao trách nhiệm đàmphán ký kết điều ước phải trình Thủ tướng chính phủ xem xét,quyết định trước khi ký kết

 Các dự án cần lựa chọn đối tác đầu tư để thực hiện:

a Đối với dự án đầu tư trong nước, chỉ thực hiện khi có từ hai nhàđầu tư trở lên cùng muốn tham gia một dự án

b Đối với dự án có vốn đầu tư nước ngoài, chỉ tổ chức đấu thầutheo quy chế này khi có từ hai nhà đầu tư trở lên cùng muốn tham giamột dự án hoặc Thủ tướng Chính phủ có yêu cầu phải đấu thầu để lựachọn đối tác đầu tư thực hiện dự án

Đấu thầu khi có từ hai nhà đầu tư trở lên cùng muốn tham gia baogồm:

2 Nguyên tắc đấu thầu

Nhằm đảm bảo tính đúng đắn, khách quan, công bằng và hiệu quảtrong đấu thầu, chủ thể quản lý dự án phải đảm bảo nghiêm túc cácnguyên tắc sau:

2 1 Nguyên tắc cạnh tranh với điều kiện ngang nhau

Mỗi cuộc đấu thầu đều phải dược thực hiện với sự tham gia củamột số nhà thầu có đủ năng lực để hình thành một cuộc cạnh tranh mạnh

mẽ Điều kiện đặt ra với các đơn vị ứng thầu và thông tin cung cấp cho

họ phải ngang nhau, nhất thiết không có sự phân biệt đối xử

2 2 Nguyên tắc dữ liệu đầy đủ

Các nhà thầu phải nhận được đầy đủ tài liệu đấu thầu với cácthông tin chi tiết, rõ ràng và có hệ thống về quy mô, khối lượng, quycách, yêu cầu chất lượng của công trình hay hàng hoá dịch vụ cần cungứng, về tiến độ và điều kiện thực hiện Để đảm bảo nguyên tắc này, chủthể quản lý dự án phải nghiên cứu, tính toán, cân nhắc thấu đáo để tiênliệu rất kỹ và rất chắc chắn về mọi yếu tố có liên quan, phải cố gắngtránh tình trạng chuẩn bị sơ sài, tắc trách

2 3 Nguyên tắc đánh giá công bằng

Các hồ sơ phải được đánh giá một cách không thiên vị theo cùngmột chuẩn mực và được đánh giá bởi một hội đồng xét thầu có đủ nănglực và phẩm chất Lý do để ''được chọn " hay 'bị loại " phải dược giảithích đầy đủ để tránh ngờ vực

2 4 Nguyên tắc trách nhiệm phân minh

Theo nguyên tắc này không chỉ nghĩa vụ, quyền lợi của các bênliên quan được đề cập và chi tiết hoá trong hợp đồng, mà phạm vi tráchnhiệm của mỗi bên ở từng phần việc đều được phân định rõ ràng để

không một sai sót nào không có người chịu trách nhiệm Mỗi bên có liênquan đều phải biết rõ mình phải gánh chịu những hậu quả gì nếu có sơxuất và do đó mỗi bên đều phải nỗ lực tối đa trong việc kiểm soát bấttrắc và phòng ngừa rủi ro

"châm chước" gây thiệt hại cho những chủ đích thực sự của dự án(Nhiều điều khoản được thi hành để buộc "kỹ sư tư vấn" phải là chuyêngia có đủ trình độ, năng lực phẩm chất và phải làm đúng vai trò củangười trọng tài công minh, mẫn cảm, được cử ra bởi một công ty tư vấnchuyên ngành, công ty này cũng phải được lựa chọn thông qua đấu thầutheo một quy trình chặt chẽ)

2 6 Nguyên tắc tuân thủ nghiêm ngặt sự quản lý thống nhất của nhà nước

Theo nguyên tắc này mọi hoạt động trong quá trình đấu thầu cácbên liên quan nhất thiết phải tuân theo Quy chế quản lý đấu thầu doChính phủ ban hành nhằm đảm bảo tính đúng đắn, khách quan, côngbằng và có tính cạnh tranh trong đấu thầu

2 7 Nguyên tắc bảo lãnh, bảo hành và bảo hiểm thích đáng

Các khoản về bảo lãnh, bảo hành và bảo hiểm phải được đề cậptrong túi hồ sơ dự thầu của các nhà thầu và phải được sự chấp nhận củachủ dự án

Với các dự án sử dụng vốn Ngân sách Nhà nước, vốn tín dụng doNhà nước bảo lãnh, vốn tín dụng đầu tư phát triển của Nhà nước, vốnđầu tư phát triển của doanh nghiệp Nhà nước phải mua bảo hiểm côngtrình xây dựng để ứng phó với thiệt hại do những rủi ro bất ngờ vàkhông lường trước Đối tượng bảo hiểm bắt buộc cũng bao gồm cả cácsản phẩm tư vấn, vật tư thiết bị, nhà xưởng phục vụ thi công và ngườilao động của các tổ chức tư vấn và nhà thầu xây lắp trong quá trình thựchiện dự án

Như vậy, chính sự tuân thủ các nguyên tắc nói trên đã kích thích

sự cố gắng nghiêm túc của các bên và thúc đẩy sự hợp tác giữa các bênnhằm vào mục tiêu đáp ứng tốt nhất các yêu cầu về chất lượng, kỹ thuật,tài chính, tiến độ của dự án và do đó đảm bảo lợi ích thích đáng của cảchủ dự án và nhà thầu, góp phần tiết kiệm các nguồn lực xã hội Đối vớicác đơn vị dự thầu, việc làm quen với hoạt động đấu thầu là cách hữuhiệu giúp họ tích luỹ kiến thức và kinh nghiệm, tăng cường năng lựccạnh tranh trong đấu thầu

3 Hình thức lựa chọn nhà thầu và phương thức áp dụng

3 1 Hình thức lựa chọn nhà thầu

a Đấu thầu rộng rãi

Đấu thầu rộng rãi là hình thức đấu thầu không hạn chế số lượngcác nhà thầu tham gia Bên mời thầu phải thông báo công khai về cácđiều kiện, thời gian dự thầu trên các phương tiện thông tin đại chúng tối

thiểu 10 ngày trước khi phát hành hồ sơ mời thầu Đấu thầu rộng rãi làhình thức chủ yếu được áp dụng trong đấu thầu

b Đấu thầu hạn chế

Đấu thầu hạn chế là hình thức đấu thầu mà bên mời thầu mời một

số nhà thầu (tối thiểu là 5) có đủ năng lực tham dự Danh sách nhà thầutham dự phải được người có thẩm quyền hoặc cấp có thẩm quyền chấpthuận Hình thức này chỉ được xem xét áp dụng khi có một trong cácđiều kiện sau :

+ Chỉ có một số nhà thầu có khả năng đáp ứng được yêu cầu củagói thầu

+ Các nguồn vốn sử dụng yêu cầu phải tiến hành đấu thầu hạn chế.+ Do tình hình cụ thể của gói thầu mà việc đấu thầu hạn chế có lợithế

+ Gói thầu có tính chất nghiên cứu thử nghiệm, bí mật quốc gia, bímật an ninh, bí mật quốc phòng do Thủ tướng chính phủ quyết định

+ Gói thầu có giá trị dưới 1 tỷ đồng đối với mua sắm hàng hoá,xây lắp; dưới 500 triệu đồng đối với tư vấn Bộ tài chính quy định cụ thể

về chỉ định thầu mua sắm đồ dùng, vật tư, trang thiết bị, phương tiện làmviệc thường xuyên của cơ quan Nhà nước, đoàn thể, doanh nghiệp Nhànước; đồ dùng, vật tư, trang thiết bị phương tiện làm việc thông thườngcủa lực lượng vũ trang

+ Gói thầu có tính chất đặc biệt khác do yêu cầu của cơ quan tàitrợ vốn, do tính chất phức tạp về kỹ thuật và công nghệ hoặc do yêu cầuđột xuất của dự án, do người có thẩm quyền quyết định đầu tư chỉ địnhthầu trên cơ sở báo cáo thẩm định của Bộ kế hoạch và Đầu tư, ý kiếnbằng văn bản của cơ quan tài trợ vốn và các cơ quan liên quan khác

+ Phần vốn Ngân sách dành cho dự án của các cơ quan sự nghiệp

để thực hiện nhiệm vụ nghiên cứu về quy hoạch phát triển kinh tế, quyhoạch phát triển ngành, quy hoạch chung xây dựng đô thị và nông thôn,

đã được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền giao nhiệm vụ thực hiện thìkhông phải đấu thầu, nhưng phải có hợp đồng cụ thể và giao nộp sảnphẩm theo đúng quy định

+Gói thầu tư vấn lập báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, khả thi của

dự án đầu tư thì không phải đấu thầu, nhưng chủ đầu tư phải chọn nhà tưvấn phù hợp với yêu cầu của dự án

Khi áp dụng hình thức chỉ định thầu thì phải xác định rõ 3 nộidung sau:

- Lý do chỉ định thầu

- Kinh nghiệm và năng lực về mặt kỹ thuật, tài chính của nhà thầuđược đề nghị chỉ định thầu

- Giá trị và khối lượng đã được người có thẩm quyền phê duyệtlàm căn cứ cho chỉ định thầu (riêng gói thầu xây lắp phải có thiết

kế và dự toán được phê duyệt theo quy định)

d Chào hàng cạnh tranh

Hình thức này áp dụng cho những gói thầu mua sắm hàng hoá cógiá trị dưới 2 tỷ đồng Mỗi gói thầu phải có ít nhất 3 chào hàng của 3 nhàthầu khác nhau trên cơ sở chào hàng của bên mời thầu Việc chào hàng

có thể được thực hiện bằng cách gửi trực tiếp, bằng Fax, bằng đườngbưu điện hoặc bằng các phương tiện khác

e Mua sắm trực tiếp

Hình thức mua sắm đặc biệt được áp dụng trong trường hợp bổxung hợp đồng cũ đã thực hiện xong (dưới 1 năm) hoặc hợp đồng đangthực hiện với điều kiện chủ đầu tư có nhu cầu tăng thêm số lượng hànghoá hoặc khối lượng công việc mà trước đó đã được tiến hành đấu thầu,nhưng phải đảm bảo không được vượt mức giá hoặc đơn giá trong hợpđồng đã ký trước đó Trước khi ký hợp đồng, nhà thầu phải chứng minh

có đủ năng lực về kỹ thuật và tài chính để thực hiện gói thầu

g Mua sắm đặc biệt

Hình thức này được áp dụng với các ngành hết sức đặc biệt mànếu không có những quy định riêng thì không thể đấu thầu được Cơquan quản lý ngành phải xây dựng quy trình thực hiện đảm bảo các mụctiêu của quy chế đấu thầu và có ý kiến thoả thuận của Bộ kế hoạch vàĐầu tư để trình Thủ tướng Chính phủ quyết định

3 2 Phương thức đấu thầu

a Đấu thầu một túi hồ sơ

Là phương thức mà nhà thầu nộp hồ sơ dự thầu trong một túi hồ sơ.Phương thức này được áp dụng đối với đấu thầu mua sắm hàng hoá vàxây lắp

b Đấu thầu 2 túi hồ sơ

Là phương thức mà nhà thầu nộp đề xuất về mặt kỹ thuật và đềxuất về giá trong từng túi hồ sơ riêng vào cùng một thời điểm Túi hồ sơ

đề xuất kỹ thuật sẽ được xem xét trước để đánh giá Các nhà thầu đạt sốđiểm kỹ thuật từ 70% trở lên sẽ được mở tiếp túi hồ sơ đề xuất về giá đểđánh giá Phương thức nầy chỉ được áp dụng đối với đấu thầu tuyểnchọn tư vấn

c Đấu thầu hai giai đoạn

Phương thức này áp dụng cho những trường hợp sau :

+ Các gói thầu mua sắm hàng hoá và xây lắp có giá trị từ 500 tỷđồng trở lên

+ Các gói thầu mua sắm hàng hoá có tính chất lựa chọn công nghệthiết bị toàn bộ, phức tạp về công nghệ và kỹ thuật hoặc gói thầu xây lắpđặc biệt phức tạp

+Dự án thực hiện hợp đồng chìa khoá trao tay ( là hợp đồng baogồm toàn bộ các công việc, thiết kế, cung cấp thiết bị và xây lắp của mộtgói thầu được thực hiện thông qua một nhà thầu Chủ đầu tư có tráchnhiệm tham gia giám sát quá trình thực hiện, nghiệm thu và nhận bàngiao khi nhà thầu hoàn thành toàn bộ công trình theo hợp đồng đã ký)

Quá trình thực hiện phương thức này như sau :

Giai đoạn thứ nhất :Các nhà thầu nộp hồ sơ dự thầu sơ bộ gồm đề

xuất về kỹ thuật và phương án tài chính (chưa có giá) để bên mời thầuxem xét và thảo luận cụ thể với từng nhà thầu nhằm thống nhất về yêu

cầu và tiêu chuẩn kỹ thuật để nhà thầu chuẩn bị nộp hồ sơ dự thầu chínhthức của mình

Giai đoạn thứ hai : Bên mời thầu mời các nhà thầu tham gia trong

giai đoạn thứ nhất nộp hồ sơ dự thầu chính thức với đề xuất về kỹ thuật

đã được bổ xung hoàn chỉnh trên cùng một mặt bằng kỹ thuật và đề xuấtchi tiết về tài chính với đầy đủ nội dung về tiến độ thực hiện, điều kiệnthực hiện hợp đồng, giá dự thầu

III TRÌNH TỰ TỔ CHỨC ĐẤU THẦU XÂY LẮP

1 Điều kiện thực hiện đấu thầu

1 1 Điều kiện mời thầu

Để cuộc đấu thầu đạt kết quả tốt, bên mời thầu cần chuẩn bị đủ các

hồ sơ sau :

+ Văn bản quyết định đầu tư hoặc giấy uỷ quyền cho phép đầu tưcủa cấp có thẩm quyền (Trường hợp cần đấu thầu tuyển chọn tư vấn lậpbáo cáo nghiên cứu khả thi phải có văn bản chấp thuận của "Người cóthẩm quyền quyết định đầu tư "

+ Kế hoạch đấu thầu được phê duyệt

+ Hồ sơ mời thầu (Trường hợp sơ tuyển phải có hồ sơ sơ tuyển )

1 2 Điều kiện dự thầu

Để được tham gia dự thầu, nhà thầu cần có những điều kiện sau: + Có giấy đăng ký kinh doanh

+ Có đủ năng lực về kỹ thuật và tài chính đáp ứng yêu cầu của góithầu

+Chỉ được tham gia một đơn dự thầu trong một gói thầu, dù là đơnphương hay liên doanh dự thầu Trường hợp Tổng công ty đứng tên dựthầu thì các đơn vị trực thuộc nhưng hạch toán phụ thuộc không đượcphép tham dự với tư cách là nhà thầu độc lập trong cùng một gói thầudưới hình thức là nhà thầu chính (liên danh hoặc đơn phương)

1 3 Bên mời thầu không được tham gia với tư cách là nhà thầu đối với gói thầu do mình tổ chức

2 Điều kiện đấu thầu quốc tế và ưu đãi nhà thầu

Chỉ được tổ chức đấu thầu quốc tế trong các trường hợp sau:

a Đối với các gói thầu mà không có nhà thầu nào trong nước cókhả năng đáp ứng yêu cầu của gói thầu

b Đối với các dự án sử dụng nguồn vốn tài trợ của các tổ chứcquốc tế hoặc của người nước ngoài có quy định trong điều ước là phảiđấu thầu quốc tế

Nhà thầu nước ngoài khi tham dự đấu thầu quốc tế tại Việt Nam

về xây lắp phải liên danh với nhà thầu Việt Nam hoặc phải cam kết sửdụng thầu phụ Việt Nam, nhưng phải nêu rõ sự phân chia giữa các bên

về phạm vi, khối lượng và đơn giá tương ứng

Nhà thầu nước ngoài trúng thầu phải thực hiện cam kết về tỷ lệ

% khối lượng công việc cùng với đơn giá tương ứng dành cho phía ViệtNam là liên doanh hoặc thầu phụ như đã nêu trong hồ sơ dự thầu Trongkhi thương thảo hoàn thiện hợp đồng, nếu nhà thầu nước ngoài trúngthầu không thực hiện các cam kết nêu trong hồ sơ dự thầu thì kết qủađấu thầu sẽ bị huỷ bỏ

Các nhà thầu nước ngoài tham gia đấu thầu ở Việt Nam phảicam kết mua sắm và sử dụng các vật tư thiết bị phù hợp về chất lượng và

giá cả đang sản xuất, gia công và hiện có tại Việt Nam Nếu trong nướckhông có hoặc không có khả năng sản xuất, gia công thì nhà thầu đượcchào từ nguồn ngoại nhập trên cơ sở đảm bảo chất lượng và giá cả hợp

lý

Trong trường hợp hai hồ sơ dự thầu của nhà thầu nước ngoàiđược đánh giá ngang nhau, hồ sơ dự thầu có tỷ lệ công việc dành chophía Việt Nam (là liên danh hoặc thầu phụ) cao hơn sẽ được chấp nhận

Nhà thầu trong nước tham dự đấu thầu quốc tế (đơn phươnghoặc liên danh) được xét ưu tiên khi hồ sơ dự thầu được đánh giá tươngđương với các hồ sơ dự thầu của nhà thầu nước ngoài

Trường hợp hai hồ sơ dự thầu được đánh giá ngang nhau, sẽ ưutiên hồ sơ dự thầu có tỷ lệ nhân công nhiều hơn

Nhà thầu trong nước tham gia đấu thầu quốc tế sẽ được hưởngchế độ ưu đãi theo quy định của pháp luật

3 Trình tự tổ chức đấu thầu xây lắp

Việc tổ chức đấu thầu xây lắp được thực hiện theo trình tự sau:

Bước 1: Sơ tuyển nhà thầu (nếu có)

Việc sơ tuyển nhà thầu phải được tiến hành đối với các gói thầu cógiá trị từ 200 tỷ đồng trở lên nhằm lựa chọn các nhà thầu có đủ năng lực

và kinh nghiệm thực hiện, đáp ứng yêu cầu của hồ sơ mời thầu Sơ tuyểnnhà thầu được thực hiện theo các bước sau

a Lập hồ sơ sơ tuyển, bao gồm:

+ Thư mời sơ tuyển

+ Chỉ dẫn sơ tuyển

+ Tiêu chuẩn đánh giá

+ Phụ lục kèm theo.

b Thông báo mời sơ tuyển

c Nhận và quản lý hồ sơ dự sơ tuyển

d Đánh giá hồ sơ dự sơ tuyển

e Trình duyệt kết quả sơ tuyển

f Thông báo kết quả sơ tuyển

Bước 2 : Lập hồ sơ mời thầu

Hồ sơ mời thầu bao gồm:

a Thư mời thầu

b Mẫu đơn dự thầu

c Chỉ dẫn đối với nhà thầu

d Các điều kiện ưu đãi (nếu có)

e Các loại thuế theo quy định của pháp luật

f Hồ sơ thiết kế kỹ thuật kèm theo bản tiên lượng và chỉ dẫn kỹthuật

g Tiến độ thi công

h Tiêu chuẩn đánh giá ( bao gồm cả phương pháp và cách thứcquy đổi về cùng mặt bằng để xác định giá đánh giá )

i Điều kiện chung và điều kiện cụ thể của hợp đồng

j Mẫu bảo lãnh dự thầu

k Mẫu thoả thuận hợp đồng

l Mẫu bảo lãnh thực hiện hợp đồng

Bước 3: Gửi thư mời thầu hoặc thông báo mời thầu

Gửi thư mời thầu được thực hiện đối với các gói thầu thực hiệnhình thức đấu thầu hạn chế, đối với các gói thầu đã qua sơ tuyển, các gói

thầu tư vấn đã có danh sách ngắn được chọn Thông báo mời thầu ápdụng trong trường hợp đấu thầu rộng rãi

Nội dung thư hoặc thông báo mời thầu bao gồm :

a Tên và địa chỉ bên mời thầu

b Khái quát dự án, địa điểm, thời gian xây dựng và các nội dungkhác

c Chỉ dẫn việc tìm hiểu hồ sơ mời thầu

d Các điều kiện tham gia dự thầu

e Thời gian, địa điểm nhận hồ sơ dự thầu

Bước 4 : Nhận và quản lý hồ sơ dự thầu

b Quản lý hồ sơ dự thầu

Việc quản lý hồ sơ dự thầu được quản lý theo chế độ quản lý hồ sơ

chứng kiến Việc mở thầu được tiến hành theo địa điểm, thời gian ghitrong hồ sơ mời thầu, không phụ thuộc vào sự có mặt hay vắng mặt củanhà thầu được mời

2 Trình tự mở thầu

a Thông báo thành phần tham dự

b Thông báo số lượng và tên nhà thầu nộp hồ sơ dự thầu

c Kiểm tra niêm phong các hồ sơ dự thầu

d Mở lần lượt các túi hồ sơ dự thầu, đọc và ghi lại thông tin chủyếu (Tên nhà thầu, số lượng bản chính, bản chụp hồ sơ dự thầu, giá trịthầu trong đó giảm giá, bảo lãnh dự thầu ( nếu có) và những vấn đềkhác)

đ Thông qua biên bản mở thầu

e Đại diện bên mời thầu, đại diện nhà thầu và đại diên của các cơquan quản lý có liên quan ( nếu có mặt) ký xác nhận vào biên bản mởthầu

f Tổ chuyên gia hoặc bên mời thầu ký xác nhận vào bản chính hồ

sơ dự thầu trước khi tiến hành đánh giá hồ sơ dự thầu Bản chính hồ sơ

dự thầu được bảo quản theo chế độ bảo mật và việc đánh giá được tiếnhành theo bản chụp

Bước 6: Đánh giá xếp hạng nhà thầu

A Việc đánh giá hồ sơ dự thầu xây lắp thực hiện theo trình tự sau

1 Đánh giá sơ bộ hồ sơ dự thầu

Việc đánh giá sơ bộ là nhằm loại bỏ các hồ sơ dự thầu không đáp ứngyêu cầu,bao gồm:

a a Kiểm tra tính hợp lệ và sự đáp ứng cơ bản của hồ sơ dự thầu

b b Xem xét sự đáp ứng cơ bản của hồ sơ dự thầu đối với hồ sơ mờithầu

c Làm rõ hồ sơ dự thầu

2 Đánh giá chi tiết hồ sơ dự thầu

Việc đánh giá chi tiết hồ sơ dự thầu được thực hiện theo phương phápđánh giá gồm hai bước sau :

Bước1 Đánh giá về mặt kỹ thuật để chọn danh sách ngắn

Việc đánh giá về mặt kỹ thuật để chọn danh sách ngắn được dựatrên các yêu cầu và tiêu chuẩn đánh giá đã quy định trong hồ sơ mờithầu và tiêu chuẩn đánh giá chi tiết được người có thẩm quyền hoặc cấp

có thẩm quyền phê duyệt trước thời điểm mở thầu.Các nhà thầu đạt sốđiểm tối thiểu từ 70% tổng số điểm về kỹ thuật trở lên sẽ được chọn vàodanh sách ngắn

Bước 2 Đánh giá về tài chính, thương mại để xác định giá

Tiến hành đánh giá tài chính, thương mại các nhà thầu thuộc danhsách ngắn trên cùng một mặt bằng theo tiêu chuẩn đánh giá được phêduyệt

Việc đánh giá về mặt tài chính, thương mại nhằm xác định giáđánh giá bao gồm các nội dung sau:

- Sửa lỗi

Sửa lỗi là việc sửa chữa những sai sót bao gồm lỗi số học, lỗiđánh máy, lỗi nhầm đơn vị Nếu có sai lệch giữa đơn giá và tổng giá doviệc nhân đơn giá với số lượng thì đơn giá dự thầu sẽ là cơ sở pháp lý

- Hiệu chỉnh các sai lệch

Hồ sơ dự thầu có tổng giá trị các sai lệch vượt quá10% (tính theogiá trị tuyệt đối, không phụ thuộc vào việc làm tăng hay giảm giá dựthầu khi xác định giá đánh giá) so với giá dự thầu sẽ bị loại không xemxét tiếp

- Chuyển đổi giá trị dự thầu sang một đồng tiền chung

Đồng tiền dự thầu do bên mời thầu quy định trong hồ sơ mời thầutheo nguyên tắc một đồng tiền cho một khối lượng chào hàng

- Đưa về một mặt hàng để xác định giá đánh giá

- Xác định giá đánh giá của các hồ sơ dự thầu

B Xếp hạng nhà thầu

Xếp hạng hồ sơ dự thầu thuộc danh sách ngắn theo giá đánh giá.Nhà thầu có giá đánh giá thấp nhất sẽ được xếp thứ nhất và được kiếnnghị trúng thầu

Bước 7:Trình duyệt kết quả đấu thầu

1 Trách nhiệm trình duyệt kết quả đấu thầu

Chủ đầu tư hoặc chủ dự án có trách nhiệm trình kết quả đấu thầulên người có thẩm quyền hoặc cấp có thẩm quyền để xem xét xin phêduyệt

2 Hồ sơ trình duyệt kết quả đấu thầu

a Văn bản trình duyệt kết quả đấu thầu

Trong thành phần này cần nêu được các nội dung sau

- Nội dung gói thầu và cơ sở pháp lý của việc tổ chức đấu thầu

- Quá trình tổ chức đấu thầu

- Kết quả đánh giá hồ sơ dự thầu

- Đề nghị phê duyệt kết quả đấu thầu

b Tài liệu kèm theo văn bản trình duyệt

Tài liệu kèm theo văn bản trình duyệt kết quả đấu thầu bao gồmbản chụp các tài liệu sau đây:

- Báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu của tổ chuyên gia tư vấn

- Quyết định đầu tư hoặc văn bản pháp lý tương đương, điều ướcquốc tế và tài trợ (nếu có)

- Văn bản phê duyệt các nội dung cơ bản của quá trình đấu thầubao gồm:

- Kế hoạnh đấu thầu của dự án

- Danh sách các nhà thầu tham gia hạn chế

- Danh sách ngắn tư vấn tham gia dự thầu

- Hồ sơ mời sơ tuyển, đánh giá sơ tuyển và kết quả sơ tuyển nhàthầu

- Hồ sơ mời thầu

- Tiêu chuẩn đánh giá hồ sơ dự thầu

- Quyết định thành lập tổ chuyên gia tư vấn

- Biên bản mở thầu, các văn bản liên quan đến việc bên mời thầuyêu cầu nhà thầu làm rõ hồ sơ dự thầu (nếu có)

- Dự thảo hợp đồng (nếu có)

- Hồ sơ mời thầu và hồ sơ dự thầu của các nhà thầu

- Ý kiến sơ bộ về kết quả đấu thầu của tổ chức tài trợ nước ngoài(nếu có)

- Các tài liệu có liên quan khác

Bước 8: Công bố kết quả đấu thầu, thương thảo hoàn thiện và ký hợp đồng

1 Công bố kết quả đấu thầu

a Nguyên tắc chung

Ngay sau khi có quyết định của người có thẩm quyền hoặc cấp cóthẩm quyền, bên mời thầu tiến hành công bố kết quả đấu thầu qua việcthông báo bằng văn bản cho các nhà thầu tham dự, bao gồm nhà thầutrúng thầu và nhà thầu không trúng thầu về kết quả đấu thầu

Trong trường hợp không có nhà thầu nào trúng thầu hoặc huỷ đấuthầu bên mời thầu phải tiến hành thông báo cho các nhà thầu biết

b Cập nhật thông tin về năng lực nhà thầu

Trước khi ký hợp đồng chính thức, bên mời thầu cần cập nhậtnhững thay đổi về năng lực của nhà thầu cũng như những thông tin thayđổi làm ảnh hưởng tới khả năng thực hiện hợp đồng cũng như năng lựctài chính suy giảm, nguy cơ phá sản, bên mời thầu phải kịp thời báo cáongười có thẩm quyền hoặc cấp có thẩm quyền xem xét quyết định

c Yêu cầu đối với thông báo trúng thầu

Bên mời thầu phải gửi thư thông báo trúng thầu bằng văn bản tớinhà thầu kèm theo dự thảo hợp đồng và những điểm lưu ý cần trao đổikhi thương thảo hoàn thiện hợp đồng Đồng thời bên mời thầu cũng phảithông báo cho nhà thầu lịch biểu nêu rõ yêu cầu về thời gian thươngthảo hoàn thiện hợp đồng, nộp bảo lãnh thực hiện hợp đồng và ký hợpđồng

2 Thương thảo hoàn thiện và ký kết hợp đồng

a Khi nhận được thông báo trúng thầu nhà thầu phải gửi cho bênmời thầu thư chấp thuận thương thảo, hoàn thiện hợp đồng

b Theo lịch biểu đã được thống nhất, hai bên sẽ tiến hành thươngthảo hoàn thiện hợp đồng để tiến tới ký hợp đồng chính thức

Thương thảo hoàn thiện hợp đồng bao gồm những nội dung cầngiải quyết các vấn để còn tồn tại chưa hoàn chỉnh được hợp đồng vớicác nhà thầu trúng thầu, đặc biệt là duyệt áp giá đối với những sai lệch

so với yêu cầu của hồ sơ mời thầu trên nguyên tắc giá trị hợp đồngkhông vượt giá trúng thầu cần duyệt Việc thương thảo hoàn thiện hợpđồng cũng bao gồm cả việc nghiên cứu các sáng kiến, giải pháp ưu việt

d Bên mời thầu chỉ hoàn trả lại bảo lãnh dự thầu (nếu có)

Khi nhận được bảo lãnh thực hiện hợp đồng của nhà thầu trúngthầu Đối với các nhà thầu không trúng thầu, nhưng không vi phạm quychế đấu thầu kể cả khi không có kết quả đấu thầu, bên mời thầu hoàn trảbảo lãnh dự thầu cho nhà thầu trong thời gian không qúa 30 ngày kể từngày công bố kết quả đấu thầu

4 Trình tự dự thầu xây lắp của các doanh nghiệp xây dựng

Cùng với quá trình đấu thầu do chủ đầu tư tổ chức thì các nhàthầu (các đơn vị xây lắp) cũng phải tiến hành các công việc cần thiết khitham gia đấu thầu Trình tự dự thầu xây lắp các doanh nghiệp xây dựngđược tiến hành theo các bước sau:

Bước 1: Tìm kiếm thông tin về công trình cần đấu thầu

Đây được coi là bước đầu tiên của quy trình dự thầu trong cácdoanh nghiệp xây dựng bởi lẽ nó chính là bước để người bán (các doanhnghiệp xây dựng) tiếp cận được với người mua (chủ dự án) từ đó mớidẫn đến quan hệ giao dịch, mua bán thông qua phương thức đấu thầu.Các nhà đầu tư (các đơn vị xây lắp) có thể tìm kiếm thông tin về côngtrình cần đấu thầu dựa trên các luồng thông tin chủ yếu sau:

- Thông báo mời thầu của bên mời thầu trên các phương tiệnthông tin đại chúng

- Thư mời thầu do bên mời thầu gửi tới

- Thông qua giới thiệu của đối tác trung gian: Đối tác trung gian

ở đây có thể là cá nhân hoặc tổ chức thậm chí là cán bộ công nhân viêncủa nhà thầu

Tóm lại, thông qua các luồng tin kể trên nhà thầu sẽ nắm bắtđược những thông tin cần thiết ban đầu về công trình cần đấu thầu, lấy

đó làm cơ sở phân tích để đưa ra quyết định có hay không dự thầu Việclàm này sẽ giúp cho nhà thầu tránh được việc phải bỏ ra những chi phítiếp theo mà không đem lại cơ hội tranh thầu thực tế

Bước 2: Tham gia sơ tuyển (nếu có)

Trong trường hợp công trình cần đấu thầu được bên mời thầu tiếnhành sơ tuyển thì nhà thầu phải nộp cho bên mời thầu một bộ hồ sơ dự

Bước 3: Chuẩn bị và lập hồ sơ dự thầu

Sau khi nhận được 1 bộ hồ sơ mời thầu do bên mời thầu cung cấp.Công việc đầu tiên của nhà thầu là tiến hành nghiên cứu kỹ hồ sơ mờithầu Đây là công việc rất quan trọng vì nó là xuất phát điểm để nhàthầu lập hồ sơ dự thầu và xác định xem khả năng của mình có thể đápứng được các yêu cầu của bên mời thầu hay không

Tiếp theo, nhà thầu tuỳ thuộc trách nhiệm và rủi ro của chínhmình, được khuyến cáo đến thăm và xem xét hiện trường, các khu vựcxung quanh để có tất cả các thông tin cần thiết cho việc chuẩn bị hồ sơ

dự thầu và ký kết hợp đồng thi công công trình Nhà thầu phải chịu cácchi phí cho việc đến thăm hiện trường Trong bước này, nhà thầu nên cửnhững cán bộ có trình độ và kinh nghiệm về cả mặt kỹ thuật cũng như

kinh tế đi khảo sát hiện trường Điều này sẽ giúp cho nhà thầu nắmđược thực địa làm cơ sở xây dựng giải pháp kỹ thuật thi công hợp lýcũng như nắm được tình hình thị trường nơi đặt thi công, đặc biệt là thịtrường các yếu tố đầu vào cần cung cấp cho thi công công trình để có cơ

sở thực tế cho việc lập giá dự thầu

Sau khi nắm chắc các thông tin về các phương diện, nhà thầu mớitiến hành công việc quan trọng nhất của quá trình dự thầu và quyết địnhkhả năng thắng thầu đó là lập hồ sơ dự thầu

Nội dung của hồ sơ dự thầu xây lắp bao gồm:

1 Các nội dung về hành chính, pháp lý

a Đơn dự thầu hợp lệ (Phải có chữ ký của người có thẩmquyền)

b Bản sao giấy đăng ký kinh doanh

c Tài liệu giới thiệu năng lực và kinh nghiệm của nhà thầu kể

cả phần phụ (nếu có)

d Văn bản thoả thuận liên doanh (trường hợp liên doanh dựthầu)

đ Bảo lãnh dự thầu

2 Các nội dung về kỹ thuật

a Biện pháp và tổ chức thi công đối với gói thầu

b Tiến bộ thực hiện hợp đồng

c Đặc tính kỹ thuật, nguồn cung cấp vật tư, vật liệu xây dựng

d Các biện pháp đảm bảo chất lượng

3 Các nội dung về thương mại, tài chính

a Giá dự thầu kèm theo thuyết minh và biểu giá chi tiết

b Điều kiện tài chính(nếu có)

c Điều kiện thanh toán

Bước 4: Nộp hồ sơ dự thầu và tham gia dự thầu

Việc nộp hồ sơ dự thầu sẽ diễn ra theo đúng thời gian và địa điểm

đã quy định trong hồ sơ mời thầu Các nhà thầu phải niêm phong bảngốc và tất cả các bản sao của hồ sơ dự thầu vào phong bì bên trong vàmột phong bì bên ngoài, ghi rõ ràng các phong bì bên trong là "bản gốc"

và "bản sao"

Cùng với việc nộp hồ sơ dự thầu, nhà thầu phải nộp cho bên mờithầu một số tiền bảo lãnh thống nhất để đảm bảo bí mật về mức giá dựthầu cho các nhà thầu do bên mời thầu quy định

Bước 5: Ký kết hợp đồng (nếu trúng thầu)

Sau khi nhận được thông báo trúng thầu của bên mời thầu, nhàthầu trúng thầu phải gửi cho bên mời thầu thông báo chấp nhận đàmphán hợp đồng Trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhận thông báotrúng thầu Sau đó theo lịch biểu đã thống nhất, hai bên tiến hànhthương thảo hoàn thiện và ký hợp đồng Nhà thầu trúng thầu cũng sẽphải nộp cho bên mời thầu khoản bảo lãnh thực hiện hợp đồng khôngquá 10% giá trị hợp đồng tuỳ theo loại hình và quy mô của hợp đồng vàđược nhận lại bảo lãnh dự thầu, bảo lãnh thực hiện hợp đồng có hiệu lựccho đến khi chuyển sang thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh hoặc bảo trì

5 Những nhân tố ảnh hưởng đến việc thắng thầu của một tổ chức xây dựng

5 1 Năng lực của tổ chức xây dựng

a Năng lực về máy móc thiết bị thi công

Thiết bị thi công là yếu tố rất quan trọng đối với việc thi công cáccông trình xây dựng Chi phí máy thi công thường chiếm từ 15%-20%giá thành xây dựng công trình Thiết bị thi công không những có ảnhhưởng đến chiến lược đấu thầu về mặt giá thành xây dựng mà còn ảnhhưởng đến năng lực uy tín của nhà thầu cũng như ảnh hưởng đến kỹthuật, công nghệ, phương án thi công

Năng lực và máy móc thiết bị thi công sẽ được các nhà thầu giớithiệu trong hồ sơ dự thầu, nó chứng minh cho bên mời thầu biết đượckhả năng huy động nguồn lực về máy móc thiết bị thi công đảm bảo thicông công trình đáp ứng nhu cầu của chủ đầu tư Khi đánh giá bên mờithầu sẽ tập trung vào những nội dung sau:

- Nguồn lực về máy móc thiết bị thi công của tổ chức xây dựng thểhiện thông qua tổng giá trị các tài sản là máy móc thiết bị và xe máy thicông hiện có của tổ chức xây dựng đó về số lượng chủng loại của máymóc thiết bị Nếu nguồn lực này không bảo đảm tổ chức xây dựng phải

đi thuê phục vụ cho thi công sẽ ảnh hưởng đến khả năng tranh thầu

- Trình độ hiện đại của công nghệ sản xuất, tức là máy móc thiết bịcông nghệ của tổ chức xây dựng sử dụng có hiện đại so với trình độ côngnghệ hiện tại trong ngành xây dựng hay không Trình độ hiện đại củacông nghệ được thể hiện qua các thông số kỹ thuật về đặc tính sử dụng,công suất và phương pháp sản xuất của công nghệ hoặc có thể đánh giá

thông qua thông số về năm sản xuất, nước sản xuất và giá trị còn lại củamáy móc thiết bị

- Mức độ hợp lý của thiết bị xe máy và công nghệ hiện có, tức làtính đồng bộ trong sử dụng máy móc thi công và công nghệ, sự phù hợptrong điều kiện sử dụng đặc thù về địa lý, khí hậu, điạ chất, nguyên vậtliệu sự phù hợp giữa giá cả và chất lượng của sản phẩm do công nghệsản xuất ra

b Nguồn nhân lực và chính sách quản lý nguồn nhân lực

Trước hết ảnh hưởng của nguồn nhân lực trong tổ chức xây dựngtới khả năng thắng thầu của tổ chức xây dựng thể hiện một cách trực tiếpthông qua việc bố trí nhân lực tại hiện trường, năng lực và kinh nghiệmcủa cán bộ chủ chốt dự kiến cho việc quản lý và thực hiện hợp đồngcũng như chất lượng và sự phù hợp về cơ cấu ngành nghề của đội ngũcông nhân thi công công trình sẽ quyết định đến chất lượng và tiến độ thicông công trình Đó là lý do tại sao bên mời thầu cũng rất chú ý tới chỉtiêu này khi xét thầu

Bên cạnh đó đối với một doanh nghiệp xây dựng, năng lực và sựnhanh nhạy của các quản trị viên và chiến lược đấu thầu mà cán bộ lãnhđạo doanh nghiệp theo đuổi quyết định phần lớn khả năng cạnh tranhtrong đấu thầu xây lắp nói riêng, chất lượng công tác dự thầu nói chung

Ngoài ra nếu chính sách quản lý nguồn nhân lực của công ty tạođược động lực thúc đẩy người lao động hăng say làm việc cũng cho phépdoanh nghiệp rút ngắn tiến độ thi công và nâng cao chất lượng côngtrình

Nhìn chung khi đề cập tới nhân tố này và tác động của nó tới việcthắng thầu của tổ chức xây dựng có thể nói tới nhiều khía cạnh khác

nhau nhưng phải thấy rõ vai trò hết sức quan trọng và đặc biệt củanguồn lực con người cũng như chính sách quản lý nguồn nhân lực đốivới việc giành thắng lợi của doanh nghiệp Bởi vì suy cho cùng trongnguồn nhân lực, phải nói đến vai trò quan trọng của đội ngũ cán bộ quản

d Năng lực về tài chính

Một đặc trưng của ngành xây lắp là cần một khối lượng vốn rất lớn

và vốn bị đọng rất lâu ở các công trình, hay nói cách khác vòng quay củavốn rất chậm Đặc điểm này dẫn đến thực tế là các công ty xây dựng phải

có nguồn vốn đủ lớn để trang trải chi phí thi công trong thời gian dàitrước khi công trình hòan thành bàn giao cho bên chủ công trình Do vậy,năng lực tài chính cũng là một yếu tố quyết định lợi thế của nhà thầu khitham gia tranh thầu Năng lực tài chính được bên mời thầu xem xét ở cáckhía cạnh sau:

- Doanh thu, lợi nhuận trước và sau thuế

- Vốn lưu động trong vòng 3 đến 5 năm gần đây

Trong vốn lưu động, khả năng huy động vốn ngắn hạn và dài hạncủa doanh nghiệp là chỉ tiêu hết sức quan trọng, bởi vì nguồn vốn đápứng nhu cầu trong bảo lãnh thực hiện hợp đồng và ứng vốn chủ yếu là

vốn vay Vì vậy, khả năng vay vốn dễ hay khó có ảnh hưởng trực tiếp tớikhả năng cạnh tranh của doanh nghiệp Đồng thời việc làm rõ nguồn vốnhuy động để thực hiện hợp đồng là một nội dung quan trọng mà doanhnghiệp phải trình bày để chủ đầu tư xem xét đánh giá

Bên cạnh năng lực tài chính thì tài chính lành mạnh cũng ảnhhưởng tới khả năng thắng thầu của nhà thầu Tình hình tài chính lànhmạnh biểu hiện qua kết quả sản xuất kinh doanh cũng như sự hợp lý vàlinh hoạt trong cơ cấu tài chính của doanh nghiệp Một hệ số nợ cao (hệ

số nợ/vốn chủ sở hữu) sẽ ảnh hưởng xấu tới khả năng huy động huyđộng vốn cho việc thi công

5 2 Khả năng cạnh tranh của tổ chức xây dựng

Như vậy, giá dự thầu là tiêu chuẩn quan trọng quyết định khảnăng thắng thầu của nhà thầu Để có được giá dự thầu hợp lý vừa đượcchủ đầu tư chấp nhận vừa phải đảm bảo bù đắp chi phí và đạt được mứclãi dự kiến của doanh nghiệp xây dựng thì trong quá trình xây dựng giá

dự thầu cần chú ý:

- Nhà thầu phải thu thập được đầy đủ tài liệu thông tin chi tiết rõràng về quy mô, yêu cầu của gói thầu trong hồ sơ mời thầu Xây dựng

được đơn giá dự thầu phù hợp với quy định của nhà nước và sát vớithực tế khảo sát trên thị trường

- Để có giá dự thầu thấp, nhà thầu phải tính toán so sánh kỹ lợinhuận thu được với chi phí bỏ ra Điều này tuỳ thuộc vào trình độ kinhnghiệm của cán bộ trong nhà thầu và đặc biệt là cán bộ chỉ đạo thi công

Họ phải biết ứng phó một cách linh hoạt, có thể lấy lợi nhuận ở khu vựcnày bù đắp cho khu vực khác, ở hợp đồng này cho hợp đồng khác, cóthể tính thấp hoặc không tính phụ phí

b Tiến độ thi công công trình

Như đã biết thời gian để hoàn thành một công trình xây dựng làtương đối dài (từ 1 đến 5 năm ) nên vấn đề quản lý đầu tư rất phức tạp.Thêm vào đó việc đầu tư xây dựng một công trình không phải phục vụcho tiêu dùng cá nhân, tiêu dùng cuối cùng mà lại nhằm mục đích phục

vụ công cộng, đáp ứng nhu cầu đầu tư sản xuất kinh doanh Do đó vấn

đề đảm bảo tiến độ thi công công trình được chủ đầu tư đánh giá rất cao

Tiêu chuẩn đánh giá hồ sơ dự thầu về tiến độ thi công công trìnhcủa chủ đầu tư được đánh giá ở hai nội dung:

- Mức độ đảm bảo tổng tiến độ quy định trong hồ sơ mời thầu

- Sự hợp lý về tiến độ hoàn thành giữa các hạng mục, phần việccủa công trình có liên quan

Như vậy nếu nhà thầu nào đưa ra được biện pháp thi công hợp lý,rút ngắn được thời gian thi công công trình thì khả năng trúng thầu sẽcao hơn ( với các điều kiện tương ứng khác)

c Khả năng về kỹ thuật chất lượng

Trong quá trình đánh giá hồ sơ dự thầu, tiêu chuẩn về khả năngđáp ứng các yêu cầu về kỹ thuật và chất lượng do nhà thầu đưa ra đượcbên mời thầu coi là một trong các tiêu chuẩn để xem xét đánh giá Tiêuchuẩn để đánh giá đáp ứng yêu cầu về kỹ thuật chất lượng bao gồm:

Mức độ đáp ứng đối với các yêu cầu về kỹ thuật chất lượng vật tư,thiết bị nêu trong hồ sơ thiết kế và chỉ dẫn kỹ thuật

Tính hợp lý và khả thi của các giải pháp kỹ thuật, biện pháp tổchức thi công: Sơ đồ tổng tiến độ, sơ đồ tổ chức hiện trường bố trí nhân

sự, các giải pháp kỹ thuật

Các biện pháp đảm bảo điều kiện vệ sinh môi trường và các điềukiện nhà thầu nêu trong hồ sơ dự thầu, qua các bản vẽ minh hoạ, phầnthuyết minh biện pháp Nếu nhà thầu nào phát huy được mọi nguồn lựcvốn có của mình nhằm đảm bảo thực hiện đúng yêu cầu kỹ thuật chấtlượng và đưa ra được đề xuất và giải pháp kỹ thuật hợp lý chắc chắn sẽgiành được ưu thế cạnh tranh khi dự thầu

d Khả năng giao tiếp, quảng cáo của tổ chức xây dựng

Xét trong lĩnh vực sản xuất kinh doanh xây dựng, cuộc cạnh tranhgiữa các doanh nghiệp xây dựng không kém phần khốc liệt, thậm chícòn gay gắt hơn ở các lĩnh vực khác Vì vậy, thông qua giao tiếp, quảngcáo doanh nghiệp xây dựng có thể tuyên truyền về hình ảnh và uy tíncủa công ty chủ yếu thông qua các thành tích mà công ty đã đạt được( Các công trình mà công ty đã thực hiện cùng các chứng chỉ chấtlượng, huy chương vàng chất lượng cao) và năng lực của công ty (trình

độ kỹ thuật, trình độ quản lý, máy móc thiết bị thi công) để chiếm đượclòng tin của chủ đầu tư

5.3 Những nhân tố bên ngoài tổ chức

a Tình hình đối thủ cạnh tranh

Đối thủ cạnh tranh của tổ chức xây dựng tham gia dự thầu là cácnhà thầu khác có cùng ngành nghề kinh doanh, cùng tham gia nhữngcông trình cần đấu thầu với tổ chức xây dựng của mình

Nếu tiềm lực của đối thủ cạnh tranh là tương đối lớn về năng lựctài chính, năng lực máy móc thiết bị thi công, uy tín nhà thầu trên thịtrường thì khả năng trúng thầu với nhà thầu sẽ giảm

Muốn giành thắng lợi trong cuộc tranh thầu nhà thầu phải tạođược ưu thế so với các đối thủ cạnh tranh và duy trì mức ưu thế đã tạo

ra bằng cách không ngừng nâng cao chất lượng và hạ giá thành côngtrình đồng thời cần phải tìm hiểu đối thủ cạnh tranh của mình và cốgắng giữ gìn để đối thủ không tìm hiểu được gì về mình

b Sự ủng hộ của chủ đầu tư và các cơ quan liên quan đối với tổchức xây dựng đang xét

Sự ủng hộ của chủ đầu tư và các cơ quan liên quan đối với tổ chứcxây dựng có ảnh hưởng không nhỏ tới khả năng thắng thầu của nhàthầu

Sự ủng hộ của chủ đầu tư với nhà thầu có thể được tạo dựng bằng

uy tín của nhà thầu về chất lượng các công trình đã thi công, có thể bằngmối quan hệ qua lại giữa nhà thầu với chủ đầu tư trong, trước và sau khiđấu thầu

Các cơ quan liên quan khác bao gồm các bộ, ban ngành, người cóthẩm quyền quyết định đầu tư Nếu tạo được mối quan hệ tốt và tạođược sự ủng hộ từ bộ phận này nhà thầu sẽ có nhiều điều kiện thuận lợi

như thông tin về công trình thi công cần đấu thầu, định hướng về đầu tưxây dựng trong tương lai và các thông tin liên quan khác để nhà thầu cóphương án quyết định tham gia dự thầu ngay với các công trình có điềukiện thi công trên mặt bằng tương tự hoặc công trình công ty đã có kinhnghiệm thi công.

c Điều kiện thị trường

- Thị trường lao động: Hiện nay ở nước ta thị trường về cung laođộng là tương đối lớn, giá nhân công rẻ Với các công trình xây dựngviệc sử dụng nhân công theo các hợp đồng ngắn hạn, nhân công ngay tạiđịa điểm thi công sẽ giúp giảm giá thành công trình tăng khả năng cạnhtranh về giá dự thầu

- Thị trường các nhà thầu xây dựng: Rõ ràng thị trường xây dựngvới nhiều các nhà thầu trong nước và quốc tế cùng tham gia tranh thầucác công trình cần đấu thầu sẽ làm giảm sút khả năng trúng thầu đối vớicác nhà thầu yếu kém về năng lực tài chính và trình độ kỹ thuật

6 Tiêu chuẩn đánh giá hiệu quả công tác đấu thầu với các doanh nghiệp xây lắp

6 1 Chỉ tiêu số lượng công trình trúng thầu và giá trị trúng thầu hàng năm

Giá trị trúng thầu hàng năm là tổng giá trị của tất cả các côngtrình mà doanh nghiệp xây dựng đã tham gia đấu thầu và trúng thầutrong năm (kể cả gói thầu của hạng mục công trình)

Chỉ tiêu giá trị trúng thầu và số công trình trúng thầu qua các nămcho ta biết khái quát nhất tình hình kết quả dự thầu của các doanhnghiệp Thông qua đó để đánh giá hiệu quả công tác dự thầu trong năm

6 2 Chỉ tiờu xỏc suất trỳng thầu

Chỉ tiờu này được xỏc định theo hai mặt biểu hiện là:

Cỏc chỉ tiờu này cũng được đỏnh giỏ theo từng năm Trờn thực tếhai chỉ tiờu này thường khụng bằng nhau do giỏ trị đấu thầu cỏc cụngtrỡnh khỏc nhau Việc đỏnh giỏ được căn cứ vào từng kết quả cụ thể

6 3 Chỉ tiờu thị phần và uy tớn của doanh nghiệp xõy dựng trờn thị trường xõy dựng

Chỉ tiờu thị phần cũng được đo bằng hai mặt biểu hiện đú là phầnthị trường tuyệt đối và phần thị trường tương đối

- Phần thị trường tương đối của doanh nghiệp được xỏc định trờn

cơ sở so sỏnh phần thị trường tuyệt đối của doanh nghiệp với phần thịtrường tuyệt đối của một hoặc một số đối thủ cạnh tranh mạnh nhất

- Xác suất trúng thầu theo số công trình =

Tổng số công trình trúng thầu Tổng số công trình đã dự thầu

- Xác xuất trúng thầu theo giá trị =

Tổng giá trị trúng thầuTổng giá trị các công trình đã dự thầu

- Phần thị tr ờng tuyệt đối = =

giá trị SLXL do DN thực hiện

Tổng giá trị SLXL thực hiện của toàn ngành

- Đối với chỉ tiêu uy tín doanh nghiệp đây là chỉ tiêu định tínhmang tính chất bao trùm Nó có liên quan tới tất cả các chỉ tiêu trên vànhiều yếu tố khác như: hoạt động marketing, quan hệ của doanh nghiệpvới các tổ chức

CHƯƠNG IITÌNH HÌNH THỰC HIỆN CÔNG TÁC ĐẤU THẦU TẠI CÔNG TY

có quy mô khác Các công trình do công ty thi công, vận hành có hiệuquả và được đánh giá là những công trình đạt chất lượng cao

Từ năm 1960 đến năm 1999 công ty đã được Nhà nước tặng mộthuân chương độc lập hạng ba, hai huân chương lao động hạng nhất, haihuân chương lao động hạng hai, hai huân chương lao động hạng ba vàđược bộ xây dựng và công đoàn ngành xây dựng Việt Nam tặng 10 huychương vàng chất lượng cao ngành xây dựng Việt Nam Trong quá trìnhphát triển, công ty đã trải qua nhiều bước đi thăng trầm, nhưng toàn bộ